ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၁၅

 

အခန်းကြီး - ၁၅

အခန်း ၁၅

chapter 15

 

၁ မောရှေ၏သီချင်း။ ၂၂ လူများသည် ရေကိုလိုချင်ကြသည်။ ၂၃ မာရသိရာရေသည် ခါးသည်။ ၂၅ သစ်ပင်တစ်ပင်သည် ၎င်းတို့ကို ချိုမြိန်စေသည်။ ၂၇ ဧလိမ်တွင် ရေတွင်းဆယ့်နှစ်တွင်းနှင့် ထန်းပင်ခုနစ်ဆယ်ရှိသည်။

1 Moses’ song. 22 The people want water. 23 The waters at Marah are bitter. 25 A tree sweeteneth them. 27 At Elim are twelve wells, and seventy palm trees.

 

၁. ထိုအခါ မောရှေသီချင်းဆို၏။ ပင်လယ်နီတွင် မောရှေ၏သီချင်းသည် ဘုရားသခင်၏ဘုန်းတန်ခိုးတော်အတွက် ဣသရေလလူများကို ချီးမွမ်းရာတွင် ဘုရားသခင်၏အသင်းတော်အတွက် မှောင်မိုက်အင်အားများနှင့် တိုက်ပွဲများတွင် ချီးမွမ်းခြင်း၏ ပုံစံတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည် (PP 289 ကိုကြည့်ပါ)။ ဤသီချင်း၏တန်ခိုးကြီးသောအကြောင်းအရာသည် ဣသရေလ၏သီချင်းများအားလုံးတွင် ပဲ့တင်ထပ်နေပြီး၊ ဘုရားသခင်အတွက် သူတို့၏ဘုန်းတန်ခိုးတော်အမှုများကို ချီးမွမ်းသည်။ နောက်ဆုံးတွင်၊ မောရှေ၏သီချင်းသည် သိုးသငယ်၏သီချင်းနှင့်အတူ၊ သားရဲနှင့် ၎င်း၏ပုံတုကို အောင်မြင်သော ယုံကြည်ခြင်း၏သူရဲကောင်းများက “ဖန်သားပင်လယ်” ပေါ်တွင်ရပ်လျက် ထပ်မံသီဆိုကြလိမ့်မည် (ဗျာဒိတ် ၁၅:၃)။

1. Then sang Moses. Moses’ song at the Red Sea has ever provided the church of God a pattern for praise in all its conflicts with the powers of darkness (see PP 289). The majestic theme of this song echoes through all the songs of Israel, in praise to God for His glorious works on their behalf. Finally, the song of Moses the servant of God will be sung again, with the song of the Lamb, by heroes of faith standing upon the “sea of glass,” victorious over the beast and his image (Rev. 15:3).

 

မောရှေသည် ဤသီချင်း၏ရေးသားသူအဖြစ် တိကျစွာသတ်မှတ်ခံရခြင်းမရှိသော်လည်း၊ ၎င်း၏ပုံစံနှင့် အကြောင်းအရာသည် မောရှေကိုပင်ရေးသားသူအဖြစ် ထင်ရှားစွာညွှန်ပြသည် (PP 288 ကိုကြည့်ပါ)။ သီချင်းသည် သုံးပိုဒ်ပါ အထွတ်အထိပ်ရောက်သော အပိုဒ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ အပိုဒ်တစ်ခုစီသည် ထာဝရဘုရားကို ချီးမွမ်းခြင်းဖြင့် စတင်ကာ အီဂျစ်စစ်တပ်၏ ပျက်စီးခြင်းဖော်ပြချက်ဖြင့် အဆုံးသတ်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၅:၂-၅, ၆-၁၀, ၁၁-၁၈)။ အခန်းကြီး ၁၅:၁ တွင်ကြေငြာထားသော အကြောင်းအရာကို နည်းလမ်းသုံးမျိုးဖြင့် ဖော်ပြထားပြီး၊ သို့သော် ဘုရားသခင်၏ အနန္တတန်ခိုးတော်သည် အဓိကဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် တတိယအပိုဒ်သည် ဣသရေလ၏အနာဂတ်မွေးရပ်မြေ၌ ဘုန်းတန်ခိုးနှင့် ဘုရားသခင်၏နေရာအဖြစ် သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ ထိုးထွင်းသိမြင်သော ပရောဖက်ပြုချက်ဖြင့် ညွှန်ပြသည်။

Moses is not expressly designated as the author of this song, but its form and content point undeniably to him as such (see PP 288). The song is composed of three climactic stanzas, each of which begins with praise to the Lord and ends with a description of the overthrow of the Egyptian host (Ex. 15:2-5, 6-10, 11–18). The theme announced in v. 1 is treated in three different ways, in each of which, however, the omnipotence of God is dominant. With clear prophetic insight, the third stanza especially, points to the glory of Israel in its future homeland, and to the sanctuary as God’s dwelling place.

 

သူသည် ဘုန်းတန်ခိုးဖြင့် အောင်မြင်တော်မူ၏။ အခန်းကြီး ၁၅:၁ ၏ စကားများကို မိရိမ်ဦးဆောင်သော မိန်းမများအဖွဲ့က ထပ်ဆိုခဲ့သည် (အခန်းကြီး ၁၅:၂၀, ၂၁ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤအရာသည် အပိုဒ်တစ်ခုစီပြီးနောက်၊ ဆိုလိုသည်မှာ အခန်းကြီး ၁၅:၅, ၁၀, ၁၈ ပြီးနောက် သို့မဟုတ် သီချင်းအဆုံးတွင်သာ ပြုလုပ်ခဲ့သလားဆိုသည်ကို မသေချာပေ။ “ဘုန်းတန်ခိုးဖြင့် အောင်မြင်တော်မူ၏” ဟူသော စကားများသည် ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် စစ်မှန်စွာ “အမြင့်မြတ်စွာ ချီးမြှောက်ခံရခြင်း” သို့မဟုတ် “ဘုန်းတန်ခိုးဖြင့် ဘုန်းတန်ခိုး” ဟု ဆိုလိုပြီး၊ LXX က ဤသာမန်ဟေဗြဲကြိယာကို ဤသို့ဘာသာပြန်ထားသည်။ ချီးမြှောက်ခြင်း၏အတွေးကို အပြတ်အသတ်ဖော်ပြရန် ၎င်းကို ထပ်ခါတလဲလဲပြုလုပ်ထားသည်။

He hath triumphed gloriously. The words of v. 1 were repeated by a chorus of women, led by Miriam (see vs. 20, 21). It is not certain whether this was done after each stanza, that is, after vs. 5, 10, and 18, or only at the end of the song. The words translated “triumphed gloriously” mean, literally, “highly exalted” or “gloriously glorious,” as the LXX has rendered this common Hebrew verb. It is repeated to convey the thought of exaltation in the most emphatic way possible.

 

၂. ထာဝရဘုရား။ ဤတွင် ဘုရားသခင်၏အမည်ကို တိုကင်သိမ်းထားသည့် ယဟ် (Yah) သည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းဇာတ်လမ်းတွင် ပထမဆုံးအကြိမ်ပေါ်ထွက်လာသည်။ ၎င်းကို ကဗျာဆန်သောဘာသာစကားတွင် ရစတ်မစ်ကြောင့်ဖြစ်စေ၊ ပုဂ္ဂိုလ်အမည်များနှင့် နေရာဒေသအမည်များအဆုံးတွင်လည်း တစ်ခါတစ်ရံအသုံးပြုသည်၊ ဥပမာ- အဘိယဟ၊ အဟဇိယဟ၊ ဟေဇကိယဟ၊ ဇေဒကိယဟ၊ မိုရိယဟတောင်စသည်ဖြင့် (စာမျက်နှာ ၃၅, ၁၇၃ ကိုကြည့်ပါ)။

2. The Lord. Here the abbreviated form of God’s name, Yah, appears for the first time in the OT narrative. It is occasionally used in poetic language on account of the rhythm, and also as an ending for personal and even topographical names, as for example, Abijah, Ahaziah, Hezekiah, Zedekiah, Mt. Moriah, etc. (see pp. 35, 173).

 

သူ့အတွက် နေရာဌာနတစ်ခုပြင်ဆင်မည်။ ဤစကားများသည် ဟေဗြဲစကားလုံးတစ်လုံး၏ ဘာသာပြန်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဟေဗြဲကဗျာ၏တိုတောင်းမှုကို သရုပ်ပြသည်။ KJV ဘာသာပြန်သည် အာရာမိတ်တာဂွမ်အောင်ကီလော့စ် မှ ဆင်းသက်လာပုံရပြီး၊ ၎င်းသည် စာသားထဲရှိ စကားလုံးတစ်လုံးကို “သူ့အတွက် သန့်ရှင်းရာဌာနတစ်ခုဆောက်လုပ်မည်” ဟူသော စကားဖြင့် ပြန်လည်ဖွင့်ဆိုထားသည်။ ၎င်းသည် ကြိယာ၏အဓိပ္ပာယ်တစ်ခုဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ LXX နှင့် ဗူးလ်ဂိတ်မှစတင်ကာ ခေတ်သစ်မှတ်ချက်ပေးသူအများစုအပါအဝင် ဘာသာပြန်သူအများစုသည် ကြိယာ၏အခြေခံအဓိပ္ပာယ်ဖြစ်သော “အလှတရား” ကို နှစ်သက်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းတို့သည် ဤစကားရပ်ကို “သူ့ကို ချီးမွမ်းမည်” သို့မဟုတ် “သူ့ကို ဂုဏ်ပြုမည်” (RSV) ဟု ဘာသာပြန်ကြသည်။

And I will prepare him an habitation. These words are the translation of a single Hebrew word. This illustrates the compactness of Hebrew poetry. The KJV rendering seems to have come originally from the Aramaic Targum of Onkelos, who paraphrased the single word of the text by the expression, “I will build him a sanctuary.” Though this may have been one of the meanings of the verb, most translators since the days of the LXX and the Vulgate, including most modern commentators, have preferred the basic meaning of the verb, “beauty.” Accordingly, they translate the expression, “I will glorify him,” or “I will praise him” (RSV).

 

၅. ကျောက်ခဲကဲ့သို့။ ဣသရေလလူများကို အံ့ဖွယ်ကယ်တင်ခြင်းနှင့် အီဂျစ်လူများအား အနိုင်ယူခြင်းအတွက် ဘုရားသခင်အား ဘုန်းတန်ခိုးပေးပြီးနောက်၊ မောရှေသည် ၎င်းတို့၏ကံကြမ္မာကို ကဗျာဆန်သော်လည်း ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြသည်။ ဤအချိန်တွင် မိရိမ်၏အဆိုအဖွဲ့သည် အခန်းကြီး ၁၅:၂၁ တွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသော စကားများဖြင့် တုံ့ပြန်ခဲ့ပေမည်။

5. As a stone. Having accorded God the glory for the miraculous deliverance of Israel and the defeat of the Egyptians, Moses describes their fate in language highly poetic yet so plain it requires no explanation. It is possible that at this point Miriam’s chorus replied, with the words recorded in v. 21.

 

၆. သင်၏လက်ယာလက်။ ဤအခန်းကြီးဖြင့် အပိုဒ်သစ်တစ်ခုစတင်သည်။ ၎င်းသည် ယခင်အပိုဒ်ကို အဓိကအားဖြင့် ချဲ့ထွင်ရှင်းပြပြီး၊ အသေးစိတ်အချက်အလက်များကို တင်ပြပြီး အီဂျစ်လူများ၏ မာန်ထောင်လွှားမှုနှင့် ၎င်းတို့၏ဆိုးရွားသောပြိုလဲမှုအကြား သိသာထင်ရှားသောခြားနားမှုကို ဖော်ပြသည်။ ဤအရာအားလုံးကို ထာဝရဘုရား၏ “လက်ယာလက်” ဖြင့် ပြီးမြောက်ခဲ့သည်။

6. Thy right hand. With this verse a new stanza begins. For the most part it expands and explains the preceding one, presenting more details and drawing a sharp contrast between the pride and arrogance of the Egyptians and their miserable fall. All this was accomplished by the “right hand” of the Lord.

 

၈. သင်၏နှာခေါင်းမှလေတိုက်ခြင်း။ ရေခွဲခြင်းတွင် တစိတ်တပိုင်းတာဝန်ရှိသော အရှေ့လေကို အလွန်ကဗျာဆန်စွာ ဖော်ပြထားသည်။ မောရှေသည် သူ၏ပုံရိပ်ဖော်ပုံတွင် ပို၍ရဲရင့်လာပြီး ရေလှိုင်းများကို နှစ်ဖက်တွင် “ပုံထူထူဖြင့်ရပ်နေ”သည်ဟု ဖော်ပြထားပြီး နက်ရှိုင်းသောနေရာများကို “ဆွဲညှစ်ထားသည်”ဟု ဖော်ပြသည်။ ဆွဲညှစ်ထားသည်။ စာသားအရ “ဆွဲယူထားသည်”၊ “တစ်စုတစ်ဝေးတည်းဖြစ်သည်” သို့မဟုတ် “ခဲထားသည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဤနေရာတွင် ကဗျာဆန်စွာအသုံးပြုထားပြီး ရေများအမှန်တကယ်အေးခဲသွားသည်ဟု အဓိပ္ပာယ်မထားသင့်ပါ (PP ၂၈၇ ကိုကြည့်ပါ)။

8. The blast of thy nostrils. A highly poetic description of the east wind, which had in part been responsible for the dividing of the waters. Waxing bolder in his imagery, Moses represents the floods as “standing in a heap” on either side, and the depths as “congealed.”

Congealed. Literally, “contracted,” “drawn together,” or “curdled.” Here used poetically, this word should not be construed as meaning that the waters actually froze (see PP 287).

 

၉. ရန်သူကပြောသည်။ ချိတ်ဆက်ပုဒ်များမပါဘဲ တစ်ခုပြီးတစ်ခုလိုက်လာသော တိုတောင်းသောဝါကျများဖြင့် အီဂျစ်လူများက ဣသရေလလူများကို လိုက်လံဖမ်းဆီးရင်း လက်စားချေလိုစိတ်ဖြင့် ယုံကြည်မှုပြည့်ဝစွာ ပြောဆိုပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည်။ ဖြတ်တောင်းဖြတ်တောင်းပြောဆိုမှုသည် ဘုရင်၏စစ်သားများ၏ စိတ်အားထက်သန်ပြီး အသက်ရှူမမှန်ဖြစ်နေသော အော်ဟစ်သံများကို အတုယူထားသည်။ ဤဖော်ပြချက်သည် ဟေဗြဲကဗျာ၏ပုံမှန်တင့်တယ်သောစည်းကမ်းမှ ထူးခြားစွာသွေဖည်ထားသည်။

9. The enemy said. By short clauses, following one another without connecting particles, the confidence of the Egyptians as they pursued the Israelites, breathing vengeance, is graphically depicted. The broken speech imitates the exclamations of the king’s soldiers, who were at once eager and out of breath. This description is an unusual departure from the usual stately order of Hebrew poetry.

 

 

၁၀. သင်သည် မှုတ်တော်မူ၏။ ဤထုတ်ဖော်ချက်သည် အီဂျစ်လူမျိုးများ ပျက်စီးခြင်းအကြောင်းကို တိုက်ရိုက်ဖော်ပြထားသော ဇာတ်ကြောင်းတွင် မဖော်ပြထားသော နောက်ထပ်အချက်တစ်ခုကို တင်ပြထားသည်၊ သို့သော် ၎င်းသည် ယင်းနှင့် လုံးဝသဟဇာတဖြစ်သည်။ ပြင်းထန်သော အရှေ့လေသည် ရေများကို ခွဲထုတ်ပြီး ဣသရေလလူများအတွက် ၎င်းတို့ကို ပိတ်ဆို့ထားခဲ့သည့်နည်းတူ၊ ယခုအခါ အနောက်သို့မဟုတ် အနောက်မြောက်မှလာသော လေသည် အီဂျစ်လူများအပေါ်သို့ ရေများကို ပြန်လည်ယူဆောင်လာခဲ့သည်။ ၎င်း၏ဖန်ဆင်းရှင်၏ အမိန့်တော်ကို နာခံရာ၌ လေသည် လူတစ်မျိုးကို ကယ်တင်ရန်နှင့် နောက်တစ်မျိုးကို ဖျက်ဆီးရန် ထိရောက်စွာ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

10. Thou didst blow. This statement presents another fact not mentioned in the direct narrative of the destruction of the Egyptians, though it is in complete harmony with it. As a strong east wind had separated the waters and held them back for the Israelites, now a wind from the west or northwest brought the waters back upon the Egyptians. In obedience to its Creator, wind effectively served to rescue one people and to destroy another.

 

 

ခဲကဲ့သို့ နစ်မြုပ်သွားသည်။ ပထမဆုံးသောင်ပြောင်းသည် (အခန်းကဏ္ဍ ၅) တွင် နစ်မြုပ်သော အီဂျစ်လူများကို ကျောက်ခဲများနှင့်နှိုင်းယှဉ်ပြီး အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ ဒုတိယသောင်ပြောင်းသည် အီဂျစ်လူများကို ခဲနှင့်နှိုင်းယှဉ်ပြီး အလားတူထုတ်ဖော်မှုဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ ၎င်းတို့ နစ်မြုပ်သွားသော ရေများကို “အစွမ်းထက်သော” ဟုခေါ်သည်၊ အကြောင်းမှာ ဖန်ဆင်းရှင်၏ ဘုန်းတန်ခိုးကို ထင်ရှားစွာသက်သေပြပေးသော လှိုင်းများသည် ၎င်းတို့၏ ပုံမှန်နေရာကို ပြန်လည်ဖြည့်ဆည်းရန် တင့်တယ်စွာ ပြန်လည်စီးဆင်းလာခြင်းကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဤနေရာ၌ မိရိအမ်၏ သံပြိုင်သီချင်း (အခန်းကဏ္ဍ ၂၁) သည် ထပ်မံဝင်ရောက်လာဖွယ်ရှိသည်။

Sank as lead. The first stanza ended (v. 5) by comparing the drowning Egyptians with sinking zones. The second stanza ends with a similar expression, comparing the Egyptians to lead. The waters into which they sank are called “mighty” because of the mighty proof of the Creator’s glory provided by the waves rushing majestically back to fill their usual space. Here Miriam’s chorus (v. 21) probably interposed again.

 

 

၁၁. မည်သူသည် သင်နှင့်တူသနည်း။ မောရှေသည် ထပ်မံ၍ သူ၏ ချီးမွမ်းခြင်းနှင့် အောင်ပွဲသီချင်းကို ဆက်လက်သီဆိုသည်။ တတိယသောင်ပြောင်းသည် ဘုရားသခင်၏လူများအား စတင်ပြီးသား ကယ်တင်ခြင်းအမှုကို ဆက်လက်ပြီးမြှင့်ပေးမည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတို့၏ရန်သူများကို ထိတ်လန့်မှုဖြစ်စေကာ၊ ၎င်းတို့ကို သူ၏သန့်ရှင်းသောနေရာသို့ ယူဆောင်လာပြီး၊ သူ၏အမွေခံတောင်ပေါ်တွင် စိုက်ပျိုးပေးမည်ဟု အာမခံသည်။ သခင်ဘုရားသည် ယခုအချိန်အထိ ပြုလုပ်ခဲ့သမျှသည် သူ၏လမ်းညွှန်မှုကို လိုက်နာသူများအတွက် အနာဂတ်တွင် ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်မည့်အရာများအတွက် ကတိတစ်ခုအဖြစ် မှတ်ယူထားသည်။

11. Who is like unto thee? Once more Moses takes up his song of praise and victory. The third strophe assures God’s people that He will finish the work of salvation, already begun, will fill their enemies with terror, and will bring them to His holy dwelling place and plant them on the mountain of His inheritance. What the Lord has done thus far is regarded as a pledge of what the future yet has in store for those who follow where He leads.

 

၁၄. လူများသည် ကြားနာရလိမ့်မည်။ “လူများ” ဟုဘာသာပြန်ဆိုထားသော ဟေဗြဲစကားလုံးသည် ဗဟုဝစ်နဖြစ်ပြီး၊ ဖိလိတ္တိ၊ ဧဒုံ၊ မောဘ်နှင့် ကာနာန်နယ်မြေ၏ အခြားနေထိုင်သူများ (အခန်းကဏ္ဍ ၁၅) ကဲ့သို့သော လူမျိုးများ သို့မဟုတ် အနွယ်များကို ထည့်သွင်းထားသည်။ မောရှေသည် ယခုအခါ အီဂျစ်တပ်များမှ ၎င်းတို့၏ အံ့ဖွယ်ကယ်တင်ခြင်းအကြောင်းကို ပရောဖက်တစ်ဦးအဖြစ် (ဒေသာ ၁၈:၁၅ ကိုကြည့်ပါ) ပြောဆိုနေပြီး၊ ဤဖြစ်ရပ်ကို ကြားသိရုံသာမက ၎င်းတို့အတွက် စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ အနာဂတ်ကို ထိတ်လန့်စေမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထို့ကြောင့် ဣသရေလလူများကို ထိရောက်စွာ ဆန့်ကျင်ရန် သတ္တိမရှိကြတော့ပေ။

14. The people shall hear. The Hebrew word translated “people” is in the plural and includes the tribes, or nations, of Philistia, Edom, and Moab, and the other inhabitants of Canaan (v. 15). Moses speaks now in the role of a prophet (see Deut. 18:15), as he looks forward to the effects of their own miraculous deliverance from the armies of Egypt. The peoples of Palestine would not only hear of this event but be terrified by gloomy forebodings of what lay in store for them, and thus not have the courage to offer effective opposition to Israel.

 

ပါလေစတိုင်း။ ဤသည်မှာ “ဖိလိတ္တိ” ဟုပို၍တိကျစွာ ဘာသာပြန်ဆိုထားသော ဟေဗြဲစကားလုံး၏ ဂရိပုံစံဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ယခုအခါ ပါလက်စတိုင်းဟုခေါ်သော နိုင်ငံတစ်ခုလုံးကို မဆိုလိုဘဲ၊ ဂါဇာတောင်ဘက်မှ ဂျိုပိုသို့ ကာနာန်နယ်မြေ၏ အနောက်တောင်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက် ဆန့်ထွက်နေသော နယ်မြေတစ်ခုသာဖြစ်သည်။ မိုင် ၅၀ ခန့်ရှည်လျားသော ဤကမ်းရိုးတန်းသည် နောင်တွင် ဣသရေလလူများအတွက် ဆူးတစ်ချောင်းဖြစ်လာခဲ့သော ဖိလိတ္တိများ၏ ဖက်ဒရေးရှင်းမှ သိမ်းပိုက်ထားခဲ့သည်။

Palestina. This is the Greek form of a Hebrew word more accurately translated “Philistia.” It does not designate the whole country now known by the name of Palestine, but only a strip of territory extending along the southwestern coast of Canaan, from south of Gaza to Joppa. Some 50 mi. in extent, this strip of coastland was occupied by the Philistine confederacy, which became such a thorn in the side of Israel in later times.

 

၁၅. ဧဒုံ၏မင်းများ။ ဣသရေလလူများ ဧဒုံနယ်စပ်သို့ ရောက်ရှိချိန်တွင် ၎င်း၏မင်းများသည် ဘုရင်များနေရာတွင် ရှိနေခဲ့သည် (တောလည်ရာ ၂၀:၁၄; ကမ္ဘာဦး ၃၆:၁၅ ကိုကြည့်ပါ)။ ဧဒုံလူများသည် ဣသရေလလူများကို ၎င်းတို့၏နယ်မြေမှ ဖြတ်သန်းခွင့်မပြုရန် ငြင်းဆိုခဲ့ခြင်းသည် ၎င်းတို့သည် အားကြီးပြီး မကြောက်ရွံ့ဟု ထင်ရသော်လည်း၊ မောရှေ၏ ငြိမ်းချမ်းသောတောင်းဆိုမှုကို ငြင်းဆိုခဲ့ခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ မလုံခြုံမှုနှင့် ထိတ်လန့်မှုကို ဖုံးကွယ်ထားသည်ကို ထင်ရှားစွာပြသသည် (တရားသူကြီး ၁၁:၁၇ ကိုကြည့်ပါ)။

15. The dukes of Edom. By the time Israel approached the borders of Edom, its dukes had given place to kings (Num. 20:14; cf. Gen. 36:15). Although the refusal of the Edomites to allow Israel passage through their land gives the impression that they felt powerful and unafraid, the fact that they rejected the peaceable request of Moses shows clearly a sense of insecurity and alarm which they sought to hide (see Judges 11:17).

 

မောဘ၏ အစွမ်းထက်သောသူများ။ မောဘလူများ၏ ထိတ်လန့်မှုကို ဘာလက်သည် ဣသရေလလူများကို ကျိန်ဆဲရန် ဘာလံကို လှုံ့ဆော်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများဖြင့် ဖော်ပြခဲ့သည် (တောလည်ရာ ၂၂ မှ ၂၄)။

The mighty men of Moab. The alarm of the Moabites was indicated by Balak’s efforts to induce Balaam to curse the Israelites (Num. 22 to 24).

 

ကာနာန်နယ်မြေ၏ နေထိုင်သူအားလုံး။ ဤပရောဖက်ပြုချက်သည် “ကာနာန်ဘုရင်များအားလုံး … သခင်ဘုရားသည် ဣသရေလလူများရှေ့မှ ယော်ဒန်မြစ်၏ရေများကို ခန်းခြောက်စေတော်မူကြောင်း ကြားသိရသောအခါ … ၎င်းတို့၏စိတ်နှလုံးသည် အရည်ပျော်သွားပြီး၊ ၎င်းတို့၌ စိတ်ဓာတ်မရှိတော့ပေ” (ယောရှုမှတ်စာ ၅:၁) ဟူသော ပြည့်စုံစွာ ဖြစ်ပြီးသွားခဲ့သည်။

All the inhabitants of Canaan. This prophecy was strikingly fulfilled when “all the kings of the Canaanites … heard that the Lord had dried up the waters of Jordan from before the children of Israel, … their heart melted, neither was there spirit in them any more” (Joshua 5:1).

 

၁၆. သင်၏လူများ ဖြတ်သန်းသွားသည်အထိ။ ဤသည်မှာ ဧဒုံပင်လယ်ကို ဖြတ်သန်းခြင်းမဟုတ်ပါ၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် ဖြစ်ပျက်ပြီးသားဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်ပြီး၊ ကန္တာရဖြတ်သန်းခြင်းနှင့် ကာနာန်နယ်စပ်ကို ဖြတ်သန်းခြင်းဖြစ်သည်။

16. Till thy people pass over. Not the passing through the Red Sea, for that had already taken place, but the crossing of the desert and the borders of Canaan.

 

၁၇. တောင်ပေါ်တွင်။ “သင်၏အမွေခံတောင်” သည် ကာနာန်နယ်မြေ၏ တောင်ကုန်းဒေသ (ဒေသာ ၃:၂၅) မဟုတ်ဟု အချို့ဝေဖန်သူများက ထိန်းသိမ်းထားသော်လည်း၊ သခင်ဘုရားသည် သန့်ရှင်းရာဌာနအဖြစ် ရွေးချယ်ထားသော တောင်ဖြစ်သည် (ဆာလံ ၇၈:၅၄) နှင့် သူ၏ကိုယ်ပိုင်နေထိုင်ရာနေရာအဖြစ် ရွေးချယ်ထားသည်။ ဣသရေလလူများကို ဤတောင်ပေါ်တွင် စိုက်ပျိုးခြင်းသည် ၎င်းတို့သည် ကတိထားရာနယ်မြေသို့ ဝင်ရောက်ခြင်းကို မဆိုလိုဘဲ၊ ဘုရားသခင်၏လူများကို သခင်ဘုရား၏အိမ်တော်တွင် စိုက်ပျိုးခြင်းကို ဆိုလိုသည် (ဆာလံ ၉၂:၁၃)၊ အနာဂတ်သန့်ရှင်းရာဌာနတွင် ဖြစ်သည်။ ထိုနေရာ၌ သခင်ဘုရားသည် သူ၏လူများနှင့် ပို၍ပြည့်စုံသော ဆက်သွယ်မှုသို့ ဝင်ရောက်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် သူ့ကို ဝတ်ပြုခြင်းနှင့် ယဇ်ပူဇော်ခြင်းဖြင့် သူ၏အထူးပိုင်ဆိုင်မှုဖြစ်ကြောင်း ပြသမည်ဖြစ်သည်။

17. In the mountain. “The mountain of thine inheritance” was probably not the hill country of Canaan (Deut. 3:25), as some commentators have maintained, but rather the mountain the Lord had selected for a sanctuary (Ps. 78:54) and chosen as His own dwelling place. The planting of Israel upon this mountain does not signify their entrance into the Promised land, but the planting of the people of God in the house of the Lord (Ps. 92:13), in the future sanctuary. There the Lord would enter into more perfect fellowship with His people, and there they would show themselves to be His special possession by serving Him and offering up their sacrifices.

 

၁၈. သခင်ဘုရားသည် ထာဝရအုပ်စိုးတော်မူလိမ့်မည်။ ဤကဲ့သို့သော ထုတ်ဖော်ချက်များကို ကျမ်းစာတွင် အခြားနေရာများတွင် တွေ့ရသည် (ဆာလံ ၁၀:၁၆; ၂၉:၁၀; ၁၄၆:၁၀; ဗျာဒိတ် ၁၁:၁၅ စသည်တို့ကို ကြည့်ပါ)။ မောရှေသည် ဘုရားသခင်၏ လူသားတစ်ဦး၏ ခိုင်မာသောယုံကြည်ချက်ကို ဤသို့ဖော်ပြသည်၊ ဘုရားသခင်၏ အုပ်စိုးမှုသည် စကြဝဠာတွင်သာမက ဤလောက၌လည်း၊ ပညတ္တိကျမ်းအောက်တွင်သာမက ဧဝံဂေလိအောက်တွင်လည်း၊ အချိန်ကာလတွင်သာမက ထာဝရအခါသို့ ဖြစ်သည်။ ဤဝိညာဉ်ရေးအရ လှုံ့ဆော်ထားသော အော်ဟစ်ချက်ဖြင့် မောရှေ၏သီချင်းသည် ပြီးဆုံးသည်၊ သို့သော် နောက်အခန်းကဏ္ဍတွင် သူသည် ဘုရားသခင်၏အုပ်စိုးမှုသည် ထာဝရတည်ရှိရသည့်အကြောင်းကို ရှင်းပြထားသည်။

18. The Lord shall reign for ever and ever. Similar declarations are found elsewhere in Scripture (see Ps. 10:16; 29:10; 146:10; Rev. 11:15; etc.). Moses thus expresses the firm conviction of the man of God that God’s dominion is everlasting, not alone in the universe but in this world as well, not only under the law but also under the gospel, not only in time but throughout eternity. With this inspired exclamation the song of Moses closes, though in the next verse he gives an explanation of why God’s reign will last forever.

 

ယခင်သောင်ပြောင်းနှစ်ခုကဲ့သို့ပင်၊ အီဂျစ်လူများအား ဖျက်ဆီးခြင်းနှင့်ပတ်သက်သော ထုတ်ဖော်ချက်ဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့သည် (အခန်းကဏ္ဍ ၅, ၁၀ ကိုကြည့်ပါ)၊ တတိယသောင်ပြောင်းသည် အလားတူပုံစံဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ သို့သော် အနိုင်ရခဲ့သော အီဂျစ်လူများထံ အာရုံစိုက်မှုကို ညွှန်ကြားမည့်အစား၊ မောရှေသည် ၎င်းတို့၏ အောင်ပွဲခံ ကယ်တင်ရှင်ထံသို့ လှည့်သွားသည်။ ထို့ကြောင့် သီချင်းသည် ဘုရားသခင်၏ရန်သူများ ဖျက်ဆီးခံရခြင်း၏ မှိုင်းညှို့သောပုံဖြင့် မပြီးဆုံးဘဲ၊ အောင်ပွဲနှင့် ချီးမွမ်းခြင်း၏ မှတ်စုဖြင့် ပြီးဆုံးသည်။ ဤအလားတူအကြောင်းအရာသည် မောရှေနှင့် သိုးသငယ်၏ သီချင်းကို ထင်ရှားစေမည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းကို ကယ်တင်ခံရသူများသည် ဖန်သားပြင်ပင်လယ်ပေါ်တွင် သီဆိုကြမည် (ဗျာဒိတ် ၁၅:၂-၄)။

Like the two preceding stanzas, which ended with a statement concerning the destruction of the Egyptians (see vs. 5, 10), the third is brought to a close in a similar way. Instead of directing attention to the defeated Egyptians, however, Moses turns to their own triumphant Deliverer. The song, therefore, does not close with a gloomy picture of the destruction of God’s enemies, but on a note of victory and praise. This same theme will characterize the song of Moses and the Lamb, which the redeemed will sing upon the sea of glass (Rev. 15:2–4).

 

၂၀. မိရိအမ်သည် ပရောဖက်မတစ်ဦးဖြစ်သည်။ မိရိအမ်သည် ကျမ်းစာက ဤဂုဏ်ပုဒ်ဖြင့် ဂုဏ်ပြုသော ပထမဆုံးအမျိုးသမီးဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဘုရားသခင်၏လူများသမိုင်းတစ်လျှောက် အခါအားလျော်စွာ အခြားသူများ လိုက်လျှောက်ခဲ့သည် (တရားသူကြီး ၄:၄; ၂ရာဇဝင် ၂၂:၁၄; ဟေရှာယ ၈:၃; လုကာ ၂:၃၆ ကိုကြည့်ပါ)။ မိရိအမ်ကို ဤနေရာ၌ ပရောဖက်မဟု ခေါ်ဆိုခြင်းသည် သူမသီဆိုသောစကားများသည် ဝိညာဉ်ရေးအရ လှုံ့ဆော်ခံရခြင်းကြောင့် မဟုတ်ဘဲ၊ ထွက်မြောက်ရာတွင် မောရှေနှင့် အာရုန်တို့ ယူဆောင်ခဲ့သော အခန်းကဏ္ဍထက် ဒုတိယအနေဖြင့် သူမပြုလုပ်ခဲ့သော အခန်းကဏ္ဍကို အသိအမှတ်ပြုရန်ဖြစ်သည် (PP ၃၈၂ ကိုကြည့်ပါ)။ သူမသည် ပရောဖက်ဆိုင်ရာ ဆုကျေးဇူးကို ပိုင်ဆိုင်ထားကြောင်း အထူးတလည် ပြောဆိုခဲ့သည်

ထာဝရဘုရားသည် ဣသရေလလူမျိုးကို အီဂျစ်ပြည်မှ မောရှေ၊ အာရုန်နှင့် မိရိအမ်တို့ဖြင့် ကယ်တင်ခဲ့သည်။ သူမ၏တာဝန်မှာ ဖိနှိပ်ခံရသည့်နှစ်များအတွင်း လူများအား ကယ်တင်ခြင်းမျှော်လင့်ချက်ကို ထိန်းသိမ်းရန် သတင်းစကားများ ပေးပို့ရန်ဖြစ်ပေမည်။ သူမသည် လူများကို သင်ကြားပေးခဲ့ခြင်း၊ သတိပေးခဲ့ခြင်း၊ ဆုံးမခဲ့ခြင်းတို့ ပြုလုပ်ခဲ့ပေမည်။ သို့သော် ဤတွင် အနီရောင်ပင်လယ်ကမ်းစပ်တွင် သူမသည် စိတ်ကူးဉာဏ်ရှိပြီး အရည်အချင်းရှိသော အဆိုတော်နှင့် ဂီတသမားအဖြစ် ပေါ်ထွက်လာသည်။ ထိုအချိန်တွင် သူမ၏အသက်သည် ကိုးဆယ်နှစ်ထက် ပိုများနေပြီဖြစ်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၂:၄၊ ၇:၇ ကိုကြည့်ပါ)။

20. Miriam the prophetess. Miriam is the first woman whom the Bible honors with this title. Others followed from time to time throughout the history of God’s people (see Judges 4:4; 2 Kings 22:14; Isa. 8:3; Luke 2:36). Miriam is not called a prophetess here primarily because the words she sang were inspired, but rather in recognition of her role in the Exodus, second only to the part taken by Moses and Aaron (see PP 382). She specifically claimed to possess the prophetic gift (Num. 12:2), inasmuch as God had spoken through her. The prophet Micah states that the Lord delivered Israel out of Egypt by Moses, Aaron, and Miriam (Micah 6:4). Her task may have been to communicate to the people messages by which the hope of deliverance was kept alive during the dark years of oppression. She may have taught, admonished, and reproved the people. Here, at the Red Sea, however, she appears as an inspired and talented singer and musician. She must have been more than 90 years of age at the time (see Ex. 2:4; 7:7).

 

မိရိအမ်သည် မောရှေ၏ညီမဖြစ်သည်မှာ သေချာသော်လည်း၊ သူမသည် မောရှေငယ်စဉ်ကာလတွင် သူ့ကို ကာကွယ်ပေးခဲ့သူဖြစ်သည်။ ဤနေရာတွင် သူမကို အာရုန်၏ညီမဟု ခေါ်ဆိုထားသည်မှာ မောရှေထက် ရာထူးနိမ့်သော အနေအထားကို ညွှန်ပြပြီး၊ မောရှေထက် ရာထူးနိမ့်သော အာရုန်နှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်သော အနေအထားကို ဖော်ပြပေမည် (ထွက်မြောက်ရာ ၄:၁၆ ကိုကြည့်ပါ)။

The sister of Aaron. Though Miriam was, of course, Moses’ sister as well, and had been instrumental in protecting him during infancy, she is here called the sister of Aaron. This perhaps indicates a subordinate position in relation to that held by Moses, but comparable to that of Aaron, who was himself subordinate to Moses (see ch. 4:16).

 

တံပိုးယှဉ်ကို ကိုင်ယူသည်

မိရိအမ်နှင့် သူမနှင့်အတူရှိသော အမျိုးသမီးများက တီးခတ်ခဲ့သည့် တူရိယာသည် တံပိုးယှဉ်ဖြစ်စေ၊ လက်ဖြင့်တီးသော ဗုံဖြစ်စေဖြစ်သည်။ ရှေးဟောင်းဂီတတူရိယာသမိုင်းကို အထူးလေ့လာသည့် ခေတ်သစ်ပညာရှင်များက နောက်ပိုင်းဘာသာပြန်ကို ပိုမိုထောက်ခံသည်။ တံပိုးယှဉ်ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံး "တုဖ်" သည် ယနေ့ဟေဗြဲနှင့် အာရဗီဘာသာစကားတွင် လက်ဖြင့်တီးသော ဗုံကို ဆိုလိုသည်။ ရှေးအီဂျစ်ပုံများတွင် ဤတူရိယာသည် သစ်သားအကွက်နှင့် သားရေနှစ်ခုဖြင့် ပြုလုပ်ထားပြီး တံစဉ်များ သို့မဟုတ် တုတ်များ မပါရှိသည်ကို တွေ့ရသည်။ ၎င်းကို တီးသူ၏လက်ဖြင့် တီးခတ်သည်။ သမ္မာကျမ်းစာတွင် ဤတူရိယာကို အများအားဖြင့် အမျိုးသမီးများက တီးခတ်ကြသည် (တရားသူကြီးမှတ်စာ ၁၁:၃၄၊ ၁ဓမ္မရာဇဝင် ၁၈:၆၊ ဆာလံ ၆၈:၂၅)၊ အီဂျစ်တွင်လည်း ဤသို့ဖြစ်သည်။ သို့သော် တစ်ခါတစ်ရံ အမျိုးသားများကလည်း တီးခတ်ကြသည် (၁ဓမ္မရာဇဝင် ၁၀:၅)။ ၎င်းသည် သီချင်းဆိုခြင်းနှင့် ကခြင်းတို့နှင့် အတူတကွ တီးခတ်လေ့ရှိပြီး အချိန်ကိုက်ရိုက်ခတ်ရန် အသုံးပြုသည်ဖြစ်ပြီး၊ ပျော်ရွှင်ဖွယ်တူရိယာအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် ၎င်းသည် ပျော်ရွှင်မှုနှင့် ချီးမွမ်းခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။

Took a timbrel. The instrument played by Miriam and her women accompanists was either a tambourine or a hand drum. Modern scholars specializing in the history of ancient musical instruments favor the latter translation. The same word for timbrel, toph, is used in modern Hebrew and Arabic to designate a hand drum. Ancient Egyptian pictures of this instrument show it made of a wooden hoop and two skins, but without jingles or sticks. It is beaten by the hand of the player. In the Bible this instrument is usually played by women (Judges 11:34; 1 Sam. 18:6; Ps. 68:25), as it was in Egypt, but sometimes also by men (1 Sam. 10:5). It often accompanied singing and dancing, probably to accentuate the beat, and was considered a joyful instrument. In the OT it is usually associated with merrymaking and praise.

 

အမျိုးသမီးအားလုံး

အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများကို သီးခြားအုပ်စုများအဖြစ် ခွဲခြားခြင်းသည် အီဂျစ်ဓလေ့ဖြစ်သည်။ အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးအုပ်စုများက ဂီတဖြင့် ခြေလှမ်းများကို လိုက်ကပြီး ကခြင်းသည်လည်း ထိုနည်းတူဖြစ်သည်။ ဤဓလေ့ကို ဟေဗြဲလူမျိုးများက အီဂျစ်တွင် နေထိုင်စဉ်ကာလအတွင်း လက်ခံခဲ့ပုံရသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဟေဗြဲအမျိုးသမီးများသည် အောင်ပွဲခံပွဲများတွင် ဂီတနှင့် သီချင်းများဖြင့် ပြန်လည်ရောက်ရှိလာသော စစ်တပ်များကို ကြိုဆိုခဲ့ကြသည် (တရားသူကြီးမှတ်စာ ၁၁:၃၄၊ ၂၁:၂၁၊ ၁ဓမ္မရာဇဝင် ၁၈:၆-၇၊ ၂၉:၅ ကိုကြည့်ပါ)။

All the women. The separation of men and women into distinct bands was an Egyptian custom, as likewise was the performance of dances by groups of men and women, who accompanied their steps with music. This custom seems to have been taken over by the Hebrews during their long sojourn in Egypt. In later times we find Hebrew women taking part in the victory celebrations, when they met the returning armies with music and song (see Judges 11:34; 21:21; 1 Sam. 18:6, 7; 29:5).

 

ကများဖြင့်

ဘာသာရေးအခမ်းအနားများတွင် ကခြင်းကို အသုံးပြုခြင်းသည် အနောက်တိုင်းအယူအဆများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော်လည်း၊ အရှေ့တိုင်းစိတ်ထားနှင့် ခံစားမှုအရ လက်ခံထိုက်သည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းဇာတ်လမ်းတွင် ဘာသာရေးကများနှင့်ပတ်သက်သော ဥပမာများစွာရှိသည်။ ဒါဝိဒ်သည် ဂျေရုဆလင်မြို့သို့ သေတ္တာတော်ကို ယူဆောင်လာစဉ် သေတ္တာတော်ရှေ့တွင် ကခဲ့သည် (၂ဓမ္မရာဇဝင် ၆:၁၆)၊ ယေဖသာ၏သမီးသည် အောင်ပွဲခံသောဖခင်ကို ကများဖြင့် ကြိုဆိုခဲ့သည် (တရားသူကြီးမှတ်စာ ၁၁:၃၄)၊ ရှိလောမြို့၏ အပျိုများသည် ပွဲတော်ကို ကများဖြင့် ကျင်းပခဲ့ကြသည် (တရားသူကြီးမှတ်စာ ၂၁:၂၁)။ ကခြင်းကို ဆာလံဆရာကလည်း ချီးမွမ်းထိုက်သည်ဟု ဖော်ပြထားသည် (ဆာလံ ၁၄၉:၃၊ ၁၅၀:၄)။ သမ္မာကျမ်းစာခေတ်က ကခြင်းသည် သန့်ရှင်းသောဝမ်းမြောက်ခြင်း၏ ပြင်ပထုတ်ဖော်မှုဖြစ်ပြီး၊ ချီးမွမ်းသီချင်းများနှင့် ကျေးဇူးတော်ချီးမွမ်းခြင်းဆုတောင်းမှုများနှင့် တူညီသော စိတ်ထားဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ဝတ်ပြုခြင်း၏ လုပ်ဆောင်မှုတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ ဘုရားသခင်က ၎င်းကို လက်ခံခဲ့သည် (ယောဟန် ၆:၃၇ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ခေတ်သစ်လူမှုကခြင်းသည် သမ္မာကျမ်းစာခေတ်က ဘာသာရေးကခြင်းနှင့် လုံးဝမတူညီ၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းတွင် အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ ရောနှောခြင်းမရှိဘဲ၊ ပါဝင်သူများ၏ တစ်ခုတည်းသော ရည်မှန်းချက်မှာ ဘုရားသခင်အပေါ် ချစ်ခြင်း၊ ဆက်ကပ်ခြင်းနှင့် ကျေးဇူးတော်ချီးမွမ်းခြင်းတို့ကို ထုတ်ဖော်ရန်ဖြစ်သည်။ ရှေးခေတ်ကခြင်းသည် ဝတ်ပြုခြင်းထုံးတမ်း၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။

With dances. The use of dances in religious ceremonies, so contrary to Western ideas of decorum, has ever been acceptable to the Oriental mind and sentiment. Various examples of religious dancing are found in the OT narrative. David danced before the ark when bringing it to Jerusalem (2 Sam. 6:16), Jephthah’s daughter met her victorious father with dancing (Judges 11:34), and the virgins of Shiloh celebrated a feast in this way (Judges 21:21). Dancing is also mentioned with approval by the psalmist (Ps. 149:3; 150:4). The dancing of Bible times was an outward expression of holy joy, entered into in the same spirit as songs of praise or prayers of thanksgiving. It was distinctly an act of worship, and God accepted it as such (cf. John 6:37). Modern social dancing bears no resemblance whatever to the religious dancing of Bible times, for in it there was no mingling of men and women, and the only objective of the participants was the expression of love, devotion, and thanksgiving to God. Ancient dancing was an integral part of worship ritual.

 

၂၁. မိရိအမ်က သူတို့ကို ဖြေကြားသည်
မိရိအမ်သည် သူမ၏အမျိုးသမီးသံပြိုင်အဖွဲ့နှင့်အတူ အမျိုးသားသံပြိုင်အဖွဲ့၏ သီချင်းအဆုံးသတ်များတွင် (အခန်းကျမ်း ၅၊ ၁၀၊ ၁၈ ပြီးနောက်) တုံ့ပြန်သီဆိုခဲ့သည်။ မိရိအမ်၏ ထပ်ချပ်သီချင်းစကားများဖြစ်သော “ထာဝရဘုရားကို ချီးမွမ်းကြလော့” စသည်တို့သည် မောရှေ၏ အောင်ပွဲသီချင်း၏ အဖွင့်စကားများလည်းဖြစ်သည် (အခန်းကျမ်း ၁)။

21. Miriam answered them. Miriam, with her chorus of women, sang in response to the male chorus, probably at the termination of each stanza of the song (after vs. 5, 10, 18). The words of Miriam’s refrain, “Sing ye to the Lord,” etc., were also the opening words of Moses’ song of victory (v. 1).

 

၂၂. ရှုရ်တောကို ဖြတ်သန်းခြင်း

ရှုရ်တောသည် အီဂျစ်ပြည်၏ အရှေ့ဘက်နယ်စပ်မှ ပါလစ္စတင်းတောင်ပိုင်း နယ်စပ်အထိ ဆန့်တန်းနေသော သဲကန္တာရဒေသဖြစ်ပြီး၊ တောင်ဘက်တွင် ဆီနာအိုင်ကျွန်းဆွယ်၏ တောင်များနှင့် ထိစပ်နေသည်။ ၎င်းကို ဘိုးဘွားဇာတ်လမ်းများတွင် အကြိမ်များစွာ ဖော်ပြထားသည် (ကမ္ဘာဦး ၁၆:၇၊ ၂၀:၁၊ ၂၅:၁၈)၊ ရှောလုနှင့် ဒါဝိဒ်၏ အာမလက်အမျိုးသားများအပေါ် အောင်ပွဲမှတ်တမ်းများတွင်လည်း ဖော်ပြထားသည် (၁ဓမ္မရာဇဝင် ၁၅:၇၊ ၂၇:၈)။ ဣသရေလလူမျိုးသည် ဤသဲကန္တာရဒေသ၏ တောင်ပိုင်းတွင်၊ အနီရောင်ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက် အရှေ့တောင်ဘက်သို့ ချီတက်ခဲ့သည်။ တောလည်ရာ ၃၃:၈ တွင် ဤဒေသကို “ဧသံတောကန္တာရ” ဟု ခေါ်သည်။ ထွက်မြောက်ရာ ၁၃:၂၀ ၏ မှတ်ချက်အရ ဧသံသည် အီဂျစ်ဘာသာစကားဖြင့် နယ်ခြားခံတပ်ကို ဆိုလိုပါက၊ ရှုရ်တောကို ဧသံတောကန္တာရဟု ခေါ်ဆိုခြင်းသည် နားလည်နိုင်သည်။

22. The wilderness of Shur. This is the desert region reaching from the eastern border of Egypt to the southern border of Palestine, and touching in the south the mountains of the Sinai Peninsula. It is mentioned several times in the patriarchal narratives (Gen. 16:7; 20:1; 25:18), and in the records of Saul’s and David’s victories over the Amalekites (1 Sam. 15:7; 27:8). It was through the southern part of this desert that Israel marched, in a southeasterly direction along the shores of the Red Sea. In Num. 33:8 this region is called the “wilderness of Etham.” If the interpretation given in the comment on Ex. 13:20 is correct, that Etham is an Egyptian word for a border fortress, it is easy to understand why the desert of Shur should also be called the desert of Etham.

 

ရေမတွေ့ခြင်း
ဣသရေလလူမျိုးသည် သားရေအိတ်များဖြင့် သောက်ရေကို သယ်ဆောင်သွားခဲ့ပြီး၊ ရှေးခေတ်အရှေ့တိုင်းလူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ဖြစ်သည်။ သဲကန္တာရထဲသို့ ဝင်ရောက်မည်ကို သိထားသဖြင့် ရေများသယ်ဆောင်သွားခဲ့သော်လည်း၊ သုံးရက်ခရီးတွင် ရေအသစ်မတွေ့ပါက လူနှင့်တိရစ္ဆာန်များအတွက် ဒုက္ခဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ထို့ကြောင့် ရေတွင်းများ သို့မဟုတ် စမ်းရေများကို အချိန်ကိုက်ရှာဖွေတွေ့ရှိရန် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည်။ အရှေ့အလယ်ပိုင်းတွင် အသုံးပြုသော အိမ်မွေးတိရစ္ဆာန်များအနက် မြည်းသည် သဲကန္တာရခရီးသွားရာတွင် အသုံးအများဆုံး ဝန်ဆောင်ရာတိရစ္ဆာန်ဖြစ်သည်။ ဘီစီ ၁၂ ရာစုမတိုင်မီ ကုလားအုတ်ကို ရံဖန်ရံခါသာ တွေ့ရသည်။ မြည်းများသည် ရေမသောက်ဘဲ လေးရက်ခရီးသွားနိုင်သော်လည်း၊ ဣသရေလလူမျိုးပိုင်ဆိုင်ထားသော နွားများသည် မကြာခဏ ရေမသောက်ရပါက အသက်ရှင်နိုင်စွမ်းမရှိပေ။ ထို့ကြောင့် ရေမတွေ့ဘဲ သုံးရက်ခရီးသွားခြင်းသည် နွားများ သေဆုံးမည့်အဆင့်သို့ ရောက်ရှိသည်။

Found no water. The Israelites, no doubt, carried a supply of drinking water in leather pouches, as Oriental peoples from ancient times have done. Knowing they were to enter the desert, the Israelites would not fail to take water with them, but a march of three days without finding more to replenish their exhausted supply would bring suffering to both man and beast. It was therefore imperative that they find wells or springs at certain intervals. Of all domestic animals used in the Near East the donkey was the most widely employed beast of burden for desert travel. The camel was found only occasionally prior to the 12th century b.c. Donkeys are able to travel for four days without water, but cattle, which the Israelites possessed in great numbers, could not possibly live without more frequent watering. For this reason a march of three days without finding water was about the limit the cattle could endure and not perish.

 

၂၃-၂၅. (ယေရမိ ၈:၂၂). ဒဏ်ရာတိုင်းအတွက် ဆေးတစ်လက်။ မောရှေသည် ဣသရေလလူမျိုး၏ ဝမ်းနည်းဖွယ်ရာ အခက်အခဲများကို ထာဝရဘုရားရှေ့တွင် တင်ပြသောအခါ၊ ဘုရားသခင်သည် ဆေးတစ်မျိုးကို မဖော်ပြခဲ့ဘဲ၊ ရှိပြီးသား အရာကို အာရုံစိုက်စေခဲ့သည်။ အကြောင်းမူကား၊ ဘုရားသခင်ဖန်ဆင်းထားသော ချုံပင်တစ်ပင်သည် ရေထဲသို့ ထည့်ရန်ရှိပြီး၊ ထိုရေကို သန့်ရှင်းပြီး ချိုမြစေရန် ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ပြုလုပ်သောအခါ၊ ဒုက္ခရောက်နေသော လူများသည် ထိုရေကို ဘေးကင်းစွာ သောက်သုံးနိုင်ခဲ့ပြီး အနံ့အရသာရှိခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်သည် ဒဏ်ရာတိုင်းအတွက် ဆေးတစ်လက်ကို ပြင်ဆင်ပေးထားသည်။ ဂိလဒ်တွင် ဆေးတစ်လက်ရှိပြီး၊ ထိုနေရာ၌ ဆရာဝန်တစ်ဦးလည်း ရှိသည် (စာတစ်စောင် ၆၅အေ, ၁၈၉၄)။

23-25. (Jer. 8:22). A Balm for Every Wound.—When Moses presented before the Lord the sad difficulties of the children of Israel, He did not present some new remedy, but called their attention to that which was at hand; for there was a bush or shrub which He had created that was to be cast into the water to make the fountain sweet and pure. When this was done, the suffering people could drink of the water with safety and pleasure. God has provided a balm for every wound. There is a balm in Gilead, there is a physician there (Letter 65a, 1894).

 

၂၃. မာရာ။ အက်ဇ်မြို့တောင်ဘက်ရှိ ပထမဦးဆုံး အိုအေစစ်သည် ‘အင်ဟဝါရာ’ ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဆီနာအိုင်ကြေးနီသတ္တုတွင်းသို့ သွားသော ရှေးဟောင်းလမ်းပေါ်တွင်ရှိပြီး၊ ပင်လယ်ကွေ့မှ မိုင်အနည်းငယ်အတွင်းနှင့် ဆူအက်ဇ်မြို့မှ ၄၇ မိုင်ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ ရေသည် ခါးသက်သည်။ ၎င်းကို သမ္မာကျမ်းစာမှ မာရာဟု သတ်မှတ်ပါက၊ မောရှေက ရေကို ချိုမြစေခဲ့သော်လည်း ၎င်းသည် အမြဲတမ်းမဟုတ်ပေ။ မှတ်ချက်ပေးသူအများစုက ၎င်းကို မာရာဟု လက်ခံထားသော်လည်း၊ အနီးတစ်ဝိုက်တွင် ခါးသက်သောရေတွင်းများ အများအပြားရှိပြီး၊ တစ်ခုမှာ ‘အင်ဟဝါရာ’ ထက် ပို၍ခါးသက်သည်။

23. Marah. The first oasis south of Suez is the ‘Ain Hawârah. It lies on the ancient road to the Sinai copper mines, a few miles inland from the gulf and about 47 mi. from the town of Suez. The water is bitter. If its identification with the Biblical Marah is correct, the sweetening of its waters by Moses was not of a permanent nature. Although most commentators have accepted this identification, it should be noted that there are several bitter springs in the vicinity, one of them even more bitter than ‘Ain Hawârah.

 

၂၄. လူများက မကျေနပ်ညည်းညူကြသည်
သူတို့သည် အနီရောင်ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်း၏ အနောက်ဘက်တွင် တစ်ကြိမ်ညည်းညူခဲ့ပြီး (ထွက်မြောက်ရာ ၁၄:၁၁-၁၂)၊ သူတို့၏လှည့်လည်သွားလာမှုများ ပြီးဆုံးမချင်း နောက်ထပ်အကြိမ်များစွာ ညည်းညူခဲ့ကြသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၆:၂၊ တောလည်ရာ ၁၄:၂၊ ၁၆:၄၁ စသည်တို့ကို ကြည့်ပါ)။ “ညည်းညူခြင်း” သည် ပုံမှန်ကြုံတွေ့ရသည့် အခက်အခဲများအတွက် စိတ်နှလုံးခါးသက်မှုကို ထုတ်ဖော်ရန် သူတို့၏ ဘုံအကျင့်ဖြစ်လာသည်။ မောရှေသည် အီဂျစ်ပြည်မှ ထွက်ခွာရန် တာဝန်ယူခဲ့ပြီး သူတို့၏ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သဖြင့်၊ သူတို့၏ညည်းညူမှုများသည် ပထမဦးစွာ သူ့ထံသို့ ဦးတည်ခဲ့သည်။ လူမျိုးအတွက် အကောင်းဆုံးဝန်ဆောင်ပေးသူများသည် ၎င်းတို့အသက်ရှင်နေထိုင်စဉ်တွင် မကြာခဏ တန်ဖိုးထားမခံရဘဲ၊ သူတို့သေဆုံးပြီးမှသာ အထိမ်းအမှတ်ရုပ်တုများ တည်ဆောက်ခံရလေ့ရှိသည်။

24. The people murmured. They had murmured once before, on the western shore to the Red Sea (ch. 14:11, 12), and were to murmur many more times before their wanderings were over (see Ex. 16:2; Num. 14:2; 16:41; etc.). “Murmuring” would prove to be their common mode of giving vent to bitterness of soul at the difficulties regularly encountered. Since Moses was responsible for their departure from Egypt, and was their leader, their murmurings were in the first place directed against him. The men who serve their nation best are often least appreciated during their lifetime, and monuments are usually erected in their honor only after they have died.

 

ဘာသောက်ရမည်နည်း

ရေငတ်မွတ်မှုကြီးမားလာသောအခါ လူများသည် မသာယာသောရေကို မျိုချလေ့ရှိသော်လည်း၊ သဘာဝက ခံနိုင်ရည်ရှိသည့်အဆင့်တစ်ခုရှိသည်။ အာရေဗျသဲကန္တာရရှိ ခါးသက်သောရေတွင်းအချို့ကို တိရစ္ဆာန်များပင် သောက်ရန်ငြင်းဆိုကြသည်။

What shall we drink? Though men will often swallow unpalatable water when their thirst is great, there is a limit beyond which nature cannot go. Even beasts refuse to drink the water of certain bitter wells in the Arabian Desert.

 

၂၅. ထာဝရဘုရားသည် သူ့အား သစ်ပင်တစ်ပင်ကို ပြတော်မူ၏။ ဤသစ်ပင်၏ အမည်ကို ဖော်ပြမထားပါ။ ကမ္ဘာ့ဒေသအမျိုးမျိုးမှ သစ်ပင်များ သို့မဟုတ် အပင်များသည် ခါးသောရေကို ချိုမြသောရေအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည့် ဂုဏ်သတ္တိရှိသည်ဟု ဆိုကြသော်လည်း၊ ထိုအပင်များသည် ဆီနာအိုင်ကျွန်းဆွယ်တွင် မတွေ့ရပါ။ တကယ်တော့၊ ‘အိန်ဟာဝါရား’ နှင့် အနီးအနားရှိ အလားတူစမ်းရေတွင်းများ၏ ရေကို သောက်သုံးရန် မသင့်တော်ဟု ယူဆသော ဒေသခံ ဘီဒိုအင်လူမျိုးများသည် ဤရေကို သောက်သုံးနိုင်အောင် ပြုလုပ်နိုင်သည့် နည်းလမ်းမျိုးကို မသိရှိကြပါ။ ထို့ကြောင့် ဤကျမ်းပိုဒ်အတွက် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော ရှင်းပြချက်နှစ်ခုသာ ရှိပါသည်။ မောရှေသည် ခါးသောရေကို ချိုမြသောရေအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်သည့် သဘာဝဂုဏ်သတ္တိရှိသော သစ်ပင်တစ်ပင်ကို ယူရန် ညွှန်ကြားခံရပြီး၊ ထိုသစ်ပင်သည် ယခုအခါ ထိုဒေသတွင် မပေါက်ရောက်တော့ခြင်း သို့မဟုတ် ရေ၏ ပြောင်းလဲမှုသည် ဘုရားသခင်၏ တိုက်ရိုက်လုပ်ဆောင်မှုဖြစ်ပြီး၊ သစ်ပင်သည် သင်္ကေတအဓိပ္ပာယ်သာ ဆောင်သည်။

25. The Lord shewed him a tree. The name of this tree is not revealed. Several trees or plants belonging to different parts of the world are said to possess the quality of rendering bitter water sweet, but none of these have been found on the Sinai Peninsula. In fact, the Bedouins of the neighborhood, who consider the water of the ‘Ain Hawârah and other similar springs in the vicinity unpalatable, know of no means by which this water can be made drinkable. Hence there are but two possible explanations for this text. Moses was either directed to take a tree which had the natural quality of changing bitter water into sweet, which tree no longer grows in that area, or the transformation of the water was a direct act of God and the tree was only of symbolic significance.

 

ပညတ်တစ်ခု။ ရေကို ကုသပြီး သူ၏လူများ၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရေငတ်မှုကို ဖြည့်ဆည်းပြီးနောက်၊ ဘုရားသခင်သည် ထိုအံ့ဖွယ်လုပ်ဆောင်မှုနှင့် ဆက်စပ်နေသော ပညတ်တစ်ခုကို သူတို့အား ပေးတော်မူပြီး (ကျမ်းပိုဒ် ၂၆ ကို ကြည့်ပါ) ကတိတော်တစ်ခုနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။

An ordinance. After healing the water and satisfying the physical thirst of His people, God gave them an ordinance that was connected with the miracle by a promise (see v. 26).

 

ထိုတွင် သူသည် သူတို့ကို စမ်းသပ်တော်မူ၏။ အီဂျစ်ပြည်မှ ထွက်ခွာသည့်အချိန်မှ ကာနာန်ပြည်သို့ ဝင်ရောက်သည်အထိ၊ ဘုရားသခင်သည် သူ၏လူများကို အကြိမ်များစွာ “စမ်းသပ်” တော်မူခဲ့သည်—ပထမဦးစွာ ဧဒုံပင်လယ်တွင်၊ ယခုမူ မာရာတွင်၊ နောက်ပိုင်းတွင် မေရီဘာတွင် (အခန်း ၁၇:၁-၇)၊ ဆီနာအိုင်တွင် (အခန်း ၂၀:၂၀)၊ တဘေရာတွင် (တောလည်ရာ ၁၁:၁-၃)၊ ကိဗရုတ်ဟတ္တာဝါတွင် (တောလည်ရာ ၁၁:၃၄)၊ ကာဒေ့ရှ်တွင် (တောလည်ရာ ၁၃:၂၆-၃၃) နှင့် အခြားနေရာများတွင်။ ဤ“စမ်းသပ်မှုများ”သည် ကာနာန်ပြည်တွင် ရင်ဆိုင်ရမည့် အတွေ့အကြုံများအတွက်၊ နှိုင်းယှဉ်အားဖြင့် လွယ်ကူသောအခြေအနေများအောက်တွင် သူတို့ကို လေ့ကျင့်ပေးရန် ဘုရားသခင်၏ ကြိုးပမ်းမှုများ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။

There he proved them. From the time of their departure from Egypt to their entry into Canaan, God “proved” His people on many occasions—first at the Red Sea, now at Marah, later at Meribah (ch. 17:1–7), Sinai (ch. 20:20), Taberah (Num. 11:1–3), Kibroth-hattaavah (Num. 11:34), Kadesh (Num. 13:26–33), and elsewhere. These “proofs” were part of God’s attempts to train them, under comparatively easy circumstances, for the experiences they would face in Canaan.

 

၂၆. အကယ်၍ သင်သည် စေ့စပ်စွာ နားထောင်လျှင်။ ဤနေရာတွင် အံ့ဖွယ်ကတိတော်တစ်ခုကို မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ အကယ်၍ ဘုရားသခင်၏လူများသည် ယခုမှစ၍ သူ၏ပညတ်တော်အားလုံးကို သေချာစွာ နာခံလျှင်၊ ထို့နောက် သူသည် ရေကို ကုသခဲ့သကဲ့သို့ သူတို့ကို “ကုသ”မည်ဖြစ်ပြီး၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ မကောင်းမှုများမှ သူတို့ကို ကင်းစင်စေမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သူတို့၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးသည် နာခံမှုပေါ်တွင် မူတည်သည်။ ဤမဟာနိယာမသည် ဟေဗြဲလူမျိုးများ၏ ခေတ်တွင်သာမက ခေတ်အဆက်ဆက် မှန်ကန်သည်။ လူသားမျိုးနွယ်၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးသည် ယခုအခါတွင်လည်း ဘုရားသခင်၏ပညတ်ကို လေးစားလိုက်နာမှုပေါ်တွင် များစွာမူတည်နေသည်။ ကျန်းမာရေးနှင့်ညီညွတ်သော နေ့စဉ်ဘဝနေထိုင်မှုဆိုင်ရာ ပညတ်များကို လျစ်လျူရှုသူများသည် အကျိုးဆက်များအတွက် သူတို့ကိုယ်သူတို့သာ အပြစ်တင်ရမည်။ အခြားတစ်ဖက်တွင်၊ ဘုရားသခင်ပေးသော ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်များအတိုင်း နေထိုင်သူများသည် ရောဂါများမှ သိသာထင်ရှားစွာ ကင်းစင်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်သည် လူသား၏ ဝိညာဉ်ရေးအခြေအနေသာမက သူ၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခြေအနေကိုလည်း စိတ်ဝင်စားတော်မူသည် (ယောဟန်ဩဝါဒစာ သုံးစောင် ၂ ကို ကြည့်ပါ)။

26. If thou wilt diligently hearken. Here is recorded a wonderful promise. If God’s people would henceforth render strict obedience to all His commandments, then He would “heal” them as He had healed the water, and would keep them free from both physical and moral evil. Their physical well-being was therefore made dependent upon obedience. This great principle was true not only in the time of the Hebrews but through all ages. The physical well-being of the human race is still to a large extent dependent upon their regard for divine law. Those who disregard the laws that govern healthful living have but themselves to blame for the consequences. On the other hand, those who live according to divinely imparted instructions on health will experience a marked freedom from diseases. God is interested not only in man’s spiritual state but also in his physical state (see 3 John 2).

 

ဤရောဂါများ။ ဤရောဂါအချို့ကို တရားဟောရာ ၂၈:၂၇ တွင် ဖော်ပြထားပြီး၊ တရားဟောရာ ၇:၁၅ တွင်လည်း ၎င်းတို့ကို ရည်ညွှန်းထားသည်။ အချို့သော ရောဂါများသည် အီဂျစ်လူမျိုးများအကြားတွင် အထူးသဖြင့် အရေပြားရောဂါများနှင့် မျက်စိရောဂါများ ပြင်းထန်စွာ ပျံ့နှံ့ခဲ့သည်မှာ သိထားသည်။ အီဂျစ်ပြည်တွင် နေထိုင်ခဲ့စဉ်ကာလအတွင်း ဟေဗြဲလူမျိုးများသည် အီဂျစ်ပြည်၏ ရောဂါများနှင့် ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်ခဲ့ကြသည်။

These Diseases. Some of these diseases are enumerated in Deut. 28:27, and reference to them is also made in Deut. 7:15. It is known that certain diseases have always been prevalent among the Egyptians with extreme severity, especially skin and eye diseases. During their long sojourn in Egypt the Hebrews were well acquainted with the diseases of Egypt.

 

သင့်ကို ကုသပေးသောထာဝရဘုရား။ အီဂျစ်ဆေးသမားများသည် ရှေးခေတ်အနီးရှိ အရှေ့ဒေသတစ်ခုလုံးတွင် ထင်ရှားကျော်ကြားခဲ့သော်လည်း၊ ရှိပြီးသား စာသားများအရ ၎င်းတို့သည် ကုသခြင်းစွမ်းအားကို ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်အဖြစ် မယူဆဘဲ ၎င်းတို့၏ နတ်ဘုရားများထံမှ ရရှိသည်ဟု ယူဆခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့၏ ဆေးပညာလက်စွဲစာအုပ်များတွင်၊ ယခုအခါ နှစ်ပေါင်း ၄,၀၀၀ သက်တမ်းရှိသော အချို့သော စာအုပ်များတွင် ရောဂါများကို အမျိုးအစားသုံးမျိုးခွဲထားသည်- (၁) ကုသနိုင်သောရောဂါများ၊ (၂) ထိန်းသိမ်းနိုင်သောရောဂါများ၊ (၃) ကုသ၍မရသော ရောဂါများ။ မောရှေခေတ်မှစ၍ ဆေးပညာသည် အလွန်တိုးတက်လာခဲ့သော်လည်း၊ အထက်ဖော်ပြခဲ့သော အမျိုးအစားခွဲခြားမှုသည် ယနေ့တိုင် မှန်ကန်နေဆဲဖြစ်သည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ခွဲစိတ်ဆရာဝန်သည် ခွဲစိတ်မှုပြုလုပ်၍ အင်္ဂါတစ်ခုကို ဖယ်ရှားပြီး ဒဏ်ရာကို ချုပ်နိုင်သော်လည်း၊ ဒဏ်ရာကို ကုသပေးနိုင်ခြင်း မရှိပါ။ ဆရာဝန်သည် အချို့သော ရောဂါများအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိသည်ဟု သိထားသော ဆေးဝါးအချို့ကို ညွှန်ကြားပေးနိုင်သော်လည်း၊ သူ၏ ကျွမ်းကျင်မှုသည် ထိုနေရာတွင် ရပ်တန့်သွားသည်။ တကယ့်ကုသမှုလုပ်ငန်းစဉ်သည် လူ့သိပ္ပံပညာဖြင့် ထိန်းချုပ်၍မရသော စွမ်းအားတစ်ခုဖြင့် လုပ်ဆောင်သည်။ ၂၀ ရာစုနှစ်တွင် မောရှေခေတ်ကဲ့သို့ပင်၊ ဘုရားသခင်သာလျှင် ကုသခြင်းကို ပေးသနားတော်မူသည်မှာ မှန်ကန်နေဆဲဖြစ်သည်။ သူသည် ဆေးပညာ၏ ဆရာကြီးဖြစ်သည်။

The Lord that healeth thee. The Egyptian physicians were famous all over the ancient Near East, but extant texts show that they did not consider the power of healing to be their own, but their gods’. In their medical handbooks, some of which are now 4,000 years old, diseases are divided into three classes: (1) those that can be treated; (2) those that can be arrested; (3) those that cannot be cured. Though medical science has advanced tremendously since the days of Moses, the above classification still stands. The surgeon can make an incision, remove an organ, and sew up the wound, but he cannot heal it. The physician can administer certain drugs, which he knows to have certain effects on certain ailments, but there his skill ends. The actual healing process is performed by a power over which human science has no control. It is still true in the 20th century as it was in the time of Moses that God alone imparts healing. He is the Master Physician.

 

၂၇. ဧလိမ်။ နောက်ထပ် စခန်းချရာနေရာကို ရှေးယခင်ကတည်းက ဝါဒီဂါရန်ဒယ်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်၊ ၎င်းသည် ‘အိန်ဟာဝါရား’ မှ မိုင် ၇ ခန့် တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ ဤနေရာသည် နှိုင်းယှဉ်အားဖြင့် ကောင်းမွန်သော ရေအရင်းအမြစ်နှင့် စိမ်းလန်းစိုပြည်သော ထန်းပင်များ၊ တမာရိဇ်ပင်များ၊ အကေးရှားပင်များ နှင့် မြက်ပင်ရှည်များဖြင့် ယခုအခါတွင်လည်း ဆူအေးဇ်နှင့် ဆီနာအိုင်အကြား အဓိက အနားယူရာနေရာများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင် ဖလင်ဒါးစ်ပက်ထရီသည် ဝါဒီတွင် ရေအရင်းအမြစ်ကောင်းများကို တွေ့ရှိခဲ့သည်၊ ၎င်းသည် ၁၉၀၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ပထမအကြိမ်နှင့် နောက်ထပ် ၁၉၀၅ ခုနှစ် မတ်လတွင် ဖြတ်သန်းခဲ့စဉ်၊ ဆောင်းရာသီသည် အလွန်ခြောက်သွေ့ပြီး ရက်သတ္တပတ်များစွာ မိုးမရွာခဲ့သော်လည်း ဖြစ်သည် (ဆီနာအိုင်ရှိ သုတေသနများ [၁၉၀၆]၊ စာမျက်နှာ ၁၂)။

27. Elim. The next place of encampment has since ancient times been identified with the Wadi Gharandel, about 7 mi. south of ‘Ain Hawârah. This spot, with its plentiful supply of comparatively good water and its luxuriant groves of palms, tamarisks, acacias, and its tall grass, is even now one of the principal halting places between Suez and Sinai. The archeologist, Flinders Petrie, found a good supply of water in the valley both times he crossed it, first in December of 1904 and again in March of the following year, even though the winter had been very dry and rain had not fallen for several weeks (Researches in Sinai [1906], p. 12).

 

သူတို့သည် ထိုတွင် စခန်းချခဲ့ကြသည်။ ဝါဒီဂါရန်ဒယ်သည် နှိုင်းယှဉ်အားဖြင့် ပိုမိုစိမ်းလန်းသော ဝါဒီအူဆေးထ်နှင့် ဝါဒီတာယိဘေးဟူသော ချိုင့်နှစ်ခုနှင့် ဆက်သွယ်ထားသောကြောင့်၊ ဣသရေလလူမျိုးများသည် ၎င်းတို့၏ တိရစ္ဆာန်များကို ကျက်စားရန်နှင့် အနားယူရန် ဤအခွင့်အရေးကို အသုံးပြုခဲ့ပြီး၊ ခရီးဆက်မသွားမီ ရက်ပေါင်းများစွာ အနားယူခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။ မာရာ (ကျမ်းပိုဒ် ၂၃-၂၆) တွင် စခန်းချမှုကို ဤနေရာတွင် ဖော်ပြမထားသော်လည်း၊ တောလည်ရာ ၃၃:၈ တွင် ထိုသို့ဖော်ပြထားသည်။ လူများသည် မာရာတွင် လိုအပ်သည်ထက် ပိုကြာရှည်ထားရန် မဖြစ်နိုင်ပါ။ မောရှေသည် ဤဒေသများကို ယခင်က ဖြတ်သန်းခဲ့ဖူးပြီး ရေတွင်းနှင့် စမ်းချောင်းတိုင်းကို သိရှိထားသူဖြစ်သောကြောင့်၊ မာရာမှ မိုင်အနည်းငယ်အကွာတွင် စိမ်းလန်းသော ချိုင့်ဝှမ်းတစ်ခုကို တွေ့ရှိမည်ဟု ဣသရေလလူမျိုးများကို အာမခံခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။

They encamped there. Since the Wadi Gharandel is joined by two comparatively more fertile valleys, the Wadi Useyt and the Wadi Tayibeh, it is possible that the Israelites used this opportunity for pasturing their cattle and resting them for several days before continuing on their journey. Mention is not made here of an encampment at Marah (see vs. 23–26), though it is so listed in Num. 33:8. The people probably halted at Marah no longer than necessary. Moses, who had traversed these regions before and knew every well and stream, probably assured the Israelites that they would find a fertile valley only a few miles beyond Marah.

 

 

ဧလင်ဂျီ ဝှိုက်၏ မှတ်ချက်များ
၁-၂၇ ပီပီ ၂၈၈-၂၉၂
၁ အီးဒဘယ် ၇၀; ၄တီ ၂၅
၁, ၂ အီးဒီ ၁၆၂
၁-၁၆ ပီပီ ၂၈၈
၆-၁၁, ၁၈-၂၁ အီးဒီ ၁၆၂
၂၁ အီးဒီ ၃၉; ပီပီ ၂၈၉
၂၂-၂၄ ပီပီ ၂၉၁
၂၃-၂၅ အ�ိမ်အိတ်ချ် ၂၄၈
၂၃-၂၆ အမ်အမ် ၁၂၀
၂၄ ၃တီ ၈၅, ၈၉, ၃၃၉, ၃၄၂
၂၄-၂၆ အက်စ်အာရ် ၁၂၆
၂၅ ပီပီ ၂၉၁
၂၅, ၂၆ ပီပီ ၂၉၂
၂၆ စီအိတ်ချ် ၅၉; ဒီအေ ၈၂၄; အ�ိမ်အိတ်ချ် ၁၁၃; အမ်အယ် ၁၃၅; အမ်အမ် ၁၁၉, ၂၇၇; အက်စ်အာရ် ၁၂၇
၂၇ ပီပီ ၂၉၂

အခန်း ၁၆
၁. ဣသရေလလူများသည် ဆင်သို့ရောက်လာကြသည်။
၂. သူတို့သည် မုန့်မရှိသဖြင့် ညည်းညူကြသည်။
၄. ဘုရားသခင်က သူတို့အား ကောင်းကင်မှ မုန့်ကို ပေးမည်ဟု ကတိပြုသည်။
၁၁. ငုံးငှက်များကို စေလွှတ်ပြီး၊
၁၄. မန္နာကို ပေးပို့သည်။
၁၆. မန္နာ၏ စီမံပုံကို ညွှန်ကြားသည်။
၂၅. ဥပုသ်နေ့တွင် မန္နာကို မတွေ့ရပါ။
၃၂. မန္နာ တစ်ဥမာကို ထိန်းသိမ်းထားသည်။

ellen g. white comments

1-27 PP 288-292

1 EW 70; 4T 25

1, 2 Ed 162

1-16 PP 288

6-11, 18-21 Ed 162

21 Ed 39; PP 289

22-24 PP 291

23-25 MH 248

23-26 MM 120

24 3T 85,  89,  339, 342

24-26 SR 126

25 PP 291

25, 26 PP 292

26 CH 59; DA 824; MH 113; ML 135; MM 119, 277; SR 127

27 PP 292