Myanmar 3AM (Official) : ကမ္ဘာဦးကျမ်း -Genesis

အမည်။- ဓမ္မဟောင်းကျမ်း၏ အဓိကအပိုင်းသည် ဟီဘရူးဘာသာစကားဖြင့် ရေးသားထားပြီး၊ ၎င်းကို မဇ္ဈမိဟီဘရူးနှင့် ခေတ်သစ်ဟီဘရူးတို့နှင့် ခွဲခြားရန် ရှေးဟီဘရူးဟု ခေါ်ဆိုသည်။ မဇ္ဈမိဟီဘရူးသည် ခရစ်ယာန်ခေတ်တွင် အသုံးပြုခဲ့သော ဟီဘရူးဘာသာစကားဖြစ်ပြီး၊ ယုဒရဗ္ဗိများက ၎င်းတို့၏ ပညာရပ်ဆိုင်ရာ လက်ရာများကို ရေးသားရန် ပြန်လည်အသက်သွင်းခဲ့သော ဘာသာစကားဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ယခုအခါ ဣသရေလနိုင်ငံ၏ တရားဝင်ဘာသာစကားအဖြစ် အသုံးပြုသည်။ “ဟီဘရူးဘာသာစကား” ဟူသော ဝေါဟာရသည် ပထမဆုံး အာပိုကရစ်ဖလဖြစ်သော ဧက္ကလေးရှတ္ထိကပ်စ် (ဘီစီ ၁၃၂ တွင် ရေးသားခဲ့သည်) ၏ နိဒါန်းတွင် တွေ့ရှိရပြီး၊ ခရစ်ယာန်ခေတ်၏ ၁ ရာစုတွင် ယုဒသမိုင်းပညာရှင် ယိုးဇက်ဖပ်စ်က အသုံးပြုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရဗ္ဗိစာပေများတွင် ပေါ်ထွက်လာသည်။ လုကာ၌ တမန်တော်များကျမ်း ၂၁:၄၀; ၂၆:၁၄ တွင် အသုံးပြုထားသော “ဟီဘရူးလျှာ” ဟူသော ဝေါဟာရသည် ဟီဘရူးမဟုတ်ဘဲ အာရမိတ်ကို ရည်ညွှန်းသည်။ အာရမိတ်သည် ဓမ္မသစ်ကျမ်းခေတ်တွင် သာမန်အသုံးပြုသော ဘာသာစကားဖြစ်သည်။

The name.—The greater part of the Old Testament was written in Hebrew, usually called ancient Hebrew in order to distinguish it from Mishnaic and modern Hebrew. Mishnaic Hebrew is the Hebrew of the Christian Era, an artificially revived language in which the Jewish rabbis wrote their scholarly works, and which is now employed as the official language of the state of Israel. The term “Hebrew language,” found for the first time in the prologue to the Apocryphal book Ecclesiasticus (written in 132 b.c.), is also used by the Jewish historian Josephus in the 1st century of the Christian Era, and appears later in the rabbinical writings. The term “Hebrew tongue,” used by Luke in Acts 21:40; 26:14, refers to Aramaic and not to Hebrew. Aramaic was the common language spoken in New Testament times.

ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် ဣသရေလလူမျိုးများပြောဆိုသော ဘာသာစကားအတွက် အသုံးပြုသော ဝေါဟာရမှာ “ကာနာန်ဘာသာစကား” (ဟေရှာယ ၁၉:၁၈) သို့မဟုတ် “ယုဒလူများၤဘာသာစကား” (၂ ရာဇဝင်ချုပ် ၁၈:၂၆, ၂၈; နေဟမိ ၁၃:၂၄) ဖြစ်သည်။

The Biblical term used for the language spoken by the Old Testament Israelites is the “language of Canaan” (Isa. 19:18,) or “the Jews’ language” (2 Kings 18:26, 28; Neh. 13:24.)

ဟီဘရူးဝိသေသလက္ခဏာများ။ ဟီဘရူးသည် မက်ဆိုပိုတေးမီးယား၊ ဆီးရီးယား၊ ပါလက်စတိုင်း၊ နှင့် အာရေဗျတွင် ပြောဆိုခဲ့သော ရှေးခေတ်ဆီးမစ်တစ်ဘာသာစကားမျိုးရင်းကြီး၏ အကိုင်းအခက်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ရှေးကာနာန်လူမျိုး၊ ဖိအုန်လူမျိုး၊ နှင့် ဆီးရီးယားလူမျိုးများပြောဆိုသော ဘာသာစကားများနှင့် အနီးကပ်ဆုံးဆက်စပ်ပြီး၊ မောဘလူမျိုး၊ ဧဒုံလူမျိုး၊ နှင့် အမ္မုန်လူမျိုးများၤဘာသာစကားများနှင့် ရုပ်ထပ်နီးပါးဖြစ်သည်။ ကာနာန်ဒေသခံများပြောဆိုသော ဘာသာစကားသည် ကျမ်းစာဟီဘရူးနှင့် မခြားနားလှပေ။

Characteristics of Hebrew.—Hebrew is a branch of the great family of ancient Semitic languages, which were spoken in Mesopotamia, Syria, Palestine, and Arabia. It is most closely related to the languages spoken by the ancient Canaanites, Phoenicians, and Syrians, and is almost identical with those of the Moabites, Edomites, and Ammonites. The language spoken by the natives of Canaan hardly differed from the Biblical Hebrew.

ဟီဘရူးသည် ဆီးမစ်တစ်ဘာသာစကားများအားလုံးနှင့် မျှဝေထားသော စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာ ဝိသေသလက္ခဣာတစ်ခုမှာ ၎င်းအခြေခံစကားလုံးများသည် ဗျည်းသုံးလုံးပါဝင်သည်။ (သမ္မာကျမ်းခေတ်တွင် ရေးသားထားသော ဟီဘရူးသည် ဗျည်းများသာပါဝင်သည်ကို သတိပြုသင့်သည်။ ခရစ်ယာန်ခေတ်ပြီးနောက် ရာစုနှစ်များစွာအကြာတွင် ဟီဘရူးသည် သေဆုံးသွားသောဘာသာစကားဖြစ်လာသောအခါ၊ ဘာသာစကားကို မည်သို့ပြောဆိုခဲ့သည်ဆိုသော အသိပညာကို ထိန်းသိမ်းရန် ဗျည်းများအောက်၊ အကြား၊ နှင့် အပေါ်တွင် အမျိုးမျိုးသောအမှတ်အသားများဖြင့် သရ(ဗွိုက်)များကို ထည့်သွင်းခဲ့သည်၊ ၎င်းတို့ကို သရအမှတ်အသားများဟု ခေါ်သည်။) ကြိယာပုံစံများ၏ ကွဲပြားမှုများသည် ယေဘုယျအားဖြင့် သရသံပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သည်၊ ဆိုလိုသည်မှာ သရသံများ၏ ပြောင်းလဲမှုဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ကျွန်ုပ်တို့ကြိယာ “သီဆိုသည်” ၏ ပစ္စုပ္ပန်ကာလသည် သရသံပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် အတိတ်ကာလ “သီဆိုခဲ့သည်” နှင့် အတိတ်ဆက်လက်ကာလ “သီဆိုထားသည်” သို့ ပြောင်းလဲနိုင်သည်။ ဟီဘရူးဥပမာတစ်ခုသည် ဤအခြေခံသဘောတရားကို ပြသလိမ့်မည်။ “ရေးသားသည်” ဟူသော ကြိယာတွင် ဗျည်းသုံးလုံး k-t-b ပါဝင်သည်။ အောက်ပါဥပမာများသည် မတူညီသော သရများကို အသုံးပြုခြင်းဖြင့် ကြိယာၤပုံစံအမျိုးမျိုးကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး၊ အခြေခံဗျည်းသုံးလုံးသည် မပြောင်းလဲပေ။

One interesting characteristic which Hebrew shares with all Semitic languages is that most of its basic words contain three consonants. (It should be noted that the written Hebrew of Biblical times consisted of consonants only. Not until several centuries after Christ, when Hebrew had become a dead language, were vowels added, in an endeavor to preserve a knowledge of how the language had been spoken. These vowels consisted of various marks added below, between, and above the consonants, known as vowel pointings.) Variations in verb forms are generally produced by a change in vocalization, that is, in the vowel sounds. By comparison, the present tense of our verb sing can be changed into the past tense, sang, and the past participle, sung, by merely changing the vocalization. A Hebrew example will show this principle. The verb to write contains three consonants, k–t–b. The following examples show how, through the use of different vowels, various verb forms are produced, while the three basic consonants remain unchanged:

ကတာ့ဗ်၊ (သူ) ရေးသားခဲ့သည်

ကတို့ဗ်၊ ရေးပါ။ (အမိန့်ပုံစံ)

ကိုးတေ့ဗ်၊ ရေးနေသည်

ကတု့ဗ်၊ (၎င်း) ရေးသားထားသည်

ကတို့ဗ်၊ ရေးသားရန်

katab, (he) has written

ketob, write! (imperative)

koteb, writing

katub, (it) is written

katob, to write

ပုဂ္ဂိုလ်ရေးနာမ်စားများသည် များသောအားဖြင့် ကြိယာသို့ ရှေ့ဆက်စကား သို့မဟုတ် နောက်ဆက်စကားအဖြစ် ထည့်သွင်းသည်။ ဥပမာအားဖြင့် “ကျွန်ုပ်ရေးသားခဲ့သည်” ဟူသော ကတာ့ဗ်-တီ သည် အခြေခံအမြစ် ကတာ့ဗ်နှင့် နာမ်စားအဆုံးသတ် -တီ တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ “ကျွန်ုပ်ရေးသားလိမ့်မည်” ဟူသော ’အေ-ကတို့ဗ် သည် ရှေ့ဆက်စကား ’အေ- နှင့် အမြစ် ကတို့ဗ် တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ဤတိုတောင်းသော သဒ္ဒါပုံစံများသည် ဟီဘရူးဝါကျများသည် တိုကျစ်၍ အားရှိစေသည့် အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ သတ္တမပညတ်ဖြစ်သော “သင်သည် အိမ်ထောင်ရေးဖောက်ပြန်ခြင်း မပြုရ” (ထွက်မြောက်ရာ ၂၀:၁၄) သည် အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် စကားလုံးငါးလုံးပါဝင်သော်လည်း၊ ဟီဘရူးတွင် စကားလုံးနှစ်လုံးသာ လို့’ တီန်အာဖ် ဖြစ်သည်။ ဟီဘရူးအသုံးအနှုန်းများၤတိုတောင်းမှုသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းၤကဗျာပိုင်းများတွင် အထူးသတိပြုမိသည်။ များသောအားဖြင့် ဟီဘရူးစာသားတွင် အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်ထက် စကားလုံးတစ်ဝက်သာရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ နာမည်ကျော်ဆာလံ ၂၃ တွင် ဟီဘရူးသမ္မာကျမ်းတွင် စကားလုံး ၅၇ လုံးရှိသော်လည်း၊ အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်တွင် ၁၂၂ လုံးရှိသည်။ ယောဘ ၃၀:၂၂ တွင် ဟီဘရူးတွင် စကားလုံး ၆ လုံးရှိသော်လည်း၊ KJV တွင် ၁၈ လုံးနှင့် RSV တွင် ၂၄ လုံးရှိသည်။

Personal pronouns are in most cases added to the verb as prefixes or suffixes. Thus the form “I have written,” katab–ti, consists of the basic root katab and the ending –ti, representing the pronoun; and “I shall write,” ’e–ktob, of the prefix ’e– and the root ktob. These short grammatical forms are the reason that Hebrew sentences are brief, compact, and forceful. For example, the seventh commandment, “Thou shalt not commit adultery” (Ex. 20:14), consists of five words in English, but of only two in Hebrew—lo’ tin’aph. This brevity in Hebrew expressions is especially noticeable in the poetic parts of the Old Testament. In most cases the Hebrew text has only half as many words as the English translation. The famous 23d psalm, for example, has 57 words in the Hebrew Bible, but 122 in the English translation; Job 30:22, which has six words in Hebrew, has 18 in the KJV and 24 in the RSV.

ဟေဗြဲဘာသာစကား၏ ဝါကျဖွဲ့စည်းပုံသည် အလွန်ရိုးရှင်းသည်။ ဝါကျများသည် များသောအားဖြင့် တိုတောင်းပြီး၊ “နှင့်” ဟူသော ဆက်စပ်စကားလုံးဖြင့် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဆက်သွယ်ထားသည်။ ၎င်းကို “ထို့ကြောင့်”၊ “သို့သော်”၊ “ပင်”၊ “ထိုအခါ” ဟုလည်း ဘာသာပြန်နိုင်သည်။ တိုတိုနှင့် ဝါကျများစွာ၏ ပုံမှန်ဥပမာတစ်ခုကို ကျမ်းစာထဲတွင် ကမ္ဘာဦးကျမ်း အခန်းကြီး ၁၂ တွင် တွေ့ရပြီး၊ KJV ဗားရှင်း၏ ပထမအခန်းကြီး ၉ ကျမ်းပိုဒ်တွင် “နှင့်” ဟူသော စကားလုံးသည် ၂၉ ကြိမ် ပါရှိသည်။ သက်ဆိုင်ရာ ဟေဗြဲမူရင်းစာသားတွင် “နှင့်” ဟူသော စကားလုံးသည် ၃၂ ကြိမ် ပါရှိပြီး၊ ခြားနားမှုမှာ ဘာသာပြန် သူများက ၎င်းစကားလုံးကို ၃ ကြိမ် အခြားအင်္ဂလိပ်စကားလုံးများဖြင့် ဘာသာပြန်ထားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။

Hebrew sentence structure is very simple. Sentences are usually short, and are connected one with another by the use of the conjunction “and,” which may also be translated as “so,” “but,” “even,” “then.” A typical example of a great number of short sentences occurs in Gen. 12, where the word “and” is found 29 times in the first 9 verses of the KJV. In the respective Hebrew text the word “and” is found 32 times, the difference being due to the translators’ rendering the word 3 times by other English equivalents.

ဟေဗြဲဘာသာစကား၏ နောက်ထပ်ထူးခြားချက်တစ်ခုမှာ သဒ္ဒါပုံစံအချို့ မရှိခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းတွင် နာမည်ပိုင်းဆိုင်ရာများမှလွဲ၍ ပေါင်းစပ်စကားလုံးများ မရှိပြီး၊ အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားဖြစ်သည့် “မြေပိုင်ရှင်” ကဲ့သို့သော အသုံးအနှုန်းကို “မြေ၏ပိုင်ရှင်” ဟူသော ပိုင်ဆိုင်မှုပုံစံဖြင့်သာ ဖော်ပြရနိုင်သည်။ ဟေဗြဲဘာသာစကားသည် နာမဝိသေသနများ နည်းပါးပြီး၊ နာမ်ဝိဘတ်များ လုံးဝမရှိသလောက်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ရှေးခေတ်စာရေးသူများအတွက် စိတ္တဇအတွေးအခေါ်များကို ဖော်ပြရာတွင် အခက်အခဲဖြစ်စေသည်။

Another characteristic of the Hebrew language is the lack of certain grammatical forms. It knows no compounds, except in proper names, and a term like the English “landlord” can be expressed only by the genitive form, “lord of the land.” The Hebrew language is also poor in adjectives, and possesses almost no adverbs, a handicap for the ancient writers when expressing abstract thoughts.

အခြားသော ဆီးမစ်ဘာသာစကားများနှင့်အတူ ဟေဗြဲဘာသာစကားတွင် အင်ဒို-ဥရောပ ဘာသာစကားများတွင် မရှိသော အသံများစွာ ပါဝင်သည်။ ၎င်းတွင် h အသံ နှစ်မျိုးရှိပြီး၊ ဟေဗြဲအက္ခရာတွင် အက္ခရာ နှစ်လုံးဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းတို့ကို များသောအားဖြင့် h နှင့် ch ဟု ဘာသာပြန်ဆိုကြပြီး၊ ch သည် စကော့တလန်ဘာသာစကားရှိ “loch” ကဲ့သို့ အသံထွက်သည်။ ၎င်းတွင် s အသံ မျိုးစုံလည်း ရှိပြီး၊ အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားတွင်ရှိသော s၊ z နှင့် sh ကဲ့သို့ဖြစ်သည်။ သို့သော် ဟေဗြဲအသံ နှစ်မျိုးဖြစ်သည့် ṣ နှင့် ś တို့သည် အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် ညီမျှမှုမရှိပေ။ ṣ သည် tz ကဲ့သို့ အသံထွက်ပြီး၊ ś သည် နူးညံ့သော s အသံဖြစ်သည်။ ဟေဗြဲအသံ နှစ်မျိုးဖြစ်သည့် ’aleph (ဘာသာပြန်ရာ၌ ’) နှင့် ‘ayin (ဘာသာပြန်ရာ၌ ‘) တို့သည်လည်း အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် ညီမျှမှုမရှိပေ။ ဟေဗြဲဘာသာစကားတွင် မူလက အက္ခရာဟေဗြဲစာရေးနည်းမတီထွင်မီ ဆုံးရှုံးသွားသည်ဟု ယူဆရသော အပိုအသံအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ထဲမှ တစ်ခုမှာ အာရဗီဘာသာတွင် ယခုထိရှိနေသော ghayin ဟုခေါ်သည့် ဒုတိယ ‘ayin ဖြစ်သည်။ ဟေဗြဲတွင် ဤအသံ၏ အစောပိုင်းတည်ရှိမှုကို “ဂါဇာ” နှင့် “ဂိုမောရါ” ဟူသော နာမည်များသည် ယဇ်ပုရောဟိတ်ကြီး ဧလိ၏ နာမည်ကဲ့သို့ပင် ‘ayin ဟူသော သံစဉ်တူဖြင့် စတင်သည်ဟူသော အချက်မှ သိရှိနိုင်သည်။ ရှေးကျမ်းစာဘာသာပြန်များ (ဂရိ Septuagint နှင့် နောက်ပိုင်းတွင် လက်တင် Vulgate) မှတစ်ဆင့်သာ လော့တ်နေထိုင်ခဲ့သော ပျက်စီးသွားသည့်မြို့၏ နာမည်သည် “ဂိုမောရါ” ဟု အသံထွက်ပြီး “အိုမောရါ” မဟုတ်ကြောင်း၊ ရှမွေလခေတ်က ယဇ်ပုရောဟိတ်ကြီး၏ နာမည်သည် “ဧလိ” ဖြစ်ပြီး “ဂလိ” မဟုတ်ကြောင်း သိရှိရသည်။

In common with other Semitic languages Hebrew possesses a number of sounds that do not exist in Indo-European languages. It has two h sounds, for which Hebrew script has two characters, usually transliterated as h and ch, the latter pronounced as in the Scottish “loch.” It also has several s sounds, like s, z, and sh in common with English, but two Hebrew sounds, transliterated ṣ and ś, have no equivalents in English, the former being pronounced like tz, the latter as a soft s. The two Hebrew sounds ’aleph (transliterated ’) and ‘ayin (transliterated ‘) also have no equivalents in English. The Hebrew language originally possessed some additional sounds that were presumably dropped before the invention of the alphabetic Hebrew script. One of them was a second ‘ayin, called ghayin, which still exists in Arabic. The early existence of this latter sound in Hebrew can be recognized from the fact that the names “Gaza” and “Gomorrah” both begin with the same consonant, ‘ayin, as does the name of the high priest Eli. It is only through the ancient translations of the Bible (the Greek Septuagint and later the Latin Vulgate) that we know that the name of the doomed city in which Lot lived was pronounced “Gomorrah” and not “Omorrah,” and that the name of the high priest of Samuel’s time was “Eli” and not “Geli.”

ဟေဗြဲဘာသာစကား၏ ကြိယာပုံစံသည် လုပ်ဆောင်ချက်ကို ပြီးစီးပြီးသည်ဖြစ်စေ၊ မပြီးစီးသေးသည်ဖြစ်စေ ဖော်ပြပြီး၊ အင်္ဂလိပ်ကြိယာများကဲ့သို့ လက်ရှိ၊ အတိတ် သို့မဟုတ် အနာဂတ်အဖြစ် ဘယ်သောအခါမှ ဖော်ပြမထားပေ။ အချိန်ကို ဖော်ပြမည့်အစား သွယ်ဝိုက်ညွှန်ပြထားသည်။ ပြီးစီးပြီးသော လုပ်ဆောင်ချက်ကို ဖော်ပြသော ကြိယာများကို “ပြီးပြည့်စုံ” ဟု ခေါ်ဆိုပြီး များသောအားဖြင့် အတိတ်ကာလအဖြစ် ဘာသာပြန်သည်။ မပြီးစီးသေးသော လုပ်ဆောင်ချက်ကို ဖော်ပြသော ကြိယာများကို “မပြီးပြည့်စုံ” ဟု ခေါ်ဆိုပြီး များသောအားဖြင့် အနာဂတ်ကာလအဖြစ် ဘာသာပြန်သည်။ ယေဘုယျအားဖြင့်၊ ဤနည်းလမ်းသည် အတော်အတန် တိကျနိုင်သော်လည်း၊ အခါအားလျော်စွာ လုံးဝလွဲမှားစေနိုင်သည်။ ကြိယာဖော်ပြသော လုပ်ဆောင်ချက်သည် စာရေးသည့်အချိန် သို့မဟုတ် ပြောသည့်အချိန်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည်ဖြစ်စေ၊ ၎င်းမတိုင်မီ သို့မဟုတ် နောက်ပိုင်းတွင် ဖြစ်ပွားသည်ဖြစ်စေ သိရှိရန်၊ စာရေးသူ၏ ရှုထောင့်ကို အကြောင်းအရာမှ ဆုံးဖြတ်ရန် လိုအပ်သည်။ ထို့ပြင်၊ စာရေးသူသည် ပေးထားသော စာပိုဒ်တစ်ခုတွင် သူ၏ ရှုထောင့်ကို အနာဂတ်သို့ သို့မဟုတ် အတိတ်သို့ သတိပေးချက်မရှိဘဲ ပြောင်းလဲနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့်၊ သူ၏ အချိန်ရှုထောင့်သည် ဝေးကွာသော အနာဂတ်တွင်ရှိလျှင်၊ သူသည် အခြားအနာဂတ်ဖြစ်ရပ်များကို အတိတ်တွင်ရှိသည်ဟု ဆွေးနွေးနိုင်သည်။ နောက်ထပ်ထုတ်ပြန်ချက်တွင် သူသည် ဝေးကွာသောအတိတ်သို့ ပြန်လည်ပြောင်းလဲပြီး အတိတ် သို့မဟုတ် လက်ရှိဖြစ်ရပ်များကို အနာဂတ်တွင်ရှိသည်ဟု ဖော်ပြပေမည်။ ဤအရာကို ပိုမိုရှုပ်ထွေးစေရန်၊ ဝါကျတစ်ခု၏ အစိတ်အပိုင်းများကို ကျွန်ုပ်တို့၏ စာပိုဒ်ခွဲခြင်းစနစ်နှင့် ဆင်တူသည့်ပုံစံဖြင့် ချိတ်ဆက်ပေးသည့် wau consecutive ဖွဲ့စည်းပုံသည် “မပြီးပြည့်စုံ” ကို “ပြီးပြည့်စုံ” အဖြစ် သို့မဟုတ် ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် နားလည်ရန် လိုအပ်လေ့ရှိသည်။

Hebrew verbal inflection expresses action only in terms of being complete or incomplete, never as being in the present, past, or future, like English verbs. Tense is implied rather than stated. Verbs denoting completed action, commonly spoken of as “perfect,” are generally translated by a past tense, whereas those denoting incomplete action are said to be “imperfect” and are usually translated as if they were future. In general, this procedure may be comparatively accurate, but at times it is entirely misleading. To determine whether the action denoted by the verb actually occurred at the time of writing or speaking, or before or after that time, it is necessary to ascertain from the context the point of view of the writer. Furthermore, the writer may change his point of view back and forth in a given passage, to the future or to the past, without notice. Thus, if his time viewpoint is in the far future, he may discuss other future events as if they were in the past. In the next statement he may revert to the distant past and describe past or present events as if they were in the future. As if to complicate the matter still further, the wau consecutive construction, which binds the component parts of a narrative together in somewhat the same way as our system of paragraphing, often requires that an “imperfect” be understood as a “perfect,” or vice versa.

အစောပိုင်းကျမ်းစာဘာသာပြန်များကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာသို့ ပြန်ဆိုစဉ်က၊ ဟေဗြဲကြိယာများ၏ ဤထူးခြားမှုကို မပြည့်စုံစွာ နားလည်ခဲ့သဖြင့်၊ အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်သည် ဟေဗြဲမူရင်းနှင့် မကိုက်ညီမှုများရှိတတ်သည်။ ယေဘုယျအားဖြင့်၊ မကြာသေးမီက ဘာသာပြန်များသည် ဟေဗြဲကြိယာများ၏ အချိန်အစိတ်အပိုင်းကို အစောပိုင်းဘာသာပြန်များထက် ပိုမိုတိကျစွာ ထင်ဟပ်ပြသသည်။ သို့သော် တစ်ချိန်တည်းတွင်၊ ခေတ်သစ်ဘာသာပြန်များသည် စာရေးသူ၏ အမှန်တကယ် အချိန်ရှုထောင့်ကို အမြဲမထင်ဟပ်ပေ၊ အကြောင်းမှာ စာရေးသူ၏ ရှုထောင့်ကို ဆုံးဖြတ်ရာတွင်၊ အထူးသဖြင့် ပရောဖက်ပြုချက်များတွင်၊ စာဖတ်သူ၏ ဝိညာဉ်ရေးလှုံ့ဆော်မှုအပေါ် ခံယူချက်ပေါ်တွင် မူတည်သည်။ ပရောဖက်ပြုခြင်း၏ လက်ဆောင်ကို ယုံကြည်သူသည် ပရောဖက်သည် သူ၏စိတ်ကို အနာဂတ်သို့၊ မကြာခဏ ဝေးကွာသော အနာဂတ်သို့ ပုံဖော်နေသည်ဟု အသိအမှတ်ပြုမည်။ သို့သော် ပရောဖက်ပြုချက်တွင် ခန့်မှန်းခြင်း၏ တရားဝင်မှုကို ငြင်းပယ်သူသည် ပရောဖက်သည် အတိတ်ဖြစ်ရပ်များကိုသာ ဖော်ပြနေသည်ဟု ဆိုလိမ့်မည်။ ဤဆွေးနွေးချက်မှ ထင်ရှားသည်မှာ၊ ပရောဖက်ပြုထားသော ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခု၏ တိကျသော အချိန်အစိတ်အပိုင်းကို တိကျမှုအတိုင်းအတာတစ်ခုဖြင့် သိရှိရန်၊ စာဖတ်သူသည် (၁) ဝိညာဉ်ရေးလှုံ့ဆော်မှု၏ တရားဝင်သော ခံယူချက်ရှိရမည်၊ (၂) စာရေးသူ၏ ဝိညာဉ်ရေးလှုံ့ဆော်မှုအပေါ် သူ၏ခံယူချက်အရ အချိန်ရှုထောင့်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိရမည်၊ (၃) ဟေဗြဲသဒ္ဒါ၏ လိုအပ်ချက်များနှင့် စာရေးသူ၏ အချိန်ရှုထောင့်နှင့် ကိုက်ညီစွာ ကြိယာကာလများကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရမည်။

At the time earlier translations of the Bible were made into English, this peculiarity of Hebrew verbs was imperfectly understood, with the result that the English is often at variance with the Hebrew. In general, more recent translations tend to reflect the time element of Hebrew verbs more accurately than do the earlier translations. At the same time, modern translations may not always represent the actual time viewpoint of the writer, owing to the fact that a decision as to the writer’s viewpoint often, particularly in predictive prophecy, depends upon the reader’s concept of inspiration. One who believes in the gift of prophecy will recognize that the prophet is projecting his mind into the future, often the remote future. But one who denies the validity of the predictive element in prophecy will say that the prophet is simply describing past events. It is obvious from this discussion that in order to ascertain with any degree of accuracy the precise time element in a given prophetic statement, the reader must (1) have a valid concept of inspiration, (2) discover the time viewpoint of the author in terms of his own concept of inspiration, and (3) interpret the verb tenses in harmony both with the requirements of Hebrew grammar and with the author’s time viewpoint.

ဤပြဿနာ၏ ဥပမာတစ်ခုကို ဧရာမညာကျမ်း၏ နောက်ပိုင်းတွင် တွေ့ရပြီး၊ ၎င်းကို အဆင့်မြင့်ဝေဖန်ရေးဆရာများက “ဒုတိယဧရာမညာ” ဟု ရည်ညွှန်းလေ့ရှိကြပြီး၊ အမည်မသိ ဒုတိယစာရေးသူတစ်ဦးမှ ရေးသားသည်ဟူသော သီအိုရီအပေါ် အခြေခံထားသည်။ ဧရာမညာသည် ဗာဗုလုန်အကျဉ်းချခံရသည့်ကာလအတွင်း ဂျူးလူမျိုးများ၏ ဆင်းရဲဒုက္ခများကို အတိတ်တွင်ရှိသည်ဟူ၍ ပြောဆိုထားသည့်အချက် (ဧရာ ၄၀:၁၊ ၂၊ စသည်) ကို အခြေခံ၍၊ ဤဝေဖန်ရေးဆရာများက အခန်းကြီး ၄၀ မှ ၆၆ အထိကို ဗာဗုလုန်အကျဉ်းချခံရပြီးနောက် အခြားစာရေးသူတစ်ဦး သို့မဟုတ် စာရေးသူများက ရေးသားခဲ့သည်ဟု ကောက်ချက်ချသည်။ သို့သော်၊ ကြိယာပုံစံများသည် ပြီးစီးပြီးသော လုပ်ဆောင်ချက်ကို ဖော်ပြထားသည်ဆိုသည့်အချက်သည် ပရောဖက်ရေးသားစဉ်က ဖော်ပြထားသော ဖြစ်ရပ်များ ဖြစ်ပွားပြီးသွားပြီဟု မလိုအပ်ဘဲ ညွှန်ပြပေ။ ဧရာမညာသည် ပရောဖက်ပြုခြင်း၏ ဝိညာဉ်ရေးလှုံ့ဆော်မှုဖြင့် အကျဉ်းချခံရခြင်းနှင့် ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းကို မြင်တွေ့ခဲ့ပြီး၊ ဤဖြစ်ရပ်များကို မြင်တွေ့ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ၎င်းတို့ကို အတိတ်တွင်ရှိသည်ဟူ၍ ပြောဆိုခဲ့သည်။

An illustration of this problem occurs in the latter part of the book of Isaiah, commonly referred to by higher critics as “deutero-Isaiah,” on the theory that an anonymous second writer is the author. Partly on the basis of the fact that Isaiah speaks of the suffering of the Jews during the period of Babylonian captivity as if it were in the past (Isa. 40:1, 2; etc.), these critics conclude that chs. 40 to 66 were written by another author or authors after the captivity. However, the fact that the verb forms denote completed action in no way necessarily even implies that the events they describe had occurred at the time the prophet wrote. Evidently Isaiah had been shown the captivity and restoration by prophetic inspiration, and having already seen these events, he speaks of them as if they were in the past.

ပရောဖက်၏ စိတ်သည် အနာဂတ်သို့ ပုံဖော်သွားသည့် နောက်ထပ်ဥပမာတစ်ခုကို ဧရာ ၅၃ တွင် တွေ့ရသည်။ ကျမ်းပိုဒ် ၁ မှ ၉ (RSV တွင်လည်း အလားတူ) ၏ ဟေဗြဲစာသားတွင်၊ ဧရာမညာသည် သူ၏စိတ်ကို ပရောဖက်ပြုထားသော အနာဂတ်သို့ ပုံဖော်ပြီး ခရစ်တော်၏ ဆင်းရဲဒုက္ခများကို အတိတ်တွင်ရှိသည်ဟူ၍ ပြောဆိုသည်။ သို့သော် ကျမ်းပိုဒ် ၁၀ တွင် ၎င်း၏ အချိန်ရှုထောင့်သည် သူ၏ကိုယ်ပိုင်ခေတ်သို့ ပြန်လည်ပြောင်းသွားပြီး၊ တူညီသော ဖြစ်ရပ်ကို အနာဂတ်တွင်ရှိသည်ဟူ၍ ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။ ဧရာ ၅၃ ၏ ကြိယာများ၏ အချိန်အစိတ်အပိုင်းကွဲပြားမှုကို KJV နှင့် RSV တွင် ဘာသာပြန်ထားပုံနှိုင်းယှဉ်ခြင်းဖြင့် ဟေဗြဲကြိယာ “ကာလများ” ကို ဘာသာပြန်ဆိုရာတွင် ပြဿနာကို ထင်ရှားစေသည်။

Another instance of the way in which the prophet’s mind projects itself into the future occurs in Isa. 53. In the Hebrew of vs. 1 to 9 (and similarly in the RSV), Isaiah projects his mind into the prophetic future and speaks of the sufferings of Christ as if they were in the past. But in v. 10 his time viewpoint slips back to his own day, and he continues to describe the same event as if it were in the future. A comparison of the differences in the time element of the verbs of Isa. 53, as rendered in the KJV and the RSV, makes apparent the problem of translating Hebrew verb “tenses.”

ဘာသာစကားကွဲပြားမှုများ။ ကျမ်းစာစာရေးသူများအကြား အနည်းငယ်သော ဒေသိယစကားကွဲပြားမှုများကိုလည်း တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ဤသို့သော ကွဲပြားမှုများသည် ဣသရေလအမျိုးနွယ်များအကြား ကျမ်းစာခေတ်တွင် လူသိများခဲ့သည်။ ၎င်းကို ဧဖရိမ်လူမျိုးများ၏ ဇာတ်လမ်းမှ သိရှိရပြီး၊ ၎င်းတို့သည် sh သံစဉ်ကို မထုတ်နိုင်ခဲ့ပေ။ ထို့ကြောင့် ၎င်းတို့သည် “ရှိဗိုလက်” ဟူသော စကားလုံးကို “စိဗိုလက်” ဟု အသံထွက်ခဲ့သည် (တရားသူကြီးများ ၁၂:၅၊ ၆)။

Linguistic Differences.—Slight dialectal differences between the various writers of the Bible can also be observed. The existence of such differences among the several tribes of Israel was well known in Bible times. This is learned from the story of the Ephraimites, who could not articulate the consonant sh. As a result, they pronounced the word “shibboleth” as “sibboleth” (Judges 12:5, 6).

သို့သော် ယေဘုယျအားဖြင့်၊ ဟေဗြဲကျမ်းစာဟောင်း၏ ဘာသာစကားသည် ကြီးမားသော တူညီမှုကို ပြသသည်။ အစောပိုင်းနှင့် နောက်ပိုင်းရေးသားမှုများအကြား ဘာသာစကားကွဲပြားမှုများသည် အလွန်နည်းပါးသည်။ ဤအချက်ကို ဝေဖန်ရေးပညာရှင်များက ကျမ်းစာဟောင်း၏ စာအုပ်အားလုံးကို အတော်အတန်တိုတောင်းသော ကာလတစ်ခုအတွင်း ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်ဟူသော သက်သေအဖြစ် ရှင်းပြခဲ့သည်။ သို့သော်၊ ဟေဗြဲဘာသာစကားသည် အစောပိုင်းကတည်းက စာပေဘာသာစကားအဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရပြီး၊ ဆိုလိုသည်မှာ ကျမ်းစာဟောင်းစာအုပ်များ ရေးသားခဲ့သည့် ရာစုနှစ်များအတွင်း အနည်းငယ်သာ ပြောင်းလဲမှုဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်ဟု ကောက်ချက်ချရန် ပိုမိုကျိုးသင့်ကျိုးနပ်သည်။

On the whole, however, the language of the Hebrew Old Testament shows great uniformity. Linguistic differences between earlier and later writings are very small. This fact has been explained by critical scholars as evidence that all books of the Old Testament were produced in a comparatively short period. However, it is more reasonable to conclude that Hebrew had at an early time been fixed as a literary language, that is, it experienced only slight changes in the course of the centuries during which the Old Testament books were written.

သို့သော်၊ ကျမ်းစာဟောင်း၏ စာညွှန်းနှင့် ကဗျာအကြား သိသာထင်ရှားသော ကွဲပြားမှုများရှိသည်။ ကဗျာတွင် ဆာလံကျမ်းနှင့် ယောဘကျမ်းသာမက ဧရာမညာကဲ့သို့သော ပရောဖက်ကျမ်းများ၏ အစိတ်အပိုင်းများစွာလည်း ပါဝင်သည်။ ဟေဗြဲကဗျာသည် ကဗျာဆန်သော ဝေါဟာရများနှင့် တစ်ပုံစံတည်းပြန်လည်ဖော်ပြမှုများကို အသုံးပြုခြင်းဖြင့် စာညွှန်းနှင့် ကွဲပြားသည်။ KJV ကို ဖတ်သူသည် ဤတစ်ပုံစံတည်းပြန်လည်ဖော်ပြမှုကို အမြဲသတိမထားမိပေ၊ အကြောင်းမှာ KJV သည် ကျမ်းစာတစ်ခုလုံးကို စာညွှန်းအဖြစ် ပုံနှိပ်ထားသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ သို့သော် RSV ကဲ့သို့သော ခေတ်သစ်ဘာသာပြန်တစ်ခုကို ဖွင့်ကြည့်ပါက၊ ကဗျာဆန်သော အပိုင်းများကို ကဗျာအဖြစ် ပုံနှိပ်ထားသောကြောင့် တစ်ပုံစံတည်းပြန်လည်ဖော်ပြမှုကို ချက်ချင်းသတိထားမိသည်။ ဆာလံကျမ်းမှ ကျပန်းရွေးချယ်ထားသော အောက်ပါဥပမာက ယင်းကို ပြသသည်။

However, there are marked differences between the prose and poetry of the Old Testament. To the latter belong not only Psalms and Job but also many parts of the prophetic books like Isaiah. Hebrew poetry differs from prose by its use of a poetic vocabulary and parallelisms. The reader of the KJV is not always aware of this parallelism, since the KJV is printed as if all the Bible were written in prose. But if one opens a modern translation, like the RSV, the parallelism is noticeable at once, because the poetic sections of the Old Testament are printed as poetry, as the following example, taken at random from the Psalms, will show.

“အိုငါ၏လူမျိုး၊ ငါ၏သွန်သင်ချက်ကို နားထောင်ကြလော့။

ငါ့ပါးစပ်မှ စကားများကို နားစွင့်ကြလော့။

ငါသည် ဥပစာဖြင့် ငါ့ပါးစပ်ကို ဖွင့်မည်။

ငါသည် ရှေးကာလမှ လျှို့ဝှက်စကားများကို ထုတ်ဖော်မည်။

ကျွန်ုပ်တို့ကြားသိခဲ့ပြီး သိရှိထားသော အရာများ၊ ကျွန်ုပ်တို့၏ဘိုးဘေးများက ပြောပြခဲ့သော အရာများ။

ကျွန်ုပ်တို့သည် ၎င်းတို့ကို ၎င်းတို့၏သားသမီးများထံ ဖုံးကွယ်မထားဘဲ၊ လာမည့်မျိုးဆက်သို့ ပြောပြမည်။

ထာဝရဘုရား၏ ဘုန်းတန်ခိုးဖြစ်ရပ်များ၊ သူ၏တန်ခိုးတော်၊ နှင့် သူပြုလုပ်ခဲ့သော အံ့ဖွယ်အမှုများကို ပြောပြမည် (ဆာလံ ၇၈:၁–၄၊ RSV)။”

“Give ear, O my people, to my teaching;

incline your ears to the words of my mouth!

I will open my mouth in a parable;

I will utter dark sayings from of old,

things that we have heard and known,

that our fathers have told us.

We will not hide them from their children,

but tell to the coming generation

the glorious deeds of the Lord, and his might,

and the wonders which he has wrought (Ps. 78:1–4, RSV).”

ကဗျာစာအုပ်များတွင် ရှေးဟေဗြဲဘာသာစကား၏ ထူးခြားသော ကဗျာဆန်သော ဝေါဟာရများနှင့် ပြည့်နှက်နေပြီး၊ ၎င်းတို့သည် တူညီသော အဓိပ္ပာယ်ရှိသော စကားလုံးများဖြစ်သည်။ ယောဘမှတ်တမ်း ၄:၁၀၊ ၁၁ သည် ၎င်း၏ ဥပမာတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤအခန်းကြီးနှစ်ခုတွင် “ခြင်္သေ့” အတွက် ကွဲပြားသော ဝေါဟာရများ ၅ မျိုးပါရှိပြီး၊ KJV တွင် သင့်လျော်သော ထပ်တူစကားလုံးများ မရှိသဖြင့် “ခြင်္သေ့”၊ “ဒေါသထွက်သော ခြင်္သေ့”၊ “ခြင်္သေ့သငယ်”၊ “ခြင်္သေ့အို” နှင့် “သန်မာသော ခြင်္သေ့” ဟူသော ရိုးရှင်းသော ဝေါဟာရများဖြင့် ဘာသာပြန်ဆိုထားသည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းရှိ ကဗျာစာအုပ်များ၏ ထုတ်ဖော်မှုများ၏ ကြွယ်ဝမှုသည် ဟေဗြဲဘာသာစကားကို စတင်လေ့လာသူများအတွက် မကြာခဏ စိတ်ပျက်စရာအကြောင်းအမျိုးဖြစ်ခဲ့သည်ကို အလွယ်တကူ နားလည်နိုင်သည်။

The poetic books abound in synonyms, which almost constitute a special poetic vocabulary of ancient Hebrew. Job 4:10, 11 may serve as an illustration of this. In these two verses are found five different terms for “lion,” which, for lack of better equivalents, have been translated in the KJV by such prosaic terms as “lion,” “fierce lion,” “young lions,” “old lion,” and “stout lion.” That the wealth of expressions in the poetic books of the Old Testament has often been a source of despair to the novice in Hebrew can easily be understood.

ရှေးဟေဗြဲဘာသာစကားသည် ရာစုနှစ်များစွာကတည်းက သေဆုံးသွားသော ဘာသာစကားဖြစ်သောကြောင့်၊ ၎င်းကို ခေတ်သစ်ဘာသာစကားတစ်ခုကဲ့သို့ လွတ်လပ်စွာ အသုံးပြုနိုင်ရန် သင်ယူသူများ အနည်းငယ်သာရှိသည်။ သို့သော်၊ ရှေးဟေဗြဲဘာသာစကားကို စေ့စပ်သေချာစွာ ကျွမ်းကျင်အောင် ကြိုးစားလေ့လာသူများသည် ၎င်းတွင် မမျှော်လင့်ထားသော အလှအပများကို ရှာဖွေတွေ့ရှိကြသည်။ ဟေဗြဲဘာသာစကား၏ ထက်သန်မှု၊ ထုတ်ဖော်ပြသမှု၊ နှင့် အလှအပတို့သည် ၎င်းကို ဘာသာရေးကဗျာအတွက် အကောင်းဆုံးသော ကြားခံအဖြစ် ထားရှိပြီး၊ အခြားဘာသာစကားများဖြင့် မယှဉ်နိုင်ပါ။

Since ancient Hebrew has been a dead language for many centuries, few people learn it so that they can use it as freely as a modern tongue. Those, however, who go to the trouble of thoroughly mastering ancient Hebrew discover unexpected beauties in it. It is a fact that the vividness, expressiveness, and beauty of Hebrew leave it unsurpassed as a vehicle of religious poetry.

ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးသည် ဟေဗြဲလေ့လာမှုများကို ပြန်လည်နိုးကြွစေသည်။ ရာစုနှစ်များစွာကြာ အောင် ခရစ်ယာန်များသည် ဟေဗြဲဓမ္မဟောင်းကျမ်းကို စိတ်မဝင်စားခဲ့ကြသလို၊ ၎င်း၏ ဘာသာစကားကို ကျွမ်းကျင်အောင် ကြိုးစားမှုများလည်း အနည်းငယ်သာ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ခရစ်ယာန်ဘုရားကျောင်းခေါင်းဆောင်များအနက် အိုရီဂျင်နှင့် ဂျရုမ်းတို့သာ ဟေဗြဲဘာသာစကားကို သင်ယူရန် အလေးအနက် ကြိုးစားခဲ့ကြသည်။ တမန်တော်ခေတ်မှ ပရိုတက်စတင့်ပြုပြင်ပြောင်းလဲ ရေးကာလအထိ၊ ဂျူးပညာရှင်များသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းကို ရေးသားခဲ့သော ရှေးဟေဗြဲ ဘာသာစကား၏ တစ်ဦးတည်းသော အုပ်ထိန်းသူများဖြစ်ခဲ့သည်။

Reformation Produces Revival of Hebrew Studies.—For many centuries Christians were not interested in the Hebrew Old Testament, nor were many attempts made to master its language. Only two of the Church Fathers, Origen and Jerome, made serious efforts to learn Hebrew. From the apostolic age to the time of the Protestant Reformation Jewish scholars were almost the sole guardians of the ancient language in which the Old Testament had been written.

ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးသမားများသည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို စိတ်အားထက်သန်စွာ လေ့လာသူများဖြစ်ပြီး၊ သမ္မာကျမ်းစာ ဘာသာပြန်သစ်များကို ထောက်ခံခဲ့သည် သို့မဟုတ် ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ သို့သော်၊ ၎င်းတို့သည် ဘာသာပြန်မှုတစ်ခုစီသည် ဂရိ သို့မဟုတ် လက်တင်ဘာသာဖြင့် ယခင်ဘာသာပြန်မှုပေါ်တွင် မဟုတ်ဘဲ၊ မူရင်းဘာသာစကားပေါ်တွင် အခြေခံရမည်ဟု အခိုင်အမာ တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ပရိုတက်စတင့်ဘာသာပြန်သူများနှင့် ပညာရှင်များအကြား ဟေဗြဲဘာသာစကားကို စေ့စပ်သေချာစွာ သိရှိရန် လိုအပ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးသည် ဟေဗြဲလေ့လာမှုများအတွက် ကြီးမားသော တွန်းအားတစ်ခု ဖြစ်စေခဲ့သည်။ ၎င်းကို ၁၆ နှင့် ၁၇ ရာစုနှစ်များတွင် ခရစ်ယာန်ပညာရှင်များက ဟေဗြဲသဒ္ဒါစာအုပ် ၁၅၂ အုပ် ထုတ်ဝေခဲ့သည်နှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင်၊ ဂျူးပညာရှင်များက ၁၈ အုပ်သာ ထုတ်ဝေခဲ့သည်မှ တွေ့မြင်နိုင်သည်။

The Reformers, being keen students of the Word of God, supported or produced new Bible translations. However, they insisted that each translation should be based on the original language, and not on a previous translation, be it Greek or Latin. This required a thorough knowledge of Hebrew among Protestant translators and scholars. The Reformation therefore provided a great impetus to Hebrew studies, as can be seen from the fact that in the 16th and 17th centuries 152 Hebrew grammars were published by Christian scholars, as compared with 18 by Jewish scholars.

လွန်ခဲ့သော နှစ်၁၀၀ အတွင်း၊ ဟေဗြဲ၊ ကာနာန်၊ နှင့် အခြားရှေးဟောင်း ဆီးမိုက်ဘာသာစကားများဖြင့် ရေးသားထားသော ကမ္ပည်းစာများစွာကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့၏ အကြောင်းအရာများသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းအပိုဒ်များစွာကို ထင်ရှားစေခဲ့ပြီး၊ မရေရာသော ဟေဗြဲစကားလုံးများစွာကို အလင်းပေးခဲ့ပြီး၊ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းဘာသာစကား၏ သဒ္ဒါကို ပိုမိုနားလည်ရန် ဥပမာများပေးခဲ့သည်။

During the last hundred years many Hebrew, Canaanite, and other inscriptions written in ancient Semitic languages have been discovered. Their contents have illuminated many Old Testament passages, thrown light on numerous obscure Hebrew words, and given illustrations for a better understanding of the grammar of the Old Testament language.

သို့သော်၊ ဟေဗြဲဘာသာစကားကို အားလုံးထောက်ခံသော သက်သေများနှင့် သိရှိထားခြင်းသည် သမ္မာကျမ်းစာကို မှန်ကန်စွာ နားလည်ရန် အာမခံချက်မပေးကြောင်း ဖော်ပြသင့်သည်။ မကြာသေးမီကာလက အကြီးကျယ်ဆုံး ဟေဗြဲပညာရှင်အချို့သည် သမ္မာကျမ်း၏ အဖျက်အဆီးဆုံး ဝေဖန်သူများဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ဘုရားသခင်၏ လူသားများစွာသည် ဟေဗြဲဘာသာစကားကို မသိဘဲ ဓမ္မဟောင်းကျမ်း၏ သန့်ရှင်းသော စာမျက်နှာများကို ခိုင်မာစွာ အားပြည့်စွာ ရှင်းပြခဲ့ပြီး၊ ဝိညာဉ်များကို သမ္မာတရားသို့ ပို့ဆောင်ခဲ့သည်။ ဟေဗြဲဘာသာစကားကို သိရှိထားခြင်းသည် နှုတ်ကပတ်တော်၏ ဓမ္မဆရာအတွက် လိုလားဖွယ်နှင့် အသုံးဝင်သည်မှာ မှန်ပါသည်။ သို့သော်၊ ခေတ်သစ်ဘာသာပြန်မှုများသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ကောင်းမွန်စွာ ပြုလုပ်ထားပြီး၊ မူရင်းရေးသားသူများ၏ အတွေးအမြင်များကို အနည်းနှင့်အများ တိကျစွာ ဖော်ပြပေးသည်။ ထို့ကြောင့်၊ သမ္မာကျမ်း၏ အကောင်းဆုံး ရှင်းပြသူသည် အကြီးကျယ်ဆုံး ဟေဗြဲပညာရှင်မဟုတ်ဘဲ၊ “ဘုရားသခင်၏ နက်နဲသောအရာများ” ကို ရှာဖွေသော သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်၏ အတိုင်းအတာအများဆုံးရှိသူဖြစ်သည် (၁ကောရိန္တု ၂:၁၀)။

It should be stated, however, that a knowledge of ancient Hebrew with all its supporting evidence, by no means guarantees a right understanding of the Holy Scriptures. Some of the greatest Hebraists of the recent past have been the Bible’s most destructive critics, whereas many men and women of God have soundly and forcefully expounded the sacred pages of the Old Testament without knowing Hebrew, and have led souls to a knowledge of truth. A knowledge of Hebrew is, of course, desirable and useful to the minister of the Word. However, modern translations are generally well made and more or less accurately convey the thoughts of the original writers. The best exponent of the Scriptures is therefore not necessarily the greatest Hebraist, but the man who has the greatest measure of the Holy Spirit, by which he searches out “the deep things of God” (1 Cor. 2:10).

၂. သမ္မာကျမ်းစာအရာမီယံ

II. Biblical Aramaic

ဧဇရာကျမ်း (အခန်း ၄:၈ မှ ၆:၁၈; ၇:၁၂–၂၆)၊ ဒံယေလကျမ်း (အခန်း ၂:၄ မှ ၇:၂၈)၊ ယေရမိယအခန်း (အခန်း ၁၀:၁၁) တွင် ကျမ်းပိုဒ်တစ်ပိုဒ်၊ နှင့် ကမ္ဘာဦးကျမ်း (အခန်း ၃၁:၄၇) တွင် စကားလုံးတစ်လုံးတို့သည် ရှေးဟီဗြူဘာသာဖြင့် မဟုတ်ဘဲ အရာမီယံဘာသာဖြင့် ရေးသားထားသည်။ အရာမီယံသည် ဟီဗြူဘာသာနှင့် အနီးစပ်ဆုံးဆက်နွယ်မှုရှိပြီး၊ စပိန်နှင့် ပေါ်တူဂီဘာသာများနှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်သည်။ သို့သော် အရာမီယံနှင့် ဟီဗြူအကြား ကွာခြားချက်များသည် ဒေသိယစကားကွဲပြားမှုများမဟုတ်ဘဲ၊ ၎င်းတို့ကို သီးခြားဘာသာစကားနှစ်ခုအဖြစ် မှတ်ယူသည်။

A few chapters of the books Ezra (chs. 4:8 to 6:18; 7:12–26) and Daniel (chs. 2:4 to 7:28), one verse in Jeremiah (ch. 10:11), and a word in Genesis (ch. 31:47) are written, not in ancient Hebrew, but in Aramaic. Aramaic is about as closely related to Hebrew as Spanish is to Portuguese. However, the differences between Aramaic and Hebrew are not those of dialect, and the two are regarded as two separate languages.

အရာမီယံ၏ ပျံ့နှံ့မှု။ အရာမီယံ၏ မူလဇာတိမြေသည် မက်ဆိုပိုတေးမီးယားဖြစ်သည်။ အချို့သော အရာမီယံလူမျိုးများ၊ ခါလဒီလူမျိုးများသည် တောင်ပိုင်းဘေဘီလုံးနီးယားရှိ ဥရ်မြို့အနီးတွင် နေထိုင်ခဲ့ပြီး၊ အခြားသူများသည် ချီဘာ (ခါဘူရ်) မြစ်နှင့် ယူဖရေးတီးမြစ်၏ ကွေ့ကြီးကွေ့အကြား မြောက်ပိုင်းမက်ဆိုပိုတေးမီးယားတွင် ဟာရန်ကို ဗဟိုပြုပြီး နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ အာဗြဟံ၊ ဣဇာက်၊ နှင့် ယာကုပ်တို့သည် ဟာရန်နှင့် ဆက်နွယ်မှုရှိခဲ့သည့်အချက်သည် မောရှေက ယာကုပ်ကို “အရာမီယံလူ” (ဒုတိယသြဝါဒကျမ်း ၂၆:၅၊ ဟီဗြူဘာသာနှင့် RSV; KJV တွင် “ဆီးရီးယန်လူ” ဟုဖော်ပြသည်) ဟုဖော်ပြခဲ့သည့်အကြောင်းဖြစ်ပေမည်။ မြောက်ပိုင်းမက်ဆိုပိုတေးမီးယားရှိ ၎င်း၏ဇာတိမြေမှ အရာမီယံသည် ဆီးရီးယားတစ်ခုလုံးသို့ တောင်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့သွားသည်။ ဆီးရီးယားမြို့ပြများဖြစ်သော အရာမီယံဘာသာစကားပြောသူများ၏ လူဦးရေရှိသော မြို့ပြများကို ဘီစီ ၈ ရာစုတွင် အာရှုရိလူမျိုးများက ဖျက်ဆီးခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့၏လူဦးရေကို အာရှုရိအင်ပါယာ၏ မတူညီသောနေရာများသို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အရာမီယံဘာသာစကားကို အံ့ဖွယ်ပျံ့နှံ့စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ရှေးခေတ်အနီးအရှေ့၏ အခြားဘာသာစကားများထက် သင်ယူရန် ပိုမိုရိုးရှင်းသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အရာမီယံသည် ယဉ်ကျေးသောကမ္ဘာ၏ နိုင်ငံတကာဘာသာစကား ဖြစ်လာပြီး၊ နီအိုဘေဘီလုံးနီးယားအင်ပါယာ၊ ထို့နောက် ပါရှားအင်ပါယာ၏ တရားဝင်ဘာသာစကားဖြစ်လာသည်။

The Dissemination of Aramaic.—The original home of Aramaic was Mesopotamia. Some Aramaean tribes, the Chaldeans, lived in southern Babylonia around Ur, others had their homes in Upper Mesopotamia between the Chebar (Khabûr) River and the great bend of the Euphrates, with Haran as their center. The fact that the patriarchs Abraham, Isaac, and Jacob had connections with Haran is probably responsible for the statement made by Moses that Jacob was an “Aramaean” (Deut. 26:5, in Hebrew, and RSV; KJV has “a Syrian”). From its home in northern Mesopotamia Aramaic spread southward over all Syria. When the Syrian city-states, whose populations spoke Aramaic, were destroyed by the Assyrians in the 8th century b.c., their populations were transplanted to different parts of the Assyrian Empire. This caused a tremendous spread of Aramaic, which was so much simpler to learn than most of the other languages of the ancient Near East. Finally Aramaic became the lingua franca, the international language, of the civilized world, and became the official language first of the Neo-Babylonian Empire and then of the Persian Empire.

သမ္မာကျမ်းစာရှိ အရာမီယံအပိုင်းများ။ အရာမီယံသည် ဘေဘီလုံးနီးယားနှင့် ပါရှားလူမျိုးများလက်အောက်တွင် နိုင်ငံတကာဘာသာစကားဖြစ်လာခဲ့သည့်အချက်သည် သမ္မာကျမ်းစာအချို့ပိုင်းကို အရာမီယံဘာသာဖြင့် ရေးသားရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။ ဒံယေလကဲ့သို့ အရာမီယံဘာသာပြောသော ဘေဘီလုံးနီးယားလူမျိုးများလက်အောက်တွင် နေထိုင်သူများ သို့မဟုတ် ဧဇရာကဲ့သို့ ပါရှားလူမျိုးများအတွက် အလုပ်လုပ်သူများသည် ၎င်းတို့၏ ဇာတိဟီဗြူဘာသာသာမက အရာမီယံဘာသာကိုလည်း ပါးစပ်နှင့် စာဖြင့် လွယ်ကူစွာ အသုံးပြုနိုင်သူများဖြစ်သည်။ ဒံယေလကျမ်းသည် ၎င်း၏ရေးသားသူ၏ နှစ်ဘာသာစွမ်းရည်ကို ရှင်းလင်းစွာ ထင်ဟပ်ပြသည်။ နေဗုခဒ်နေဇာ၏ အိပ်မက်နှင့်ဆက်နွယ်သော ဒံယေလ၏ အတွေ့အကြုံကို ရေးမှတ်ရာတွင် သူသည် ဟီဗြူဘာသာဖြင့် စတင်ခဲ့သော်လည်း၊ ပညာရှိများက ဘုရင်ထံ “အရာမီယံ” (ဒံယေလ ၂:၄၊ ဟီဗြူဘာသာနှင့် RSV အနားသတ်မှတ်ချက်; KJV တွင် “ဆီးရီးယက်” ဟုဖော်ပြသည်) ဟု ပြောဆိုသည့်နေရာသို့ရောက်သောအခါ၊ သူသည်—ဖြစ်နိုင်သည်မှာ မသိစိတ်ဖြင့်—ထိုလူများ၏ဘာသာစကားသို့ ပြောင်းလဲခဲ့ပြီး၊ ၎င်းကို အခန်းပေါင်းများစွာ ဆက်လက်ရေးသားခဲ့ပြီးမှ ၎င်း၏ဇာတိဟီဗြူဘာသာသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိသည်။

The Aramaic Sections in the Bible.—The fact that Aramaic had become an international language under the Babylonians and Persians was the reason that some parts of the Bible were written in Aramaic. Officials living under Aramaic-speaking Babylonians, like Daniel, or those working for the Persians, like Ezra, were men who used Aramaic by mouth and pen just as readily as their native Hebrew. The book of Daniel clearly reflects the bilingual abilities of its author. In writing down the experience that Daniel had in connection with Nebuchadnezzar’s dream he began his narrative in Hebrew, but when he came to the place where he introduced the speech of the wise men to the king, who spoke “Aramaic” (Dan. 2:4, in Hebrew, and RSV margin; KJV reads “Syriack”), he switched—perhaps unconsciously—over to the language of these men, and continued to write in it for several chapters before returning to his native Hebrew.

တစ်ချိန်က ဒံယေလနှင့် ဧဇရာကျမ်းများတွင် အရာမီယံအပိုင်းများရှိခြင်းသည် ဤကျမ်းများ၏ နောက်ကျသောရက်စွဲကို သက်သေပြသည်ဟု ယူဆခဲ့သည်။ သို့သော်၊ ဒံယေလနှင့် ဧဇရာတို့၏ ခေတ်မှ အရာမီယံစာရွက်စာတမ်းများစွာကို ရှေးခေတ်အနီးအရှေ့၏ နေရာတိုင်းနီးပါးတွင် တွေ့ရှိခဲ့ပြီးကတည်းက၊ ဧဇရာကဲ့သို့ အရာမီယံစာရွက်စာတမ်းများကို ၎င်းတို့၏ကျမ်းများတွင် ထည့်သွင်းရန် သို့မဟုတ် ဒံယေလနှင့် ဧဇရာနှစ်ဦးစလုံးကဲ့သို့ သမိုင်းဆိုင်ရာဖြစ်ရပ်များကို အရာမီယံဘာသာဖြင့် ရေးသားရန် ထူးဆန်းမှုမရှိကြောင်း ပြသနိုင်သည်။

There was a time when the existence of Aramaic portions in the books of Daniel and Ezra were taken as proof of a very late date for these books. However, since numerous Aramaic documents from the time of Daniel and Ezra have been found in nearly every part of the ancient Near East, it can be shown that it was not strange for these men to insert in their books Aramaic documents, as Ezra did, or to relate historical events in Aramaic as both Daniel and Ezra did.

အရာမီယံ၊ ခရစ်တော်၏ဘာသာစကား။ ဘေဘီလုံးနီးယားသိမ်းဆည်းခံရခြင်း၏ ရလဒ်အနေဖြင့်၊ ခရစ်မပေါ်မီ နောက်ဆုံးရာစုနှစ်များအတွင်း ယုဒလူမျိုးများသည် ဟီဗြူဘာသာအစား အရာမီယံဘာသာကို လက်ခံခဲ့သည်။ ခရစ်တော်၏ ခေတ်ရောက်သောအခါ၊ အရာမီယံသည် ပါလက်စတိုင်းနယ်မြေ၏ လူဦးရေ၏ မိခင်ဘာသာစကားဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် အရာမီယံစကားရပ်များစွာသည် ယေရှု၏ဘာသာစကားဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ပြသသည်။ “တာလီသာကူမိ” (မာကု ၅:၄၁)၊ “ဧဖဖာသာ” (မာကု ၇:၃၄)၊ နှင့် “ဧလို၊ ဧလို၊ လာမာ ဆဗတ္တာနိ” (မာကု ၁၅:၃၄) တို့သည် ခရစ်တော်၏ အရာမီယံစကားရပ်အချို့ဖြစ်သည်။

Aramaic, Christ’s Language.—As the result of the Babylonian captivity, the Jews, during the last centuries of the pre-Christian Era, adopted Aramaic in place of the Hebrew language. By the time of Christ, Aramaic had become the mother tongue of the population of Palestine. A number of Aramaic expressions in the New Testament show clearly that it was the language of Jesus. “Talitha cumi” (Mark 5:41), “Ephphatha” (Mark 7:34), and “Eloi, Eloi, lama sabachthani?” (Mark 15:34) are some of Christ’s Aramaic expressions.

ခရစ်တော်၏ ခေတ်တွင် ဓမ္မကျောင်းများတွင် သမ္မာကျမ်းကို ဟီဗြူဘာသာဖြင့် ဆက်လက်ဖတ်ရှုခဲ့သော်လည်း၊ လူများစွာ၊ အထူးသဖြင့် အမျိုးသမီးများသည် ၎င်းကို နားမလည်နိုင်ခဲ့ပါ။ ထို့ကြောင့် ဓမ္မကျောင်းများတွင် ဖတ်သူများသည် ကျမ်းပိုဒ်များကို အရာမီယံဘာသာသို့ ဘာသာပြန်ရန် ဓလေ့ဖြစ်လာခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင်၊ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းကို အရာမီယံဘာသာသို့ ရေးသားဘာသာပြန်များ ပြုလုပ်ခဲ့သည်—ထို့ကို တာဂွမ်များဟု ခေါ်သည်။ ခရစ်မပေါ်မီ ခေတ်များတွင် ပြောဆိုဟီဗြူဘာသာသည် များစွာသုံးမရနိုင်ဖြစ်သွားခဲ့ပြီး၊ ပြန်လည်ရှင်သန်မှုများသည် လူလုပ်ဖြစ်ပြီးသာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ အရာမီယံဘာသာသည် ယနေ့ထိ ဆက်လက်ရှင်သန်နေပြီး၊ အနီးအရှေ့၏ အချို့သောနေရာများတွင် ဆီးရီးယက်ဟု လူသိများပြီး ပြောဆိုနေဆဲဖြစ်သည်။

The Bible was still read in Hebrew in the synagogue services in the time of Christ, but many people, especially the women, could not understand it. It had therefore become customary for the readers in the synagogues to translate Scripture passages into Aramaic. Later on, written translations of the Old Testament into Aramaic were made—the so-called Targums. Spoken Hebrew had largely become obsolete in pre-Christian times, and has experienced only artificial revivals; Aramaic has been kept alive continuously as a spoken language to the present day, and is still used in certain parts of the Near East, where it is known as Syriac.

III. ဓမ္မဟောင်းလက်ရေးစာမူများ

III. Old Testament Manuscripts

ရှေးခေတ်ရေးသားမှုပစ္စည်းများ။—ရှေးလူများသည် ရွှံ့စေး သို့မဟုတ် သစ်သားပြားများ၊ ထုံးကျောက်စလွယ်များ သို့မဟုတ် အိုးကွဲအပိုင်းအစများ၊ သားရေများ၊ သို့မဟုတ် ပါးပိုင်ရပ်စ်စက္ကူများကဲ့သို့ ရေးသားမှုပစ္စည်းအမျိုးမျိုးကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ နောက်ဆုံးဖော်ပြထားသော ပါးပိုင်ရပ်စ်သည် ကျွန်ုပ်တို့၏ ခေတ်သစ်စက္ကူ၏ ရှေ့ပြေးဖြစ်ပြီး၊ ရွှံ့မြေတွင်းများတွင် ပေါက်ရောက်သော ပါးပိုင်ရပ်စ်အပင်မှ ပြုလုပ်ထားသည်။ ပိုရှည်သော စာရွက်စာတမ်းများအတွက်၊ ၎င်းသည် အီဂျစ်တွင် အသုံးပြုခဲ့သော ရှေးအကျဆုံး ရေးသားမှုပစ္စည်းဖြစ်ပေမည်။ သမ္မာကျမ်းစာ၏ ပထမဆုံးစာအုပ်များကို ပါးပိုင်ရပ်စ်စာလိပ်များပေါ်တွင် ရေးသားခဲ့ဖွယ်ရှိသည့်အတွက်၊ ဤရေးသားမှုပစ္စည်းနှင့်ပတ်သက်သော ရှင်းပြချက်သည် သင့်လျော်သည်။

Ancient Writing Material.—The ancients used different kinds of writing material, like clay or wooden tablets, chips of limestone or broken pieces of pottery, tanned animal hides, or papyri. The last-mentioned writing material, the forerunner of our modern paper, was made from the papyrus plant that grows in marshes. For longer documents, this was presumably the oldest writing material used in Egypt. In view of the fact that the first books of the Bible may have been written on papyrus scrolls, an explanation of this writing material is therefore in place.

ပါးပိုင်ရပ်စ်အပင်၏ ပင်စည်ကို လက်မ ၉ မှ ၁၀ လက်မအထိ ပါးပါးလှီးဖြတ်ထားသည်။ ထိုအချပ်များကို ဘေးချင်းကပ်လျက်ထားပြီး၊ ဒုတိယအလွှာတစ်ခုကို ဖိအားအောက်တွင် ထောင့်ဖြတ်ကပ်လျက် ကပ်ထားသည်။ ထို့နောက် ထိုစာရွက်များကို ရိုက်ပြီး၊ မျက်နှာပြင်ညီညာချောမွေ့စေရန် ပန်းကန်ကျောက်ဖြင့် ပွတ်ပေးသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် လက်မ ၁၀ လက်မထက်မပိုသော စာရွက်များကို အချင်းချင်းကပ်လျက် စာလိပ်များအဖြစ် ပြုလုပ်ထားပြီး၊ အများအားဖြင့် ပေ ၃၀ ထက်မပိုရှည်သော်လည်း၊ ပိုရှည်သော စာလိပ်များလည်း ရှိသည်—ဗြိတိသျှပြတိုက်ရှိ နာမည်ကျော် ပါးပိုင်ရပ်စ်ဟယ်ရစ်သည် ပေ ၁၅၀ ရှည်သည်။ ရေးသားမှုသည် များသောအားဖြင့် အလျားလိုက်အလွှာ (ရီကတို) ပေါ်တွင်သာ ပြုလုပ်သော်လည်း၊ တစ်ခါတစ်ရံ ဒေါင်လိုက်အလွှာ (ဗာဆို) ကိုလည်း အသုံးပြုသည်။

The stem of the papyrus plant was cut into thin strips nine to ten inches long. The strips were placed alongside each other, and a second layer was glued over them crosswise under pressure. The sheets thus produced were then hammered, and rubbed with pumice stone in order to produce an even, smooth surface. The sheets, generally measuring not more than 10 inches square, were then pasted together into rolls, usually not longer than 30 feet, although much longer rolls are known—the famous Papyrus Harris in the British Museum being 150 feet long. Writing was usually done only on the horizontal layer (recto), but occasionally also the vertical layer (verso) was used.

လက်ရှိသိရှိထားသော ရှေးအကျဆုံး ရေးသားထားသည့် ပါးပိုင်ရပ်စ်များသည် ဘီစီ ၃ ထောင်စုနှစ်အလယ်တွင် ရက်စွဲတပ်ထားသော အီဂျစ်မင်းဆက်ပဉ္စမမင်းဆက်မှဖြစ်သည်။ အီဂျစ်သည် ပါးပိုင်ရပ်စ်ထုတ်လုပ်သည့် နိုင်ငံကြီးတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ ဤရေးသားမှုပစ္စည်းကို များပြားစွာ တင်ပို့ခဲ့သည်။ သမ္မာကျမ်းစာ၏ အစောဆုံးစာအုပ်များ၏ ရေးသားသူ မောရှေသည် အီဂျစ်တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး၊ အီဂျစ်အနီးတွင် ရေးသားခဲ့သည့်အတွက်၊ သမ္မာကျမ်းစာ၏ ပထမဆုံးစာအုပ်များကို ပါးပိုင်ရပ်စ်စာလိပ်များပေါ်တွင် ရေးသားခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။

The oldest inscribed papyri known are from the Fifth Egyptian Dynasty, dated in the middle of the 3d millennium b.c. Egypt was a great papyrus-producing country, and exported large quantities of this writing material. Since Moses, the author of the earliest Bible books, had received his education in Egypt, and wrote in the vicinity of Egypt, it is possible that the first books of the Bible were written on papyrus scrolls.

ယေရမိမှ စာရွက်စာတမ်းများကို အိုးများထဲတွင် သိမ်းဆည်းထားသည်ဟူသော သတင်းအချက်အလက်ကို ရရှိခဲ့ပြီး (အခန်းကြီး ၃၂:၁၄)၊ ဤအချက်သည် ရှေးမြို့များတူးဖော်စဉ်တွင် အိုးများထဲတွင် တွေ့ရှိခဲ့သော ရှေးဟောင်းမှတ်တမ်းများစွာဖြင့် မှန်ကန်ကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။

The information is gained from Jeremiah that documents were kept in jars (ch. 32:14), a statement whose truth has been corroborated by many ancient records found in jars during the excavations of old cities.

ဘီစီ ၁၅ ရာစုနှစ်မှစ၍၊ အီဂျစ်တွင် သားရေစာလိပ်များ အသုံးပြုမှုကို စာရွက်စာတမ်းအထောက်အထားများဖြင့် သက်သေပြထားသည်။ ရှိရှိသော ရှေးအကျဆုံး သားရေစာမူများသည် ဘီစီ ၅ ရာစုနှစ်မှ ဖြစ်သည်။ သားရေစာလိပ်များကို ပိုမိုအကြမ်းခံသော ရေးသားမှုပစ္စည်းလိုအပ်သည့်အခါ အသုံးပြုခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ယခုဖော်ပြမည့် သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များသည်၊ ဖြစ်နိုင်ချေရှိသော ယုဒဘုန်းတော်ကျောင်းစာကြည့်တိုက်မှ ဖြစ်ပြီး၊ သားရေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည်။

From the 15th century b.c. on, the use of leather scrolls is attested in Egypt by documentary evidence. The earliest extant leather manuscripts come from the 5th century b.c. Leather scrolls were used in cases where more durable writing material was needed. Hence the Dead Sea scrolls presently to be mentioned, coming probably from a synagogue library, are of leather.

ဗဲလမ် (သို့မဟုတ် အနုစိတ်သားရေ)၊ ဆိတ်၊ သိုး၊ သို့မဟုတ် သမင်ကဲ့သို့ ငယ်ရွယ်သော တိရစ္ဆာန်များ၏ အထူးပြင်ဆင်ထားသော သားရေသည် ဘီစီ ၂ ရာစုနှစ်မတိုင်မီ ထင်ရှားမလာခဲ့ပါ။ ၎င်းသည် ရေးသားမှုပစ္စည်းများအနက် အဈရင်းကုန်ကျဆုံးဖြစ်ပြီး၊ ခရစ်ယာန်အသင်းတော်၏ သမ္မာကျမ်းစာစာမူများကဲ့သို့ အလွန်တန်ဖိုးရှိသော စာမူများအတွက်သာ အသုံးပြုခဲ့သည်၊ ၎င်းသည် ခရစ်နှစ်ရာစု ၄ ရာစုတွင် ဂုဏ်သရေနှင့် စည်းစိမ်ရရှိခဲ့သည်။

Vellum (or fine parchment), a specially prepared hide from young animals—cattle, goats, sheep, or deer—did not come into prominence before the 2d century b.c. It was the most expensive of all writing materials, and was used only for very valuable manuscripts, like the Bible manuscripts of the Christian church during the 4th century, which by then had come to honor and wealth.

ပါးပိုင်ရပ်စ်ပေါ်တွင် အသုံးပြုသော ရေးသားမှုကလောင်များသည် အဆများဖြင့် ရိုက်ထားသော ကျူပင်ဖြစ်သော်လည်း၊ သားရေပေါ်တွင် ရေးသားရန်အတွက် ချွန်ထက်သော ကလောင်များကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ ရှေးခေတ်စာရေးဆရာများအသုံးပြုသော မင်အများစုသည် မီးခိုးနှင့် သံပုရာရည်ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော်လည်း၊ ဘီစီ ၆ ရာစုနှစ်အထိ ပြန်လည်ရောက်ရှိသော မင်နမူနာများတွင် သံဓာတ်အချို့ ပါဝင်ပြီး၊ ၎င်းသည် ဖြစ်နိုင်ချေရှိသည်မှာ ဝက်သစ်ချသီးမှ ဖြစ်သည်။

The writing pens used on papyri were of reed beaten into a fine brush, but for writing on hides, sharp-pointed pens were used. Most of the ink employed by ancient scribes was made of soot with a gum solution, but ink specimens have been found, dating as far back as the 6th century b.c., which contain some iron, probably from oak galls.

သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များ။—၁၉၄၇ ခုနှစ်မတိုင်မီ၊ ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်း၏ မည်သည့်အစိတ်အပိုင်းမဆို ရှေးအကျဆုံး လက်ရှိသိရှိထားသော စာမူသည် ဆယ်ပညတ်နှင့် ဒေသနာ ၆:၄, ၅ ၏ စကားများပါဝင်သော အပိုင်းအစစာရွက်ဖြစ်သည့် “နက်ရှ်ပါးပိုင်ရပ်စ်” ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် ဘီစီ ၁၀၀ ခန့်မှ ဖြစ်သည်၊ ၎င်းသည် ၁၉၄၇ ခုနှစ်အထိ အခြားသိရှိထားသော ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာစာမူများထက် နှစ်ပေါင်း တစ်ထောင်ခန့် ပိုရှေးကျသည်။

The Dead Sea Scrolls.—Prior to 1947 the earliest known manuscript of any part of the Hebrew Bible was a fragmentary papyrus leaf containing the Decalogue and the words of Deut. 6:4, 5. This document, known as the “Nash Papyrus,” comes from about 100 b.c., and was until 1947 about one thousand years older than any other known Hebrew Bible manuscript.

၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင်၊ ခေတ်သစ်တွင် သမ္မာကျမ်းစာစာမူများ၏ အကြီးမားဆုံးသော ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုကို ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၊ ဘီဒိုအင်းလူမျိုးအချို့သည် သေမင်းပင်လယ်၏ အနောက်မြောက်ကမ်းစပ်အနီးရှိ ဂူတစ်ခုတွင် သားရေစာလိပ်များနှင့် အပိုင်းအစများကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ထိုသို့သော စာလိပ်များကို ယခင်က ဘယ်သောအခါမျှ မတွေ့ရှိခဲ့ဖူးသောကြောင့်၊ ဒေသခံပိုင်ရှင်များသည် ၎င်းတို့ကို စွန့်ပစ်ရာတွင် အခက်အခဲအချို့ ရှိခဲ့သည်။ ဝယ်သူများသည် ၎င်းတို့သည် အတုအယောင်များဖြစ်မည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့ကြသည်။ သို့သော် နောက်ဆုံးတွင်၊ စာလိပ်များသည် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ဟီဘရုတက္ကသိုလ်မှ ပါမောက္ခ အီအယ်လ်ဆူကီနစ်၏ လက်ထဲသို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး၊ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းမှာ ယေရုရှလင်ရှိ ဆီးရီးယားဘုန်းကြီးကျောင်းသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ယေရုရှလင်ရှိ အမေရိကန်အရှေ့တိုင်းသုတေသနကျောင်း၏ ယာယီညွှန်ကြားရေးမှူး ဒေါက်တာ ဂျွန်စီထရီဗာသည် ၎င်းတို့၏ ရှေးဟောင်းသဘောကို ပထမဆုံးအသိအမှတ်ပြုခဲ့သော ပညာရှင်ဖြစ်ပြီး၊ စာလိပ်များကို အမေရိကရှိ ကျွမ်းကျင်သူများ၏ အာရုံသို့ ယူဆောင်လာခဲ့သည်။

In 1947 the greatest discovery of Biblical manuscripts of modern times was made, when some Bedouins found several leather scrolls and fragments in a cave near the northwestern shore of the Dead Sea. Since such scrolls had never before been found, the native owners had some difficulty in disposing of them. Buyers feared they might be forgeries. Finally, however, the scrolls came partly into the hands of Prof. E. L. Sukenik of the Hebrew University, and partly into the possession of the Syrian monastery in Jerusalem. Dr. John C. Trever, then acting director of the American School of Oriental Research in Jerusalem, was the first scholar who recognized their antiquity, and brought the scrolls to the attention of experts in America.

၁၉၄၈ ခုနှစ်နွေဦးတွင်၊ ၎င်းတို့၏ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုသတင်းသည် အနောက်ကမ္ဘာသို့ ပထမဆုံးရောက်ရှိခဲ့သောအခါ၊ သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များသည် ခရစ်ယာန်များနှင့် ယုဒလူမျိုးများ၏ စိတ်ကူးဉာဏ်ကို ဖမ်းစားခဲ့ပြီး၊ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၅ ခန့်က အီဂျစ်တွင် ဘုရင်တပ်တင်ခါမင်၏ မပျက်စီးသော သင်္ချိုင်းကို တွေ့ရှိခဲ့စဉ်ကတည်းက မည်သည့် ရှေးဟောင်းသုတေသနရှာဖွေတွေ့ရှိမှုမျှ မပြုလုပ်နိုင်ခဲ့ပါ။ ယုဒယသဲကန္တာရရှိ ခြောက်သွေ့သောရာသီဥတုသည် သားရေစာလိပ်များကဲ့သို့ ပျက်စီးလွယ်သော ရှေးဟောင်းပစ္စည်းများကို ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ပြီး၊ သန့်ရှင်းသောပြည်၏ အခြားနေရာများတွင်ဆိုလျှင် စိုစွတ်သောဆောင်းရာသီများကြောင့် မကြာမီ ပုပ်သိုးပျက်စီးသွားလိမ့်မည်ဖြစ်သောကြောင့်၊ နောက်ထပ် စာလိပ်များရှာဖွေရန် ပြင်းထန်သော လိုက်လံရှာဖွေမှု စတင်ခဲ့သည်။ မကြာမီ စာလိပ်များနှင့် စာလိပ်အပိုင်းအစ ထောင်ပေါင်းများစွာပါဝင်သော ဂူများကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ပထမဂူတည်ရှိရာ ကူမရန်ဧရိယာတွင်၊ စာမူပါဝင်သော ဂူ ၁၁ ခုကို နောက်ဆုံးတွင် တွေ့ရှိခဲ့ပြီး၊ အချို့ကို ဘီဒိုအင်းများက၊ အချို့ကို ရှေးဟောင်းသုတေသီများက တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ကို ကူမရန်စာလိပ်များဟု ခေါ်ဆိုသော်လည်း၊ “သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များ” ဟူသော ဝေါဟာရသည် သေမင်းပင်လယ်အနီးရှိ ယုဒယသဲကန္တာရရှိ အခြားဧရိယာများမှ စာလိပ်များကိုပါ ထည့်သွင်းသည်။ အချို့သည် ဗက်လှယ်ဟင်မ်မြို့တောင်ဘက်ရှိ ဝါဒီမူရာဘတ်တွင် ထင်ရှားလာခဲ့ပြီး၊ အချို့သည် အင်ဂဒီမြို့တောင်ဘက်ရှိ ဝါဒီဟီဗာတွင်၊ အချို့သည် ခရစ်နှစ် ၇၃ တွင် ရောမလူမျိုးများက ဖျက်ဆီးခဲ့သော ယုဒခံတပ်မြို့ဟောင်း မာဆာဒါတူးဖော်မှုများတွင် တွေ့ရှိခဲ့သည်။

In the spring of 1948, when the news first reached the Western world of their discovery, the Dead Sea scrolls caught the imagination of Christians and Jews alike as no other archeological discovery had done since the finding of the unspoiled tomb of King Tutankhamen in Egypt some 25 years earlier. A feverish hunt for more scrolls began when it became clear that the dry climate of the Judean desert had preserved perishable ancient material such as leather scrolls, which in any other part of the Holy Land would have disintegrated long ago because of the humid winters. Soon more caves were discovered containing scrolls and thousands of scroll fragments. In the area of Qumran, where the first cave was located, 11 manuscript-containing caves were ultimately discovered, some by Bedouins, others by archeologists. These are called the Qumran scrolls, but the term “Dead Sea scrolls” includes, in addition, those from other areas of the dry desert of Judea near the Dead Sea. Some came to light in the Wadi Murabba‘at, southeast of Bethlehem, others in the Wadi Hever, south of En-gedi, and some in the excavations of the ruins of the Jewish fortress of Masada, destroyed by the Romans in a.d. 73.

ပထမဂူအနီးရှိ အပျက်အစီးတစ်ခုဖြစ်သော ခါဘတ်ကူမရန်သည် ယေရှိကိုမြို့တောင်ဘက် မိုင် ၉ ခန့်အကွာရှိ သေမင်းပင်လယ်ထဲသို့ စီးဝင်သော ဝါဒီကူမရန်မြစ်ဝ၏ အနီးတွင် တည်ရှိသည်။ တူးဖော်စဉ်တွင် ၎င်းသည် ဖြစ်နိုင်ချေရှိသော အက်ဆီန်းဂိုဏ်းဟု ယူဆရသော တင်းကြပ်သော ယုဒဂိုဏ်းတစ်ခု၏ အသိုင်းအဝိုင်းဗဟိုဌာနဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားလာခဲ့သည်။ တူးဖော်မှုသည် အနီးတစ်ဝိုက်တွင် တွေ့ရှိခဲ့သော စာလိပ်များ၏ ပိုင်ရှင်ဖြစ်သည့် ဂိုဏ်းသားများ၏ ဘဝအကြောင်းကို အလင်းပြခဲ့သည်။ ဤဘုန်းကြီးကျောင်းနှင့်ဆင်တူသော နေရာတွင် ဂိုဏ်းသားများသည် အလုပ်လုပ်ကြပြီး၊ အစားအသောက်စားကြပြီး၊ ဘာသာရေးထုံးတမ်းများကို ဆောင်ရွက်ကြပြီး၊ ၎င်းတို့၏ ဘုရားသခင်ကို အတူတကွ ဝတ်ပြုကြသော်လည်း၊ ၎င်းတို့သည် အနီးတစ်ဝိုက်ရှိ ဂူများတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ကူမရန်ရှိ အဆောက်အအုံများသည် ပထမရောမယုဒစစ်ပွဲ (ခရစ်နှစ် ၆၆-၇၃) တွင် ဖျက်ဆီးခံခဲ့ရသည်။ ထိုအချိန်တွင် ဂိုဏ်းသားများသည် သေဆုံးခဲ့ပြီး၊ ထိုဂိုဏ်းသည် ထိုအချိန်တွင် ပျောက်ကွယ်သွားပုံရသည်။ စာလိပ်များစွာသည် ဖျက်ဆီးမှုအန္တရာယ်ရှိလာသောအခါ ဂူများထဲတွင် ဖွက်ထားခဲ့ပုံရသည်။ ပိုင်ရှင်များသည် ၎င်းတို့၏ စာအုပ်များကို ပြန်လည်ရယူရန် ဘယ်သောအခါမျှ မပြန်လာခဲ့ကြပုံရသည်။

Khirbet Qumran, a ruin near the first cave, lies near the mouth of the Wadi Qumran, which enters the Dead Sea about 9 miles south of Jericho. When excavated, it turned out to have been the community center of a strict Jewish sect, probably the Essenes. The excavation shed much light on the life of the sect, whose members had been the owners of the scrolls found in the vicinity. In this monasterylike compound the sectaries worked, ate their meals, performed their religious rituals, and worshiped their God together, though they lived in the surrounding caves. The structures at Qumran were destroyed in the first Roman-Jewish War (a.d. 66-73). During that time the members of the sect may have perished, because the group seems to have vanished at that time. Many of the scrolls had apparently been hidden in the caves when destruction threatened. Evidently the owners never returned to retrieve their books.

ထိုနေရာတွင် တွေ့ရှိခဲ့သော စာမူများသည် အမျိုးမျိုးသော သဘောရှိသည်။ ပထမဂူမှ ဟေရှာယစာအုပ် တစ်အုပ်လုံးနှင့် မပြည့်စုံသော မိတ္တူတစ်အုပ်၊ ဟဗက္ကုက်အပေါ် မှတ်ချက်တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း၊ ကမ္ဘာဦး၊ ဒေသနာ၊ တရားသူကြီးများ၊ နှင့် ဒံယေလတို့၏ အပိုင်းအစများ—အားလုံးသည် ဗာဗုလုန်ပြည်နှင်ခံရပြီးနောက် အသုံးပြုသော ဟေဗြဲစတုရန်းအက္ခရာဖြင့် ရေးသားထားသည်—ပြီးနောက် ပြည်နှင်မခံရမီ အက္ခရာဖြင့် ရေးသားထားသော လေဝီမှတ်တမ်း၏ အပိုင်းအစများကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ အခြားဂူများတွင် အစောပိုင်းတွင် ဆာလံ၊ ရှမွေလ၊ နှင့် လေဝီမှတ်တမ်းတို့၏ အတော်လေးကြီးမားသော အပိုင်းများကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဧသတာမှလွဲ၍ ဓမ္မဟောင်းစာအုပ်များအားလုံး၏ အပိုင်းအစများကို ဂူများထဲတွင် တွေ့ရှိခဲ့သည်။ အခြားဟေဗြဲစာအုပ်များတွင် သိရှိထားသော အာပိုကရီဖယ်နှင့် ဆူဒီပီဂရဖီကယ်လက်ရာများ၊ ယခင်မသိရှိထားသော ဂိုဏ်းဆိုင်ရာ စာအုပ်များ၊ နှင့် လောကီလက်ရာအချို့ပါဝင်သည်။ အက္ခရာသည် ဟေဗြဲတွင် ဗလာအက္ခရာများမရှိသေးသောကြောင့် ဗျည်းအက္ခရာဖြစ်သည်။

The manuscripts discovered there are of a varied nature. The first cave yielded one complete and one incomplete copy of Isaiah, a part of a commentary on Habakkuk, fragments of Genesis, Deuteronomy, Judges, and Daniel—all written in the Hebrew square script, which was used after the Babylonian Exile—and fragments of Leviticus written in the pre-exilic script. Also found early in other caves were Psalms, Samuel, and Leviticus in fairly large portions. Eventually fragments of all the other Old Testament books except Esther were found in the caves. Other Hebrew books represented by scrolls or fragments are known apocryphal and pseudepigraphical works, previously unknown books of a sectarian nature, and some secular works. The script is consonantal, since the Hebrew did not yet have vowels.

ဤစာလိပ်များကို လေ့လာခြင်းသည် သမ္မာကျမ်းသိပ္ပံ၏ အကိုင်းအခက်သစ်တစ်ခုကို ထုတ်ပေးခဲ့သည်။ ယခုအချိန်တွင်၊ ပထမကူမရန်ဂူကို တွေ့ရှိပြီး နှစ်ပေါင်းသုံးဆယ်နီးပါးအကြာတွင်၊ တွေ့ရှိခဲ့သော စာမူများ၏ ထက်ဝက်မျှပင် ထုတ်ဝေပြီးစီးမရှိသေးပါ။ သို့သော် သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များနှင့်ပတ်သက်သော ဆောင်းပါးများနှင့် စာအုပ်များသည် ထောင်ပေါင်းများစွာရှိပြီး၊ ဤထုတ်ဝေထားသော စာအုပ်များ၏ စာရင်းသည် အတွဲများစွာကို ဖြည့်စွမ်းထားသည်။ ရဗူဒီကူမရန်ဟူသော ပညာရှင်ဂျာနယ်တစ်စောင်သည် စာလိပ်လေ့လာမှုများအတွက်သာ အပ်နှံထားသည်။ ၎င်းသည် သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များအပေါ် ပညာရှင်များအကြား စိတ်ဝင်စားမှုမည်မျှရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။

The study of these scrolls has produced a new branch of Biblical science. Even now, nearly three decades after the discovery of the first Qumran cave, not half of all manuscripts discovered have been published. Yet the articles and books dealing with the Dead Sea scrolls number many thousands, and the bibliography of this published material fills several volumes. One scholarly journal, the Revue de Qumran, is devoted to nothing else but scroll studies. This indicates how much interest exists among scholars in the scrolls from the Dead Sea.

၎င်းတို့တွေ့ရှိပြီး ပထမနှစ်များအတွင်း၊ ၎င်းတို့၏ စစ်မှန်မှုနှင့် ခေတ်ကာလနှင့်ပတ်သက၍ ပညာရှင်များအကြား ပြင်းထန်သော စကားစစ်ထိုးပွဲတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော်လည်း၊ သံသယအသံများသည် လွန်ခဲ့သောကာလကတည်းက တိတ်ဆိတ်သွားခဲ့သည်။ ဘီဒိုအင်းများက တွေ့ရှိခဲ့သော စာလိပ်များနှင့် တူညီသော စာလိပ်များကို ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ရှေးဟောင်းသုတေသီများက စူးစမ်းတူးဖော်မှုများတွင် ထင်ရှားလာသောအခါ၊ သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များသည် ခေတ်သစ် သို့မဟုတ် အလယ်ခေတ်အတုအယောင်များမဟုတ်ဘဲ၊ စစ်မှန်သော ရှေးဟောင်းစာမူများဖြစ်ကြောင်း အပြင်းထန်ဆုံး သံသယရှိသူများအတွက်ပင် ထင်ရှားလာခဲ့သည်။

During the first years after their discovery, a heated battle raged among scholars concerning their genuineness and age, but the voices of doubt have long ago been silenced. When the same kinds of scrolls as those found by the Bedouins came to light in explorations and excavations carried out by professional archeologists it became abundantly clear, even to the strongest doubter, that the Dead Sea scrolls were no modern or medieval forgeries, but genuine ancient manuscripts.

ကူမရန်စာလိပ်များသည် ဘီစီ ၃ ရာစုနှစ်မှ ခရစ်နှစ် ၁ ရာစုအထိ ရက်စွဲတပ်ထားသည်ဟု ယေဘုယျအားဖြင့် လက်ခံထားသည်။ အထက်တွင်ဖော်ပြထားသော အခြားဧရိယာများမှ တွေ့ရှိထားသော စာမူများသည် ခရစ်နှစ် ၁ ရာစုနှင့် ၂ ရာစုမှ ဖြစ်သည်။ ဤတွေ့ရှိမှုများသည် ဤစာလိပ်များ ထင်ရှားမလာမီ သိရှိထားသော ရှေးအကျဆုံး ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာများထက် နှစ်ပေါင်းတစ်ထောင် ပိုရှေးကျသော သမ္မာကျမ်းစာစာမူများကို ပေးအပ်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အလွန်အရေးကြီးသည်၊ အကြောင်းမှာ ခရစ်တော်၏ ဓမ္မအမှုတော်ကာလအတွင်း တည်ရှိခဲ့သော ဓမ္မဟောင်းစာအုပ်တစ်အုပ်လွဲမှအပ နမူနာများကို ကျွန်ုပ်တို့ ရရှိခဲ့သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ၊ ခရစ်တော်၏ ကာလ၏ သမ္မာကျမ်းစာသည် မည်သို့ပုံစံရှိသည်ကို ယခုကျွန်ုပ်တို့ သိရှိခဲ့ပြီး၊ တကယ်တော့၊ ၎င်း၏စာသားသည် ကျွန်ုပ်တို့၏ ခေတ်သစ်ဘာသာပြန်များအခြေခံထားသော စာသားနှင့် အနည်းငယ်သာ ကွဲပြားကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။ သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များတွင် စာလုံးပေါင်းများ သို့မဟုတ် သဒ္ဒါပုံစံများကဲ့သို့ ဘာသာစကားဆိုင်ရာ ကွဲပြားမှုများစွာ ပါဝင်သော်လည်း၊ ဤကွဲပြားမှုများသည် အလွန်သေးငယ်သောသဘောရှိပြီး၊ ၎င်းတို့၏ စာသားကို အခြားအင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်သမ္မာကျမ်းများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်တွင် မထင်ရှားပေ။ ထို့ကြောင့် စာလိပ်များသည် ဟေဗြဲစာသားကို နှစ်ပေါင်းများစွာ လက်ဖြင့်မိတ္တူကူးယူမှုများမှတစ်ဆင့် သစ္စာရှိစွာ လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခြင်း၏ ထင်ရှားသော သက်သေတစ်ခုဖြစ်သည်။ သေမင်းပင်လယ်စာလိပ်များ၏ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုသည် ဓမ္မဟောင်းတွင် ကျွန်ုပ်တို့သည် ယေရှုခရစ်တော်သိရှိပြီး အကြံပြုခဲ့သော သမ္မာကျမ်းစာကို ၎င်း၏ မူလပုံစံအတိုင်း ပိုင်ဆိုင်ထားဆဲဖြစ်ကြောင်း သက်သေပေးခဲ့သည်။

It is generally accepted that the Qumran scrolls date from the 3d century b.c. to the 1st century a.d. The manuscripts found in the other areas mentioned above come from the 1st and 2d centuries a.d. These finds have provided us with Bible manuscripts that are a thousand years earlier than the earliest Hebrew Bible texts known before these scrolls came to light. This is of great importance, because we have thus obtained samples of every Old Testament book, save one, as it existed during the time of Christ’s ministry. In other words, we now know what the Bible of Christ’s time looked like; in fact, we have discovered that its text differed scarcely at all from the one on which our modern translations were based. While the Dead Sea scrolls contain numerous linguistic variants, such as in spelling or grammatical form, for example, these differences are of such a minor nature that they are hardly apparent in any English translation of the scrolls if one compares their text with that of any of the other English Bible translations. The scrolls thus bear an eloquent witness to the faithful transmission of the Hebrew text through the many centuries of copying the Bible by hand. The discovery of the Dead Sea scrolls has provided us therefore with proof that in the Old Testament we still possess the Bible of Jesus Christ in the same form He knew and recommended.

မာဆိုရက်များ၏ လုပ်ဆောင်မှု။—ခရစ်နှစ်ရာစု ပထမ ၅ ရာစုအတွင်းရှိ ယုဒပညာရှင်များသည် ယခုဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာများတွင် တွေ့ရှိရသော ပိုကြီးသော နှင့် သေးငယ်သော စာပိုဒ်များအဖြစ် သမ္မာကျမ်းစာစာသားကို ပိုင်းခြားခြင်းလုပ်ငန်းကို ပြီးစီးခဲ့သည်။ ဤပိုင်းခြားမှုများကို အင်္ဂလိပ်ဓမ္မဟောင်းတွင် တွေ့ရှိရသော အခန်းကြီးများနှင့် အခန်းကျမ်းများနှင့် မရောထွေးသင့်ပါ၊ ၎င်းတို့သည် နောက်ပိုင်းမှ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ယုဒရဗ္ဗိများသည် ၎င်းတို့၏ ရေးသားမှုများတွင် ရှင်းပြထားသော ခက်ခဲသော စာပိုဒ်များ၏ တည်နေရာကို ညွှန်ပြရန် သင်္ကေတအများအပြားကိုလည်း မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ဤကာလအတွင်း ရေးသားထားသော သမ္မာကျမ်းစာစာမူများ မရှိသေးသောကြောင့်၊ ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းနှင့်ပတ်သက်သော ဤယုဒပညာရှင်များ၏ လုပ်ဆောင်မှုနှင့်ပတ်သက်သော သတင်းအချက်အလက်ကို တာလမတ်မှ ရရှိခဲ့သည်။

The Work of the Masoretes.—The Jewish scholars of the first five centuries of the Christian Era completed the work of dividing the Bible text into greater and smaller paragraphs, as they are still found in the Hebrew Bible texts today. These divisions should not be confused with the chapters and verses found in our English Old Testament, which are of later origin. The Jewish rabbis introduced also a number of symbols to point out the location of difficult passages, which were explained in their writings. Since no Bible manuscripts written during this period are extant, our information concerning the work of these Jewish scholars with regard to the Hebrew Bible is gained from the Talmud.

ခရစ်နှစ် ၅၀၀ ခန့်မှစ၍၊ ဓမ္မဟောင်းစာသားနှင့်ပတ်သက်သော အစဉ်အလာကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းခဲ့သော ယုဒပညာရှင်များကို မာဆိုရက်များဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် “သမ္မာကျမ်းစာစာသား၏ မှန်ကန်သောပုံစံဆိုင်ရာ ရှေးဦးအစဉ်အလာ” ဟူသော ဟေဗြဲနည်းပညာဝေါဟာရ မာဆိုရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ဤလူများသည် စာသားကို အနာဂတ်မျိုးဆက်များသို့ တိကျစွာ လွှဲပြောင်းပေးအပ်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့၏ လုပ်ဆောင်မှုများ၏ ရလဒ်များကို စာတမ်းများနှင့် သမ္မာကျမ်းစာမှတ်စုများတွင် ချရေးထားခဲ့သည်။

Since about a.d. 500, the Jewish scholars who perpetuated the tradition concerning the Old Testament text have been called Masoretes, from Masora, the Hebrew technical term for the “early tradition as to the correct form of the text of the Scriptures.” These men made efforts to ensure the exact transmission of the text to future generations, and laid down the results of their labors in monographs and annotations to the Bible.

ဟေဗြဲဘာသာစကားသည် နှစ်ပေါင်းများစွာ သေဆုံးသွားခဲ့ပြီး၊ အာရမိဘာသာစကားဖြင့် အပြည့်အဝ အစားထိုးခံခဲ့ရသောကြောင့်၊ ၎င်း၏ အသံထွက်ပုံသည် အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ လုံးဝပျောက်ဆုံးသွားနိုင်သည့် အန္တရာယ်ရှိခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် မာဆိုရက်များသည် ဟေဗြဲဗျည်းအက္ခရာများသို့ ဗလာအက္ခရာများကို ထည့်သွင်းသည့် စနစ်တစ်ခုကို တီထွင်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာကို ဖတ်ရှုခြင်းသည် ရိုးရှင်းလာခဲ့ပြီး၊ ထိုအချိန်ကရှိခဲ့သော အသံထွက်ပုံကို ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော်၊ လက်ရှိဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာစာသားမှတစ်ဆင့် သိရှိထားသော အသံထွက်ပုံသည် ခရစ်နှစ်ရာစု ၇ ရာစုမှ မာဆိုရက်များ၏ အသံထွက်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် ဓမ္မဟောင်းကာလ၏ အသံထွက်နှင့် အနည်းငယ်ကွဲပြားကြောင်း ယခုကျွန်ုပ်တို့ သိရှိထားသည်။

Since the Hebrew language had been dead for centuries, replaced completely by Aramaic as the spoken language, there was danger that its pronunciation would be entirely lost in the course of time. It was for this reason that the Masoretes invented a system of vowel signs that were added to the Hebrew consonants. Reading of the Hebrew Bible was thus simplified, and the retention of the then-existing pronunciation was guaranteed. It should not be overlooked, however, that the pronunciation known through the current Hebrew Bible text is that of the Masoretes of the 7th century of the Christian Era, which, as we know now, varies somewhat from that of the Old Testament period.

မာဆိုရက်များသည် စာအုပ်များအတွက် တစ်မျိုးနှင့် ဆာလံနှင့် ယောဘအတွက် တစ်မျိုးဖြစ်သော ရှုပ်ထွေးသော အသံထွက်စနစ်နှစ်ခုကို တီထွင်ခဲ့သည်။ အသံထွက်များသည် စာသားထဲသို့ ထည့်သွင်းထားသော အမျိုးမျိုးသော သင်္ကေတများဖြစ်ပြီး၊ အသံထွက်နှင့် အလေးပေးမှု၏ အမျိုးမျိုးသော အရိပ်အယောင်များကို ညွှန်ပြရန် ဒီဇိုင်းထုတ်ထားသည်။

The Masoretes also invented two complicated systems of accents, one for the prose books and another one for the Psalms and Job. The accents consist of many different signs added to the text, designed to indicate the various shades of pronunciation and accent.

မာဆိုရက်များသည် စာသားတွင် ရေးသားထားသည်ထက် ကွဲပြားစွာ ဖတ်ရှုသင့်သည်ဟု ခံစားရသည့်အခါတိုင်း၊ ၎င်းတို့၏ အကြံပြုထားသော ပြောင်းလဲမှုများကို စာသားဘေးတွင် မှတ်စုထားသော်လည်း၊ စာသားကိုယ်တိုင်ကို မပြောင်းလဲခဲ့ပါ။ ဥပမာတစ်ခုမှာ ဘုရားသခင်၏ နာမတော်ဖြစ်သော ဟေဗြဲဗျည်းအက္ခရာလေးလုံး YHWH (တက်ထရဂရမ်မတုန်ဟု ခေါ်သည်) ကို ဖတ်ရှုခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် ရှေးခေတ်တွင် ယာဝှေဟု အသံထွက်ခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။ သို့သော် နှစ်ပေါင်းများစွာကတည်းက၊ သန့်ရှင်းသောနာမတော်ကို မထိခိုက်စေရန် စိုးရိမ်သော ယုဒလူမျိုးများသည် ၎င်းကို အသံထွက်မပြုခဲ့ကြပါ။ ထိုအစား၊ YHWH ဟူသောစကားလုံးသို့ ရောက်ရှိသောအခါ၊ ၎င်းတို့သည် အာဒိုနိုင်ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ မာဆိုရက်များသည် သမ္မာကျမ်းစာကို မပြောင်းလဲရန် ၎င်းတို့၏ မူအရ၊ YHWH ၏ ဟေဗြဲဗျည်းအက္ခရာလေးလုံးကို ၎င်းတို့တွေ့ရှိရာ ထားရှိခဲ့ပြီး၊ အာဒိုနိုင် စကားလုံး၏ ဗလာအက္ခရာများကို ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် အသိအမှတ်ပြုခံရသော ယုဒဖတ်ရှုသူတိုင်း ဤစကားလုံးသို့ ရောက်ရှိသောအခါ YHWH ၏ ဗျည်းအက္ခရာများသို့ အာဒိုနိုင်၏ ဗလာအက္ခရာများကိုသာ ထည့်သွင်းထားသော်လည်း အာဒိုနိုင်ဟု ဖတ်ရှုလိမ့်မည်။ ဤမူကို ပြန်လည်ပြုပြင်ရေးကာလအစောပိုင်းတွင် ခရစ်ယာန်များက ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာကို အသုံးပြုရန် သင်ယူခဲ့စဉ်တွင် နားမလည်ခဲ့သောကြောင့်၊ ဘုရားသခင်၏ နာမတော်ကို ယေဟောဝါဟု ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့ပြီး ထိုအတိုင်း အသံထွက်ခဲ့သည်။

Whenever the Masoretes felt that something should be read differently from the way it was written in the text, they put their suggested changes in the margin, but did not change the text itself. An example is the reading of the name of God, consisting of the four Hebrew consonants YHWH (called the Tetragrammaton), which was probably pronounced Yahweh in ancient times. But for centuries devout Jews, fearing to profane the holy name, had not pronounced it. Instead, when they came to the word YHWH, they said ’Adonai, Lord. The Masoretes, true to their principle of not changing the Scriptures, left the four Hebrew consonants YHWH wherever they were found, but added to them the vowels of the word ’Adonai. Every initiated Jewish reader coming to this word would therefore read ’Adonai, although he had only the vowels of the word ’Adonai added to the consonants YHWH. Since this principle was not understood by Christians when they learned to use the Hebrew Bible in the early days of the Reformation, the divine name of God was transliterated as Jehovah and pronounced accordingly.

ဤဆက်စပ်မှုတွင်၊ KJV (RSV တွင်လည်း လိုက်နာခဲ့သည်) ၏ ဘာသာပြန်သူများက ဟေဗြဲစာသားတွင် တွေ့ရှိရသော ဘုရားသခင်အတွက် ကွဲပြားသော ဟေဗြဲဝေါဟာရများကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် ညွှန်ပြရန် အသုံးပြုခဲ့သော နည်းလမ်းများကို ရှင်းပြရန် အသုံးဝင်ပေမည်။ ၎င်းတို့သည် တမန်တော်များနှင့် ဧဝံဂေလိစာရေးဆရာများက အတည်ပြုထားသော “သခင်” ဟူသော နာမတော်ကို ဖတ်ရှုခြင်း၏ ဓလေ့ကို လိုက်နာခဲ့သည်။ သို့သော်၊ ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာတွင် ဘုရားသခင်၏ နာမအဖြစ် YHWH သာမက၊ အာဒိုနိုင် “သခင်” ဟူသော စကားလုံး၊ အာဒိုနိုင်၏ ဗျည်းနှင့် ဗလာအက္ခရာများနှင့်အတူ တွေ့ရှိရသည်။ ထို့ကြောင့် YHWH ကို “သခင်” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုသော်လည်း၊ အာဒိုနိုင် စကားလုံးနောက်တွင် လိုက်နာသည့်အခါ YHWH ကို “ဘုရားသခင်” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုသည်။ KJV နှင့် RSV တွင် သခင် သို့မဟုတ် ဘုရားသခင် ဟူသော စကားလုံးကို သေးငယ်သော စာလုံးကြီးများဖြင့် ရေးသားထားသည်မှာ အမြဲတမ်း YHWH ဟူသော ပုဂ္ဂိုလ်ရေးနာမကို ကိုယ်စားပြုပြီး၊ ၎င်းကို ASV တွင် “ယေဟောဝါ” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့သည်။ အာဒိုနိုင် (ဗျည်းနှင့် ဗလာအက္ခရာများ) တွေ့ရှိသည့်နေရာတိုင်း၊ ၎င်းကို “သခင်” ဟု ပေးထားပြီး၊ ဟေဗြဲဝေါဟာရ အဲလိုဟိမ်ကို စစ်မှန်သော ဘုရားသခင်ကို ရည်ညွှန်းသည့်အခါ “ဘုရားသခင်” ဟု အမြဲဘာသာပြန်ဆိုသည်။ ဤရိုးရှင်းသော စည်းမျဉ်းများကို သတိထားပါက၊ ဓမ္မဟောင်းတွင် မည်သည့်ဘုရားသခင်၏ နာမများ သို့မဟုတ် ဘွဲ့များကို အသုံးပြုထားသည်ကို အလွယ်တကူ မှတ်မိနိုင်သည်။ အောက်ပါဥပမာများသည် အထက်ဖော်ပြချက်များ၏ အနှစ်ချုပ်အဖြစ် အထောက်အကူဖြစ်ပေမည်-

It may be useful to explain in this connection the devices used by the translators of the KJV (also followed in the RSV) to indicate in the English which of the different Hebrew terms for the Deity is found in the Hebrew text. They followed the custom of reading “Lord” for the divine name, a usage sanctioned by the apostles and Gospel writers in the New Testament. However, not only the word YHWH, pronounced ’Adonai by the Jewish readers, is found in the Hebrew Bible as the name of God, but also the word ’Adonai, “Lord,” with consonants as well as vowels of ’Adonai. Therefore, the name YHWH is rendered “Lord,” but in cases where it follows the word ’Adonai, YHWH is rendered “God.” Note that in the KJV and RSV the word Lord or God with the small capitals always represents the personal name YHWH, which was transliterated “Jehovah” in the ASV. Wherever the word ’Adonai (consonants and vowels) is found it is given as “Lord,” and the Hebrew term ’Elohim is always translated as “God” when it refers to the true God. If these simple rules are kept in mind, it is easy to recognize which of the divine names or titles are used in the Old Testament. The following examples may be helpful as a summary of the foregoing facts:

ဘုရားသခင်၊ အဲလိုဟိမ် (ကမ္ဘာဦး ၁:၁)
သခင်ဘုရားသခင်၊ YHWH အဲလိုဟိမ် (ကမ္ဘာဦး ၂:၄)
သခင်၊ YHWH (ကမ္ဘာဦး ၁၈:၃၃)
သခင်၊ အာဒိုနိုင် (ကမ္ဘာဦး ၁၈:၃၀)
သခင်ဘုရားသခင်၊ အာဒိုနိုင် YHWH (ကမ္ဘာဦး ၁၅:၂)

God, ’Elohim (Gen. 1:1)

Lord God, YHWH ’Elohim (Gen. 2:4)

Lord, YHWH (Gen. 18:33)

Lord, ’Adonai (Gen. 18:30)

Lord God, ’Adonai YHWH (Gen. 15:2)

မာဆိုရက်များ၏ ကျမ်းစာမူကွဲများ။ မာဆိုရက်များသည် ကျမ်းစာမိတ္တူသစ်များ ထုတ်လုပ်ရာတွင် လိုက်နာရမည့် တိကျပြီး အသေးစိတ်စည်းမျဉ်းများကို ချမှတ်ခဲ့သည်။ စာရေးဆရာများ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်အပေါ်တွင် မည်သည့်အရာကိုမျှ မထားရှိခဲ့ပါ၊ လိုင်းများနှင့် ကော်လံများ၏ အရှည်၊ အသုံးပြုရမည့် မင်၏အရောင်ကိုပင် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ စာအုပ်တစ်အုပ်ချင်းစီ၏ စကားလုံးများကို ရေတွက်ပြီး ၎င်း၏ အလယ်စကားလုံးကို သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး၊ မိတ္တူသစ်များ၏ တိကျမှုကို စစ်ဆေးရန် နည်းလမ်းများ ပေးအပ်ခဲ့သည်။ စာအုပ်တစ်အုပ်စီ၏ အဆုံးတွင် ထိုစာအုပ်တွင် ပါဝင်သော စကားလုံးအရေအတွက်နှင့် အလယ်စကားလုံးကို ဖော်ပြသည့် ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုကို ထည့်သွင်းခဲ့ပြီး၊ အခြားသော စာရင်းအင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်အချို့ကိုလည်း ဖော်ပြခဲ့သည်။

The Masoretes also established exact and detailed rules to be followed in the production of new Bible copies. Nothing was left to the decision of the scribes, neither the length of lines and columns, nor the color of the ink to be used. The words of each book were counted, and its middle word established, to provide means for checking the accuracy of new copies. At the end of each book a statement was attached giving the number of words the book contained, and also telling which was the middle word, besides some other statistical information.

မာဆိုရက်စာသားမူများ၏ ရှိဆဲလက်ရေးမူများ။ သေမင်းပင်လယ်ကျမ်းလိပ်များမှလွဲ၍ ကျွန်ုပ်တို့၏ အသက်အကြီးဆုံး ဟေဗြဲကျမ်းစာလက်ရေးမူများသည် မာဆိုရက်ခေတ်နှောင်းပိုင်းမှ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့အနက် ဖြစ်နိုင်ခြေအရှိဆုံးမှာ ဗြိတိသျှပြတိုက်ရှိ ကျမ်းငါးစောင်ကျမ်း၏ ၉ရာစုမှ မိတ္တူဖြစ်သည်။ သို့သော် ရက်စွဲသည် လုံးဝသေချာမှုမရှိပါ၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် ၎င်း၏ရေးသားမှုပုံစံအပေါ် အခြေခံထားခြင်းဖြစ်သည်။ ရက်စွဲသတ်မှတ်ထားသော အစောဆုံး ဟေဗြဲကျမ်းစာလက်ရေးမူမှာ လနင်ဂရက်ရှိ နောက်ပိုင်းပရောဖက်များကျမ်း၏ မိတ္တူဖြစ်ပြီး၊ ခရစ်နှစ် ၉၁၆တွင် ရေးသားခဲ့သည်။ ဟေဗြဲကျမ်းစာ၏ အခြားနာမည်ကျော်မိတ္တူများမှာ ၁၀ရာစုမှ နှစ်ခုဖြစ်သည်။ အောက်စဖို့ဒ်ရှိ ကိုဒက်စ်လောဒီယာနပ်စ်၊ ရှေးဩဝါဒကျမ်းတစ်ခုလုံးနီးပါးပါဝင်ပြီး၊ အလီပိုရှိ ကိုဒက်စ်ဘင်အရှာ၊ ၁၉၄၈တွင် ဂျူးဆန့်ကျင်ရေးအဓိကရုဏ်းများတွင် အများစုမပျက်စီးခဲ့ပါ။

Extant Manuscripts of the Masoretic Text.—With the exception of the Dead Sea scrolls all of our oldest Hebrew Bible manuscripts are of the late Masoretic period. Probably the oldest of these is a 9th-century copy of the Pentateuch in the British Museum. However, the date is not absolutely certain, since it is based on the style of its writing. The earliest dated Hebrew Bible manuscript is a copy of the Latter Prophets in Leningrad, written in a.d. 916. Other famous copies of the Hebrew Bible are two from the 10th century: Codex Laudianus of Oxford, containing almost the whole Old Testament, and Codex Ben Asher of Aleppo, which in 1948 largely escaped destruction in anti-Jewish riots.

အခြားသော ဟေဗြဲကျမ်းစာလက်ရေးမူများကို ကိုင်ရိုရှိ ဂျူးဘုရားကျောင်းတွင် တွေ့ရှိခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် ပျက်စီးခြင်းမှ လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ယခုအခါ အများစုမှာ ရုရှားစုစည်းမှုများနှင့် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၊ ကိန်းဘရစ်ချ်တက္ကသိုလ်စာကြည့်တိုက်တွင် ရှိသည်။ ဟေဗြဲကျမ်းစာလက်ရေးမူဟောင်းများ ရှားပါးရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းမှာ ဂျူးဥပဒေတစ်ခုက ဟောင်းနွမ်းပြီး ယိုယွင်းနေသော ကျမ်းစာများကို အသုံးပြုခြင်းကို တားမြစ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့တွင် ပါဝင်သော ဘုရားသခင်၏ သန့်ရှင်းသောနာမတော်ကို မထိခိုက်စေရန် ၎င်းတို့ကို မြှုပ်နှံရန် သို့မဟုတ် အခြားနည်းဖြင့် ဖျက်ဆီးရမည်။ ထို့ကြောင့် လက်ရေးမူတစ်ခု ဟောင်းနွမ်းပြီး ယိုယွင်းလာသောအခါ ၎င်းကို ဂျူးဘုရားကျောင်းရှိ “ဂျနီဇာ” ဟုခေါ်သော အခန်းတွင် ထားရှိပြီး နောက်ပိုင်းတွင် စွန့်ပစ်ရန်ဖြစ်သည်။ ယခုအချိန်အထိ လက်ရေးမူဟောင်းများ ပါဝင်သော ဂျနီဇာတစ်ခုသာ တွေ့ရှိထားသည်—ကိုင်ရိုရှိ ဂျနီဇာဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့ သိရှိသလောက်တွင်၊ ခရစ်ယာန်ခေတ်၏ ပထမထောင်စုနှစ်မှ အခြားကျမ်းစာလက်ရေးမူများအားလုံး ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။

Other old Hebrew Bible manuscripts were found in a Cairo synagogue, where they had escaped destruction. These are now for the greatest part in Russian collections, and in the Cambridge University Library, England. The reason for the dearth of old Hebrew Bible manuscripts is a Jewish law that prohibits the use of worn-out and dilapidated Bibles. They had to be buried or otherwise destroyed to prevent any profanation of the divine name of God which they contained. If, therefore, a manuscript became old and worn out it was put into a room of the synagogue, called genizah, to be disposed of later. To date only one genizah has been found containing old manuscripts—the one in Cairo. So far as we know, all other Bible manuscripts of the first millennium of the Christian Era have been lost.

သို့သော် ဂျူးစာရေးဆရာများက လက်ရေးမူများကို ရေးသားရာတွင် အလွန်ဂရုတစိုက် လုပ်ဆောင်ခဲ့မှုသည် ရှိဆဲကျမ်းစာမိတ္တူများ၏ တိကျမှု၏ အာမခံချက်ဖြစ်သည်။ မကြာသေးမီက တွေ့ရှိခဲ့သော သေမင်းပင်လယ်ကျမ်းလိပ်များသည် ယခင်က သိရှိထားသော အစောဆုံး ဟေဗြဲကျမ်းစာမိတ္တူများထက် ထောင်နှစ်တစ်ခုသက်တမ်းပိုရှည်သော စာသားများကို ပေးအပ်ခဲ့ပြီး၊ ရှေးဩဝါဒကျမ်း၏ စာသားသည် ခရစ်တော်သိရှိခဲ့သည့် ပုံစံအတိုင်း လက်တွေ့အားဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ထံသို့ လက်ဆင့်ကမ်းပေးအပ်ခဲ့သည်ဟူသော အဆိုကို မှန်ကန်ကြောင်း သက်သေပြခဲ့သည်။

However, the extreme care with which manuscripts were written by the Jewish scribes is a guarantee of the accuracy of the extant Bible copies. The discovery of the Dead Sea scrolls, which has recently provided texts that are a thousand years older than the previously oldest known Hebrew Bible copies, has demonstrated the truth of the assertion that the text of the Old Testament has been handed down to us practically in the same form as Christ knew it.

IV. ရှေးဩဝါဒကျမ်း၏ ကျမ်းစာစဉ်တန်း၏ သမိုင်း

IV. The History of the Old Testament Canon

ကျမ်းစာနှင့် ၎င်း၏ စာအုပ်များ စုစည်းမှု၏ သမိုင်းကို မှန်ကန်စွာ နားလည်ခြင်းသည် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို ဖတ်ရှုသူအတွက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာသာမက၊ အဆင့်မြင့်ဝေဖန်သူများ၏ အတွေးအခေါ်များကြောင့် လွှမ်းမိုးခံရသူများ၏ မမှန်ကန်သော အဆိုများကို ချေပရန်လည်း လိုအပ်သည်။ ရှေးဩဝါဒကျမ်းစာအုပ်များ၏ စုစည်းမှုသည် ယေရှုခရစ်တော်၏ ဓမ္မအမှုထမ်းမှုမတိုင်မီ သို့မဟုတ် ခရစ်နှစ် ၇၀တွင် ရောမလူမျိုးများက ယေရုဆလင်မြို့ကို ဖျက်ဆီးပြီးနောက် ဂျမ်နီယာရှိ ဂျူးကောင်စီတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု ရံဖန်ရံခါ အဆိုပြုခဲ့သောကြောင့်၊ ထိုကဲ့သို့သော အဆိုများ၏ မမှန်ကန်မှုကို သိရှိရန် အချက်အလက်များကို သိထားရမည်။

A correct understanding of the history of the Bible and the collection of its books not only is of great interest to the reader of the Word of God but is necessary to refute the false claims of those who are influenced in their thinking by higher critics. Since it has occasionally been claimed that the collection of Old Testament books was made either just before Jesus Christ’s ministry or at the Jewish council of Jamnia after the destruction of Jerusalem by the Romans in a.d. 70, one must know the facts to see the fallacy of such claims.

ကျမ်းစာစဉ်တန်း။ “ကျမ်းစာစဉ်တန်း” ဟူသော စကားလုံးကို ဂရိလူမျိုးများက အာဏာပိုင်စည်းမျဉ်းတစ်ခုကို ရည်ညွှန်းရန် အသုံးပြုခဲ့သည်။ တမန်တော်ပေါလုသည် ဤအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် ဂလာတိ ၆:၁၆ တွင် ဤစကားလုံးကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ ၂ရာစုမှစ၍ “အသင်းတော်၏ ကျမ်းစာစဉ်တန်း”၊ “သမ္မာတရား၏ ကျမ်းစာစဉ်တန်း” သို့မဟုတ် “ယုံကြည်ခြင်း၏ ကျမ်းစာစဉ်တန်း” ကဲ့သို့သော စကားစုများအောက်တွင် ခရစ်ယာန်သွန်ပြချက်များ၏ စည်းမျဉ်းကို အဆက်မပြတ် အယူခံဝင်ခဲ့သည် (ဘရွတ်ဖော့စ်ဝက်စကော့၊ ကျမ်းစာစဉ်တန်း၏ သမိုင်း၊ သတ္တမထုတ်ဝေ၊ စာမျက်နှာ ၅၁၄ ကို ကြည့်ပါ)။

The Canon.—The word canon was used by the Greeks to designate a rule invested with authority. The apostle Paul uses the word in this sense in Gal. 6:16. From the 2d century on, appeal was made continually to the rule of Christian teachings under phrases like the “canon of the church,” the “canon of truth,” or the “canon of faith” (see Brooke Foss Westcott, History of the Canon, 7th ed., p. 514).

ကျမ်းစာအုပ်များ၏ စုစည်းမှုကို ယုံကြည်ခြင်းနှင့် အကျင့်စဉ်တန်းအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုရန် “ကျမ်းစာစဉ်တန်း” ဟူသော စကားလုံးကို ပထမဆုံးအကြိမ် အသင်းတော်ဖခင် အိုရီဂျင် (ခရစ်နှစ် ၁၈၅?-၂၅၄?) က အသုံးပြုခဲ့ပြီး၊ “မည်သူမျှ ကျမ်းစာစဉ်တန်းအဖြစ် သတ်မှတ်မထားသော ကျမ်းစာများကို အဆိုတရားများကို သက်သေပြရန် အသုံးမပြုသင့်ပါ” ဟု ဆိုခဲ့သည် (မဿဲမှတ်ချက်၊ အပိုင်း ၂၈)။ ထို့နောက် အာသာနစီးယပ်စ် (ခရစ်နှစ် ၂၉၃?-၃၇၃) က အသင်းတော်မှ အတည်ပြုထားသော စာအုပ်များ၏ စုစည်းမှုတစ်ခုလုံးကို “ကျမ်းစာစဉ်တန်း” ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ပြီး၊ ဤသည်မှာ အသင်းတော်၏ ဘာသာစကားထဲသို့ ဤစကားလုံးဝင်ရောက်လာသည့် အဓိပ္ပာယ်ဖြစ်သည် (ဝက်စကော့၊ ကျမ်းစာစဉ်တန်း၏ သမိုင်း၊ စာမျက်နှာ ၅၁၈၊ ၅၁၉)။

To designate the collection of Bible books recognized as a rule of faith and practice, the word canon was used for the first time by the church Father Origen (a.d. 185?-254?), who said that “no one should use for the proof of doctrine books not included among the canonized Scriptures” (Commentary on Matt., sec. 28); Athanasius (a.d. 293?-373) then called the whole collection of books sanctioned by the church the “canon,” and this is the meaning by which the word found entrance into the language of the church (Westcott, History of the Canon, pp. 518, 519).

ရှေးဩဝါဒကျမ်း၏ ခေတ်သစ်နှင့် ရှေးခေတ်ခွဲခြားမှု။ “ရှေးဩဝါဒကျမ်း၏ ကျမ်းစာစဉ်တန်း” ဟူသော ဝေါဟာရသည် ခရစ်ယာန်မတိုင်မီ ခေတ်များတွင် ဝိညာဉ်ရေးဆိုင်ရာ ပရောဖက်များ၊ သမိုင်းပညာရှင်များ၊ နှင့် ကဗျာဆရာများက ရေးသားခဲ့သော ပရိုတက်စတင့်ရှေးဩဝါဒကျမ်း၏ စာအုပ် ၃၉ အုပ်ကို ရိုးရှင်းစွာ ဆိုလိုသည်။ လက်ရှိခွဲခြားမှုသည် သမိုင်းဆိုင်ရာ၊ ကဗျာဆိုင်ရာ၊ နှင့် ပရောဖက်ဆိုင်ရာ အပိုင်း ၃ ပိုင်းခွဲထားပြီး၊ စာအုပ် ၃၉ အုပ်ပါဝင်သည်၊ ၎င်းသည် ဂရိနှင့် လက်တင်ဘာသာပြန်များတွင် တွေ့ရှိရသည့် ခွဲခြားမှုမှ ဆင်းသက်လာသည်။ ဟေဗြဲရှေးဩဝါဒကျမ်းသည် စာအုပ် ၂၄ အုပ်ပါဝင်ပြီး၊ အောက်ပါ အဓိကအပိုင်း ၃ ပိုင်းဖြင့် ခွဲခြားထားသည်။

Modern and Ancient Division of the Old Testament.—The term, the “Canon of the Old Testament,” means simply the 39 books of the Protestant Old Testament, which were written by inspired prophets, historians, and poets in pre-Christian times. The present division into 3 sections—historical, poetical, and prophetic—containing 39 books, originates from the Greek and Latin translations of the Bible where such a division is found. The Hebrew Old Testament consisted of 24 books, which were divided in the following 3 main divisions:

၁. ပညတ္တိတရား (တိုရာ)၊ မောရှေ၏ စာအုပ်ငါးအုပ်ပါဝင်သော ပင်တာတုတ်ခ်။ ၂.
ပရောဖက်များ (နဗီအိမ်)၊ အောက်ပါအတိုင်း နှစ်ပိုင်းခွဲထားသည်- (က)
ပထမပရောဖက်လေးဦး၊ ယောရှု၊ တရားသူကြီးများ၊ (၁ နှင့် ၂) ရှမွေလ၊ နှင့် (၁ နှင့် ၂) ဘုရင်များ၊ နှင့် (ခ)
နောက်ဆုံးပရောဖက်လေးဦး၊ ဟေရှာယ၊ ယေရမိ၊ ယေဇကျေလ၊ နှင့် သေးငယ်သောပရောဖက်ဆယ်နှစ်ဦးကို စာအုပ်တစ်အုပ်အဖြစ်။ ၃.
ရေးသားချက်များ (ကေသူဗိမ်)၊ ကျန်ရှိသော စာအုပ်ဆယ်တစ်အုပ်ပါဝင်ပြီး၊ ဧဇရာ-နေဟမိ နှင့် ၁ နှင့် ၂ ရာဇဝင်ချုပ်တို့သည် တစ်အုပ်စီ ဖြစ်သည်။

The Law (torah) containing the five books of Moses, or the Pentateuch.

The Prophets (nebi’im), subdivided into:

(a)

four “Former,” Joshua, Judges, (1 and 2) Samuel, and (1 and 2) Kings, and

(b)

four “Latter,” Isaiah, Jeremiah, Ezekiel, and the twelve Minor Prophets as one book.

The Writings (kethubim), consisting of the remaining eleven books, of which Ezra–Nehemiah as well as 1 and 2 Chronicles formed one book each.

ခရစ်တော်၏အချိန်ကာလတွင် ဟေဗြဲကျမ်းစာအုပ်ဟောင်း၏ သုံးပိုင်းခွဲခြားမှုကို သူ၏စကားဖြင့် သက်သေပြထားပြီး အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်- “အားလုံးသည် ဖြည့်ဆည်းရမည်၊ ၎င်းတို့ကို [၁] မောရှေ၏တရားကျမ်း၊ [၂] ပရောဖက်များနှင့် [၃] ဆာလံကျမ်း [တတိယပိုင်း၏ ပထမစာအုပ်] တွင် ရေးသားထားသည်” (လုကာ ၂၄:၄၄)။

The threefold division of the Hebrew Old Testament in the time of Christ is attested by His own words, as follows: “All things must be fulfilled, which were written in [1] the law of Moses, and in [2] the prophets, and in [3] the psalms [the first book of the third division]” (Luke 24:44).

ဗာဗုလုန်ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းမတိုင်မီ။—အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာအုပ်များ၏ တစ်ဦးချင်းစာအုပ်များ၏ မူလဇစ်မြစ်ကို ၎င်းတို့၏ရေးသားသူများထံ ခြေရာခံနိုင်သည်။ (ရေးသားသူမှုကို ဤမှတ်ချက်စာအုပ်တွင် စာအုပ်တစ်အုပ်ချင်းစီ၏ နိဒါန်းတွင် ဆွေးနွေးထားသည်။) သို့သော်၊ ဗာဗုလုန်ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းမတိုင်မီ အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာအုပ်များ၏ ပိုမိုကြီးမားသောစုစည်းမှုများနှင့်ပတ်သက်၍ သတင်းအချက်အလက်မရရှိနိုင်ပါ။ ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းမတိုင်မီ ကျမ်းစာအုပ်များကို ရည်ညွှန်းချက်များသည် ပဉ္စမကျမ်းကို ရည်ညွှန်းသည်။

Before the Babylonian Exile.—The origin of many of the individual books of the Old Testament can be traced back to their authors. (The authorship is discussed in the Introduction at the beginning of each book in this commentary.) However, no information is available in regard to greater collections of Old Testament books before the Babylonian exile. Pre-exilic references to Biblical books refer to the Pentateuch.

ဘုရားသခင်သည် ယောရှုအား “ဤတရားကျမ်းစာအုပ်သည် သင်၏ပါးစပ်မှ မထွက်သွားရဘဲ” ဟု ဆုံးမတော်မူခဲ့သည် (ယောရှု ၁:၈)၊ မောရှေ၏ဆက်ခံသူ ယောရှုသည် လူများအား “မောရှေ၏တရားကျမ်းစာအုပ်တွင် ရေးထားသမျှကို စောင့်ထိန်းပြီး လိုက်နာရန်” အားပေးခဲ့သည် (၂၃:၆)။ သူသည် “တရားကျမ်းစာအုပ်” မှ ညွှန်ကြားချက်များကို လူအများရှေ့တွင် ဖတ်ကြားသည့် ကြီးမားသောစုဝေးပွဲတစ်ခုကိုလည်း ကျင်းပခဲ့သည် (၈:၃၄)။

God admonished Joshua that “this book of the law shall not depart out of thy mouth” (Joshua 1:8), and Joshua, Moses’ successor, encouraged the people “to keep and to do all that is written in the book of the law of Moses” (ch. 23:6). He held also a great gathering where instructions were publicly read from “the book of the law” (ch. 8:34).

ဒါဝိဒ်သည်လည်း ပဉ္စမကျမ်းကို သိရှိခဲ့ပြီး ၎င်း၏ပညတ်များအတိုင်း နေထိုင်ရန် ကြိုးစားခဲ့သည်၊ ၎င်းကို သူ၏သားရှောလမုန်အား “မောရှေ၏တရားတွင် ရေးထားသည့်အတိုင်း” သခင်၏စည်းမျဉ်းများ၊ ပညတ်များ၊ တရားစီရင်မှုများ၊ နှင့် သက်သေခံချက်များကို စောင့်ထိန်းရန် အကြံပေးခဲ့ခြင်းမှ ကောက်ချက်ချနိုင်သည် (၁ ဘုရင်ခံ ၂:၃)။ ယုဒပြည်၏ဘုရင် အမာဇိယသည်လည်း “မောရှေ၏တရားကျမ်းစာအုပ်တွင် ရေးထားသည့်အတိုင်း” စည်းမျဉ်းအချို့ကို လိုက်နာခဲ့သည်ဟု ချီးကျူးခံရသည် (၂ ဘုရင်ခံ ၁၄:၆)။ ဤဖြတ်သန်းသွားသော ကျမ်းစာသက်သေများသည် မောရှေ၏အချိန်မှ ယုဒပြည်ဘုရင်များ၏ကာလအထိ ပဉ္စမကျမ်းကို သိရှိခဲ့ကြောင်း ပြသသည်။ သို့သော်၊ အထူးသဖြင့် ဆိုးညစ်သောဘုရင်များ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင်၊ ကျမ်းစာများသည် လုံးဝမသိသလောက်ဖြစ်နေပြီး၊ ဥပမာ၊ ယောရှိယဘုရင်၏အချိန်တွင် ဗိမာန်တော်ပြုပြင်ရေးလုပ်ငန်းအတွင်း “တရားကျမ်းစာအုပ်” ကို တွေ့ရှိခဲ့ပြီး ဖတ်ကြားကာ ၎င်း၏စည်းမျဉ်းများကို ထပ်မံအကောင်အထည်ဖော်ခဲ့ရသည် (၂ ဘုရင်ခံ ၂၂:၈–၂၃:၂၄)။

David also knew the Pentateuch and attempted to live according to its precepts, as can be concluded from the counsel he gave to his son Solomon to keep the Lord’s statutes, commandments, judgments, and testimonies, “as it is written in the law of Moses” (1 Kings 2:3). Also King Amaziah of Judah is given credit for following certain regulations as they were “written in the book of the law of Moses” (2 Kings 14:6). These intermittent Biblical testimonies show that the Pentateuch was known from the time of Moses to the period of the kings of Judah. However, there were times, especially under the reign of wicked kings, when the Scriptures were hardly known at all, and had, as it were, to be rediscovered. This happened, for example, in the time of King Josiah, when during temple repair work “the book of the law” was found and read, and its regulations once more put into effect (2 Kings 22:8 to 23:24).

ဧဇရာ-နေဟမိအချိန်တွင်။—ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းနောက်ပိုင်း ရေးသားခဲ့သော အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာအုပ်များဖြစ်သည့် ဧဇရာနှင့် နေဟမိတို့တွင်၊ ကျမ်းစာအုပ်များကို အမည်ဖြင့် သို့မဟုတ် ကိုးကားချက်ဖြင့် ရည်ညွှန်းထားသည်။ ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းနောက်ပိုင်း ကျမ်းစာအုပ်များထဲတွင် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းထည့်သွင်းခံရသော သို့မဟုတ် ပျောက်ဆုံးသွားသော အချို့စာအုပ်များကိုလည်း ရည်ညွှန်းထားသည်။ မောရှေ၏စာအုပ်ငါးအုပ်ကို “မောရှေ၏စာအုပ်”၊ “သခင်၏တရား”၊ “သခင်၏တရားကျမ်းစာအုပ်” စသည့်အမည်များဖြင့် ၁ နှင့် ၂ ရာဇဝင်ချုပ်တွင် ၇ ကြိမ်၊ ဧဇရာနှင့် နေဟမိတွင် ၁၇ ကြိမ်၊ နှင့် မာလခိတွင် ၁ ကြိမ် ရည်ညွှန်းထားသည်။ ဘီစီ ၅ ရာစုတွင် “တရားကျမ်း” (တိုရဟ်) ကို ဝိညာဉ်အမှုတော်ဖြင့် လှုံ့ဆော်ခံရပြီး “စံနှုန်းပြည့်ဝ” ဟု ယူဆခံရသည်ကို ထိုစာအုပ်ဖွင့်လှစ်သောအခါ လူများပြသခဲ့သော ကြီးမားသောလေးစားမှုဖြင့် ပြသသည် (နေဟမိ ၈:၅–၆)။ “တရားကျမ်း” (တိုရဟ်) ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် “ပဉ္စမကျမ်း” ထက် ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အဓိပ္ပာယ်ရှိပုံရသည်၊ အကြောင်းမှာ ယေရှုသည် ဆာလံ ၃၅:၁၉ နှင့် ၆၉:၄ မှ ကိုးကားချက်များကို “၎င်းတို့၏တရားတွင် ရေးထားသည်” ဟူသော စကားများဖြင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သောအခါ တူညီသောအသုံးအနှုန်းကို တစ်ကြိမ်အသုံးပြုခဲ့သည် (ယောဟန် ၁၅:၂၅)။

At the Time of Ezra–Nehemiah.—In the books of the Old Testament that were written after the Exile, such as Ezra and Nehemiah, reference is made, either by name or by quotation, to various of the earlier books of the Bible. Reference is also made to certain books that have been either partly incorporated into postexilic Scriptural books or lost. The 5 books of Moses, mentioned under names like “book of Moses,” “law of the Lord,” “book of the law of the Lord,” etc., are referred to 7 times in 1 and 2 Chronicles, 17 times in Ezra and Nehemiah, and once in Malachi. That the book of the law (torah) was considered to be inspired and “canonical” in the 5th century b.c. is shown by the great reverence the people demonstrated when that book was opened (Neh. 8:5, 6). It would seem that the expression “book of the law” (torah) had a wider meaning than only the “Pentateuch,” since the same term is used once by Jesus in referring to the Psalms when introducing quotations From Ps. 35:19 and 69:4 with the words “written in their law” (John 15:25).

ယေရုဆလင်မြို့၏ ဖျက်ဆီးခြင်းနှင့် ဗာဗုလုန်သိမ်းပိုက်ခြင်းကို ခံနိုင်ရည်ရှိခဲ့သော ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းမတိုင်မီ မူလဇစ်မြစ်ရှိသော စာအုပ်များစွာရှိသည်။ ၎င်းကို ဗာဗုလုန်ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းအတွင်း ဒံယေလသည် ယေရမိကျမ်းကို အသုံးပြုခဲ့သည်ဟူသော အချက်မှ သိရသည် (ဒံယေလ ၉:၂)၊ နှင့် ရာဇဝင်ချုပ်စာအုပ်များတွင် ထိုလုပ်ငန်း၏ အကြောင်းအရာများအတွက် အရင်းအမြစ်ပစ္စည်းများကို ပေးအပ်ခဲ့သည့် သို့မဟုတ် ရာဇဝင်ချုပ်တွင် အနည်းငယ်သာ ထိတွေ့ထားသော အချက်များနှင့်ပတ်သက်၍ ထပ်ဆောင်းသတင်းအချက်အလက်များကို ရယူနိုင်သည့် စာအုပ်များအဖြစ် မတူညီသောစာအုပ် ၂၀ ခန့်ကို ဖော်ပြထားသည်။ ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းနောက်ပိုင်း ရာဇဝင်ချုပ်ရေးသားသူ (၂ ရာဇဝင်ချုပ် ၃၆:၂၂ ကိုကြည့်ပါ) သည် “ရှမွေလပရောဖက်၏စာအုပ်” (၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၂၉:၂၉)၊ “နာသန်ပရောဖက်၏စာအုပ်” (၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၂၉:၂၉၊ ၂ ရာဇဝင်ချုပ် ၉:၂၉)၊ နှင့် “ဣဒ္ဒိုပရောဖက်၏ဇာတ်လမ်း” (၂ ရာဇဝင်ချုပ် ၁၃:၂၂) ကဲ့သို့သော စာအုပ်များစွာကို ရည်ညွှန်းခဲ့သည်။

Many books of pre-exilic origin survived the destruction of Jerusalem and the Babylonian captivity. This can be seen from the fact that Daniel used the book of Jeremiah during the exile in Babylonia (Dan. 9:2), and that about 20 different books are mentioned in the books of Chronicles as either having provided the source material for the contents of that work, or as books where additional information could be secured concerning many points that were only lightly touched in Chronicles. The postexilic chronicler (see 2 Chron. 36:22) referred to many books, such as “the book of Samuel the seer” (1 Chron. 29:29), “the book of Nathan the prophet” (1 Chron. 29:29; 2 Chron. 9:29), and “the story of the prophet Iddo” (2 Chron. 13:22).

ဧဇရာနှင့် နေဟမိတို့သည် သန့်ရှင်းသောစာအုပ်များကို စုစည်းရာတွင် သေချာပေါက်ပါဝင်ခဲ့သည်ကို ဂျူးဓလေ့ထုံးတမ်းက ညွှန်ပြသည်။ ဘီစီ ၁ ရာစုအစောပိုင်းတွင် ရေးသားခဲ့သော အပိုကရဖယ်လ်ဒုတိယမက္ကဗီးစာအုပ်တွင် ပါလက်စတိုင်းဂျူးများနှင့် ယုဒမက္ကဗီးယပ်စ်တို့က အီဂျစ်ရှိ ဂျူးဒဿနပညာရှင် အရစ်စတိုဘူလပ်စ်နှင့် အခြားဂျူးများထံသို့ ရေးသားခဲ့သည်ဟု ယူဆရသော စာတစ်စောင်ပါရှိသည် (၂ မက္ကဗီးစ် ၁:၁၀)။ ဤစာတွင် “နေဟမိ၏မှတ်တမ်းများ သို့မဟုတ် မှတ်တမ်းများ” ကို ရည်ညွှန်းထားပြီး၊ နေဟမိသည် “စာကြည့်တိုက်တစ်ခုကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ဘုရင်များနှင့် ပရောဖက်များအကြောင်း စာအုပ်များ၊ ဒါဝိဒ်၏စာအုပ်များကို စုစည်းခဲ့သည်” ဟု ဖော်ပြထားသည် (၂ မက္ကဗီးစ် ၂:၁၃၊ မိုဖတ်ဘာသာပြန်ဖြင့် အာရ်အိပ်ချ်ချားလ်စ်၊ အပိုကရဖယ်လ်နှင့် အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာ၏ ဆူဒိုပီဂရဖီ၊ အတွဲ ၁)။

That Ezra and Nehemiah took a definite part in the collecting of the sacred books is indicated by Jewish tradition. The Apocryphal second book of Maccabees, written during the early part of the 1st century b.c., contains a letter allegedly written by Palestinian Jews and Judas Maccabaeus to the Jewish philosopher Aristobulus and other Jews in Egypt (2 Macc. 1:10). This letter refers to the “archives or memoirs of Nehemiah,” and states also that Nehemiah had “founded a library and collected the books about the kings and the prophets, and the books of David” (2 Macc. 2:13, translated by Mofatt in R. H. Charles, The Apocrypha and Pseudepigrapha of the Old Testament, vol. 1).

အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာ၏ စံနှုန်းပြည့်ဝမှုကို ဧဇရာနှင့် နေဟမိအချိန်တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်ဟု ဂျူးသမိုင်းပညာရှင် ဂျိုးဆီဖပ်စ်က ဖော်ပြခဲ့သည်၊ သူသည် ယေရုဆလင်မြို့ပြိုကွဲပြီးနောက်၊ အေဒီ ၇၀ တွင် အောက်ပါအရေးကြီးသောဖော်ပြချက်ကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်-

Another writer who places the completion of the Old Testament canon in the time of Ezra and Nehemiah is the Jewish historian Josephus, who shortly after the fall of Jerusalem, a.d. 70, made the following significant statement:

“အာတဇာဇစ်မှ ကျွန်ုပ်တို့၏အချိန်အထိ ပြည့်စုံသောသမိုင်းကို ရေးသားခဲ့သော်လည်း၊ ပရောဖက်များ၏ တိကျသောဆက်ခံမှု မရှိခြင်းကြောင့် ယခင်မှတ်တမ်းများနှင့် တန်းတူယုံကြည်ထိုက်သည်ဟု မယူဆခံရပါ။

“From Artaxerxes to our own time the complete history has been written, but has not been deemed worthy of equal credit with the earlier records, because of the failure of the exact succession of the prophets.

“ကျွန်ုပ်တို့သည် ကျွန်ုပ်တို့၏ကျမ်းစာများအပေါ် လေးစားမှုကို လက်တွေ့သက်သေပြခဲ့သည်။ အကြောင်းမှာ၊ ဤမျှကာလရှည်ကြာစွာ ကုန်လွန်ခဲ့သော်လည်း၊ မည်သူမျှ စကားလုံးတစ်လုံးကိုမျှ ထည့်သွင်းရန်၊ ဖယ်ရှားရန် သို့မဟုတ် ပြောင်းလဲရန် မကြိုးစားခဲ့ပါ” (ဂျိုးဆီဖပ်စ်၊ အာပီယွန်ဆန့်ကျင်ရေး i. ၈၊ လို့ဘ်ထုတ်ဝေမှု)။

“We have given practical proof of our reverence for our own Scriptures. For, although such long ages have now passed, no one has ventured either to add, or to remove, or to alter a syllable” (Josephus, Against Apion i. 8, Loeb ed.).

ဤဖော်ပြချက်သည် ခရစ်တော်၏အချိန်ကာလတွင် ဂျူးများသည် ဧဇရာနှင့် နေဟမိတို့၏အချိန်တွင် စံနှုန်းပြည့်ဝမှုကို တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ယုံကြည်ခဲ့ကြပြီး၊ ၎င်းတို့သည် အာတဇာဇစ် ၁ ၏အောက်တွင် လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် ဤလုပ်ရပ်ကို ပြောင်းပြန်လှန်ရန် သို့မဟုတ် ၅၀၀ နှစ်ခန့်အကြာတွင် တည်ထောင်ခဲ့သော ကျမ်းစာများကို ဖြည့်စွမ်းရန် တွန့်ဆုတ်ခဲ့ကြသည်၊ အထူးသဖြင့် မာလခိ၏အချိန်မှစ၍ ပရောဖက်အဖြစ် ရှင်းလင်းစွာ အသိအမှတ်ပြုခံရသူမရှိခဲ့ပေ။

This statement shows that the Jews in Christ’s time were convinced that the canon had been fixed in the time of Ezra and Nehemiah, who both worked under Artaxerxes I. They were reluctant to reverse this action or to supplement the Scriptures as fixed 500 years earlier, especially since no man clearly recognized as a prophet had risen since the days of Malachi.

ဂျိုးဆီဖပ်စ်၏ အရေးကြီးသောဖော်ပြချက်သည် အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာကိုယ်တိုင်တွင် ဂရုတစိုက်ဖတ်ရှုသူများ လေ့လာတွေ့ရှိနိုင်သော လေ့လာမှုများနှင့် ကောင်းစွာကိုက်ညီသည်။ နောက်ဆုံးသမိုင်းစာအုပ်များဖြစ်သည့် ရာဇဝင်ချုပ်၊ ဧဇရာ၊ နေဟမိ၊ နှင့် ဧသာတို့သည် ဥပမာအားဖြင့် ဣသရေလ၏သမိုင်းကို ပြည်နှင်ထုတ်ခြင်းနောက်ပိုင်းကာလအထိ ယူဆောင်လာသည်။ ရာဇဝင်ချုပ်နှင့် ၎င်း၏ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်မှု ဧဇရာ-နေဟမိတို့သည် ၆ ရာစုနှင့် ၅ ရာစုအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော အဖြစ်အပျက်များကို မှတ်တမ်းတင်ထားသော်လည်း၊ နောက်ပိုင်းတွင် မဟုတ်ပါ။ ထို့ကြောင့်၊ ယခုသိရှိထားသည့်အတိုင်း အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာ၏ရေးသားမှုသည် ဘီစီ ၅ ရာစုအကုန်တွင် ပြီးစီးခဲ့ရမည်ဖြစ်သည်၊ အကြောင်းမှာ သမိုင်း၏ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်မှုကို ယခင်မှတ်တမ်းထဲသို့ ထည့်သွင်းမထားပါ။ ၎င်းကို စံနှုန်းပြည့်ဝသောကျမ်းစာများနှင့်အတူ ထိန်းသိမ်းထားခြင်းမရှိပါ။ ထို့ကြောင့် စံနှုန်းပြည့်ဝမှုသည် ပိတ်သိမ်းခံခဲ့ရပြီဖြစ်သည်။ ဧဇရာနှင့် သန့်ရှင်းသောစာအုပ်များစုစည်းမှုနှင့်ပတ်သက်သော ထပ်ဆောင်းဖော်ပြချက်အတွက်၊ PK ၆၀၉ ကိုကြည့်ပါ။

Josephus’ significant statement agrees well with observations which the careful reader can make in the Old Testament itself. The latest historical books, Chronicles, Ezra, Nehemiah, and Esther, bring the history of Israel, for instance, down to the period following the Exile. The Chronicles, and their continuation, Ezra–Nehemiah, record events that took place during the 6th and 5th centuries, but not later. The writing of the Old Testament, as it is known now, must have been completed, therefore, by the end of the 5th century b.c., for the further continuation of the history was not added to the earlier record. It was not even preserved along with the canonical Scriptures. The canon, therefore, must have been closed. For a further statement on the relation of Ezra to the collecting of the sacred books, see PK 609.

နေဟမိနှင့် မက္ကဗီးစ်များအကြား။—ဘီစီ ၄ ရာစုနှင့် ၃ ရာစုအတွင်း ဂျူးများ၏သမိုင်းနှင့်ပတ်သက်သော မှတ်တမ်းများ အနည်းငယ်သာ ကျန်ရှိသည်။ ဤကာလအတွင်း ကျမ်းစာ၏သမိုင်းနှင့်သက်ဆိုင်သော မှတ်တမ်းနှစ်ခုသာလျှင် သိရှိထားသည်- (၁) အလက်ဇန္ဒါး၏ ယေရုဆလင်မြို့သို့ လည်ပတ်မှုဓလေ့ထုံးတမ်း၊ နှင့် (၂) အီဂျစ်တွင် ဆက်ပ္တယူဂျင့် (LXX ဟု အများအားဖြင့် အတိုကောက်ခေါ်သည်) ဟုခေါ်သော အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာ၏ ဂရိဘာသာပြန်ထုတ်ဝေမှု။

Between Nehemiah and the Maccabees.—There are hardly any records extant of the history of the Jews during the 4th and 3d centuries b.c. Only two records of this period are known which have any bearing on the history of the Bible: (1) the tradition of Alexander’s visit to Jerusalem, and (2) the production of the Greek translation of the Old Testament in Egypt, called the Septuagint (generally abbreviated LXX).

အလက်ဇန္ဒါး၏ ယေရုဆလင်မြို့သို့ လည်ပတ်မှုသည် ဂျိုးဆီဖပ်စ်အဆိုအရ၊ ဂါဇာပြိုကွဲပြီးနောက် ဘီစီ ၃၃၂ နိုဝင်ဘာလတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ဇာတ်လမ်းအရ၊ သူသည် ပါးရှားစစ်ပွဲတွင် တပ်ဖြည့်အားဖြင့် မကူညီရန် ငြင်းဆိုခဲ့သော ဂျူးများကို အပြစ်ပေးရန်လာသောအခါ၊ ယေရုဆလင်မြို့တံတိုင်းအပြင်ဘက်တွင် ယဇ်ပုရောဟိတ်ကြီး ယဒ္ဒူအာဦးဆောင်သော ယဇ်ပုရောဟိတ်များ၏ စီတန်းလှည့်လည်မှုဖြင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဘုရင်ကို ဗိမာန်တော်သို့ ယူဆောင်လာပြီး၊ ယဇ်ပူဇော်ရန် အခွင့်အရေးပေးခဲ့ပြီး၊ ဒံယေလကျမ်းမှ ဂရိလူတစ်ဦး—အလက်ဇန္ဒါးဟု ယူဆရသည်—သည် ပါးရှားအင်ပါယာကို ဖျက်ဆီးရန် ဘုရားသခင်၏ပရောဖက်ပြုချက်များဖြင့် သတ်မှတ်ခံရသည်ဟု ပြသခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အလက်ဇန္ဒါးကို အလွန်ဝမ်းမြောက်စေခဲ့ပြီး ဂျူးများအား ကျေးဇူးပြုခဲ့သည် (ဂျိုးဆီဖပ်စ်၊ အန်တီကွီးတီးစ် xi. ၈. ၄, ၅)။ ဂျိုးဆီဖပ်စ်ပြောပြသော ဤဇာတ်လမ်းကို ပညာရှင်အများစုက စိတ်ကူးယဉ်ဟု ယူဆကြသည်။ ၎င်းကို လက်ခံရန်မှာ အလက်ဇန္ဒါးမဟာသို့၏အချိန်တွင် ဒံယေလကျမ်းရှိရန် လိုအပ်ပြီး၊ သို့သော် ၎င်းတို့က ထိုကျမ်းသည် ဘီစီ ၂ ရာစုတွင် မက္ကဗီးစ်ကာလမတိုင်မီ ရေးသားခဲ့ခြင်းမဟုတ်ဟု ယူဆကြသည်။ သို့သော်၊ ဤဇာတ်လမ်း၏မှန်ကန်မှုကို ထောက်ခံသော အတွင်းပိုင်းသက်သေများ များစွာရှိသည် (ဒံယေလကျမ်း၏ နိဒါန်းကိုကြည့်ပါ)။ မှန်ကန်ပါက၊ ဤဇာတ်လမ်းသည် ဂျူးများသည် ထိုကျမ်းကို ပိုင်ဆိုင်ရုံသာမက ၎င်းတွင်ပါရှိသော ပရောဖက်ပြုချက်များကို လေ့လာနေကြသည်ဟူသော ထပ်ဆောင်းသက်သေတစ်ခုပေးသည်။

Alexander’s visit to Jerusalem, according to Josephus, took place after the fall of Gaza, in November, 332 b.c. As the story goes, when he came to punish the Jews for having refused to aid him with troops in his war against the Persians, he was met outside of the city walls of Jerusalem by a procession of priests, led by the high priest, Jaddua. The king was then said to have been brought to the Temple, where he was given an opportunity to offer sacrifice, and was shown from the book of Daniel that one of the Greeks—presumably Alexander—was designated by divine prophecies to destroy the Persian Empire. This pleased Alexander so much that he bestowed favors on the Jews (Josephus, Antiquities xi. 8. 4, 5). The story as told by Josephus has been regarded by most scholars as fictitious. Its acceptance would require the existence of the book of Daniel in the time of Alexander the Great, whereas they hold that the book was not written before the period of the Maccabees, in the 2d century b.c. However, there is much internal evidence in favor of the truth of this story (see the Introduction to the Book of Daniel). If true, the story provides an added proof that the Jews not only possessed that book but were also studying the prophecies it contained.

ဆက်ပ္တယူဂျင့်ဘာသာပြန်သည် အီဂျစ်ရှိ ဂရိစကားပြောဂျူးများအတွက် ထုတ်လုပ်ခဲ့သော်လည်း၊ ပြန့်ကျဲနေသော ဂျူးများအကြား သိသာထင်ရှားသော ဖြန့်ဖြူးမှုကို လျင်မြန်စွာ ရရှိခဲ့သည်။ ၎င်း၏မူလအရင်းအမြစ်များမှာ ဘီစီ ၉၆ နှင့် ၆၃ အကြားတွင် ရေးသားခဲ့သည်ဟု ယူဆရသော အာရစ်စတီးယပ်စ်၏စာတစ်စောင်၊ ခရစ်တော်၏အချိန်ကာလရှိ အလက်ဇန္ဒြီးယားဂျူးဒဿနပညာရှင် ဖီလို၏ ဖော်ပြချက် (ဖီလို၊ မောရှေ၏ဘဝ ii. ၅–၇)၊ နှင့် မကြာမီတွင် ဂျိုးဆီဖပ်စ်၏ရေးသားချက်များ (အန်တီကွီးတီးစ် xii. ၂၊ အာပီယွန်ဆန့်ကျင်ရေး ii. ၄) တို့ဖြစ်သည်။ ဤလက်ရာများတွင် အီဂျစ်ဘုရင် တိုလမီ ၂ (ဘီစီ ၂၈၅–၂၄၇) ၏ အုပ်ချုပ်မှုအတွင်း ဂျူးပညာရှင် ၇၂ ဦးက ပဉ္စမကျမ်းကို ၇၂ ရက်အတွင်း ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့သည်ဟူသော ဒဏ္ဍာရီဆန်ဆန်ဇာတ်လမ်းကို ပြောပြထားသည်။ ဤသူများသည် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ လုပ်ဆောင်ခဲ့သော်လည်း၊ စကားလုံးတိုင်းတွင် သဘောတူညီသော ဘာသာပြန်တစ်ခုကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့၏ဘာသာပြန်မှုများသည် သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော်၏ လှုံ့ဆော်မှုအောက်တွင် ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြောင်း ပြသသည်။ ဤဇာတ်လမ်းသည် ဂျူးများအကြား ဂရိဘာသာပြန်ကို လွယ်ကူစွာ လက်ခံရန်နှင့် ၎င်းကို ဟေဗြဲစာသားနှင့် တန်းတူအဆင့်တွင် ထားရှိရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ဖန်တီးခဲ့သော်လည်း၊ ၎င်းတွင် သမိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်အချို့ပါရှိသည်မှာ သေချာသည်။ ၎င်းတို့အနက် တစ်ခုမှာ ဘာသာပြန်သည် ပဉ္စမကျမ်းဖြင့် စတင်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းကို တိုလမီ ၂ ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာတစ်ခုလုံး၏ ဘာသာပြန်မှု ဘယ်အချိန်တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်ကို မသိရပါ။ ၎င်းသည် ဘီစီ ၃ ရာစု သို့မဟုတ် ၂ ရာစုအစောပိုင်းတွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပေမည်။ သို့သော်၊ ပြီးစီးခဲ့သော ဆက်ပ္တယူဂျင့်ကို ယေရှုဘင်ဆီရက်၏ အက်ကလီစီယပ်စတီကပ်စ်၏ ဘာသာပြန်သူက ၎င်း၏အပိုကရဖယ်လ်လက်ရာသို့ ထည့်သွင်းထားသော နိဒါန်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဤနိဒါန်းကို ဘီစီ ၁၃၂ ခန့်တွင် ရေးသားခဲ့ပြီး၊ ဂရိကျမ်းစာကို ထိုအချိန်တွင် ရှိထားပြီးဖြစ်သည်ဟု ရည်ညွှန်းသည်။

The Septuagint translation was produced for the Greek-speaking Jews in Egypt, but quickly gained a considerable circulation among the widely dispersed Jews. The sources for its origin are the reputed Letter of Aristeas, written possibly between 96 and 63 b.c., a statement made by Philo, an Alexandrian Jewish philosopher of the time of Christ (Philo, Life of Moses ii. 5-7), and Josephus’ writings shortly afterward (Antiquities xii. 2; Against Apion ii. 4). In these works a legendary story is told about the translation of the Pentateuch by 72 Jewish scholars in 72 days during the reign of King Ptolemy II of Egypt (285-247 b.c.). These men, the story tells us, worked independently, but produced 72 copies of one translation in which every word agreed, showing that their translations had been carried out under the inspiration of the Holy Spirit. Although this story was fabricated with the purpose of securing a ready acceptance for the Greek translation among the Jews, and of placing it on an equal footing with the Hebrew text, it doubtless contains some historical facts. One of them is that the translation started with the Pentateuch, and that it was carried out under Ptolemy II. It is not known when the translation of the whole Old Testament was completed. This may have happened in the 3d century b.c. or early in the 2d century. However, the completed Septuagint is mentioned by the translator of Jesus ben Sirach’s Ecclesiasticus in the prologue which he added to this Apocryphal work. The prologue was written about 132 b.c., and refers to the Greek Bible as something then in existence.

ယေရှုဘင်ဆီရက်၏ “အက်ကလီစီယပ်စတီကပ်စ်” သို့မဟုတ် “ယေရှုဘင်ဆီရက်၏ ပညာဉာဏ်” ကျမ်းကို ဘီစီ ၁၈၀ ခန့်တွင် ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် ရေးသားခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏ရေးသားသူသည် ဟေဗြဲကျမ်းစာ၏ စာအုပ် ၂၄ အုပ်အနက် အနည်းဆုံး ၁၉ အုပ်ကို ကိုးကားခဲ့သည် သို့မဟုတ် ရည်ညွှန်းခဲ့သည်ကို ဖြတ်သန်းဖော်ပြရာတွင် တန်ဖိုးရှိသည်။

While referring to the book Ecclesiasticus, or “Wisdom of Jesus ben Sirach,” which was composed in Hebrew about 180 b.c., it is of value to point out in passing that its author had access to most of the books of the Old Testament. This is seen from the fact that he either quoted from or referred to at least 19 of the 24 books of the Hebrew Bible.

မက္ကဗီးစ်များမှ ခရစ်တော်သို့။—ဘီစီ ၂ ရာစုတွင် ဆလူကိဒ်ဘုရင် အန္တိယုကပ်စ်အီဖီဖနိစ်သည် ဂျူးများကို ဂရိယဉ်ကျေးမှုဖြင့် ပြောင်းလဲရန်နှင့် ၎င်းတို့၏အမျိုးသားရေးစိတ်ဓာတ်ကို ဖျက်ဆီးရန် သန္နိဋ္ဌာန်ချမှတ်ခဲ့သည်။ သူသည် ၎င်းတို့၏ဘာသာရေးထုံးတမ်းများကို ဖယ်ရှားခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့၏ဘဝနေ့စဉ်ပုံစံကို ပြောင်းလဲခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့၏သန့်ရှင်းသောစာပေများကို ဖျက်ဆီးရန် ကြိုးစားခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် ပုဂျင်ထုံးတမ်းများကို မိတ်ဆက်ရန် ကြိုးစားမှုများကို ဖော်ပြပြီးနောက်၊ ၁ မက္ကဗီးစ် ၁:၅၆–၅၇ တွင် ဤအချက်နှင့်ပတ်သက်၍ အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြထားသည်-

From the Maccabees to Christ.—In the 2d century b.c. a determined attempt was made by the Seleucid king Antiochus Epiphanes to Hellenize the Jews and crush their nationalistic spirit. He took away their religious rites, changed their way of life, and attempted to destroy their sacred literature. After a description of the efforts made at that time to introduce pagan rites, 1 Macc. 1:56, 57 says the following in regard to this point:

“၎င်းတို့တွေ့ရှိခဲ့သော တရားကျမ်းစာအုပ်များကို အပိုင်းပိုင်းဖြတ်ပြီး မီးရှို့ခဲ့ကြသည်။ ပဋိညာဉ်စာအုပ်တစ်အုပ်ကို မည်သူ့ထံတွင်မဆို တွေ့ရှိခဲ့လျှင်၊ ထိုသူသည် တရားကို သဘောတူညီသည်ဟု (တွေ့ရှိခံရလျှင်)၊ ဘုရင်၏စီရင်ချက်အရ သေဒဏ်ပေးခံရသည်” (အိုးစတာလီဘာသာပြန်ဖြင့် အာရ်အိပ်ချ်ချားလ်စ်၊ အပိုကရဖယ်လ်နှင့် အုပ်ဟောင်းကျမ်းစာ၏ ဆူဒိုပီဂရဖီ၊ အတွဲ ၁)။

“And the books of the Law which they found they rent in pieces, and burned them in the fire. And with whomsoever was found a book of the covenant, and if he was (found) consenting unto the Law, such an one was, according to the king’s sentence, condemned to death” (translated by Oesterly in Charles, Apocrypha and Pseudepigrapha, vol. 1).

ပဉ္စမကျမ်းအုပ်များအားလုံးကို ဖတ်ရှုရန် တားမြစ်ခံခဲ့ရသည့်အချိန်တွင်၊ ဘာသာရေးဝတ်ပြုပွဲများတွင် တရားကျမ်းမှ အပိုင်းအစများအစား ပရောဖက်များမှ အပိုင်းအစများကို ဖတ်ရှုသည့် ဓလေ့ထုံးတမ်းပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ဤပရောဖက်ကျမ်းများမှ အပိုင်းအစများကို နောက်ပိုင်းတွင် ဟဖတာရုတ်ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ပြီး၊ တရားကျမ်းမှ အပိုင်းအစများနှင့်အတူ ကန့်သတ်ချက်များကို ဖယ်ရှားလိုက်သည်နှင့် ဖတ်ရှုခဲ့သည် (လုကာ ၄:၁၆–၁၇၊ တမန်တော် ၁၃:၁၅၊ ၂၇ ကိုကြည့်ပါ)။

It was probably during this time when all the books of the Pentateuch were forbidden to be read that the practice arose of reading in religious services passages from the prophets instead of those from the Law. These passages from the prophetic books were later called Haftaroth, and were read in connection with sections from the Law as soon as the restrictions were lifted (cf. Luke 4:16, 17; Acts 13:15, 27).

ဂျူးလူမျိုးတို့၏ ဘာသာရေးဘဝတစ်ခုလုံး အန္တရာယ်ရှိနေခဲ့သည့် ထိုအမျိုးသားဆင်းရဲဒုက္ခခေတ်ကာလအတွင်း စာအုပ်များစွာ ပျက်စီးခြင်းမှ လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။ ဂျူးရိုးရာအဆိုအရ စာအုပ်များစွာကို ကယ်တင်နိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ ယုဒမက္ကဗီးယပ်၏ သတ္တိနှင့် ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဘီစီ ပထမရာစုအစတွင် ရေးသားခဲ့သော ဒုတိယမက္ကဗီးစာအုပ်တွင် ယုဒသည် “စစ်ပွဲဖြစ်ပွားမှုကြောင့် ပြန့်ကျဲသွားသော စာမူများအားလုံးကို ကျွန်ုပ်တို့အတွက် စုဆောင်းခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ယခုထိ ကျွန်ုပ်တို့နှင့်အတူ ရှိနေသေးသည်” (၂ မက္က ၂:၁၄) ဟူသော ထုတ်ပြန်ချက်ပါရှိသည်။

Many books escaped destruction during that time of national distress, when the whole religious life of the Jews was at stake. The Jewish tradition claims that the saving of many books was due to the courage and efforts of Judas Maccabaeus. In the second book of Maccabees, written in the beginning of the 1st century b.c., the statement is made that Judas had collected “for us all the writings which had been scattered owing to the outbreak of war. They are still with us” (2 Macc. 2:14).

ဘီစီ ၁၃၂ ခန့်တွင် ယေရှုဘင်ဆီရတ်၏ မြေးဖြစ်သူသည် ၎င်း၏အဘိုး၏ ဟေဗြဲစာအုပ်ဖြစ်သော ဧက္ကလေးစီးယပ်စ်ကို ဂရိဘာသာသို့ ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ကျမ်းစာဟောင်း၏ သုံးပိုင်းခွဲခြားမှုကို သုံးကြိမ်ဖော်ပြထားသည့် သမိုင်းဆိုင်ရာ နိဒါန်းတစ်ခုကို ထည့်သွင်းခဲ့သည်။

About 132 b.c. Jesus ben Sirach’s grandson translated into Greek his grandfather’s Hebrew work, called Ecclesiasticus. He added a historical prologue to it, in which the threefold division of the Old Testament canon is mentioned three times.

ထိုအချိန်ခန့်တွင်ပင် အာပိုကရီဖယ် ပထမမက္ကဗီးစာအုပ်ကို ရေးသားခဲ့သည်။ ဆာလံကျမ်းကို ကိုးကားထားသည် (၁ မက္က ၇:၁၆)။ ဒံယေလ (၁ မက္က ၂:၆၀) နှင့် ၎င်း၏သူငယ်ချင်းသုံးဦးအပြင်၊ အာဗြဟံ၊ ယောသပ်၊ ယောရှုအ၊ ဒါဝိဒ်၊ ဧလိယာ နှင့် အခြားသော ဘုရားသခင်၏ အစောပိုင်းလူများကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။ ဤတွင် ပထမမက္ကဗီးစာအုပ်၏ စာရေးသူသည် ဒံယေလအကြောင်း သူရရှိခဲ့သော သတင်းအချက်အလက်များကို ရယူခဲ့သည့် စာအုပ်ကို ရှေးဟောင်းလက်ရာတစ်ခုအဖြစ် ယူဆခဲ့ပြီး၊ ကျမ်းစာအဆင့်မြင့်ဝေဖန်ရေးဆရာများက မက္ကဗီးခေတ်၏ ထပ်တိုးသစ်လွင်မှုတစ်ခုအဖြစ် မယူဆခဲ့သည်ဟူသော ပြတ်သားသော ခံစားချက်ကို ရရှိသည်။

It was about that time also that the Apocryphal first book of Maccabees was written. The book of Psalms is quoted (1 Macc. 7:16). Daniel is mentioned (1Macc. 2:60), as well as his three friends, together with Abraham, Joseph, Joshua, David, Elijah, and other early men of God. The definite impression is gained here that the author of 1 Maccabees considered the book whence he received his information concerning Daniel as one of the old works, and not as a new addition of the Maccabean age, as higher critics of the Bible claim.

ကျမ်းစာအချို့အပိုင်းများကို ရည်ညွှန်းရန် “ကျမ်းစာ” ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို ပထမဆုံးအသုံးပြုသည့် သက်သေမှာ ဘီစီ ၉၆ မှ ၆၃ အကြားတွင် ရေးသားခဲ့သည်ဟု ယူဆရသော အာရစ်တီးယပ်၏စာတစ်စောင်တွင် တွေ့ရသည် (ချားလ်စ်၊ အာပိုကရီဖါနှင့် ဆူဒီပီဂရဖီ၊ အတွဲ ၂၊ အပိုင်း ၁၅၅၊ ၁၆၈ ကို ကြည့်ပါ)။ ဤအသုံးအနှုန်းကို နောက်ပိုင်းတွင် ကျမ်းစာသစ်စာရေးသူများက ကျမ်းစာဟောင်း၏ စာအုပ်များကို ရည်ညွှန်းရာတွင် ပုံမှန်အသုံးပြုခဲ့ပြီး၊ အာရစ်တီးယပ်က ၎င်းကို ပဉ္စမကျမ်းကို ရည်ညွှန်းရန် အသုံးပြုခဲ့သည်။

The first witness to the expression “Scripture” used to designate certain parts of the Bible is the Letter of Aristeas (see secs. 155, 168, in Charles, Apocrypha and Pseudepigrapha, vol. 2), written possibly between 96 and 63 b.c. This term, regularly used by the later New Testament writers with reference to books of the Old Testament, is employed by Aristeas to designate the Pentateuch.

ခရစ်တော်နှင့် တမန်တော်များ၏ သက်သေခံချက်။ ခရစ်တော်သည် ဟေဗြဲကျမ်းစာ၏ သုံးပိုင်းခွဲခြားမှု တည်ရှိမှုကိုသာမက (လုကာ ၂၄:၄၄)၊ စာအုပ်များ၏ အစီအစဉ်ကို သူသိရှိထားသည့်အချက်ကိုလည်း သက်သေခံခဲ့သည်။ ဟေဗြဲကျမ်းစာ၏ စာအုပ်အစီအစဉ်သည် ကျွန်ုပ်တို့၏ ခေတ်သစ်အင်္ဂလိပ်ကျမ်းစာများနှင့် အလွန်ကွဲပြားသည်။ ဟေဗြဲကျမ်းစာ၏ သုံးပိုင်းခွဲခြားမှုအရ ရှင်းပြထားသည့်အတိုင်း၊ “ရေးသားချက်များ” အပိုင်းသည် နောက်ဆုံးတွင်ရှိပြီး၊ ခရောနီကယ်နှစ်အုပ် (ဟေဗြဲတွင် တစ်အုပ်အဖြစ်) သည် ကျမ်းစာဟောင်း၏ အဆုံးတွင်ရှိသည်။ ယေရှုသည် ဖာရိဆီများကို “အာဗေလ၏သွေးမှစ၍ ဗိမာန်တော်နှင့် ယဇ်ပလ္လင်ကြားတွင် သေဆုံးခဲ့သော ဇာခရိယသို့တိုင်အောင်” ကျူးလွန်ခဲ့သော ရာဇဝတ်မှုများအတွက် ၎င်းတို့ထံမှ တာဝန်ခံမှုကို တောင်းခံမည်ဟု ပြောခဲ့စဉ် (လုကာ ၁၁:၅၁၊ မဿဲ ၂၃:၃၅ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)၊ သူသည် ကျမ်းစာ၏ ပထမစာအုပ်တွင် ဖော်ပြထားသော ပထမအာဇာနည် အာဗေလ (ကမ္ဘာဦး ၄:၈) နှင့် ဟေဗြဲကျမ်းစာ၏ နောက်ဆုံးစာအုပ်တွင် ဖော်ပြထားသော ဇာခရိယ၏ အာဇာနည်ဖြစ်မှု (၂ ခရောနီ ၂၄:၂၀–၂၂) ကို ရည်ညွှန်းခဲ့သည်။ အကယ်၍ ယေရှုသည် “သို့တိုင်အောင်” ဟူသော စကားလုံးကို သမိုင်းအချိန်အစီအစဉ်အရ အသုံးပြုခဲ့ပါက၊ ဇာခရိယထက် ရာစုနှစ်တစ်ခုကျော်နောက်ကျမှ ယေဟောယကိမ်က သတ်ဖြတ်ခံခဲ့ရသော ပရောဖက် ဥရိယအာကို ဖော်ပြခဲ့လိမ့်မည် (ယေရမိ ၂၆:၂၀–၂၃)။ ထို့ကြောင့် ခရစ်တော်၏ ထုတ်ပြန်ချက်သည် ဟေဗြဲကျမ်းစာ၏ စာအုပ်အစီအစဉ်သည် သူ၏ခေတ်တွင် ခိုင်မာစွာ တည်ထောင်ပြီးဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းသော သက်သေပြသည်။

The Testimony of Christ and the Apostles.—Christ testified not only to the existence of the threefold division of the Hebrew Bible (Luke 24:44), but also to the fact that the sequence of the books was known to Him. The sequence of the books in the Hebrew Bible is quite different from that of our modern English Bibles. According to the threefold division of the Hebrew Bible already explained, the section Writings comes last, with the two books of Chronicles (one in Hebrew) at the end of the Old Testament. When Jesus said to the Pharisees that from them would be required an account for the crimes committed “from the blood of Abel unto the blood of Zacharias, which perished between the altar and the temple” (Luke 11:51; cf. Matt. 23:35), He made reference to the first martyr, Abel, mentioned in the first book of the Bible (Gen. 4:8), and to Zechariah, whose martyrdom is described in the last book of the Hebrew Bible (2 Chron. 24:20–22). Had Jesus used the word “unto” in a chronological sense, He would have mentioned the prophet Urijah, who was killed by Jehoiakim more than a century later than Zechariah (Jer. 26:20–23). Christ’s statement thus provides clear evidence that the sequence of the Hebrew Bible was already firmly established in His time.

ဇာခရိကို မဿဲ ၂၃:၃၅ တွင် “ဗာရာခိအား၏ သား” ဟုခေါ်သော်လည်း၊ ၂ရာဇဝင် ၂၄:၂၀ တွင် “ယဟိုယဒါ၏ သား” ဟုခေါ်သည်ကို၊ အချို့ဝေဖန်သူများကဲ့သို့၊ မဿဲ သို့မဟုတ် နောက်ပိုင်းကူးယူသူတစ်ဦး၏ ရှုပ်ထွေးမှုဟု မရှင်းပြသင့်ပါ၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် ရာစုနှစ်များစွာ နောက်ပိုင်းတွင် ဒါရိမင်းကြီးလက်ထက်တွင် နေထိုင်ခဲ့သော “ဗေရခိအား၏ သား ဇာခရိ” ပရောဖက်နှင့် ရောထွေးခြင်းမဟုတ်ပါ (ဇာခရိ ၁:၁)။ ဇာခရိ၏ ဖခင်ဖြစ်သူ ယဟိုယဒါသည် ဂျူးလူမျိုးများစွာကဲ့သို့ ဒုတိယအမည်တစ်ခုရှိခဲ့ဖွယ်ရှိသည်၊ သို့မဟုတ် ဗာရာခိအား သည် ဇာခရိ၏ မိခင်ဘက်မှ အဘိုးဖြစ်နိုင်သည်၊ သို့မဟုတ် ၎င်းသည် သူ၏ ဖခင်အစစ်ဖြစ်ပြီး၊ ယဟိုယဒါသည် ပို၍ထင်ရှားသော အဘိုးဖြစ်နိုင်သည်။ “သား” ဟူသော စကားလုံးသည် “မြေး” ကို ဆိုလိုရန် ဟေဗြဲအသုံးအနှုန်းတွင် အသိအမှတ်ပြုခံရသည် (၂ရာဇဝင် ၉:၂၊ ၂၀ ကို ကြည့်ပါ)။ ဤထင်ရှားသော အခက်အခဲအတွက် မည်သည့်အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုမှုမဆို မှန်ကန်ဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ ဂျရုမ်းမှစ၍ ဝေဖန်သူများသည် ယေရှုဖော်ပြသော ဇာခရိသည် ၂ရာဇဝင် ၂၄:၂၀ တွင်ဖော်ပြထားသူဖြစ်သည်ဟု အားလုံးနီးပါး တစ်သံတည်းသဘောတူခဲ့ကြသည်။

That Zechariah is called the “son of Barachias” in Matt. 23:35, but the “son of Jehoiada” in 2 Chron. 24:20, should not be explained, with some commentators, as the result of confusion on the part of Matthew or a later copyist with the prophet “Zechariah, the son of Berechiah,” who lived centuries later, in the time of Darius I (Zech. 1:1). Zechariah’s father Jehoiada may have had a second name, as so many Jews had, or Barachias may have been either Zechariah’s maternal grandfather or else his real father and Jehoiada the more famous grandfather. The word “son” to mean “grandson” was recognized in Hebrew usage (see 2 Kings 9:2, 20). Whatever may be the correct interpretation of this seeming difficulty, commentators from Jerome on have almost unanimously seen in the Zacharias mentioned by Jesus the man of 2 Chron. 24:20.

ယေရှုခရစ်သည် သူ၏ခေတ်တွင် ရှိခဲ့သော သမ္မာကျမ်း၏ အခွင့်အာဏာကို ခိုင်မာစွာ ယုံကြည်သူဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ သူ၏ တမန်တော်များလည်း ထိုနည်းတူဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ထင်ရှားသော ထုတ်ပြန်ချက်များစွာမှ ရှင်းလင်းစွာ တွေ့မြင်နိုင်သည်။ ယေရှုက “သင်တို့သည် သမ္မာကျမ်းများကို မသိသဖြင့် မမှန်ကန်ကြသည်” (မဿဲ ၂၂:၂၉) ဟု မိန့်တော်မူခဲ့သည်။ ယေရှုသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်း၏ သုံးပိုင်းခွဲခြားမှုများကို ကိုးကားပြီး၊ သူ၏ မယ်ရှိယဖြစ်မှုကို သက်သေပြခဲ့ပြီး၊ “မောရှေ၏ တရားဟောရာတွင်၊ ပရောဖက်များတွင်၊ နှင့် ဆာလံများတွင် ငါ့အကြောင်း ရေးသားထားသမျှအရာအားလုံးသည် ပြည့်စုံရမည်” (လုကာ ၂၄:၄၄; အခန်းကြီး ၂၅–၂၇ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ) ဟု မိန့်တော်မူခဲ့သည်။ သူသည် မောရှေ၏ ရေးသားချက်များကို ယုံကြည်ခြင်းကို သူ၏ သွန်သင်ချက်များကို ယုံကြည်ခြင်းနှင့်အတူ ထားရှိခဲ့သည်။ “သင်တို့သည် သူ၏ရေးသားချက်များကို မယုံလျှင်၊” ဟု ကယ်တင်ရှင်က မေးခဲ့သည်၊ “ငါ၏ စကားများကို မည်သို့ယုံကြည်မည်နည်း” (ယောဟန် ၅:၄၇; အခန်းကြီး ၄၆ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ပေါလုက “ဘုရားသခင်သည် သူ၏ ပရောဖက်များမှတစ်ဆင့် သန့်ရှင်းသော ကျမ်းများတွင် ကတိအချို့ကို ပြုတော်မူခဲ့သည်” (ရောမ ၁:၂) ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။ သူသည် ငယ်ရွယ်သော အလုပ်ဖော်တစ်ဦးဖြစ်သူ တိမောသေအား “သင်သည် ငယ်စဉ်ကတည်းက သန့်ရှင်းသော ကျမ်းများကို သိရှိခဲ့သည်။ … ကျမ်းစာအားလုံးသည် ဘုရားသခင်၏ ဝိညာဉ်တော်ဖြင့် လှုံ့ဆော်ပေးထားသည်” (၂တိမောသေ ၃:၁၅၊ ၁၆) ဟု ပြောခဲ့သည်။ တမန်တော် ပေတရုကလည်း တူညီသော အခိုင်အမာပြောဆိုမှုတစ်ခုပြုခဲ့သည်။ “ကျွန်ုပ်တို့တွင် ပို၍ခိုင်လုံသော ပရောဖက်ပြုချက်စကားရှိသည်။ … ကျမ်းစာ၏ ပရောဖက်ပြုချက်မည်သည်မျှ ပုဂ္ဂလိကအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုမှုမဟုတ်ပါ။ အကြောင်းမှာ ပရောဖက်ပြုချက်သည် ရှေးကာလ၌ လူ၏ ဆန္ဒဖြင့် မလာခဲ့ပါ။ သို့သော် ဘုရားသခင်၏ သန့်ရှင်းသောသူများသည် သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်ဖြင့် လှုံ့ဆော်ခံရသည့်အတိုင်း ပြောဆိုခဲ့ကြသည်” (၂ပေတရု ၁:၁၉–၂၁)။ ဤထုတ်ပြန်ချက်များသည် ခရစ်တော်နှင့် သူ၏ တမန်တော်များသည် ၎င်းတို့၏ ခေတ်က သမ္မာကျမ်းဖြစ်သော ဓမ္မဟောင်းကျမ်းသည် ဝိညာဉ်တော်ဖြင့် လှုံ့ဆော်ခံရပြီး အခွင့်အာဏာရှိကြောင်း ခိုင်မာစွာ ယုံကြည်ခဲ့ကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ပြသသည်။

Jesus Christ was, of course, a firm believer in the authority of the Bible as it existed in His time, and so were His apostles. This is clearly seen from several statements. Jesus said, “Ye do err, not knowing the scriptures” (Matt. 22:29). Jesus submitted proof of His Messiahship by citing the three divisions of the Old Testament Scripture, saying that “all things must be fulfilled, which were written in the law of Moses, and in the prophets, and in the psalms, concerning me” (Luke 24:44; cf. vs. 25–27). He also placed belief in Moses’ writings along with belief in His own teachings: “If ye believe not his writings,” asked the Saviour, “how shall ye believe my words?” (John 5:47; cf. v. 46). Paul stated that God had made certain promises “by his prophets in the holy scriptures” (Rom. 1:2). He said to Timothy, a younger fellow worker, “From a child thou hast known the holy scriptures. … All scripture is given by inspiration of God” (2 Tim. 3:15, 16). Another equally certain claim is made by the apostle Peter: “We have also a more sure word of prophecy; … no prophecy of the scripture is of any private interpretation. For the prophecy came not in old time by the will of man: but holy men of God spake as they were moved by the Holy Ghost” (2 Peter 1:19–21). These statements show clearly that Christ and His apostles were firmly convinced that the Old Testament, the Bible of their day, was inspired and authoritative.

“ဓမ္မဟောင်း” ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် တမန်တော်ခေတ်တွင် ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာအုပ်များကို ရည်ညွှန်းရန် ပထမဆုံးအကြိမ် အသုံးပြုခဲ့သည်။ များစွာ ဆွေးနွေးခံရသော အပိုဒ်တစ်ခုတွင် တမန်တော် ပေါလုက “ဂျူးလူမျိုးများ၏ မျက်လုံးများပေါ်တွင် ဖုံးလွှမ်းမှုတစ်ခု သူ၏ခေတ်အထိ ‘ဓမ္မဟောင်းကို ဖတ်ရှုရာတွင်’ ဆက်လက်ရှိနေသည်” (၂ကောရိန္တု ၃:၁၄) ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဤအပိုဒ်ရှိ “ဓမ္မဟောင်း” ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို ဝေဖန်သူများက ကွဲပြားစွာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကြသော်လည်း၊ ပေါလုသည် ဂျူးလူမျိုးများက ဖတ်ရှုသည့်အရာကို ရည်ညွှန်းသောကြောင့်၊ အလားအလာအရှိဆုံး ရှင်းပြချက်မှာ ၎င်းသည် တရားဟောရာ သို့မဟုတ် ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းတစ်ခုလုံးကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်သည်။ “ဓမ္မဟောင်း” ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် “ဓမ္မသစ်” ဟူသော အသုံးအနှုန်းရှိမှုကို ဆိုလိုသောကြောင့်၊ တမန်တော်နှင့် အခြားခရစ်ယာန်များသည် ခရစ်တော်၏ ဘဝနှင့် လုပ်ဆောင်မှုများကို ဖော်ပြသည့် ရေးသားချက်များအတွက်—ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည်မှာ ဧဝံဂေလိတစ်ခုခုအတွက်—“ဓမ္မသစ်” ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို အသုံးပြုခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။

The expression “Old Testament” is used for the first time with reference to books of the Hebrew Bible in the apostolic age. In a much-discussed passage the apostle Paul says that a veil remained on the eyes of the Jews until his day “in the reading of the old testament” (2 Cor. 3:14). Commentators are divided in their interpretation of the term “old testament” in this passage, but since Paul refers to something that is read by the Jews, the most plausible explanation is to see in it a reference to either the Pentateuch or the whole Hebrew Bible. Since the term Old Testament implies the existence of the term New Testament, it is possible that the apostle and other Christians may already have used the term New Testament for writings describing the life and work of Christ—perhaps one of the Gospels.

ဓမ္မသစ်တွင် တွေ့ရသော ဓမ္မဟောင်းမှ ကိုးကားချက်များစွာသည် ခရစ်ယာန်ရေးသားသူများက ဓမ္မဟောင်းကျမ်းစာအုပ်များအတွက် အပ်နှံထားသော အခွင့်အာဏာကို အရေးကြီးသော သက်သေတစ်ခုအဖြစ် ထမ်းဆောင်သည်။ ကိုးကားချက်အချို့သည် တိုတောင်းပြီး၊ ဗျာဒိတ်ကျမ်းရှိ ထုတ်ဖော်မှုများစွာသည် ဒံယေလတွင် တွေ့ရသည့်အရာများနှင့် အလွန်ဆင်တူသော်လည်း၊ အမှန်တကယ် ကိုးကားချက်များမဟုတ်ပေ။

The many quotations from the Old Testament found in the New also bear an important witness to the authority ascribed to the books of the Old Testament by the authors of the Christian writings. Some of the quotations are short, and many expressions in the book of Revelation are very similar to those found in Daniel, but may not actually be quotations.

ဤဆောင်းပါး၏ ရေးသားသူသည် ဓမ္မသစ်တွင် ရှင်းလင်းသော ကိုးကားချက် ၄၃၃ ခုကို ရေတွက်ခဲ့ပြီး၊ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းစာအုပ် ၃၉ အုပ်အနက် ၃၀ အုပ်သည် တိကျစွာ ကိုးကားခံရသည်ကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ကျမ်းစာအုပ် ၁၀ အုပ် သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ ရေးသားသူများ၏ အမည်များသည် ဓမ္မသစ်အပိုဒ် ၄၆ ခုတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းစာအုပ် ၁၁ အုပ်၏ ဝိညာဉ်တော်ဖြင့် လှုံ့ဆော်ခံရမှုကို ၎င်းတို့၏ ရေးသားသူမှာ ဘုရားသခင် သို့မဟုတ် သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်ဖြစ်သည်ဟူသော စကားများဖြင့် မိတ်ဆက်ထားသော ကိုးကားချက်များဖြင့် သက်သေပြထားသည်။ ထို့ပြင် အပိုဒ် ၂၁ ခုတွင် “ကျမ်းစာ” ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို ဓမ္မဟောင်းကျမ်းစာအုပ် ၁၁ အုပ်မှ အသုံးပြုထားပြီး၊ အပိုဒ် ၇၃ ခုတွင် ဓမ္မဟောင်းထုတ်ပြန်ချက်များကို “ဤသို့ရေးထားသည်” ဟူသော နည်းပညာဆိုင်ရာ အသုံးအနှုန်းဖြင့် မိတ်ဆက်ထားသည်။

The writer of this article counted 433 clear quotations in the New Testament, and found that 30 of the 39 Old Testament books are definitely quoted. The names of 10 books or their authors are mentioned in 46 New Testament passages; the inspiration of 11 Old Testament books is attested by quotations introduced with the words that their author was God or the Holy Spirit, and the term “scripture” is applied in 21 passages from 11 Old Testament books, while in 73 passages Old Testament statements are introduced by the technical term “It is written.”

ပထမရာစုဂျူးလူမျိုး။ အလက်ဇန္ဒြီးယားမှ ဖိလို (အေဒီ ၄၂ ခန့်တွင် ကွယ်လွန်) သည် ခရစ်တော်၏ ခေတ်တွင် ရေးသားခဲ့သော ဂျူးဒဿနပညာရှင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူ၏ ရေးသားချက်များတွင် ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်းစာအုပ် ၂၄ အုပ်အနက် ၁၆ အုပ်မှ ကိုးကားချက်များ ပါရှိသည်။ သူ၏ ရေးသားချက်များတွင် ယေဇကျေလ၊ ဒံယေလ၊ ရာဇဝင်ချုံ့၊ နှင့် အခြားသေးငယ်သော ကျမ်းစာအုပ် ၅ အုပ်မှ ကိုးကားချက်များ မပါရှိခြင်းသည် တိုက်ဆိုင်မှုဖြစ်နိုင်သည်။

First-Century Jews.—Philo of Alexandria (died about a.d. 42) was a Jewish philosopher who wrote in the time of Christ. His works contain quotations from 16 of the 24 books of the Hebrew Bible. That his writings contain no quotations from Ezekiel, Daniel, the Chronicles, and five other small books may be accidental.

သမိုင်းပညာရှင် ဂျိုးဇီဖပ်စ် (Josephus) သည် အေဒီ ၉၀ ခန့်တွင် ၎င်း၏လက်ရာ Against Apion တွင် ကျမ်းစာရင်းနှင့်ပတ်သက်၍ အလွန်အရေးကြီးသော ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်၊ ၎င်း၏အရေးပါမှုကြောင့် ဤနေရာတွင် ကိုးကားဖော်ပြထားသည်။

The historian Josephus, writing about a.d. 90, made a most important statement on the canon in his work Against Apion, which because of its significance is quoted here:

“ကျွန်ုပ်တို့တွင် အချင်းချင်းဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ပြီး မတိုက်ဆိုင်သော စာအုပ်များစွာမရှိပါ။ ကျွန်ုပ်တို့၏စာအုပ်များသည် တရားမျှတစွာ အသိအမှတ်ပြုခံရသော စာအုပ် ၂၂ အုပ်သာရှိပြီး၊ ခေတ်ကာလအားလုံး၏ မှတ်တမ်းကို ထိန်းသိမ်းထားသည်။

“We do not possess myriads of inconsistent books, conflicting with each other. Our books, those which are justly accredited, are but two and twenty, and contain the record of all time.

ဤစာအုပ်များအနက်၊ ၅ အုပ်သည် မောရှေ၏စာအုပ်များဖြစ်ပြီး၊ လူသားမွေးဖွားခြင်းမှ ပညတ်ပေးသူသေဆုံးခြင်းအထိ၏ ဥပဒေများနှင့် ရိုးရာသမိုင်းကို ထိန်းသိမ်းထားသည်။ ဤကာလသည် ၃၀၀၀ နှစ်နီးပါးသာရှိသည်။ မောရှေသေဆုံးပြီးမှ ဇာကျီးကို ဆက်ခံသော ပါရှားဘုရင် အာတက်ဇာကျီးအထိ၊ မောရှေနောက်လိုက်ပရောဖက်များသည် ၎င်းတို့၏ခေတ်ကာလဖြစ်ရပ်များ၏ သမိုင်းကို စာအုပ် ၁၃ အုပ်တွင် ရေးသားခဲ့သည်။ ကျန်ရှိသော စာအုပ် ၄ အုပ်တွင် ဘုရားသခင်အား ချီးမွမ်းသီချင်းများနှင့် လူသားဘဝပြုမူရန် ညွှန်ကြားချက်များ ပါရှိသည်”

“Of these, five are the books of Moses, comprising the laws and the traditional history from the birth of man down to the death of the lawgiver. This period falls only a little short of three thousand years. From the death of Moses until Artaxerxes, who succeeded Xerxes as king of Persia, the prophets subsequent to Moses wrote the history of the events of their own times in thirteen books. The remaining four books contain hymns to God and precepts for the conduct of human life”

(ဂျိုးဇီဖပ်စ်၊ Against Apion i. ၈၊ Loeb ထုတ်ဝေမှု)။

(Josephus, Against Apion i. 8, Loeb ed.).

ဂျိုးဇီဖပ်စ်၏ ယုဒလူမျိုးများ၏ သမ္မာကျမ်းတွင် စာအုပ် ၂၂ အုပ်ရှိသည်ဟူသော ထုတ်ပြန်ချက်သည် ရှင်းပြရန်လိုအပ်သည်၊ အကြောင်းမှာ သူ၏ခေတ်မတိုင်မီနှင့် သူ၏ခေတ်တွင် ဟီဗြူသမ္မာကျမ်းတွင် စာအုပ် ၂၄ အုပ်ရှိခဲ့ကြောင်း သိရှိထားသည်။ ၎င်း၏ မောရှေ၏စာအုပ် ၅ အုပ်၊ ပရောဖက်များ၏ စာအုပ် ၁၃ အုပ်၊ နှင့် “ဘုရားသခင်အား ချီးမွမ်းသီချင်းများနှင့် လူသားဘဝပြုမူရန် ညွှန်ကြားချက်များ” ပါသော စာအုပ် ၄ အုပ်ဟူသော ခွဲခြားမှုသည် ဟီဗြူသမ္မာကျမ်းထက် ဆပ်တူအင့်ကျမ်း (Septuagint) ၏ အစဉ်အတာကို ပိုမိုနီးကပ်စွာ လိုက်နာသည်၊ ၎င်းသည် ဂရိဘာသာပြောသူများအတွက် ရေးသားခဲ့သောကြောင့် နားလည်နိုင်သော လုပ်ငန်းစဉ်ဖြစ်သည်။ သို့သော် ဟီဗြူသမ္မာကျမ်းတွင် စာအုပ် ၂၂ အုပ်ရှိသည်ဟူသော ၎င်း၏ထုတ်ပြန်ချက်၏ အခြေခံသည် ကျမ်းစာများ၏ စာအုပ်အရေအတွက်ကို ဟီဗြူအက္ခရာများ၏ အရေအတွက်နှင့် ကိုက်ညီအောင် ချိန်ညှိရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သော အချို့သောသူများအကြား ပေါ်ပေါက်လာသော ဟီဗြူဓလေ့တစ်ခုကြောင့်ဖြစ်ပေမည်။ ဂျိုးဇီဖပ်စ်သည် ရုသ်ကို တရားသူကြီးများနှင့် အတူ၊ ဆုတ်ယုတ်သီချင်းကို ယေရမိယနှင့် အတူ ရေတွက်ခဲ့ဖွယ်ရှိသည်၊ သို့မဟုတ် ၎င်းအတွက် အရေးမပါဟု ထင်ရသော စာအုပ်နှစ်အုပ်ကို ချန်လှပ်ခဲ့ပေမည်။

Josephus’ statement that the Bible of the Jews contained 22 books needs an explanation, because it is known that there were actually 24 books in the Hebrew Bible before and in his time. His division into 5 “books of Moses,” 13 books of “prophets,” and 4 books of “hymns to God and precepts for the conduct of human life,” follows more closely the sequence of the Septuagint than that of the Hebrew Bible, an understandable procedure, since he wrote for Greek-speaking readers. But the basis for his statement that the Hebrew Bible had 22 books was probably due to a Hebrew practice that arose among certain men who sought to adjust the number of books of the Scriptures to accord with the number of the letters in the Hebrew alphabet. Josephus probably counted Ruth along with Judges, and Lamentations along with Jeremiah, or possibly left out two of the books that may have seemed to him of little importance.

ထိုခေတ်က အခြားယုဒစာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သူသည် ၄ ဧဇရာ (အပိုကရဖီကျမ်းများထဲတွင် ၂ ဧဇရာဟုခေါ်သော အတုအယောင်လက်ရာ) ကို ရေးသားခဲ့ပြီး၊ ဟီဗြူသမ္မာကျမ်းတွင် စာအုပ် ၂၄ အုပ်ရှိကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြသော ပထမဆုံးသက်သေဖြစ်သည်။

Another Jewish author of that time, writing the spurious work called 4 Ezra (the 2 Esdras of the Apocrypha), is the first witness who clearly indicates that the number of books in the Hebrew Bible was 24.

၁ ရာစုနှစ်နှောင်းပိုင်း သို့မဟုတ် ၂ ရာစုနှစ်အစတွင်၊ ပါလက်စတိုင်းရှိ ယာဖာမြို့တောင်ဘက်ရှိ ဂျမ်နီယာတွင် ယုဒပညာရှင်များ၏ အစည်းအဝေးတစ်ခု ကျင်းပခဲ့သည်။ ဤအစည်းအဝေးကို ဂါမာလီယယ် ၂ က ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး၊ ထိုခေတ်၏ ဩဇာအရှိဆုံး ယုဒပညာရှင် ရဗ္ဗိ အာကီဘာက ဦးဆောင်စိတ်ဓာတ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။ အချို့သော ယုဒလူမျိုးများသည် အပိုကရဖီကျမ်းများကို သမ္မာကျမ်းစာရင်းဝင် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းများနှင့် တန်းတူတန်ဖိုးရှိသည်ဟု ယူဆခဲ့သောကြောင့်၊ ယုဒလူမျိုးများသည် ရှည်လျားစွာ မပြောင်းလဲဘဲရှိခဲ့သော ကျမ်းစာရင်းတစ်ခုပေါ်တွင် ၎င်းတို့၏ တရားဝင်တံဆိပ်ကို ရိုက်နှိပ်လိုခဲ့ပြီး၊ ၎င်းကို ထပ်မံဖြည့်စွမ်းမှုများမှ ကာကွယ်ရန် လိုအပ်သည်ဟု ခံစားခဲ့ရသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအစည်းအဝေးသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းစာရင်းကို တည်ထောင်ခြင်းမပြုခဲ့ဘဲ၊ ဟီဗြူသမ္မာကျမ်း၏ စာအုပ်များနှင့်ပတ်သက်၍ ရာစုနှစ်များစွာ ကျင့်သုံးခဲ့သော အခြေအနေကို အတည်ပြုရန်သာ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ သို့သော်၊ အချို့သောနေရာများတွင် ဒေသနာကျမ်း၊ သီချင်းကျမ်း၊ သုတ္တံကျမ်း၊ နှင့် ဧသတာကျမ်း၏ ကျမ်းစာရင်းဝင်မှုကို မေးခွန်းထုတ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ၎င်း၏ခေတ်တွင် အကြီးကျယ်ဆုံးနှင့် ဩဇာအရှိဆုံး ယုဒပညာရှင်ဖြစ်သူ ရဗ္ဗိ အာကီဘာက ၎င်း၏အခွင့်အာဏာနှင့် ထင်ရှားသောစကားပြောဆိုမှုဖြင့် သံသယများကို ဖယ်ရှားခဲ့ပြီး၊ ဤစာအုပ်များသည် ဟီဗြူကျမ်းစာရင်းတွင် ၎င်းတို့၏နေရာကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။

Toward the end of the 1st or at the beginning of the 2d century a council of Jewish scholars was held at Jamnia, south of Jaffa in Palestine. This council was presided over by Gamaliel II, with Rabbi Akiba, the most influential Jewish scholar of that time, as its leading spirit. Since some Jews considered certain Apocryphal books as of equal value with those of the canonical Old Testament books, Jewry wanted to place its official stamp on a canon which had existed unchanged for a long time, and which, it was felt, needed safeguards against additions. This council therefore did not establish the Old Testament canon, but only confirmed a position held for centuries in regard to the books of the Hebrew Bible. It is true, however, that in certain quarters the canonicity of the books Ecclesiastes, Canticles, Proverbs, and Esther was questioned. But Rabbi Akiba, the greatest and most influential Jewish scholar of his time, dispersed the doubts by his authority and eloquence, and these books retained their place in the Hebrew canon.

အစောပိုင်းခရစ်ယာန်အသင်းတော်။—အစောပိုင်းအသင်းတော်ဖခင်များ၏ ရေးသားချက်များတွင် ဟေဗြဲသမ္မာကျမ်း၏ စာအုပ် ၂၄ အုပ်စလုံးကို ကျမ်းစာအဖြစ် လက်ခံခဲ့သည်။ အရှေ့အသင်းတော်တွင်သာ ဧသတာစာအုပ်၏ ဝိညာဉ်ရေးလှုံ့ဆော်မှုနှင့်ပတ်သက်၍ ရံဖန်ရံခါ အနည်းငယ် သံသယဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ သို့သော်၊ အာပိုကရီဖယ်ယုဒစာအုပ်များကို အစောဆုံးခရစ်ယာန်အသင်းတော်၏ စာရေးဆရာများက လက်ခံခဲ့ခြင်းမရှိပါ။ တမန်တော်များသေဆုံးပြီးနောက် ခရစ်နှစ် ၁၅၀ ခန့်အထိ ၎င်းတို့၏ လက်ရာများကို ထုတ်လုပ်ခဲ့သော တမန်တော်ဖခင်များဟု ခေါ်ဆိုသော စာရေးဆရာများ၏ ရေးသားချက်များတွင် အာပိုကရီဖယ်မှ အမှန်တကယ် ကိုးကားချက်များ မပါဝင်ဘဲ၊ ၎င်းတို့သို့ အနည်းငယ်သာ ရည်ညွှန်းထားသည်။ ၎င်းသည် အာပိုကရီဖယ်စာအုပ်များသည် အစပိုင်းတွင် ဤအသင်းတော်ခေါင်းဆောင်များ၏ စိတ်ထဲတွင် ဓမ္မဟောင်း၏ ကျမ်းစာရေးသားချက်များနှင့် တန်းတူညီမျှမဖြစ်ခဲ့ကြောင်း ပြသသည်။

The Early Christian Church.—In the writings of the early church Fathers all of the 24 books of the Hebrew Bible were accepted as canonical. It was only in the Eastern church that an occasional slight doubt in regard to the inspiration of the book Esther was raised. However, the Apocryphal Jewish books were not accepted by the earliest writers of the Christian church. The writings of the so-called Apostolic Fathers, who produced their works after the death of the apostles to about a.d. 150, do not contain any real quotations from the Apocrypha, but only a few references to them. This shows that the Apocryphal books originally enjoyed no equality with the canonical writings of the Old Testament in the mind of these church leaders.

သို့သော်၊ နောက်ပိုင်းကာလ၏ အသင်းတော်ဖခင်များသည် အာပိုကရီဖယ်နှင့် ဓမ္မဟောင်းအကြား အနည်းငယ်သာ ကွဲပြားမှုပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၊ နှစ်ခုစလုံးမှ ကိုးကားချက်များကို တူညီသော ပုံသေနည်းများဖြင့် မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ အစောပိုင်းခရစ်ယာန်အသင်းတော်၏ နေရာများစွာတွင် သတိပြုမိသော သစ္စာဖောက်မှုလမ်းကြောင်းများကြောင့် ဤဖြစ်ထွန်းမှုသည် ထူးဆန်းမှုမရှိပုံရသည်။ ခရစ်ယာန်ယုံကြည်ခြင်း၏ ရိုးရှင်းမှုကို စွန့်လွှတ်သောအခါ၊ လူများသည် ၎င်းတို့၏ သမ္မာကျမ်းမဟုတ်သော ရပ်တည်ချက်ကို ထောက်ခံသည့် စာအုပ်များသို့ လှည့်သွားခဲ့ပြီး၊ ယုဒလူမျိုးများကိုယ်တိုင်ပင် ပယ်ချခဲ့သော ယုဒအာပိုကရီဖယ်စာအုပ်များတွင် ဤတစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ထောက်ခံမှုကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။

The church Fathers of the later periods, however, make hardly any difference between the Apocrypha and the Old Testament, and introduce quotations from both collections with the same formulas. This development does not seem strange in view of the early trends of apostasy noticeable in many quarters of the early Christian church. When the simplicity of the Christian faith was forsaken, men turned to books that supported their non-Biblical stand in regard to certain teachings, and found this partial support in the Jewish Apocryphal books, rejected even by the Jews themselves.

အရှေ့နှင့်အနောက်အသင်းတော်များ။—ဂျရုမ်း (၅ ရာစုနှစ်)၊ သမ္မာကျမ်းစာကို လက်တင်ဘာသာသို့ ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့သူဖြစ်ပြီး၊ ဗူလ်ဂိတ်ဟု ခေါ်ဆိုသော ရိုမန်ကက်သလစ်အသင်းတော်၏ တရားဝင်သမ္မာကျမ်းစာဖြစ်လာခဲ့သည့် သူသည် ၎င်း၏အသင်းတော်တွင် စစ်မှန်သော ဟေဗြဲရေးသားချက်များကိုသာ လက်ခံရန်နှင့် အာပိုကရီဖယ်ကို ပယ်ချရန် ပြင်းပြစွာ အငြင်းအခုံပြုခဲ့သည့် နောက်ဆုံးစာရေးဆရာဖြစ်သည်။ သို့သော်၊ သူ၏ခေတ်ကာလတွင် အနောက်အသင်းတော်ခေါင်းဆောင်အများစုသည် အာပိုကရီဖယ်စာအုပ်များကို လက်ခံခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့အား ဓမ္မဟောင်း၏ တူညီသော အခွင့်အာဏာကို သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ၎င်းကို အလယ်ခေတ်စာရေးဆရာများ၏ ရေးသားချက်များ၊ အာပိုကရီဖယ်တွင် ၎င်းတို့၏ အခြေခံကို တွေ့ရှိရသော ရိုမန်ကက်သလစ်အသင်းတော်၏ အချို့သင်ကြားချက်များ၊ နှင့် ဒေသဆိုင်ရာ အသင်းတော်ကောင်စီများ (၃၉၃ တွင် ဟစ်ပိုနှင့် ၃၉၇ တွင် ကါသိဂျ်မြို့) ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များမှ တွေ့မြင်နိုင်သည်။ အနောက်အသင်းတော်သည် ယေဘုယျအားဖြင့် အာပိုကရီဖယ်စာအုပ်များကို ဓမ္မဟောင်း၏ ကျမ်းစာစာအုပ်များ၏ တန်ဖိုးနှင့် တူညီသည်ဟု အသိအမှတ်ပြုခဲ့သော်လည်း၊ အရှေ့အသင်းတော်များ၏ စာရေးဆရာများသည် ၎င်းတို့ကို ၎င်းတို့၏ အနောက်ဖက်လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်များထက် များစွာသက်သာစွာ အသုံးပြုခဲ့သည်။

The Eastern and Western Churches.—Jerome (5th cent.), the translator of the Bible into Latin, called the Vulgate, which has become the official Roman Catholic Bible, was the last writer of his church who strongly argued in favor of accepting nothing but the true Hebrew writings, and of rejecting the Apocrypha. However, most Western church leaders accepted the Apocryphal books in his time, and assigned to them the same authority as to the Old Testament. This can be seen from the writings of various authors of the Middle Ages, some teachings of the Roman Catholic Church, which find their basis in the Apocrypha, and from the decisions made by several regional church councils (Hippo in 393, Carthage in 397). The Western church generally has recognized the Apocryphal books as having the value of the canonical books of the Old Testament, but writers of the Eastern churches have generally used them much more sparingly than their Western colleagues.

ဓမ္မဟောင်း၏ အာပိုကရီဖယ်စာအုပ်များကို လက်ခံရန် ထောက်ခံသည့် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ပြုလုပ်ခဲ့သော ပထမဆုံး ဂိုဏ်းချင်းကောင်စီသည် ထရန့်ကောင်စီဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ အဓိကရည်မှန်းချက်မှာ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးကို တိုက်ဖျက်ရန် အစီအစဉ်များ ချမှတ်ရန်ဖြစ်သည်။ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးသမားများသည် သမ္မာကျမ်းအခြေခံမရှိသော အလေ့အကျင့်များနှင့် သင်ကြားချက်များအားလုံးကို ဖယ်ရှားရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီး၊ ကက်သလစ်အသင်းတော်သည် ၎င်း၏ အချို့သော အယူဝါဒများအတွက် အာပိုကရီဖယ်ရေးသားချက်များကို သမ္မာကျမ်းစာ၏ အစိတ်အပိုင်းအဖြစ် မယူဆပါက သမ္မာကျမ်းတွင် ထောက်ခံမှုမရှိသောကြောင့်၊ ၎င်းတို့ကို ကျမ်းစာအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုရန် ဖိအားပေးခံခဲ့ရသည်။ ဤကျမ်းစာအဖြစ်သတ်မှတ်ခြင်းကို ၁၅၄၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၈ ရက်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၊ ဂိုဏ်းချင်းကောင်စီတစ်ခုမှ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းစာစာအုပ်များ၏ စာရင်းကို ပထမဆုံးအကြိမ် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ဤစာရင်းတွင် ဓမ္မဟောင်း၏ စာအုပ် ၃၉ အုပ်သာမက၊ အာပိုကရီဖယ်စာအုပ် ၇ အုပ်နှင့် ဒံယေလနှင့် ဧသတာသို့ အာပိုကရီဖယ်ထပ်တိုးမှုများလည်း ပါဝင်သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍၊ ယုဒလူမျိုးများကပင် ကျမ်းစာအဖြစ် အသိအမှတ်မပြုသော ဤအာပိုကရီဖယ်စာအုပ်များသည် ရိုမန်ကက်သလစ်တစ်ဦးအတွက် သမ္မာကျမ်းစာ၏ မည်သည့်စာအုပ်နှင့်မဆို တူညီသော အခွင့်အာဏာတန်ဖိုးရှိသည်။

The first ecumenical council that took an action in favor of accepting the Apocryphal books of the Old Testament was the Council of Trent. Its primary objective was to lay plans for combating the Reformation. Since the Reformers sought to remove all practices and teachings which had no Scriptural basis, and the Catholic Church could find no support for some of its doctrines in the Bible, except as the Apocryphal writings were considered part of the Bible, it was forced to recognize them as canonical. This canonization was done on April 8, 1546, when for the first time a list of canonical Old Testament books was published by an ecumenical council. This list contained not only the 39 books of the Old Testament, but also 7 Apocryphal books, and Apocryphal additions to Daniel and Esther. Since that time these Apocryphal books, not even recognized by the Jews as canonical, have the same authoritative value for a Roman Catholic as any book of the Bible.

ပရိုတက်စတင့်များ၏ ကျမ်းစာစဉ်တန်းအပေါ် အမြင်များ။ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးသမားများသည် ရှေးဩဝါဒကျမ်း၏ စာအုပ် ၃၉ အုပ်ကို ကျမ်းစာစဉ်တန်းအဖြစ် ချွင်းချက်မရှိ လက်ခံခဲ့ကြပြီး၊ မည်သည့်သံသယမျှ မရှိသလောက်ဖြစ်သည်။ သို့သော် အပိုကျမ်းစာများကို ယေဘုယျအားဖြင့် ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။ မာတင်လူသာက ၎င်းတို့ကို ဂျာမန်ဘာသာသို့ ဘာသာပြန်ဆိုပြီး ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး၊ မျက်နှာဖုံးတွင် “ဤစာအုပ်များသည် သန့်ရှင်းသောကျမ်းစာများနှင့် တန်းတူမဟုတ်သော်လည်း ဖတ်ရှုရန် အကျိုးရှိပြီး ကောင်းမွန်သည်” ဟူသော မှတ်ချက်ထည့်သွင်းခဲ့သည်။

Protestant Views on the Canon.—The Reformers accepted the 39 books of the Old Testament as canonical without exception, and almost without any reservations. However, the Apocryphal books were generally rejected. Martin Luther translated them into German and published them with the remark on the title page that they “are books which are not equal to the Holy Scriptures, but profitable and good for reading.”

အင်္ဂလန်အသင်းတော်သည် အပိုကျမ်းစာများအသုံးပြုမှုအပေါ် ပိုမိုလွတ်လပ်စွာ ဆက်ဆံခဲ့သည်။ ၁၆၆၂ ခုနှစ်တွင် ဘုံဆုတောင်းကျမ်းစာသည် အပိုကျမ်းစာများ၏ အပိုင်းအချို့ကို ပွဲတော်နေ့များအတွက်နှင့် ဆောင်းဦးရာသီအချို့ပတ်များတွင် နေ့စဉ်ဖတ်ရှုရန် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ သို့သော် အင်္ဂလိကန်ဆောင်းပါး ၃၉ ခုက အပိုကျမ်းစာများနှင့် ကျမ်းစာစဉ်တန်းအကြား ကွာခြားချက်ကို ဖော်ပြထားသည်။

The Church of England was more liberal toward the use of the Apocrypha. The Book of Common Prayer in 1662 prescribed the reading of certain sections of the Apocryphal books for various feast days, as well as for daily reading during some weeks in the autumn. Yet the Thirty-nine Articles make a difference between the Apocrypha and the canon.

ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးအသင်းတော်သည် ၁၆၁၈ ခုနှစ်တွင် ဒိုဒရက်ချ်ကောင်စီတွင် အပိုကျမ်းစာကိစ္စကို ဆွေးနွေးခဲ့သည်။ ဂိုမာရပ်စ်နှင့် အခြားဓမ္မပညာရှင်များက အပိုကျမ်းစာများကို ပုံနှိပ်ကျမ်းစာများမှ ဖယ်ရှားရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ဤတောင်းဆိုမှုကို လိုက်နာခဲ့ခြင်းမရှိသော်လည်း၊ ကောင်စီ၏ အပိုကျမ်းစာများကို ပြစ်တင်ရှုတ်ချမှုသည် အလွန်ပြင်းထန်ခဲ့သောကြောင့်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးအသင်းတော်သည် အပိုကျမ်းစာများအသုံးပြုမှုကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဆန့်ကျင်ခဲ့သည်။

The Reformed Church took up the issue of the Apocrypha during its Council of Dordrecht in 1618. Gomarus and other theologians demanded the removal of the Apocrypha from the printed Bibles. Although this demand was not followed, the council’s denunciation of the Apocryphal books was nevertheless so vigorous that the Reformed Church from that time on was strongly opposed to the use of the Apocrypha.

အပိုကျမ်းစာများကို ဆန့်ကျင်သည့် အကြီးမားဆုံးတိုက်ပွဲသည် ၁၉ရာစု၏ ပထမနှစ်ဝက်တွင် အင်္ဂလန်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ၁၈၁၁ မှ ၁၈၅၂ ခုနှစ်အတွင်း ဤစဉ်တန်းမဟုတ်သော ရှေးဩဝါဒကျမ်းစာများ၏ အကျိုးနှင့် အမှားများကို စူးစမ်းလေ့လာသည့် စာပေများစွာ ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ ရလဒ်အနေဖြင့် အသင်းတော်ခေါင်းဆောင်များနှင့် ဓမ္မပညာရှင်များက အပိုကျမ်းစာများကို ယေဘုယျအားဖြင့် ငြင်းပယ်ခဲ့ပြီး၊ ဗြိတိသျှနှင့် နိုင်ငံခြားကျမ်းစာအသင်းက ၎င်းတို့ထုတ်ဝေသော ကျမ်းစာများအားလုံးမှ အပိုကျမ်းစာများကို ဖယ်ရှားရန် ရှင်းလင်းစွာ ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။

The greatest fight against the Apocryphal books took place in England during the first half of the 19th century. A great mass of literature was produced from 1811 to 1852, investigating the merits and errors of these extracanonical books of the Old Testament. The result was a general rejection of the Apocrypha by church leaders and theologians, and a clear decision by the British and Foreign Bible Society to exclude the Apocrypha henceforth from all the Bibles published by that society.

အနှစ်ချုပ်။ ရှေးဩဝါဒကျမ်း၏ ကျမ်းစာစဉ်တန်း၏ သမိုင်းကို အကျဉ်းချုပ်သုံးသပ်ခြင်းသည် ကျွန်ုပ်တို့ရှေးဩဝါဒကျမ်းဟု ခေါ်ဆိုသော စာအုပ်များ၏ စုစည်းမှုသည် ခရစ်မတိုင်မီ ၅ရာစုတွင်၊ အဇရနှင့် နေဟမိ၊ ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကာလ၏ ထင်ရှားသော ခေါင်းဆောင်နှစ်ဦးနှင့်အတူ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်ဟူသော နိဂုံးသို့ ဦးတည်သည်။ ဤနိဂုံးသည် ရှေးဩဝါဒကျမ်းတွင် နောက်ပိုင်းစာအုပ်များ မပါဝင်သည့်အချက်အပေါ် အခြေခံသည်။ ခရစ်မတိုင်မီ ၁ရာစုမှ ဂျူးဓလေ့ထုံးတမ်းများက ဤနိဂုံးကို အတည်ပြုသည်။

Summary.—The brief survey of the history of the Old Testament canon leads to the conclusion that the collection of books we call the Old Testament took place in the 5th century b.c., with Ezra and Nehemiah, the two great leaders of that restoration period, most probably the leading spirits in this work. The basis of this conclusion is the fact that the Old Testament does not contain any later books. Jewish tradition of the 1st century b.c. confirms this conclusion.

ခရစ်မတိုင်မီ ၃ရာစုတွင် စတင်ခဲ့သော ဆက်ပတူဂျင့်ထုတ်လုပ်မှုသည် ထိုအချိန်တွင် ရှေးဩဝါဒကျမ်းစာစဉ်တန်း တည်ရှိမှု၏ သက်သေဖြစ်သည်။ အခြားသက်သေများမှာ ခရစ်မတိုင်မီ ၂ရာစုအစောပိုင်းတွင် ယေရှုဘင်ဆီရက်ချ်၏ ရှေးဩဝါဒကျမ်းမှ ကိုးကားချက်များနှင့် ရည်ညွှန်းချက်များ၊ ထို့နောက်ပိုင်း အန်တီအိုခပ်စ်အီပီဖနိစ်၏ ဂျူးများ၏ သန့်ရှင်းသော စာအုပ်များကို ဖျက်ဆီးရန် အမိန့်ထုတ်ပြန်ချက်၊ နှင့် ခရစ်မတိုင်မီ ၁၃၂ ခုနှစ်ခန့်တွင် ယေရှုဘင်ဆီရက်ချ်၏ မြေးဖြစ်သူ၏ ထုတ်ပြန်ချက်များဖြစ်ပြီး၊ ဟေဗြဲကျမ်း၏ သုံးပိုင်းခွဲခြားမှုနှင့် ၎င်း၏ခေတ်တွင် ဂရိဘာသာပြန်တည်ရှိမှုကို ဖော်ပြထားသည်။

The production of the Septuagint, beginning in the 3d century b.c., is evidence for the existence of an Old Testament canon at that time. Other witnesses are Jesus ben Sirach’s quotations and references to the Old Testament early in the 2d century b.c., a few years later the edict of Antiochus Epiphanes to destroy the sacred books of the Jews, and the statements of Jesus ben Sirach’s grandson about 132 b.c., mentioning the threefold division of the Hebrew Bible and the existence of its Greek translation in his time.

ယေရှုခရစ်တော်နှင့် တမန်တော်များသည် ဟေဗြဲကျမ်း၏ အာဏာပိုင်မှုနှင့် ဝိညာဉ်ရေးဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုကို အမှန်တကယ် ယုံကြည်ခဲ့ကြသည်မှာ ၎င်းကို သက်သေပြသော များပြားသော သက်သေခံချက်များမှ ထင်ရှားသည်။ ၎င်းတို့၏ ကျမ်းစာသည် လက်ရှိဟေဗြဲကျမ်းတွင် တွေ့ရှိရသည့် သုံးပိုင်းခွဲခြားမှုနှင့် ဖြစ်နိုင်ခြေအားဖြင့် စာအုပ်များ၏ တူညီသောအစီအစဉ်ကို ပိုင်ဆိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင်၊ ရှေးဩဝါဒကျမ်းစာအုပ်အနည်းဆုံး ၃၀ အုပ်မှ ကောက်နုတ်ထားသော ကိုးကားချက်ရာပေါင်းများစွာသည် ခရစ်ယာန်ယုံကြည်ခြင်း၏ တည်ထောင်သူနှင့် သူၤ၏ ချက်ခြင်းနောက်လိုက်များက ဤရေးသားချက်များကို မြင့်မားစွာ တန်ဖိုးထားခဲ့ကြောင်း ပြသသည်။

Jesus Christ and the apostles definitely believed in the authority and inspiration of the Hebrew Bible, as is seen from numerous testimonies witnessing to this fact. Their Bible had the same threefold division and probably the same sequence of books as found in the present Hebrew Bible. Furthermore, hundreds of quotations taken from at least 30 Old Testament books show the high esteem in which these writings were held by the founder of the Christian faith and His immediate followers.

ဓမ္မဟောင်းကျမ်းစာအုပ်များ၏ သမိုင်းသည် တမန်တော်ခေတ်လွန် ခရစ်ယာန်အသင်းတော်တွင် ယုဒအပိုကရစ်ဖလ်ကျမ်းများကို လက်ခံခြင်း သို့မဟုတ် ပယ်ရှားခြင်းဆိုင်ရာ မေးခွန်းပေါ်တွင် ဗဟိုပြုထားသည်။ ဤကျမ်းများကို တမန်တော်များနှင့် ခရစ်ယာန်စာရေးဆရာများက ဒုတိယရာစုနှစ်အလယ်ပိုင်းအထိ ပယ်ရှားခဲ့ပြီး၊ ယုဒလူမျိုးများကိုယ်တိုင်ပင် ပယ်ရှားခဲ့သော်လည်း၊ ဤအတုအယောင်ရေးသားချက်များသည် ဒုတိယရာစုနှစ်အကုန်တွင် ခရစ်ယာန်အသင်းတော်တွင် ကြိုဆိုမှုရရှိခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ၎င်းတို့သည် ကက်သလစ်အသင်းတော်မှ ဘယ်သောအခါမှ ပိတ်ပင်ခြင်းမခံခဲ့ရပါ။ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးသမားများသည် အပိုကရစ်ဖလ်ကျမ်းများကို ပယ်ရှားရာတွင် ခိုင်မာသောရပ်တည်ချက်ယူခဲ့သော်လည်း၊ ၎င်းတို့သေဆုံးပြီးနောက် အပိုကရစ်ဖလ်ကျမ်းများသည် ပရိုတက်စတင့်အသင်းတော်အချို့တွင် ထပ်မံဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး၊ ဆယ်ကိုးရာစုနှစ်တွင် ၎င်းတို့အများစုမှ နောက်ဆုံးတွင် ဖယ်ရှားခံခဲ့ရသည်။

The history of the Old Testament canon in the Christian church following the apostolic age centers in the question about the acceptance or rejection of the Jewish Apocrypha. Though these books were rejected by the apostles and the Christian writers up to the middle of the 2d century, and indeed, even by the Jews themselves, these spurious writings unfortunately found a welcome in the Christian church toward the end of the 2d century. From that time on they were never banned from the Catholic Church. The Reformers took a firm stand in rejecting the Apocrypha, but after their death the Apocryphal books found entrance once more into some Protestant churches, although they were finally ejected from most of them in the 19th century.

ဓမ္မဟောင်းကျမ်းများနှင့်ပတ်သက်၍ ခေတ်သစ်ဝါဒီများ၏ အမြင်သည် ပို၍ဆိုးရွားသည်။ ၎င်းတို့သည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းများ၏ ဝိညာဉ်ရေးလှုံ့ဆော်မှု သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ အစောပိုင်းမူလအစကို မယုံကြည်ကြပါ။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းကို အခြားရှေးဟောင်းစာပေများနှင့် တူညီသောအဆင့်တွင် ထားရှိသည့် ဤလောကီစဉ်းစားမှုလုပ်ငန်းစဉ်သည် အပိုကရစ်ဖလ်ကျမ်းများအပေါ် ယခင်ဥပေက္ခာပြုမှုထက် ခရစ်ယာန်အသင်းတော်အတွက် ပို၍အန္တရာယ်ရှိသည်၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် ယေရှုက “ဤသည်များသည် ငါ့အကြောင်းကို သက်သေထူကြသည်” ဟု မိန့်တော်မူခဲ့သော ကျမ်းစာများ၏ ဘုရားအရင်းအမြစ်အပေါ် ယုံကြည်သူ၏ ယုံကြည်ခြင်းကို ဖျက်ဆီးပြီး (ယောဟန် ၅:၃၉)။

More serious is the view of modernists concerning the Old Testament. They believe neither in the inspiration of the Old Testament books nor in their early origin. This secularizing process, which places the Old Testament on the same level with other ancient literature, is more harmful for the Christian church than the former indifference toward the Apocrypha, since it destroys the faith of the believer in the divine origin of those books of the Bible of which Christ said, “They are they which testify of me” (John 5:39).

ထို့ကြောင့် ခရစ်ယာန်ယုံကြည်သူတိုင်းသည် ဤဓမ္မဟောင်းကျမ်းများ၏ ဘုရားအရင်းအမြစ်ကို ယုံကြည်ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတို့မှတစ်ဆင့် ခရစ်ယာန်တမန်တော်များသည် ၎င်းတို့၏ယုံကြည်ခြင်းနှင့် အယူဝါဒများ၏ ခိုင်မာမှုကို သက်သေပြခဲ့ကြသည်။ ဤကျမ်းများသည် ရှေးခေတ်ယုဒလူမျိုး၏ အမျိုးသားဘေးဒုက္ခများစွာကို ရှင်သန်ခဲ့ပြီး၊ ခရစ်ယာန်အသင်းတော်အတွင်းနှင့် အပြင်ဘက်ရှိ မှောင်မိုက်သောအင်အားစုများ၏ လျှို့ဝှက်တိုက်ခိုက်မှုများကို ခံနိုင်ရည်ရှိခဲ့သည်မှာ ၎င်းတို့သည် ဘုရားသခင်၏ ကာကွယ်မှုကို ခံစားခဲ့ရသည့် သက်သေခိုင်လုံချက်ဖြစ်သည်။

Every Christian believer must therefore be convinced of the divine origin of these Old Testament books by means of which the Christian apostles proved the soundness of their faith and doctrines. That these books have survived the several national catastrophes of the Jewish nation in antiquity, and the insidious attacks of the dark forces inside and outside the Christian church, is a strong proof that these writings have enjoyed divine protection.

ဖန်ဆင်းခြင်းဝါဒီမော်ဒယ်

The Creationist Model of Origins

ကျမ်းစာကို လေ့လာသူတစ်ဦးအတွက် စောစီးစွာ ပေါ်ပေါက်လာသော မေးခွန်းတစ်ခုမှာ ကမ္ဘာဦး ၁ နှင့် ၂ တွင် ဖော်ပြထားသော ဘုရားသခင်၏ အမိန့်တော်ဖြင့် ဖန်ဆင်းခြင်းအကြောင်းနှင့်၊ အော်ဂဲနစ်နှင့် အင်အော်ဂဲနစ်စနစ်များ၏ မူလအစကို သဘာဝလွန်မဟုတ်သော နည်းလမ်းများဖြင့် ယူဆထားသည့် တွင်ကျယ်စွာ လက်ခံထားသော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သီအိုရီအကြား ကွဲလွဲမှုဖြစ်သည်။

A question that occurs early to a student of the Bible is the discrepancy between the account of Genesis 1 and 2, which stipulates a creation by divine fiat, and the widely held theory of evolution, which postulates origins for both organic and inorganic systems by non-supernatural means.

ဤဆောင်းပါး၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဆဲဗင့်ဒေးအက်ဒဗင်တစ်အသင်းတော်၏ အခြေခံဓမ္မဗေဒဆိုင်ရာ ကတိကဝတ်နှင့် ကိုက်ညီသော ဖန်ဆင်းခြင်းဝါဒီမော်ဒယ်တစ်ခု၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုနှင့် ခုခံကာကွယ်မှုတွင် ကြုံတွေ့ရသည့် ထင်ရှားသောပြဿနာများကို စစ်တမ်းကောက်ယူရန်ဖြစ်သည်။ (ဤဆက်စပ်မှုတွင်၊ မော်ဒယ်ဆိုသည်မှာ ဖြစ်နိုင်သော သဘောတရားတစ်ခုအဖြစ် အတည်ပြုထားသော ဒေတာစနစ်တစ်ခုကို ဆိုလိုသည်။) ဤပြဿနာများထဲမှ မည်သည့်အရာကို ပိုမိုစူးစမ်းလိုသူ စာဖတ်သူများအတွက် ကိုးကားချက်များကို ထည့်သွင်းထားသည်။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စကြဝဠာကို တည်ဆောက်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် အခြေခံဒြပ်များ၊ အခြေခံအမှုန်များနှင့် အက်တမ်များ၏ မူလအစ၊ သက်ရှိဆဲလ်များကို တည်ဆောက်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် ရှုပ်ထွေးသော ဓာတုဒြပ်ပေါင်းများ၊ သက်ရှိဆဲလ်များကိုယ်တိုင်၊ အထူးပြုသက်ရှိဆဲလ်များ အများအပြားဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော သက်ရှိများ၊ နှင့် သဘာဝလောက၏ အရှုပ်ထွေးဆုံးသော အင်္ဂါရပ်ဖြစ်သည့် လူသားတို့ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင်၊ ရေဒီယိုမက်ထရစ်နည်းစဉ်များဖြင့် ပေးအပ်ထားသော ဒေတာများကို အခြေခံ၍ ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများအတွက် အသက်အရွယ်သတ်မှတ်ခြင်းနှင့်ပတ်သက်၍ အချို့သော လေ့လာတွေ့ရှိချက်များကို ဖော်ပြထားသည်။

The purpose of this article is to survey the prominent issues that are encountered in the development and defense of a creationist model for origins that is consistent with the basic theological commitment of the Seventh-day Adventist Church. (In this context, model means a system of corroborating data into a feasible concept.) References are included that will aid the reader who wishes to investigate any of these issues more fully. Consideration is given to the origin of elementary matter, the basic elementary particles and atoms with which the physical universe is constructed; the complex chemical compounds from which living cells are constructed; living cells themselves; organisms that are composed of vast numbers of specialized living cells; and man, the most complex feature of the natural world. Finally, some observations are made regarding the assignment of age to fossils on the basis of data furnished by radiometric dating techniques.

၁. ကမ္ဘာဦးကျမ်း၏ ဖန်ဆင်းခြင်းအကြောင်း ဆဲဗင့်ဒေးအက်ဒဗင်တစ်အယူအဆ

I. Seventh-day Adventist Position Regarding the Genesis Creation Account

ဆဲဗင့်ဒေးအက်ဒဗင်တစ်အသင်းတော်သည် ၎င်း၏သမိုင်းတစ်လျှောက်လုံး ကမ္ဘာဦးကျမ်း၏ ပထမပိုဒ် ၃၅ ပိုဒ်တွင် ကမ္ဘာဂြိုဟ်၏ ဆက်တိုက်လည်ပတ်မှု ၇ ကြိမ်ဖြစ်သော ဖန်ဆင်းခြင်းရက်သတ္တပတ်အတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော စစ်မှန်ပြီး အချက်အလက်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော အကောင့်တစ်ခုပါရှိသည်ဟု ယုံကြည်ခဲ့သည်။ ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် ဖန်ဆင်းခြင်းရက်သတ္တပတ်အတွင်း ဂြိုဟ်ပေါ်တွင် ရှင်သန်နေသော သက်ရှိအားလုံး၏ မူလမျိုးရင်းနှင့် ဤမူလမျိုးရင်း၏ ဆက်လက်ရှင်သန်မှုအား မှီခိုနေရသော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခြေအနေများ၏ မူလကို ထားရှိသည်။

Throughout its history the Seventh-day Adventist Church has held that the first 35 verses of the book of Genesis contain a valid, factual account of literal events that occurred during seven consecutive rotations of Planet Earth—the creation week. This interpretation places within creation week the origin of the parent stock for all organisms supported by the planet and also the origin of the physical circumstances on which the continuing life of this parent stock depends.

မူလဇစ်မြစ်များနှင့်ပတ်သက်သော သက်သေများ၏ သဘောသဘာဝ။—ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၁ တွင် ဖော်ပြထားသော ဖန်ဆင်းခြင်းလုပ်ရပ်များ၏ ထူးခြားမှုနှင့် တစ်ခုတည်းဖြစ်မှုသည် ၎င်းတို့၏ ရှင်းပြချက် သို့မဟုတ် အတည်ပြုချက်ကို သိပ္ပံနည်းကျလုပ်ငန်းစဉ်များ၏ အတိုင်းအတာထက် ကျော်လွန်စေသည်။ ထိုကဲ့သို့သော ဖြစ်ရပ်များ၏ သဘောသဘာဝနှင့် အချိန်ကာလဆိုင်ရာ အသိပညာသည် ယုံကြည်စိတ်ချရသော သက်သေများ၏ သက်သေခံချက်—ဗျာဒိတ်ပေးခြင်းအပေါ် မူတည်သည်။ ရှုပ်ထွေးသော ဇီဝဓာတုဗေဒပစ္စည်းများ သို့မဟုတ် သက်ရှိများနှင့် ဆက်စပ်နေသော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖွဲ့စည်းပုံများသည် ရိုးရှင်းသော အခြေအနေများမှ ဖွံ့ဖြိုးလာနိုင်သည်ဟု သက်သေပြခဲ့လျှင်၊ ထိုသက်သေသည် ဤအင်္ဂါရပ်များသည် ဤနည်းဖြင့် တကယ်လည်း ဆင့်ကဲဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်ဟူသော အထောက်အထားမဖြစ်စေပါ။ ၎င်းသည် ကျမ်းစာတွင် ဖော်ပြထားသော ဖိတ်ဖန်ဆင်းခြင်းသတ်မှတ်ချက်ထက် ဆင့်ကဲဖြစ်ပေါ်မှုလုပ်ငန်းစဉ်ကို ဖြစ်နိုင်ခြေတစ်ခုအဖြစ် မိတ်ဆက်ပေးရုံသာဖြစ်သည်။

Nature of Evidence Regarding Origins.—The uniqueness and singularity of creative acts such as those described in Genesis 1 place their explanation or verification beyond the range of scientific procedures. Knowledge concerning the nature and time of such events is dependent on the testimony of reliable witnesses—on revelation. If it should be proved that complex biochemicals or physical structures associated with living organisms could develop from simpler states as a consequence of the ordinary properties of matter, such proof would not constitute evidence that these features actually evolved in this manner; it would introduce only the evolutionary process as one possibility in addition to the fiat-creation stipulation set forth in the Bible.

လူ့စိတ်သည်၊ ဖန်ဆင်းခံရသော ဉာဏ်ရည်တစ်ခုခုပင်ဖြစ်စေ၊ စကြဝဠာ၏မူလဇစ်မြစ်ကို နားလည်ရန် မစွမ်းနိုင်ပါ။ ဘုရားမပါသော ချဉ်းကပ်မှုသည် အသက်မရှိသော ယခင်ရှိပြီးသား ဒြပ်သား၌ အသက်နှင့် ခေတ်သစ်စကြဝဠာ၏ အခြားအင်္ဂါရပ်အားလုံး၏ ဖွံ့ဖြိုးမှုကို သဘာဝအလျောက် ဖြစ်ပေါ်စေသော စွမ်းရည်များနှင့်အတူ စတင်သည်။ ဘုရားနှင့်ဆက်စပ်သော ချဉ်းကပ်မှုသည် စကြဝဠာ၏ အင်္ဂါရပ်အားလုံးကို ဒီဇိုင်းရေးဆွဲရန်၊ တည်ဆောက်ရန်နှင့် ထိန်းသိမ်းရန် စွမ်းရည်ရှိသော ဉာဏ်ရည်တစ်ခုဖြင့် စတင်သည်။ ပထမပုံစံအတွက် လိုအပ်သော မူလဒြပ်သား သို့မဟုတ် ဒုတိယပုံစံအတွက် လိုအပ်သော ဉာဏ်ရည်၏ မူလဇစ်မြစ်သည် လူသားအတွက် နားလည်မရနိုင်ပါ။

The human mind, perhaps any created intelligence, is incapable of understanding the origin of the universe. A godless approach to the problem begins with previously existing inanimate matter that possesses capabilities that naturally result in the development of life and all other features of the contemporary universe. A God-related approach begins with an intelligence capable of designing, constructing, and maintaining all features of the universe. The origin of either the primary matter required by the first model or the intelligence required by the second model is humanly incomprehensible.

ကျမ်းစာဖန်ဆင်းခြင်းပုံစံ။—ဤမှတ်ချက်စာအုပ်တစ်လျှောက်လုံး ဖော်ပြထားသော ကျမ်းစာဖန်ဆင်းခြင်းပုံစံ၏ အဓိကအခြေခံမူများကို အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြနိုင်သည် (နူးဖီးလ် ၁၉၇၄ဘီ) -

The Biblical Creation Model.—The principal postulates of the Biblical creation model that is implicit throughout this commentary may be stated as follows (Neufeld 1974b):

၁. စကြဝဠာ၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာပစ္စည်းနှင့် ၎င်းပစ္စည်း၏ အပြန်အလှန်ဆက်သွယ်မှုဥပဒေများသည် ဖန်ဆင်းရှင်က ဖန်ဆင်းခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏ ဆက်လက်ရည်ရွယ်ထားသော ရည်မှန်းချက်၏ ထင်ရှားမှုဖြစ်သည်။

1.The physical substance of the universe and the laws of interaction that characterize this substance were brought into existence by the Creator and are the manifestation of His continued purpose.

၂. လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း ၆,၀၀၀ ခန့်က ကမ္ဘာဂြိုဟ်၏ ဆက်တိုက်လှည့်ပတ်မှု ခြောက်ကြိမ်အတွင်း၊ ဖန်ဆင်းရှင်သည် သက်ရှိများအတွက် စံပြပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုပေးရန် ဂြိုဟ်ကို စီစဉ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည် သို့မဟုတ် ဖန်ဆင်းခဲ့သည်၊ ထို့ပြင် ဤဂြိုဟ်ပေါ်တွင် နေထိုင်ခဲ့သော သက်ရှိအားလုံး၏ ဘိုးဘေးများကို ထားရှိခဲ့သည်။

2.Within six successive rotations of Planet Earth approximately 6,000 years ago, the Creator organized and/or created the planet to provide an ideal environment for living organisms and placed there the ancestors of all the organisms that have lived on this planet.

၃. ဖန်ဆင်းရှင်၏ အဓိကဝိသေသဖြစ်သော ချစ်ခြင်းမေတ္တာကို ထင်ဟပ်စေသော မူလပြီးပြည့်စုံသော ဖန်ဆင်းမှုသည် အပြစ်ကြောင့် နောက်ပိုင်းတွင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲခံခဲ့ရပြီး၊ သေခြင်းတရားသည် သက်ရှိအားလုံး၏ ကံကြမ္မာဖြစ်လာသည်နှင့်အမျှ ၎င်းသည် တဖြည်းဖြည်း စံပြမဟုတ်တော့ပေ။

3.The initial perfect creation, which reflected the personality of the Creator, whose principal characteristic is love, was subsequently modified as a result of sin, so it became progressively less ideal, with death the fate of all organisms.

၄. မူလဖန်ဆင်းခံရသော သက်ရှိများသည် ပြောင်းလဲမှုနှင့်အတူ မျိုးပွားနိုင်စွမ်းဖြင့် အပ်နှင်းခံခဲ့ရပြီး၊ ၎င်းသည် အခြေခံအမျိုးအစားများအတွင်း ကျယ်ပြန့်သော လိုက်လျောညီထွေဖြစ်မှုနှင့် မျိုးစိတ်ခွဲခြားမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။

4.The originally created organisms were endowed with capability for propagation with modification, which has resulted in a wide range of adaptation and speciation within basic categories.

၅. ဂြိုဟ်၏မျက်နှာပြင်သည် ဖန်ဆင်းမှုနောက်ပိုင်း ဖြစ်ရပ်တစ်ခုဖြစ်သည့် ရေလွှမ်းမိုးမှုတွင် ပြင်းထန်စွာ ပြောင်းလဲခံခဲ့ရပြီး၊ ၎င်းသည် ယခင်ကမ္ဘာ၏ ရုပ်ကြွင်းများကို မြှုပ်နှံခဲ့ပြီး သက်ရှိများအတွက် များစွာကွဲပြားသော ပတ်ဝန်းကျင်ကို ပေးစွမ်းသည့် ရေလွှမ်းမိုးမှုနောက်ပိုင်းကမ္ဘာကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။

5.The surface of the planet was radically transformed in a post-creation event, known as the Flood, that buried remains of the previous world and resulted in a post-Flood world that in many situations provided a drastically different environment for living organisms.

ဆန့်ကျင်ဘက်သီအိုရီများ။ လက်ရှိခေတ်စားနေသော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သီအိုရီသည် (၁) ရုပ်ခန္ဓာနှင့် သက်ရှိပစ္စည်းများသည် ကံတရားအလျောက် ကျပန်းအပြန်အလှန်ဆက်သွယ်မှုမှတစ်ဆင့် သူ့အလိုလို ဖြစ်ပေါ်လာသည်၊ (၂) သင့်လျော်သော ထောက်ပံ့ပေးသည့် ပတ်ဝန်းကျင်များနှင့် သက်ရှိပုံစံများသည် နှစ်သန်းပေါင်းများစွာကျော်လွန်၍ ဖြည်းဖြည်းချင်း ဖြစ်ပေါ်လာသည်၊ (၃၊ ၄) လက်ရှိအပင်နှင့် တိရစ္ဆာန်မျိုးစိတ်များသည် ရိုးရှင်းမှ ရှုပ်ထွေးသို့၊ အခြေခံသက်ရှိအမျိုးအစားတစ်ခုမှ အခြားတစ်ခုသို့ ယေဘုယျအားဖြင့် တိုးတက်ဖြစ်ပေါ်နေသော သဘာဝဖြစ်စဉ်၏ ကြီးထွားလာသော အစွန်းတွင်ရှိသည်၊ (၅) လက်ရှိပတ်ဝန်းကျင်သည် နှစ်သန်းပေါင်းရာချီအတွင်း လည်ပတ်နေသော ပုံမှန်ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်များ၏ ရလဒ်ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။

Contrasting Theories.—Currently fashionable evolutionary theory postulates that (1) both inorganic and organic matter developed spontaneously through fortuitous random interaction, (2) suitable supporting environments, as well as living forms, developed slowly over several billion years, (3, 4) the present varieties of plants and animals are at the growing edge of a natural development process that generally progresses from simple to complex, from one basic kind of organism to another, and (5) the present environment is the product of normal physical processes operating over hundreds of millions of years.

ခေတ်သစ်ခရစ်ယာန်လောက၏ ကြီးမားသော အပိုင်းတစ်ခုသည် ဘုရားသခင်သည် စကြဝဠာနှင့် ကမ္ဘာမြေပေါ်ရှိ သက်ရှိများကို ၎င်းတို့၏ လက်ရှိအခြေအနေသို့ ယူဆောင်လာရာတွင် အလုပ်လုပ်ခဲ့သည့် နည်းလမ်းအဖြစ် အခြေခံဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ဇာတ်လမ်းကို လက်ခံသည်။ ဤအမြင်ကို ဘုရားသခင်ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ် (Key 1959) ဟု ခေါ်သည်။ ၎င်းသည် သိပ္ပံအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် တင်းမာမှုကို ရှောင်ရှားပြီး ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ပုံစံတွင် ဖြစ်နိုင်ခြေမရှိသော အချက်များကို ဘုရားသခင်၏ ဖန်တီးမှုစွမ်းအားဖြင့် အစားထိုးပေးသည်။ သို့သော် ၎င်းသည် ဖန်ဆင်းမှု၊ ရေလွှမ်းမိုးမှု၊ နှင့် လူသားသမိုင်းအစောပိုင်းဆိုင်ရာ ကျမ်းစာဖော်ပြချက်များကို အမှန်တရားအဖြစ်မဟုတ်ဘဲ နှိုင်းယှဉ်ပုံပြင်အဖြစ် ယူဆသည်။ ဘုရားသခင်သခင်ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သည် ဖွင့်ဆိုချက်နှင့် ဘုရားသခင်ဗဟိုပြုမဟုတ်ဘဲ လူသားဗဟိုပြုသော ဘာသာတရားတစ်ခု၏ အင်္ဂါရပ်ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ယေရှုနှင့် ကျမ်းစာစာရေးသူများက ကျမ်းစာ၏ ဝိညာဉ်ရေးလှုံ့ဆော်မှုနှင့် အခွင့်အာဏာအတွက် ပြုလုပ်ထားသော တောင်းဆိုမှုများကို ထောက်ခံသော သက်သေများနှင့်၊ ကျမ်းစာတွင် ဖော်ပြထားသော ဘုရားသခင်၏ ဝိသေသလက္ခဏာနှင့် စွမ်းရည်နှင့် ယူဆထားသော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ဖြစ်စဉ်၏ လိုက်လျောညီထွေမှုအပေါ် အခြေခံ၍ အကဲဖြတ်ရမည်။

A large segment of the contemporary Christian world accepts the basic evolutionary scenario by postulating it to be the manner in which God has worked in bringing the universe and the life on earth to its present state. This viewpoint is known as theistic evolution (Key 1959). It avoids tension with the scientific community and supplies the creative power of God to replace the implausibilities in the evolutionary model; but it considers the Biblical specifications concerning creation, the Flood, and the early history of man to be metaphorical rather than factual. Theistic evolution is a feature of religion that is humanistic rather than revelational and God-centered. It must be evaluated on the basis of the evidence supporting the claims for inspiration and authority of Scripture made by Jesus and the Bible writers, and on the compatibility of the presumed evolutionary process with the character and capability of God as presented in the Bible.

မူလအစဆိုင်ရာ သိပ္ပံသက်သေများ၏ အကွာအဝေး။ ဖန်ဆင်းမှုပုံစံတစ်ခုကို အခြေခံနိုင်သည့် သိပ္ပံဆိုင်ရာ အချက်အလက်များသည် နယ်ပယ်များစွာမှ ပေါ်ထွက်လာသည်။ (၁) ရုပ်ခန္ဓာနှင့် သက်ရှိပစ္စည်းများ၏ သဘာဝနှင့် ဖွဲ့စည်းမှု၊ (၂) ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်း၏ သဘာဝ၊ (၃) လက်တွေ့လေ့လာမှုနှင့် ဓာတ်ခွဲခန်းစမ်းသပ်မှုများဖြင့် ဆုံးဖြတ်ထားသော ခေတ်သစ်ဇီဝစက်ဝိုင်းတွင် ပါဝင်သော သက်ရှိများ၏ ကွဲပြားမှု၊ (၄) ကမ္ဘာမြေ၏ အပေါ်ယံလွှာတွင် ရှိသော မီးသင့်ကျောက်များ၊ မီးတောင်ကျောက်များနှင့် အနည်ထိုင်ကျောက်များ၏ ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ အင်္ဂါရပ်များနှင့် ဆက်စပ်မှုများ။ ဤဆောင်းပါးတွင် ပထမသုံးနယ်ပယ်ကို သုံးသပ်မည်။ စတုတ္ထအချက်ကို “ဖန်ဆင်းမှုနှင့် ဘူမိဗေဒ” ဆောင်းပါး၊ စာမျက်နှာ ၇၀ တွင် ဆွေးနွေးမည်။

The Range of Scientific Evidence Regarding Origins.—The scientific data on which a creation model may be based arise from several areas: (1) the nature and organization of matter, both inorganic and organic; (2) the nature of the fossil record; (3) the variability of organisms comprising the modern biosphere as determined by field observation and laboratory experimentation; (4) the structural features and relationships of the plutonic, volcanic, and sedimentary formations in the earth’s crust. The first three of these areas will be reviewed in this article. The fourth will be treated in the article on “Genesis and Geology,” p. 70.

သမ္မာကျမ်းစာအရ ဖန်ဆင်းမှုဝါဒကို သမ္မာကျမ်းစာ၏ သက်သေခံမှု၏ သမာဓိရှိမှုအတွက် သက်သေ၊ ဖန်ဆင်းရှင်နှင့် ပုဂ္ဂိုလိကအတွေ့အကြုံ၊ နှင့် အခြားရွေးချယ်စရာ သဘောတရားများ၏ ဖြစ်နိုင်ခြေဆိုင်ရာ အသိပညာပေါ်တွင် အခြေခံ၍ လက်ခံသည်။ သမ္မာကျမ်းစာတွင် ဖော်ပြထားသော ဖန်ဆင်းမှုဝါဒအတွက် အပြုသဘောဆောင်သော သက်သေခံမှုတစ်ခုအတွက်၊ အခြားနည်းလမ်းများဖြင့် သက်ရှိများ၏ မူလအစအတွက် ဖြစ်နိုင်ခြေကို နားလည်ရန် လိုအပ်သည်။ မူလအစဆိုင်ရာ လက်ရှိခေတ်စားနေသော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ပုံစံတွင် မူလပစ္စည်းနှင့် စွမ်းအင်၏ ကြိုတင်တည်ရှိမှု၊ ဓာတုဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်၊ သက်ရှိများ၏ သူ့အလိုလို ဖြစ်ပေါ်လာမှု၊ နှင့် ဇီဝဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်—ရိုးရှင်းသော ရုပ်ခန္ဓာဒြပ်ပေါင်းများမှ ရှုပ်ထွေးသော ဇီဝဓာတုပစ္စည်းများ ဖြစ်ပေါ်လာမှု၊ ဤဇီဝဓာတုပစ္စည်းများကို သက်ရှိဆဲလ်တစ်ခုအဖြစ် ဖွဲ့စည်းမှု၊ နှင့် မူလဆဲလ်မှ လူသားအပါအဝင် ရှုပ်ထွေးသော သက်ရှိများအဖြစ် နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ပေါ်လာမှု—ပါဝင်ပြီး၊ တစ်ဆင့်ချင်းစီသည် ပစ္စည်း၏ မွေးရာပါဂုဏ်သတ္တိများ၏ သဘာဝအကျိုးဆက်အဖြစ် လိုက်နာသည်။

Biblical creationism is accepted on the basis of evidence for the integrity of the Biblical testimony, personal experience with the Creator, and knowledge concerning the plausibility of alternative concepts. For a positive witness to the creationism presented in the Bible it is desirable to have an understanding of the plausibility for the origin of life by alternate means. The currently fashionable evolutionary model for origins involves pre-existence of primary matter and energy, chemical evolution, spontaneous generation of life, and biological evolution—formation of complex biochemicals from simple inorganic compounds, organization of these biochemicals into a living cell, and subsequent development of the elementary cell into complex organisms, including man, with each successive step following as a natural consequence of innate properties of matter.

မူလပစ္စည်း၏ အစ။ ၁၈၆၀ ခုနှစ်မှစ၍ ဆဲဗင့်ဒေးအဒ်ဗင်တစ်အသင်းတော်၏ စာပေများတွင် သက်ရှိများ၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖွဲ့စည်းမှုအတွက် ဖန်ဆင်းမှုဆိုင်ရာ အမြင်မျိုးစုံကို တင်ပြခဲ့သည် (Smith 1860)။ ပညာရှင်များနှင့် အသင်းတော်ခေါင်းဆောင်အချို့က ကျွန်ုပ်တို့၏ ဂြိုဟ်ရှိ မူလပစ္စည်းအားလုံးသည် ဖန်ဆင်းမှုအပတ်အစတွင် ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟူသော ရပ်တည်ချက်ကို ယူဆခဲ့သည်။ အခြားသူများက ကျမ်းစာ၏ သက်သေခံချက်သည် ကမ္ဘာမြေနှင့် နေအဖွဲ့အစည်း၏ ပစ္စည်းသည် ဖန်ဆင်းမှုအပတ်မတိုင်မီ ဖန်တီးမှုလုပ်ဆောင်မှု၏ ရလဒ်ဖြစ်သည်ဟု အနည်းဆုံး ညွှန်ပြသည် သို့မဟုတ် ခွင့်ပြုသည်ဟု နားလည်ခဲ့သည်။ ထုတ်ဝေထားသော ထုတ်ပြန်ချက်များအရ အဒ်ဗင်တစ်ပညာရှင်အချို့သည် ဤအမြင်နှစ်ခုအနက် တစ်ခုကို ဦးစွာထောက်ခံပြီးနောက် အခြားတစ်ခုကို ထောက်ခံခဲ့သည် (Price 1902, 1941, 1946; Clark 1946, 1962, 1977)။ မကြာသေးမီက ကမ္ဘာဂြိုဟ်သည် လက်ရှိတွင် မူလပစ္စည်းများပါဝင်နိုင်သည်ဟု အကြံပြုထားပြီး၊ ၎င်းတို့ထဲမှ (၁) စကြဝဠာသမိုင်းတွင် အစောပိုင်းကာလ၌ ဖန်တီးမှုလုပ်ဆောင်မှု၏ ရလဒ်ဖြစ်သည့် အချို့၊ (၂) ဖန်ဆင်းမှုအပတ်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်လာသည့် အချို့၊ (၃) ခရစ်တော်က လူအများကို ကျွေးမွေးခြင်းကဲ့သို့သော အံ့ဖွယ်ဖြစ်ရပ်များနှင့် ဆက်စပ်ပြီး ရုပ်ပိုင်းအရ မသိမသာဖြစ်သော်လည်း စိတ္တဗေဒအရ အရေးပါသော ပမာဏဖြင့် ဖန်ဆင်းခံရသည့် အချို့ဖြစ်သည်ဟု အကြံပြုထားသည် (Brown 1958, 1971)။ ဤအမြင်တစ်ခုစီတွင် မရှိမဖြစ်အင်္ဂါရပ်မှာ စကြဝဠာတစ်ခုလုံးရှိ မြင်ရသည့်နှင့် မမြင်ရသည့်အရာအားလုံးကို ခရစ်တော်က ဖန်ဆင်းခဲ့သည် (ယောဟန် ၁:၃၊ ကောလောသဲ ၁:၁၆၊ ၁၇၊ ဟေဗြဲ ၁:၂)။

The Origin of Elementary Matter.—Since 1860 the literature of the Seventh-day Adventist Church has presented more than one viewpoint concerning creation of the elementary matter from which the physical structure of living organisms is formed (Smith 1860). Some scholars and church leaders have taken the position that all elementary matter in our planet came into existence at the beginning of creation week. Others have understood the testimony of Scripture to suggest, or at least allow, that the substance of earth and solar system is the result, at least in part, of creative activity before creation week. Published statements indicate that some Adventist scholars have advocated first one and then the other of these viewpoints (Price 1902, 1941, 1946; Clark 1946, 1962, 1977). More recently it has been suggested that Planet Earth may presently contain elementary matter, some of which (1) is the result of creative activity at an earlier time in the history of the universe, (2) some that came into existence during creation week, and (3) some that was created in physically negligible but idealogically significant amount in connection with miracles such as Christ’s feeding the multitudes (Brown 1958, 1971). It is an essential feature of each of these viewpoints that all things throughout the universe, both visible and invisible, were created by Christ (John 1:3; Col. 1:16, 17; Heb. 1:2).

သတ္တမနေ့အဒ်ဗင်တစ်အသင်းတော်၏ အစောပိုင်းဖွံ့ဖြိုးမှုကာလတွင် တွေ့ရှိခဲ့သော ဒီးအိစ်အမြင်သည် ဘုရားသခင်၏ ဖန်ဆင်းမှုကို လူသားအယူအဆများနှင့် အတွေ့အကြုံများဖြင့် ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဤအမြင်သည် ဘုရားသခင်၏ ဖန်ဆင်းမှုလုပ်ငန်းကို လူသားထက် အနန္တပိုမိုကြီးမားသော စကေးတွင် ထားရှိခဲ့သော်လည်း၊ ၎င်းသည် ဘုရားသခင်၏ ဖန်ဆင်းမှုလုပ်ဆောင်မှုကို လူသားနှင့်ဆင်တူအောင် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၊ ယခင်ရှိပြီးသော ပစ္စည်းများကို အသုံးပြုခြင်းနှင့် ဖန်ဆင်းရှင်၏ ဆက်လက်အာရုံစိုက်မှုမလိုအပ်ဘဲ ပုံမှန်လည်ပတ်နိုင်သော ထုတ်ကုန်တစ်ခုကို ဖွဲ့စည်းခြင်းတို့ဖြင့် ဖြစ်သည်။ အယ်လင်ဂျီ ဝိုက်သည် ဤအမြင်ကို အကြိမ်ကြိမ် ဆန့်ကျင်ခဲ့ပြီး၊ ဘုရားသခင်သည် သူ၏ ဖန်ဆင်းမှုလုပ်ဆောင်မှုတွင် ယခင်ရှိပြီးသော ရုပ်ဝတ္ထုကို အကြွေးမတင်သလို မှီခိုမှုမရှိဘဲ၊ သဘာဝဥပဒေများသည် မိမိဘာသာ လုပ်ဆောင်နိုင်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ ဘုရားသခင်၏ ဆန္ဒနှင့် ဖန်ဆင်းမှုစွမ်းအားတို့၏ ဆက်လက်ထုတ်ဖော်မှုဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြခဲ့သည် (နှေမယာ ၉:၆; ကောလောသဲ ၁:၁၇; ဟေဗြဲ ၁:၃; ဝိုက် ၁၈၈၄၊ ၁၈၉၇၊ ၁၉၀၃၊ ၁၉၀၄၊ ၁၉၀၅)။

A deist viewpoint that was encountered during the early development of the Seventh-day Adventist Church described God’s creation in terms of human concepts and experience. Although this viewpoint placed the work of God on an infinitely greater scale than that of man, it made God’s creative activity similar to man’s in the utilization of previously existing material and in the formation of a product that would function regularly without continuous attention on the part of its Creator. Ellen G. White repeatedly opposed this viewpoint, stating that God is not indebted to or dependent on pre-existent matter in His creative activity and that the laws of nature are not self-acting but are the continuing expression of God’s will and creative power (Neh. 9:6; Col. 1:17; Heb. 1:3; White 1884, 1897, 1903, 1904, 1905).

၂. ဇီဝဓာတုဗေဒ၏ သက်သေခံချက်

II. The Testimony of Biochemistry

ဇီဝဓာတုပစ္စည်းများ၏ မူလအစ။—ဘုံဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ပုံစံတစ်ခုသည် ဇီဝဓာတုဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ဖြင့် အသက်ဇီဝ၏ အစပြုမှုကို စတင်သည်။ ဇီဝဓာတုဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သည် အနည်းငယ်သော အက်တမ်များသာပါဝင်သော ရိုးရှင်းသော မော်လီကျူးများကို အက်တမ်ထောင်ပေါင်းများစွာပါဝင်သော ဧရာမဒြပ်ပေါင်းများအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲစေသည့် ရုတ်တရက်ဖြစ်ပေါ်သော ဓာတုဓာတ်ပြုမှုများ၏ အစီအစဉ်များကို လိုအပ်သည်။ ဤဒြပ်ပေါင်းများသည် အောက်ပါ အခြေအနေများအတိုင်း ရိုးရှင်းသော ဆဲလ်များအဖြစ်သို့ စုစည်းဖွဲ့စည်းခံရသည်။ (က) အမိုင်နိုအက်ဆစ်များနှင့် မိုနိုနျူကလီယိုတက်များကဲ့သို့သော ဇီဝမော်နိုမာများ၏ ဖွဲ့စည်းမှု။ (ခ) ဤတည်ဆောက်ပုံအခြေခံ မော်လီကျူးများကို ပရိုတင်းများနှင့် နျူကလီယိအက်ဆစ်များကဲ့သို့သော ပိုလီမာများအဖြစ် စုစည်းခြင်း။ (ဂ) ရိုင်ဘိုဆုန်းများနှင့် အမြှေးပါးများကဲ့သို့သော စူပါမော်လီကျူးကောင်ပလက်များအဖြစ် ဇီဝပိုလီမာများ၏ မိမိဘာသာ စုစည်းဖွဲ့စည်းမှု။ (ဃ) ဤကောင်ပလက်များကို နျူကလိယပ်၊ အင်ဒိုပလတ်စမစ်ရက်တီကျူလမ်၊ နှင့် မိုက်တိုကွန်ဒရီယံများကဲ့သို့သော အော်ဂဲနယ်များအဖြစ် စုစည်းဖွဲ့စည်းမှု။ (င) ဤအော်ဂဲနယ်များ၏ စုစည်းမှုဖြင့် ရိုးရှင်းသော ဆဲလ်တစ်ခု၏ ဖွဲ့စည်းမှု။

The Origin of Biochemicals.—A common evolutionist model for the origin of life begins with chemical evolution. Chemical evolution requires sequences of spontaneous chemical reactions that convert simple molecules, each containing only a few atoms, into giant compounds of thousands of atoms. These compounds are then organized into simple cells according to the following scenario: (a) the formation of biomonomers such as amino acids and mononucleotides; (b) the condensation of these building-block-type molecules into polymers such as proteins and nucleic acids; (c) self-assembly of biopolymers into supramolecular complexes such as ribosomes and membranes; (d) the organization of these complexes into organelles such as nuclei, endoplasmic reticula, and mitochondria; and (e) the formation of a simple cell by the assembly of these organelles.

ဤဆောင်းပါး၏ နယ်ပယ်သည် ၎င်းအားလုံးကို အသေးစိတ်ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် မဖြစ်နိုင်ပါ။ ဤနေရာတွင် ရည်ရွယ်ချက်မှာ လက်ရှိအသက်ရှင်ဆဲလ်များ၏ လည်ပတ်မှုဆိုင်ရာ နားလည်မှုအလင်းတွင် ဤအစီအစဉ်၏ ဖြစ်နိုင်ခြေကိုသာ အကဲဖြတ်ရန်ဖြစ်သည်။

The scope of this article does not permit detailed consideration of all of these. The purpose here is to evaluate the mere plausibility of such a scheme in the light of current understanding of the workings of living cells.

သိပ္ပံနည်းကျ လေ့လာမှုများက ဓာတ်ပြုမှုတစ်ခုသည် ရုတ်တရက်ဖြစ်ပေါ်ရန်အတွက် ဖြစ်စဉ်နှစ်ခု ဖြစ်ပေါ်မည်ဖြစ်ကြောင်း တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ပထမ၊ ဓာတ်ပြုသည့် ဒြပ်ပစ္စည်းများသည် လွတ်လပ်စွမ်းအင်ဟုခေါ်သော အရာကို ဆုံးရှုံးမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထုတ်ကုန်များအဖြစ် စွမ်းအင်နိမ့်ကျသော အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိမည်။ ဒုတိယ၊ အနည်းငယ်သော ခြွင်းချက်များဖြင့် ဤထုတ်ကုန်များသည် ဓာတ်ပြုသည့် ပစ္စည်းများထက် ပိုမိုဖရိုဖရဲဖြစ်လိမ့်မည်။ ရုတ်တရက်ဖြစ်ပေါ်မှုအတွက် အထက်ပါလိုအပ်ချက်များကို မဖြည့်ဆည်းနိုင်သော ဓာတ်ပြုမှုများသည် စွမ်းအင်အသုံးပြုမှုဖြင့် အတင်းအကြပ်ပြုလုပ်မှသာ ဖြစ်ပေါ်မည်။ ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်သော ညွှန်ကြားမှုနှင့် စွမ်းအင်ထည့်သွင်းမှုမရှိဘဲ ရုတ်တရက်ဖြစ်ပေါ်သော ဖြစ်စဉ်များသည် အမြဲတမ်း လွတ်လပ်စွမ်းအင်နိမ့်ကျမှု၊ ရှုပ်ထွေးမှုနည်းပါးမှု၊ သတင်းအချက်အလက်ပါဝင်မှု နည်းပါးမှု၊ နှင့် ဖြစ်နိုင်ခြေပိုမိုမြင့်မားသော အခြေအနေသို့ ဦးတည်သွားသည်။ ဤမူသည် မကြာခဏ အပူဗေဒ၏ ဒုတိယဥပဒေဟု ရည်ညွှန်းခံရသည်။

Extended scientific observations have established that for a reaction to be spontaneous two processes will take place. First, the reacting substances will lose what is called free energy, reaching a lower energy state as products. Second, with rare exception these products will be more disordered than were the reactants. Reactions that do not meet the above requirements for spontaneity will occur only if forced to do so with the expenditure of energy. Processes that occur spontaneously without intelligent direction and energy input always proceed toward lower free energy, lower complexity, lower information content, and a state of higher probability. This principle is often referred to as the second law of thermodynamics.

အမိုင်နိုအက်ဆစ်များသည် သက်ရှိများ၏ အခြေခံတည်ဆောက်ပုံများအဖြစ် ယူဆခံရသည်။ ၎င်းတို့သည် ကာဗွန်၊ ဟိုက်ဒရိုဂျင်၊ အောက်ဆီဂျင်၊ နိုက်ထရိုဂျင်၊ နှင့် တစ်ခါတစ်ရံ ဆာလဖာတို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ တိကျသောအချိုးအစားနှင့် အရေးကြီးသော တိကျသော အာကာသအစီအစဉ်ဖြင့် ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့ကို ဓာတုဗေဒအရ ရှည်လျားသော ကွင်းဆက်ပုံစံဖြင့် ချိတ်ဆက်ပြီး သင့်လျော်သော အစီအစဉ်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းသောအခါ ၎င်းတို့သည် ပရိုတင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။

Amino acids are considered to be fundamental building blocks of organisms. They are made up of carbon, hydrogen, oxygen, nitrogen, and sometimes sulphur in exact proportions and in critically exact spatial arrangement. When chemically bound together in long, chainlike fashion and in appropriate sequence they form proteins.

အမိုင်နိုအက်ဆစ်များသည် ယခုအခါ သဘာဝတွင် သီးသန့်ဖြစ်ပေါ်မလာတော့ပါ၊ ပြီးနောက် ၎င်းတို့သည် လက်ရှိကမ္ဘာပေါ်ရှိ အခြေအနေများအောက်တွင် ၎င်းတို့၏ အခြေခံအစိတ်အပိုင်းများမှ ရုတ်တရက်ဖြစ်ပေါ်နိုင်ကြောင်း သက်သေမရှိပါ။ (အချို့သော ရိုးရှင်းသော အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ အနည်းငယ်သော အရိပ်အယောင်များကို ဥက္ကာခဲအချို့တွင် တွေ့ရှိခဲ့သည် [ကရိုနင်နှင့် မိုးရ် ၁၉၇၆])။ ထို့ကြောင့် ဇီဝဓာတုဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ကို ထောက်ခံသူများသည် ခန့်မှန်းထားသော ရှေးဦးအခြေအနေများအောက်တွင် အမိုင်နိုအက်ဆစ်များကို ထုတ်လုပ်နိုင်မည့် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော ယန္တရားများကို ရှာဖွေရန် တွန်းအားပေးခံရသည်။ သက်ရှိများအတွက် လိုအပ်သော အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၂၀ အနက် ၁၈ မျိုးအထိကို မီသိန်း (ကာဗွန်နှင့် ဟိုက်ဒရိုဂျင်ပါဝင်သည်)၊ အမိုးနီးယား (နိုက်ထရိုဂျင်နှင့် ဟိုက်ဒရိုဂျင်ပါဝင်သည်)၊ နှင့် ရေ (အောက်ဆီဂျင်နှင့် ဟိုက်ဒရိုဂျင်ပါဝင်သည်) တို့ကို ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဓာတ်ငွေ့၏ လျှော့ချအငွေ့ထုအတွင်း ရောနှောပြီး၊ အမျိုးမျိုးသော နည်းလမ်းများဖြင့် စွမ်းအင်မြှင့်တင်ခြင်းဖြင့် ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းနိုင်သည်။ လျှပ်စစ်ဓာတ်လွှတ်မှု၊ အမျိုးမျိုးသော ဓာတ်ရောင်ခြည်များ၊ မြင့်မားသော အပူချိန်၊ နှင့် ဖိအားတို့ကို ဓာတ်ခွဲခန်းအခြေအနေများတွင် စွမ်းအင်မြှင့်တင်သည့် အေးဂျင့်များအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့ပြီး အောင်မြင်မှုအချို့ရရှိခဲ့သည် (လမ်မွန် ၁၉၇၀; လော်လက်စ်နှင့် ဘွိုင်တွန် ၁၉၇၃; အီဗတ်နှင့် ရှရိုဒတ်ဇကီ ၁၉၇၆)။ ဤစမ်းသပ်မှုများတွင် ထုတ်လုပ်ထားသော အမိုင်နိုအက်ဆစ်ပမာဏသည် မူလကာဗွန်ဒြပ်ပေါင်းများ၏ ပမာဏအနည်းငယ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် နည်းပါးပြီး၊ များသောအားဖြင့် ၁ ရာခိုင်နှုန်းထက်နည်းသည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်များအားလုံးသည် အမိုင်နိုအက်ဆစ်များကို ၎င်းတို့ဖြစ်ပေါ်လာသည်နှင့်တပြိုင်နက် ဓာတ်ပြုစနစ်မှ ဖယ်ရှားရန် အနည်းငယ်ရှုပ်ထွေးသော ကြိုတင်ကာကွယ်မှုများကို လုပ်ဆောင်ရန် လိုအပ်သည်၊ သို့မှသာ စွမ်းအင်ရင်းမြစ်ဖြင့် ၎င်းတို့၏ နောက်ဆက်တွဲ ပျက်စီးမှုကို ကာကွယ်နိုင်မည် (မီလာနှင့် ယူရီ ၁၉၅၉)။

Amino acids do not now occur in nature by themselves, and there is no evidence that they can be formed spontaneously from their basic constituents under present circumstances on earth. (Minute traces of some of the simpler amino acids have been found in a few meteorites [Cronin and Moore 1976].) Proponents of chemical evolution, therefore, are compelled to seek for plausible mechanisms that could yield amino acids under postulated primitive conditions. Up to possibly 18 of the 20 amino acids necessary for organisms may be synthesized by mixing methane (containing carbon and hydrogen), ammonia (containing nitrogen and hydrogen), and water (containing oxygen and hydrogen), in a reducing atmosphere of hydrogen gas, and by highly energizing the mixture in a variety of ways. Electric discharge, various radiations, high temperature, and pressure have all been used as energizing agents in laboratory situations with some success (Lemmon 1970; Lawless and Boynton 1973; Evard and Schrodetzki 1976). The amount of amino acids produced in these experiments has been low, usually less than 1 percent, in comparison to the initial quantity of the carbon compounds present. These procedures all require that somewhat elaborate precautions be taken to remove the amino acids from the reacting system as they are formed so as to prevent their subsequent destruction by the energy source (Miller and Urey 1959).

အမိုင်နိုအက်ဆစ်ပေါင်းစပ်မှုအတွက် လိုအပ်သော အထူးပြုဓာတ်ခွဲခန်းအခြေအနေများသည် လုံလောက်သောစွမ်းအင်နှင့် ဓာတ်ပြုမှုထုတ်ကုန်များကို ထိန်းသိမ်းရန် “မူလမြေကြီး” အခြေအနေတစ်ခုကို အဆိုပြုရန် ခက်ခဲစေသည်။ မီးတောင်အပူ၊ လျှပ်စီးလက်ခြင်း၊ ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှု၊ နှင့် ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်များသည် စွမ်းအင်အရင်းအမြစ်များဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ မြေကြီး၏ဓာတ်ငွေ့အငွေ့ထုသည် အမိုင်နိုအက်ဆစ်များပေါင်းစပ်နိုင်ရန် လိုအပ်သော ဟိုက်ဒရိုဂျင်အစား အောက်ဆီဂျင်ကို အမြဲတမ်းပိုမိုပါဝင်ထားသည်ဟူသော သက်သေများ တိုးပွားလျက်ရှိသည် (ဂျာဗာ နှင့် စနိုး ၁၉၇၄; ဝေါ်လတန် ၁၉၇၆)။ အောက်ဆီဂျင်ရှိနေပါက၊ အမိုင်နိုအက်ဆစ်များနှင့် အခြားဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ သက်ဆိုင်သောမော်လီကျူးများသည် လျင်မြန်စွာ ပျက်စီးသွားမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင်၊ အောက်ဆီဂျင်မပါသောလေထုတွင် ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်ကို တားဆီးရန် မြင့်မားသောအိုဇုန်းအလွှာမရှိသဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် အော်ဂဲနစ်ဒြပ်ပေါင်းများကို လျင်မြန်စွာ ဖျက်ဆီးသည်။

The highly specialized laboratory conditions necessary for amino-acid synthesis make it difficult to propose a “primitive earth” situation that would provide adequate energy and sufficient preservation of the reaction products. Volcanic heat, lightning discharge, radioactivity and ultraviolet radiation are possible sources of energy; but there is increasing evidence that earth’s gaseous envelope has always contained an abundance of oxygen, rather than the hydrogen necessary for a reducing atmosphere in which amino acids can be synthesized (Javor and Snow 1974; Walton 1976). In the presence of oxygen, amino acids and any other biologically relevant molecules would have been quickly destroyed. Furthermore, an atmosphere without oxygen would not have a protective high altitude layer of ozone to stop ultraviolet radiation, which rapidly destroys organic compounds.

အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ ပေါင်းစပ်မှုအစီအစဉ်တွင် သက်ရှိဆဲလ်များဆီသို့ ဦးတည်သွားမည်ဟု ယူဆထားသည့် နောက်ထပ်အခက်အခဲများလည်း ရှိသည်။ အမိုင်နိုအက်ဆစ်တစ်ခုသည် ဖွဲ့စည်းပုံပုံစံ ၄ မျိုးဖြင့် ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။ ဤဂုဏ်သတ္တိကို စတီရီယိုဓာတုဗေဒ (stereochemistry) ဟုခေါ်သည်။ ၎င်းတို့အနက် ၂ မျိုးသည် လူတစ်ဦး၏ လက်နှစ်ဖက်နှင့်တူပြီး၊ ညာလက်ပုံစံနှင့် ဘယ်လက်ပုံစံဟူ၍ အလွန်ဆင်တူသော်လည်း၊ မှန်ထဲတွင် ပုံရိပ်သည် မှန်ရှေ့ရှိ အရာဝတ္ထုနှင့် ပြောင်းပြန်ဖြစ်နေသည့်ပုံစံအတိုင်း ကွဲပြားသည်။ ဤပုံစံနှစ်မျိုးကို ဒီ (D) နှင့် အယ်လ် (L) ပုံစံများဟု ခေါ်ပြီး၊ ဓာတ်ခွဲခန်းပေါင်းစပ်မှုများသည် ပုံမှန်အားဖြင့် တစ်ခုချင်းစီ၏ ပမာဏညီမျှခန့်ကို ထုတ်လုပ်သည်။ သက်ရှိသတ္တဝါများ၏ ပရိုတင်းများသည် လိုအပ်သော အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၂၀ မျိုးစီ၏ အယ်လ်ပုံစံဖြင့် လုံးဝနီးပါး ဖွဲ့စည်းထားသည်။ အကယ်၍ အသက်သည် ကျပန်းဖြစ်ပေါ်လာပြီး “ရရှိနိုင်သော” အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ တစ်ဝက်သည် ဒီပုံစံများဖြစ်ပါက၊ သက်ရှိသတ္တဝါများတွင် ဒီပုံစံများသည် အဘယ်ကြောင့် တူညီစွာ ကိုယ်စားမပြုသနည်း။

There are additional difficulties with the scheme for a synthesis of amino acids that would supposedly lead to living cells. An amino acid may occur in four structural forms. This property is known as stereochemistry. Two of the forms are like a person’s two hands, right-hand form and left-hand form, very much alike yet different in the same way the image in a mirror is reversed from the object before the mirror. These two forms are called D and L forms and laboratory syntheses normally yield approximately equal amounts of each. The proteins of living organisms consist almost entirely of the L form of each of the 20 different necessary amino acids. If life randomly evolved and half of the “available” amino acids were D forms, why are D forms not equally represented in living organisms?

ထို့ပြင်၊ ဒီ နှင့် အယ်လ် ပုံစံများအပြင်၊ ပရိုတင်းများတွင် ပုံမှန်မတွေ့ရသော အမိုင်နိုအက်ဆစ်မျိုးကွဲများသည် “မူလမြေကြီး” စမ်းသပ်မှုများတွင် တစ်ခါတစ်ရံ များပြားစွာ ထုတ်လုပ်ပေးသည် (လော်လက်စ် နှင့် ဘွိုင်တန် ၁၉၇၃)။ ဤမျိုးကွဲများသည် အနည်းဆုံး အချို့သော သက်ရှိသတ္တဝါများတွင် ပရိုတင်းဖွဲ့စည်းမှုတွင် အဘယ်ကြောင့် မပါဝင်သနည်းဟူသော မေးခွန်းကို ထုတ်နိုင်သည်။

In addition to the D and L forms, varieties of amino acids not normally found in proteins are also produced in simulated “primitive earth” experiments, sometimes in great abundance (Lawless and Boynton 1973). The question can be raised Why are not these varieties also involved in protein formation, at least in some organisms?

ပိုလီဆက်ကာရိုက်၊ လီပိဒ်၊ နှင့် နျူကလီးယစ်အက်ဆစ်များ၏ အဆောက်အဦဖြစ်သော မိုနိုဆက်ကာရိုက်၊ ဖက်တီအက်ဆစ်၊ နှင့် နိုက်ထရိုဂျင်အခြေခံများ၏ မူလဇီဝပေါင်းစပ်မှုအစီအစဉ်များတွင် ဆင်တူအခက်အခဲများ ရှိသည်။ ၎င်းတို့ထဲမှ တစ်ခုမျှ အောက်ဆီဂျင်ရှိနေသော မူလဇီဝအခြေအနေများတွင် ပေါင်းစပ်နိုင်ခြင်းမရှိပါ။ ထို့ပြင်၊ မိုနိုဆက်ကာရိုက်များသည် ဖွဲ့စည်းပုံပုံစံများစွာ၏ တူညီသောရောနှောမှုအဖြစ် ထုတ်လုပ်ခံရပြီး၊ ၎င်းတို့အနက် တစ်ခုသာလျှင် သက်ရှိသတ္တဝါများတွင် အမှန်တကယ်တွေ့ရှိရသည်။

Similar difficulties exist with schemes for prebiotic syntheses of monosaccharides, fatty acids, and nitrogenous bases that are the building blocks of polysaccharides, lipids, and nucleic acids. None of these can be synthesized under prebiotic conditions in the presence of oxygen. Moreover, monosaccharides would again be produced as equal mixtures of several structural forms, of which only one is actually found in living organisms.

ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်သောလူတစ်ဦးသည် အတော်လေး ရှုပ်ထွေးပြီး ခေတ်မီသောကိရိယာများကို အသုံးပြု၍ “မူလမြေကြီး” အခြေအနေများတွင် ရိုးရှင်းသော ဒြပ်ပေါင်းအနည်းငယ်ကို ပေါင်းစပ်နိုင်ကြောင်း အတိအလင်း သက်သေပြခဲ့သည်။ သို့သော်၊ ရိုးရှင်းသော ဓာတုဒြပ်ပေါင်းများသည် လုံလောက်သောအချိန်ပေးပါက လူသားအဖြစ်သို့ ကိုယ်တိုင်ဖွဲ့စည်းနိုင်စွမ်းရှိသည်ဟူသော ပြောင်းပြန်အဆိုသည် မမှန်ကန်ပါ။

It has been proved conclusively that an intelligent person using rather complex and sophisticated equipment under so-called “primitive earth” conditions, is able to synthesize a few simple compounds; but it does not follow that the reverse must also be true, that is, that simple chemical compounds have the capacity spontaneously to organize into man, given sufficient time.

အသက်၏ ကိုယ်တိုင်ဖြစ်ပေါ်လာသော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ပုံစံတစ်ခုသည် အမိုင်နိုအက်ဆစ်နှင့် ရိုးရှင်းသောသကြားများကဲ့သို့သော အခြေခံအဆောက်အဦယူနစ်များ (ဇီဝမိုနိုမာများ) ၏ မူလအစကို ရှင်းပြရုံသာမက၊ ၎င်းတို့ကို ပိုမိုရှုပ်ထွေးပြီး ထူးခြားသော မော်လီကျူးများအဖြစ် (ဇီဝပိုလီမာများ) ပေါင်းစည်းမှုကိုလည်း ရှင်းပြရမည်။ ဤပေါင်းစည်းမှုလုပ်ငန်းစဉ်ကို ပိုလီမာပြုလုပ်ခြင်း (polymerization) ဟုခေါ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ သို့မဟုတ် မိုနိုနျူကလီးယိုတိုက်များသည် ပရိုတင်းများနှင့် နျူကလီးယစ်အက်ဆစ်များအဖြစ် ပိုလီမာပြုလုပ်သည်။ ဤဓာတ်ပြုမှုများ၏ ကိုယ်တိုင်ဖြစ်ပေါ်မှုနှင့်ပတ်သက်သော ပြဿနာအချို့ကို ကယ်လဗင် (၁၉၆၉၊ စာမျက်နှာ ၁၅၅–၁၅၇) နှင့် ဂစ်ရှ် (၁၉၇၂၊ စာမျက်နှာ ၁၇) တို့က ဆွေးနွေးထားသည်။ ပထမဦးစွာ၊ ဇီဝမိုနိုမာများ (အခြေခံယူနစ်များ) ကို ပိုလီမာများ (ရှုပ်ထွေးသောမော်လီကျူးများ) အဖြစ် ပိုလီမာပြုလုပ်ခြင်း (ပိုမိုရှုပ်ထွေးသောပုံစံများအဖြစ် ပေါင်းစည်းခြင်း) ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် ရေဓာတ်ထုတ်ယူခြင်း (ရေဖယ်ရှားခြင်း) ဓာတ်ပြုမှုကို ပါဝင်သည်။ ဒုတိယအနေဖြင့်၊ ဇီဝမိုနိုမာများ၏ စီစဉ်မှုသည် အလွန်တိကျရမည်။ ၎င်းတို့၏ ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုအတွက် သင့်လျော်သောအစီအစဉ်သည် အရေးကြီးသည်။

A model for the spontaneous evolution of life not only must account for the origin of the basic building units such as amino acids and simple sugars, called biomonomers, it must also account for the combining of these building blocks into more complex and highly characteristic molecules called biopolymers. The process of uniting these is called polymerization. For instance, amino acids or mononucleotides are polymerized to form proteins and nucleic acids, respectively. Some of the problems dealing with the spontaneous occurrence of these reactions are discussed by Calvin (1969, pp. 155-157) and Gish (1972, p. 17). First, one needs to consider the polymerization (combination into more complex forms) of the biomonomers (basic units) into large polymers (complex molecules), which involves a dehydration (removal of water) reaction. Second, the arrangement of the biomonomers has to be highly specific; a proper sequence is critical for their biological activity.

ရေဓာတ်ထုတ်ယူခြင်းဓာတ်ပြုမှုသည် စွမ်းအင်လိုအပ်သည်။ ဤစွမ်းအင်ကို ပံ့ပိုးရန် အစီအစဉ်များစွာကို အကြံပြုထားသည်။ ဖောက်စ် နှင့် ၎င်း၏လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်များက ပြုလုပ်သော စမ်းသပ်မှုများတွင် (ဖောက်စ် ၁၉၆၅) ခြောက်သွေ့သော အမိုင်နိုအက်ဆစ်ရောနှောမှုများကို ၁၇၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထိ အပူပေးခဲ့ပြီး၊ ပရိုတင်းဆင်တူပစ္စည်းများဟု ခေါ်သော ပရိုတင်းအိုဒ်များကို ရရှိခဲ့သည်။ ပရိုတင်းအိုဒ်ဖွဲ့စည်းမှုသည် အမိုင်နိုအက်ဆစ်ပါဝင်မှုမြင့်မားမှုကို အမြဲလိုအပ်သည်။ ၎င်းကို ရေရှိနေသောအခါ ပြီးမြောက်အောင်မပြုလုပ်နိုင်ပါ၊ အကြောင်းမှာ ရေသည် ဓာတ်ပြုမှု၏ထုတ်ကုန်ဖြစ်ပြီး၊ ပိုလီမာပြုလုပ်ခြင်းကို ပြီးမြောက်ရန် ဖယ်ရှားရမည်ဖြစ်သည်။ ရေရှိနေပါက ပိုလီမာများသည် ဟိုက်ဒရိုလိုက်ဇ် ဖြစ်ပြီး မိုနိုမာများအဖြစ်သို့ ပြန်လည်ယိုယွင်းသွားသည်။ မူလမြေကြီး၏ မျက်နှာပြင်သည် သမုဒ္ဒရာများဖြင့် ဖုံးလွှမ်းထားသည်ဟု ယူဆထားသောကြောင့်၊ အမိုင်နိုအက်ဆစ်များကို ခြောက်သွေ့သောနေရာများ (ဥပမာ၊ မီးတောင်များ) တွင် ဤမျှများပြားစွာ စုစည်းနိုင်မည်ကို စိတ်ကူးရန်ခက်ခဲသည်။

The dehydration reaction requires energy; and several schemes have been suggested to provide this energy. In experiments carried out by Fox and his co-workers (Fox 1965) mixtures of dry amino acids were heated up to 175° C. and proteinlike substances called proteinoids were obtained. Proteinoid formation always required high amino-acid concentrations. It cannot be accomplished in the presence of water, for water is a product of the reaction and must be removed in order to carry the polymerization to completion. In the presence of water the polymers tend to hydrolyze and degrade back to the monomers. It is difficult to imagine how such large amounts of amino acids could be concentrated at certain dry localities (volcanoes, e.g.) on the surface of the primitive earth, postulated to be mostly covered with oceans.

မီလာ နှင့် ယူရေး (၁၉၅၉) တို့က ပြုလုပ်ခဲ့သော စမ်းသပ်မှုများသည် ရေပါဝင်သောအလတ်စားတွင် အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ ဖွဲ့စည်းမှုကို ယူဆခဲ့သည်။ ရေပါဝင်သောပတ်ဝန်းကျင်တွင် အမိုင်နိုအက်ဆစ်များကို ဆက်သွယ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများကို ဆိုင်ယာနိုင်းဒ်များကဲ့သို့သော ရေဓာတ်ထုတ်ယူမော်လီကျူးများကို အသုံးပြု၍ ပြုလုပ်ခဲ့သည် (စတိန်းမန်း နှင့် အခြားသူများ၊ ၁၉၆၄)။ ပရိုတင်းများတွင် အမိုင်နိုအက်ဆစ်ရာပေါင်းများစွာ ဆက်စပ်ပါဝင်နိုင်သော်လည်း၊ ဤနည်းလမ်းဖြင့် သိသာထင်ရှားသော ထုတ်လုပ်မှုတွင် အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၄ ခုအထိသာ ဆက်သွယ်နိုင်သည်။

The experiments performed by Miller and Urey (1959), described above, assumed the formation of the amino acids in an aqueous media. Attempts have been made to couple amino acids in an aqueous environment by using dehydrating molecules such as cyanamides (Steinman, et al., 1964). While proteins may contain several hundred amino acids in a chain, this method can join only up to four in any appreciable yields.

ပိုမိုဆိုးရွားသော ပြဿနာမှာ ပရိုတင်းများရှိ အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ မျဉ်းဖြောင့်ဆက်စပ်မှုဖြစ်သည်။ အသုံးဝင်သော ပရိုတင်းများသည် အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၂၀ မျိုးမှ ကျပန်းပိုလီမာများ မဟုတ်ပါ။ ဆဲလ်တစ်ခု၏ အသက်ရှင်မှုအတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်များစွာရှိပြီး၊ တစ်ခုချင်းစီသည် ဆဲလ်အတွင်း ထိုလုပ်ငန်းစဉ်ကို လိုက်နာနိုင်ရန် ပရိုတင်းတွင် သတ်မှတ်ထားသော အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ ဆက်စပ်မှုကို လိုအပ်သည်။ ပေးထားသော ပရိုတင်းတစ်ခုသည် အင်ဇိုင်းတစ်ခု သို့မဟုတ် ဇီဝဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ ဓာတ်ကူပစ္စည်းအဖြစ် လုပ်ဆောင်နိုင်ပြီး၊ ထိုသို့သော ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုများသည် အသက်ရှင်ဆဲလ်တစ်ခုချင်းစီမှ လုပ်ဆောင်သော ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုများအတွက် လိုအပ်ပြီး၊ တစ်ခုချင်းစီသည် များသောအားဖြင့် ကွဲပြားပြီး သတ်မှတ်ထားသော အင်ဇိုင်းတစ်ခုကို လိုအပ်သည်။ ၎င်းသည် အရိုးများနှင့် အရိုးနှင့်အရိုးကြားသောအရာများတွင် တွေ့ရှိရသော ကော်လဂျင်ကဲ့သို့ ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ပစ္စည်းအဖြစ် ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။ အချို့သော ပရိုတင်းများသည် အဆုတ်မှ ခန္ဓာကိုယ်၏ အတွင်းပိုင်းတစ်ရှူးများသို့ အောက်ဆီဂျင်ကို သယ်ဆောင်ပေးသော ဟီမိုဂလိုဘင်ကဲ့သို့ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးတွင် ပါဝင်သည်။ ပရိုတင်းတစ်ခုသည် ရောဂါပိုးဝင်ခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးသော သတ်မှတ်ထားသော ယန္တရားတစ်ခုကို ပေးစွမ်းနိုင်သော ပဋိဇီဝပစ္စည်းဖြစ်နိုင်သည်။ သက်ရှိတစ်ခုကို ထိန်းညှိရာတွင် ပါဝင်သော ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ စာပို့သူများဖြစ်သော ဟော်မုန်းများသည်လည်း ပရိုတင်းသဘာဝရှိနိုင်သည်။ အချို့သော ပရိုတင်းများသည် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော အမိုင်နိုအက်ဆစ်များအတွက် သိုလှောင်ရာအဖြစ် လုပ်ဆောင်သည်။ အခြားသူများဖြစ်သော အက်တင်သည် ကျုံ့ယူနိုင်စွမ်းရှိပြီး ကြွက်သားလှုပ်ရှားမှုအတွက် လိုအပ်သည်။ ဤမတူညီသော လုပ်ဆောင်ချက်များအားလုံးသည် ပရိုတင်းဖွဲ့စည်းမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေသော အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၂၀ မျိုး၏ အလွန်သတ်မှတ်ထားသော အရေအတွက်နှင့် အစီအစဉ်ပေါ်တွင် မူတည်သည်။ အက္ခရာ ၂၆ လုံးကို စကားလုံးများ၊ ဝါကျများ၊ စာပိုဒ်များနှင့် စာအုပ်များအတွက် သတ်မှတ်ထားသော အဓိပ္ပာယ်ကို ပေးရန် အသုံးပြုသည့် ရေးသားမှုတွင် ဆင်တူသော အခြေအနေတစ်ခုရှိသည်။

More serious is the problem of the linear sequence of amino acids in proteins. Useful proteins are not random polymers of 20 kinds of amino acids. There are many chemical functions that are vital to the life of a cell, and each function requires a specific sequence of amino acids in the protein, which enables that process to be followed in the cell. A given protein may act as an enzyme, or biological catalyst, required for the many chemical reactions carried out by each living cell, each reaction usually requiring a different and specific enzyme. It can serve as structural material such as collagen, found in tendons and ligaments. Some proteins are involved in transport, such as hemoglobin, which carries oxygen from the lungs to the inner tissues of the body. A protein may be an antibody that provides a specific protective mechanism against infection. Hormones, the chemical messengers involved in regulating an organism, may also be protein in nature. Some proteins act as storage for the essential amino acids. Others, such as actin, have the ability to contract and are needed for muscular action. All of these diverse functions depend on a highly specific number and order for the 20 kinds of amino acids that form protein structure. An analogous situation exists in writing, where 26 letters are used to provide a specific meaning to words, sentences, paragraphs, and books.

အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ ဆက်စပ်မှု၏ တိကျမှု၏ အရေးပါမှုကို သဘောပေါက်ရန် ဆစ်ကယ်ဆဲလ်သွေးအားနည်းရောဂါကို စဉ်းစားရုံဖြင့် လုံလောက်သည်။ ၎င်းသည် အနီသွေးဆဲလ်များ၏ အောက်ဆီဂျင်သယ်ဆောင်ပရိုတင်းဖြစ်သော ဟီမိုဂလိုဘင်ကို ထိခိုက်စေသော ရောဂါတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဟီမိုဂလိုဘင်သည် အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ ကွင်းဆက်လေးခုဖြစ်ပြီး၊ တူညီသော ကွင်းဆက်နှစ်ခုသည် အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၁၄၁ ခုနှင့်၊ အခြားတူညီသော ကွင်းဆက်နှစ်ခုသည် အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၁၄၆ ခုရှည်သည်။ ဆစ်ကယ်ဆဲလ်သွေးအားနည်းရောဂါသည် ပိုရှည်သော ကွင်းဆက်နှစ်ခုစီတွင် အနေအထား ၆ တွင် ဂလူတမစ်အက်ဆစ်အစား ဗယ်လင်းဖြင့် အစားထိုးခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သည်။ ပရိုတင်းများတွင် အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ အစားထိုးမှုအားလုံးသည် ဤသို့သော သိသာထင်ရှားမှုမရှိသော်လည်း၊ အချို့သည် ပိုမိုသိသာသည်။ ပရိုတင်းများရှိ အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ မှန်ကန်သော အစီအစဉ်သည် အသက်ရှင်သက်ရှိအတွင်း ၎င်း၏ လှုပ်ရှားမှုနှင့် လုပ်ဆောင်မှုအတွက် အမြဲတမ်း အလွန်အရေးကြီးသည်။

One has only to consider the genetic disorder sickle-cell anemia to appreciate the importance of precision in the sequence of amino acids in proteins. This is a disease that affects the oxygen-carrying protein, hemoglobin, of the red blood cells. Hemoglobin consists of four chains of amino acids. Two identical chains are 141 and two other identical chains are 146 amino acids long. Sickle-cell anemia is caused by the replacement of valine for glutamic acid at position six in each of the two longer chains. While it is true that not all substitutions of amino acids in proteins are as drastic as this one, others are more so. The proper order of amino acids in proteins is always extremely critical to its activity and function within the living organism.

ကျပန်းထောက်ပံ့မှုများမှ မှန်ကန်သော အမိုင်နိုအက်ဆစ်ဆက်စပ်မှုကို ကိုယ်တိုင်ရရှိရန် ပြဿနာကို ဝှိုက်တ် နှင့် အခြားသူများ (၁၉၆၈၊ စာမျက်နှာ ၁၄၁) တွင် ဆွေးနွေးထားသည်။ အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၂၀ မျိုးသာ ပါဝင်ပြီး တစ်မျိုးစီသည် တစ်ကြိမ်သာ ဖြစ်ပေါ်သည့် ဆက်စပ်မှုတွင်၊ ၂ x ၁၀၁၈ (၂ ၏နောက်တွင် ၁၈ သုညများ) ခု ကွဲပြားသော ဆက်စပ်မှုများကို ဖွဲ့စည်းနိုင်သည်။ အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၂၈၈ ယူနစ်ပါဝင်သော ပရိုတင်းတစ်ခုအတွက် အမိုင်နိုအက်ဆစ် ၁၂ မျိုးသာအသုံးပြုပါက ၁၀၃၀၀ (၁ ၏နောက်တွင် ၃၀၀ သုညများ) ခု ဖြစ်နိုင်သော ပေါင်းစပ်မှုများ ရှိသည်ဟု တွက်ချက်ထားသည်။ ဤပေါင်းစပ်မှုများထဲမှ တစ်ခုစီမှ တစ်မော်လီကျူးတစ်ခုသာလျှင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ရှိပါက၊ ဤဆက်စပ်မှုများ၏ စုစုပေါင်းဒြပ်ထုသည် ၁၀၂၈၀ ဂရမ်ဖြစ်လိမ့်မည်။ သို့သော် ကမ္ဘာတစ်ခုလုံး၏ စုစုပေါင်းဒြပ်ထု၊ အော်ဂဲနစ်မဟုတ်သော ဒြပ်ထုနှင့် အားလုံးအပါအဝင်၊ ၁၀၂၇ ဂရမ်သာရှိသည်။

The problem of obtaining the proper amino-acid sequence spontaneously from random supplies is discussed by White et. al. (1968, p. 141). In a sequence containing only 20 different amino acids in which each kind occurs only once, 2 x 10¹⁸ (2 followed by 18 zeros) different sequences can be formed. It has been calculated that for a protein consisting of 288 amino acid units there are 10³⁰⁰ (1 followed by 300 zeros) possible combinations if only 12 kinds of amino acids are used. If only one molecule of each of these combinations existed on earth, then the total mass of these sequences would be 10²⁸⁰ grams; yet the total mass of the earth, inorganic matter and all, is only 10²⁷ grams.

ဖောက်စ်၏ စမ်းသပ်မှုများ၏ အခြေအနေများအောက်တွင် ဖွဲ့စည်းထားသော ပရိုတင်းနှိုက်များသည် ကျပန်းအမိုင်နိုအက်ဆစ်ဆက်စပ်မှုများကို ပိုင်ဆိုင်သည်။ ၎င်းတို့ထဲမှ တစ်ခုသည် လုပ်ဆောင်နိုင်သော ပရိုတင်း၏ ဆက်စပ်မှုရှိရန် ဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ကျပန်းဖြစ်ရပ်များဖြင့် ပေးထားသော ဆဲလ်တစ်ခု၏ ပရိုတင်းအနည်းငယ်ကိုပင် ထုတ်လုပ်ရန် အခွင့်အလမ်းသည် အလွန်နည်းပါးသည်။ ယုတ္တိဗေဒအရ အခြားရွေးချယ်စရာများကို ရှာဖွေသင့်သည်ဟု ညွှန်ပြသည်။ အီဒင် (၁၉၆၇)၊ ဟယ်လ် (၁၉၆၀)၊ ဆယ်လစ်ဘူရီ (၁၉၆၉၊ ၁၉၇၁)၊ ရှု့ဇင်ဘာဂါ (၁၉၆၇) ကဲ့သို့သော စာရေးဆရာများစွာသည် ကျပန်းဖြစ်ရပ်များဖြင့် အသက်ကို စည်းရုံးရန် မဖြစ်နိုင်ကြောင်း အလေးပေးပြောကြားခဲ့သည်။

The proteinoids formed under the conditions of Fox’s experiments, mentioned above, possess random amino-acid sequences. While it is possible that one of them will have the sequence of a functional protein, the chances of producing by random events on earth even a few of the proteins of a given cell are extremely low. Logic would dictate that one should look for alternatives. Many authors (Eden 1967; Hull 1960; Salisbury 1969, 1971; Schutzenberger 1967) have emphasized the improbability of organizing life by random events.

အသက်ရှင်ဆဲလ်များ၏ နောက်ထပ်ကြီးမားသော မော်လီကျူးအစိတ်အပိုင်းတစ်မျိုးမှာ နျူကလီယစ်အက်ဆစ်များဖြစ်သည်။ နျူကလီယစ်အက်ဆစ်များ၊ အထူးသဖြင့် ဒီအောက်ဆီရိုင်ဘိုနျူကလီယစ်အက်ဆစ် (DNA) သည် ဆဲလ်လည်ပတ်မှုအတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော ပရိုတင်းများအားလုံး၏ ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းမှုကို ညွှန်ကြားသည့် အချက်အလက်ကို မော်လီကျူးအဆင့်တွင် ထိန်းသိမ်းထားသည်။ DNA တွင် မိုနိုနျူကလီယိုတက်များ၏ ဆက်စပ်မှုသည် သဘာဝ၏ အဓိကကုဒ်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းကို အသက်ရှင်ဆဲလ်တစ်ခုမှ ဘာသာပြန်ဆိုသောအခါ၊ ပရိုတင်းများတွင် တွေ့ရှိရသော အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ ဆက်စပ်မှုကို ထိန်းချုပ်သည်။ ဤကုဒ်တွင် သို့မဟုတ် ၎င်း၏ ဘာသာပြန်ဆိုမှုတွင် အမှားများသည် လုပ်ဆောင်မှုမရှိသော ပရိုတင်းများ၏ ဖွဲ့စည်းမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။ ထို့အပြင်၊ DNA သည် ၎င်း၏ ကိုယ်ပိုင်ပုံတူပွားမှုအတွက် ပုံစံတစ်ခုကို ပေးစွမ်းသည်—ဆဲလ်ခွဲခြင်းအတွင်း ဆဲလ်မှဆဲလ်သို့ ထုတ်လွှင့်ရန်အတွက် တူညီသော DNA မော်လီကျူးများကို ထုတ်လုပ်ပေးသည့် လုပ်ငန်းစဉ်ဖြစ်သည်။ ဤပုံတူပွားမှုနှင့် ဘာသာပြန်ဆိုမှုလုပ်ငန်းစဉ်သည် အသက်ရှင်မှုကို ထိန်းသိမ်းရန် ယုံကြည်စိတ်ချစွာ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရမည်။ DNA မော်လီကျူးသည် ဆဲလ်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်သော ဇီဝဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုများ၏ ဆက်စပ်မှုနှင့် ပမာဏကို ထိန်းညှိသည့် ထိန်းချုပ်မှုယန္တရားများအတွက်လည်း ကုဒ်ထည့်ထားသည်။ DNA မော်လီကျူးတွင်ပါဝင်သော အချက်အလက်သည် အလွန်သတ်မှတ်ထားပြီး ရှုပ်ထွေးသည်ဟု ထင်ရှားရမည် (နယူဖဲလ် ၁၉၇၄အေ)။

Another class of large molecular components of living cells is the nucleic acids. Nucleic acids, specifically DNA or deoxyribonucleic acid, contain on a molecular level the information that directs the synthesis of all the proteins vital to the operation of the cell. The sequence of the mononucleotides in DNA is nature’s master code, which, when translated by a living cell, controls the sequence of the amino acids found in proteins. Errors in this code or in its translation may lead to the formation of nonfunctional proteins. In addition, DNA provides the template for its own replication—the process by which identical DNA molecules are produced for transmission from cell to cell during cell division. This replication, as well as the translation process, must proceed reliably in order for life to be maintained. The DNA molecule is also coded for the various control mechanisms that regulate the sequence and amount of the various biochemical reactions that take place within a cell. It should be apparent that the information contained in a DNA molecule is extremely specific and complex (Neufeld 1974a).

နျူကလီယစ်အက်ဆစ်များ၏ ကိုယ်တိုင်ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းမှု ပြဿနာသည် ပရိုတင်းများထက်ပင် ပိုမိုခက်ခဲသည်၊ အကြောင်းမှာ ဤနေရာတွင် ပြူရင်း သို့မဟုတ် ပီရီမစ်ဒင်း ဘေ့စ်များ၊ ပင်တို့စီ သကြားများ၊ နှင့် ဖော့စဖောရစ်အက်ဆစ် ဟူသော အဓိကအစိတ်အပိုင်းသုံးမျိုးအကြား သတ်မှတ်ထားသော နှောင်ကြိုးဖွဲ့စည်းမှု လိုအပ်သည်။ ဤအစိတ်အပိုင်းသုံးမျိုးကို မှန်ကန်စွာ စီစဉ်ထားပါက မိုနိုနျူကလီယိုတက်များကို ဖွဲ့စည်းမည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် နျူကလီယစ်အက်ဆစ်များ၏ တည်ဆောက်မှုအခြေခံများဖြစ်သည်။ နျူကလီယစ်အက်ဆစ်ဖွဲ့စည်းမှု၏ ခက်ခဲမှုကို ယနေ့အချိန်အထိ ဇီဝမဖြစ်ပေါ်မီ အခြေအနေများအောက်တွင် နျူကလီယစ်အက်ဆစ်များကို ထုတ်လုပ်ရန် အနည်းငယ်မျှသာ ကြိုးစားမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းမရှိကြောင်း ထောက်ပြခြင်းဖြင့် သရုပ်ပြနိုင်သည်။

The problem of spontaneous synthesis of nucleic acids is even more formidable than that of proteins, since here it is necessary to have specific bond formation between three main components—purine or pyrimidine bases, pentose sugars, and phosphoric acid. These three components properly arranged will form the mononucleotides, which in turn are the building blocks of the nucleic acids. The difficulty of nucleic-acid formation can be illustrated by pointing out that to this date no serious attempts have been made at producing nucleic acids under postulated prebiotic conditions.

ဆဲလ်တစ်ခု၏ ဖွဲ့စည်းပုံသည်လည်း အလွန်စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားသည်။ မျက်နှာပြင်နှင့် အတွင်းပိုင်းတွင် ရှိသော အမြှေးပါးများသည် သတ်မှတ်ထားသော ဒြပ်ပေါင်းများကို ရွေးချယ်စွာ ဖြတ်သန်းခွင့်ပြုပြီး အခြားအရာများကို ဖယ်ထုတ်သည်။ အချို့သော အတွင်းအမြှေးပါးများသည် အသက်ရှင်ရန် လိုအပ်သော ဓာတ်ပြုမှုစဉ်များစွာကို လုပ်ဆောင်ရန် လိုအပ်သော သုံးဖက်မြင်စီစဉ်မှုတွင် ပရိုတင်းများကို ချိတ်ဆက်ရန် လုပ်ဆောင်သည်။ ဥပမာကောင်းတစ်ခုကို ဆဲလ်အတွင်းရှိ မိုက်တိုကွန်ဒရီယာ—တစ်ခါတစ်ရံ ဆဲလ်၏ စွမ်းအားထုတ်လုပ်ရာနေရာဟု ခေါ်ဆိုသော သေးငယ်သော အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများ—တွင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ထိုနေရာတွင် အောက်ဆီဂျင်၏ အလွှာများမှ အီလက်ထရွန်များကို လွှဲပြောင်းပေးပြီး တပြိုင်နက် စွမ်းအင်ကြွယ်ဝသော မော်လီကျူးများကို ပေါင်းစပ်ပေးသော အင်ဇိုင်းများအကြား အလွန်သတ်မှတ်ထားသော ဆက်နွယ်မှုများ လိုအပ်သည်။ ဤရှုပ်ထွေးသော သတ်မှတ်မှုသည် ကျပန်းဖြစ်စဉ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းမှုအဆင့်သို့ ရောက်ရှိရန် တောင်းဆိုသော မော်ဒယ်တစ်ခုအပေါ် နောက်ထပ်ကန့်သတ်ချက်များကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။

The structure of a living cell is also highly organized. Both at the surface and inside are membranes that allow selective passage of certain compounds and the exclusion of others. Some inner membranes function to bind proteins in the specific three-dimensional arrangement required to carry out many of the reaction sequences involved in the maintenance of life. A good example may be found in the mitochondria—small organelles within the cell sometimes referred to as the powerhouse—where highly specific relationships are required between the enzymes that carry out the transfer of electrons from the substrates of oxygen and simultaneously synthesize energy-rich molecules. Such complex specificity poses further constraints on a model that demands that the organizational level be reached by random processes.

အသက်ရှင်ရန်အတွက် လိုအပ်သော အခြေခံမော်လီကျူးများ၏ ကိုယ်တိုင်ဖြစ်ပေါ်လာမှု ဖြစ်နိုင်ခြေကို အကဲဖြတ်ရာတွင်၊ ယုံကြည်စိတ်ချရသော ယန္တရားတစ်ခုကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ခြင်း သို့မဟုတ် အဆိုပြုခဲ့ခြင်းမရှိဟု နိဂုံးချုပ်ရမည်။ ဇီဝမဖြစ်မီ အခြေအနေများကို ယူဆထားသော စမ်းသပ်မှုများသည် ဇီဝစနစ်များ၏ အခြေခံဖွဲ့စည်းပစ္စည်းများအားလုံးကို ထုတ်လုပ်နိုင်ခြင်း မရှိသေးပါ။ ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့သော အများစုအတွက်၊ အကောင်းဆုံးအခြေအနေများတွင်ပင် အထွက်နှုန်းသည် အလွန်နည်းပါးသည်။ ဇီဝစနစ်များတွင် တွေ့ရှိရသော အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၊ သကြားများ၊ နှင့် အခြားမော်လီကျူးများ၏ ထူးခြားသော စတီရီယိုဓာတုဗေဒ သို့မဟုတ် ဖွဲ့စည်းပုံအတွက် ကျေနပ်ဖွယ်ရှင်းပြချက်မရှိပါ။ ပရိုတင်းများတွင် အမိုင်နိုအက်ဆစ်များ၏ အလွန်သတ်မှတ်ထားသော စီစဉ်မှုများ၊ နျူကလီယစ်အက်ဆစ်များတွင် နျူကလီယိုတိုက်များ၏ စီစဉ်မှုများ၊ သို့မဟုတ် ဒီအင်န်အေ မျိုးရိုးဗီဇကုဒ်၏ မူလအစကို ကျေနပ်ဖွယ်ရှင်းပြပေးနိုင်သော မော်ဒယ်တစ်ခုမျှ တီထွင်ခဲ့ခြင်းမရှိပါ။

In evaluating the possibility of the spontaneous origin of the basic molecules needed for life, one must conclude that a plausible mechanism has not been discovered or postulated. Experiments assuming prebiotic conditions have not yet been able to produce all of the basic building blocks of biological systems. For most of those that have been produced the yields are extremely low, even under optimal conditions. No satisfactory explanation accounts for the unique stereo-chemistry, or structure, of amino acids, sugar, and other molecules found in biological systems. No model has been developed that can satisfactorily account for the highly specific sequences of amino acids in proteins and of nucleotides in nucleic acids or for the origin of the DNA genetic code.

အခြေခံဖွဲ့စည်းပစ္စည်းများအားလုံးကို ပေါင်းစပ်နိုင်ခဲ့သည်ပင်ဖြစ်စေ၊ ၎င်းတို့သည် ဇီဝဗေဒအရ တက်ကြွသော ဆဲလ်အတွင်းဖွဲ့စည်းပုံများအဖြစ် ကိုယ်တိုင်စနစ်တကျ ဖြစ်ပေါ်လာမည်မဟုတ်ပါ။ မိုနို့ (၁၉၇၁၊ စာမျက်နှာ ၉၅-၁၁၃) မှ ထောက်ပြသည့်အတိုင်း၊ အသက်ရှင်မှုသည် အလွန်မြင့်မားသော ဖွဲ့စည်းမှုနှင့် သတ်မှတ်မှုအဆင့်ပေါ်တွင် မူတည်သည်။ သက်ရှိများ၏ မဖြစ်မနေ လုပ်ဆောင်မှုအတွက် တိကျသော ထိန်းချုပ်မှုနှင့် စည်းမျဉ်းယန္တရားများကို ဆဲလ်အတွင်း ထည့်သွင်းတည်ဆောက်ထားရမည်။ ဓာတုစနစ်များသည် ကိုယ်တိုင်စနစ်တကျ မဖြစ်ပေါ်ပါ၊ အမှန်တကယ်တွင် ၎င်းတို့သည် ကျပန်းဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသည်။ ထို့ကြောင့်၊ အသက်ရှင်မှု၏ မူလအစကို နားလည်ရန် ကျိုးကြောင်းဆီလျှော်သော ရှာဖွေမှုတစ်ခုသည် ဇီဝဓာတုဗေဒဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သီအိုရီ၏ အခြားရွေးချယ်စရာတစ်ခုကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားသင့်သည်။

Even if all of the basic building blocks could be synthesized they would not spontaneously be organized into biologically active subcellular structures. As pointed out by Monod (1971, pp. 95-113), life depends on an extremely high level of organization and specificity. Precise control and regulation mechanisms must be built into the cell for the proper functioning of the organism. Chemical systems do not spontaneously order themselves; rather they tend to randomize. Therefore, a reasonable search for an understanding of the origin of life should consider an alternative to the theory of biochemical evolution.

သက်ရှိဆဲလ်များ၏ မူလအစ။ အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သော ဓာတုဗေဒနှင့် ဇီဝဓာတုဗေဒအဆင့်တွင် အသက်ရှင်မှု၏ ကိုယ်တိုင်ဖြစ်ပေါ်လာမှု၏ ကြီးမားသော အတားအဆီးများသည်၊ ရိုးရှင်းသော်လည်း အပြည့်အဝလုပ်ဆောင်နိုင်သော ဆဲလ်တစ်ခု၏ ဖြစ်နိုင်သော ကိုယ်တိုင်ဖြစ်ပေါ်လာမှုကို စဉ်းစားသောအခါ ပိုမိုရှုပ်ထွေးလာသည်။ ၎င်းသည် ဇီဝဗေဒပညာရှင်များအားလုံးက အမှန်တကယ်အသက်ရှင်သည်ဟု လက်ခံမည့် အလွယ်ကူဆုံး လွတ်လပ်သော အသက်ရှင်မှုပုံစံဖြစ်သည်။ ဆန့်ကျင်ဘက်အဆိုများ ရံဖန်ရံခါရှိသော်လည်း၊ ဇီဝကမ္မဗေဒပညာရှင်များ၊ ဇီဝဓာတုဗေဒပညာရှင်များ၊ သို့မဟုတ် မော်လီကျူးဇီဝဗေဒပညာရှင်များက လူသိများသော အစိတ်အပိုင်းများစွာမှ အပြည့်အဝလုပ်ဆောင်နိုင်သော ဆဲလ်တစ်ခုကို စုစည်းရန် အနီးကပ်ကြိုးပမ်းမှုများ မပြုလုပ်ခဲ့ပါ။ ဤပြဿနာကို ဂရုတစိုက် စဉ်းစားခဲ့သူအချို့က လက်ရှိအသိပညာအလင်းတွင် ထိုကဲ့သို့သော ကြိုးပမ်းမှုများအတွက် အောင်မြင်မှုကို စဉ်းစားရန် ခက်ခဲသည်၊ မဖြစ်နိုင်သည်အထိပင်ဟု အသိအမှတ်ပြုကြသည် (ပိုလတ် ၁၉၆၅)။ “ရရှိနိုင်သော အချက်အလက်များသည် ဆဲလ်များသည် ဤကမ္ဘာပေါ်တွင် ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ယူဆရန် အခြေခံမပေးပါ” (ဂရင်းနှင့် ဂိုးလဒ်ဘာဂါ ၁၉၆၇၊ စာမျက်နှာ ၄၀၇) ဟု ဆိုနိုင်သည်။

Origin of Living Cells.—The formidable obstacles to the spontaneous origin of life at the chemical and biochemical level, mentioned above, become even more complex when we consider the possible spontaneous origin of a simple but fully functional cell. This would be the simplest form of independent life that all biologists would accept as unquestionably alive. Despite occasional claims to the contrary, no serious attempts to put together a functional cell from its many known constituents have been made by physiologists, biochemists, or molecular biologists. Some of those who have carefully considered the problem recognize that in the light of present knowledge it is difficult, if not impossible, to conceive of success for such efforts (Pollard 1965). One can say that “the available facts do not provide a basis for postulating that cells arose on this planet” (Green and Goldberger 1967, p. 407).

ဆဲလ်များစွာ သက်ရှိများ၏ မူလအစ။ ဆဲလ်များစွာပါဝင်သော သက်ရှိများ၊ အပင်ဖြစ်စေ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်စေ၊ သို့လှည့်သောအခါ၊ အလွန်အထူးပြုထားသော ဆဲလ်အမျိုးအစားများစွာအကြား ရှုပ်ထွေးမှုနှင့် ဆက်နွယ်မှုများ၏ နောက်ထပ်စကြဝဠာတစ်ခုကို တွေ့ရှိရသည်။ ၎င်းတို့သည် များသောအားဖြင့် တစ်ရှူးများနှင့် အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများတွင် အုပ်စုဖွဲ့ထားသည်။ ဖွံ့ဖြိုးမှုနှင့် ကြီးထွားမှု၏ ထိန်းချုပ်မှုသည် နောက်ထပ်ရှုပ်ထွေးမှုအဆင့်တစ်ခုကို ထည့်သွင်းပေးသည်၊ အင်ဒိုခရိုင်း၊ အာရုံကြော၊ နှင့် အခြားသြဇာလွှမ်းမိုးမှုများဖြင့် ပုံမှန်လုပ်ဆောင်မှုကို ထိန်းညှိပေးခြင်းလည်း ထိုနည်းတူဖြစ်သည်။ ဇီဝကမ္မဗေဒ၏ ရိုးသားသော ကျောင်းသားတစ်ဦးသည် ယခုအချိန်အထိ လေ့လာခဲ့သော ဆဲလ်များစွာ သက်ရှိများတိုင်းတွင် တွေ့ရှိရသော ဒီဇိုင်း၏ များပြားသော သက်သေများကို ယုံကြည်စိတ်ချရမည်။ ဘုံဇီဝကမ္မဗေဒဆိုင်ရာ အင်္ဂါရပ်များအပေါ် အခြေခံထားသော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုများသည် ကျပန်းနှင့် ယှဉ်ပြိုင်မှုအားသာချက်များထက် ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်သော ဒီဇိုင်းအရ ပိုမိုအဓိပ္ပာယ်ရှိသော ရှင်းပြချက်ကို တွေ့ရှိသည်။ မျက်လုံးကို ဒီဇိုင်း၏ သက်သေအဖြစ် မကြာခဏ သင့်လျော်စွာ ရည်ညွှန်းသော်လည်း၊ အာရုံကြောဇီဝကမ္မဗေဦးရှင်များ၏ လုပ်ဆောင်ချက်သည် ကျွန်ုပ်တို့သည် ဦးနှောက်၊ အထူးသဖြင့် လူသားများတွင်၊ ၎င်း၏ များပြားသော လုပ်ဆောင်ချက်များနှင့် ထိန်းချုပ်မှုယန္တရားများတွင် ဖြစ်ပေါ်နေသော ရှုပ်ထွေးသော ဒီဇိုင်းကို မှုန်ဝါးစွာသာ သိမြင်နိုင်သေးသည်ကို ဖော်ပြလျက်ရှိသည် (အက်ကလပ်စ် ၁၉၇၂)။ ခရစ်ယာန်တစ်ဦးသည် စိတ်နှင့် ၎င်းထိန်းချုပ်သော ခန္ဓာကိုယ်ကို၊ ခေတ်သစ်ခန္ဓာဗေဒ၊ ဇီဝကမ္မဗေဒ၊ နှင့် ဇီဝဓာတုဗေဒတွင် ၎င်း၏ ရှုပ်ထွေးမှုအားလုံးဖြင့် ဖော်ပြထားသည်ကို ကြည့်ရှုသောအခါ၊ ဒါဝိဒ်က “ကျွန်ုပ်သည် ကြောက်မက်ဖွယ်ရာ အံ့ဖွယ်ဖန်ဆင်းခံရပါသည်။ သင်၏လုပ်ဆောင်ချက်များသည် အံ့ဖွယ်ဖြစ်ပါသည်” (ဆာလံ ၁၃၉:၁၄) ဟု ဆိုခဲ့သည်နှင့် သဘောတူရမည်။

Origin of Multicellular Organisms.—When we turn to the multicellular organisms, be it plant or animal, we find another universe of complexity and interrelationships between numerous types of highly specialized cells, usually grouped in tissues and organs. Control of development and growth add another level of complexity, as does the regulation of normal function by endocrine, nervous, and other influences. Any candid student of physiology must stand convinced of the multitudinous evidences of design found in every multicellular organism studied to date. Supposed evolutionary relationships based on common physiological features find a much more meaningful explanation in terms of intelligent design rather than chance and competitive advantage. Although reference to the eye is often and appropriately made as an evidence of design, the work of neurophysiologists is revealing that we still only dimly perceive the complexity of the organization of the brain, particularly in human beings, and the intricate design inherent in its numerous functions and control mechanisms (Eccles 1972). When the Christian views the mind and the body that it controls, unfolded in all the intricacy of modern anatomy, physiology, and biochemistry, he must agree with David, who said “I am fearfully and wonderfully made: marvellous are thy works” (Ps. 139:14).

သက်ရှိနှင့် သက်မဲ့အကြား သိသာထင်ရှားသော ကွာဟချက်သည် အလယ်ခေတ်သိပ္ပံပညာရှင်များနှင့် ပိုမိုစောသောခေတ်များကို သက်ရှိအရာများအားလုံးတွင် “အသက်အငွေ့အားစွမ်းအင်” ဟူသော ထူးခြားသော အရည်အသွေးတစ်ခု ရှိပြီး၊ ၎င်းသည် ၎င်းတို့ကို သက်မဲ့အရာများမှ ခွဲခြားပေးသည့် ထူးခြားသော လက္ခဏာများကို ရှင်းပြပေးသည်ဟူသော အမြင်သို့ ဦးတည်စေခဲ့သည်။ ယနေ့ခေတ် ရှေးရိုးခရစ်ယာန်များသည် ကမ္ဘာဦး ၂:၇ တွင် “သခင်ဘုရားသည် မြေမှုန့်ဖြင့် လူကို ဖန်ဆင်းတော်မူပြီး၊ သူၤ၏ နှာခေါင်းအတွင်းသို့ အသက်ရှူခြင်းကို မှုတ်သွင်းတော်မူသည်” ဟူသော ထုတ်ပြန်ချက်ကို လူသားများနှင့် အခြားသက်ရှိများတွင် ၎င်းတို့ကို သက်မဲ့အရာများမှ ခွဲခြားပေးသော ထူးခြားသော အရာတစ်ခု သို့မဟုတ် ဂုဏ်သတ္တိတစ်ခု ပါဝင်သည်ဟု ယူဆလေ့ရှိသည်။ အခြားတစ်ဖက်တွင်၊ ခေတ်သစ်ဆဲလ်နှင့် သက်ရှိဇီဝကမ္မဗေဦးရှင်များ၏ တိုးတက်မှုများသည် သက်ရှိအရာများ၏ လုပ်ဆောင်မှုကို ရူပဗေဒနှင့် ဓာတုဗေဒဥပဒေများအရ ရှင်းပြနိုင်သည်ဟူသော အမြင်ပေါ်တွင် ခိုင်မာစွာ အခြေခံထားပြီး၊ ဤဥပဒေများ၏ အလွန်ရှုပ်ထွေးသော ထင်ရှားမှုတစ်ခုအဖြစ် ဝန်ခံရမည်။

The obvious gap between the living and the nonliving led scientists of the Middle Ages, and even earlier times, to the view that some special quality of “vital force” was present in all living things and accounted for the unique characteristics that set them apart from the nonliving. Conservative Christians today still tend to view the statement of Genesis 2:7 “,And the Lord God formed man of the dust of the ground, and breathed into his nostrils the breath of life,” as implying that human beings and other living things contain some special entity or property that separates them from the nonliving. On the other hand, the advances of modern cellular and organismic physiology are firmly based on the view that the function of living things can be explained in terms of the laws of physics and chemistry, admittedly as a very complex manifestation of these laws in operation.

သို့သော်၊ ဇီဝကမ္မဗေဒနှင့် ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်များစွာကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ အခြေခံပေါ်တွင် လုံလောက်စွာ ရှင်းပြရန်မဖြစ်နိုင်ကြောင်း အမြင်တစ်ခုအတွက် အကြောင်းပြချက်တင်ပြနိုင်သည်။ ဦးနှောက်၏လုပ်ဆောင်မှုနှင့် စိတ်ထား၏သဘောသဘာဝသည် မကြာခဏ ကိုးကားဖော်ပြလေ့ရှိသော ဥပမာများဖြစ်သည် (စတန့် ၁၉၆၈; ပိုလန်နီ ၁၉၆၈)။ ဤဖြစ်စဉ်များကို ရှင်းပြရာတွင် အောင်မြင်မှုမရှိခြင်းသည် မော်လီကျူးဖွဲ့စည်းပုံမှ လွတ်လပ်သော ရုပ်မရှိသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု၏ တည်ရှိမှုထက်၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ဓာတုဗေဦးနှောက်၏လုပ်ဆောင်မှုနှင့် စိတ်ထား၏သဘောသဘာဝသည် မကြာခဏ ကိုးကားဖော်ပြလေ့ရှိသော ဥပမာများဖြစ်သည် (စတန့် ၁၉၆၈; ပိုလန်နီ ၁၉၆၈)။ ဤဖြစ်စဉ်များကို ရှင်းပြရာတွင် အောင်မြင်မှုမရှိခြင်းသည် မော်လီကျူးဖွဲ့စည်းပုံမှ လွတ်လပ်သော ရုပ်မရှိသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု၏ တည်ရှိမှုထက်၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ဓာတုဗေဒသိပ္ပံ၏ လက်ရှိဖွံ့ဖြိုးမှုအဆင့်တွင် မလုံလောက်မှုကို ဖော်ပြပုံရသည်။ သက်ရှိများ၏ ရှုပ်ထွေးမှုသည် အထူးသဖြင့် သတိဉာဏ်အဆင့်တွင် ဤလုပ်ဆောင်ချက်အားလုံး၏ လုံလောက်သော ရှင်းပြချက်သည် ဖန်ဆင်းခံရသော ဉာဏ်ရည်၏ စွမ်းရည်ထက် ကျော်လွန်နိုင်သည်။

However, a case can be made for the view that many phenomena of physiology and development cannot be adequately explained on a physiochemical basis. The functioning of the brain and the nature of the mind are examples most often cited (Stent 1968; Polanyi 1968). Lack of success in explaining these phenomena probably indicates the inadequacy of physiochemical science at its present level of development, rather than the existence of an active immaterial component that is independent of molecular structure. The complexity of living organisms is such that a fully adequate explanation of all these functions, particularly at the conscious level, may be beyond the capabilities of created intelligence.

သဘာဝလုပ်ငန်းစဉ်များတွင် ထင်ရှားသည့် ဥပဒေများသည် ဒြပ်များ၏ မွေးရာပါဂုဏ်သတ္တိများ၏ ထင်ရှားမှုမဟုတ်ဘဲ၊ ဘုရားသခင်၏ ဆန္ဒနှင့် ဖန်တီးမှုစွမ်းအား၏ ဆက်လက်ထုတ်ဖော်မှုဖြစ်သည်ဟူသော အမြင်တွင်၊ အဆင့်အားလုံးရှိ သက်ရှိများသည် ဘုရားသခင်၏ စွမ်းရည်များ၏ ထင်ရှားမှုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည် (ဝိုက်ထ် ၁၉၀၄, ၁၉၀၅)။ သက်ရှိဆဲလ်များနှင့် သက်ရှိများ၏ မူလအစကို ရှင်းပြရန် ဖြေရှင်းမရနိုင်သော ပြဿနာများနှင့် ရုန်းကန်မည့်အစား၊ ကျမ်းစာထဲရှိ ဗျာဒိတ်များကို လက်ခံသူတစ်ဦးသည် သိပ္ပံပညာ၏ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုများသည် ဖန်ဆင်းခြင်းတွင် ဘုရားသခင်ချမှတ်ထားသော ဥပဒေများ၏ လည်ပတ်မှုကို ဖွင့်ဟပြီး ဘုရားသခင်၏ သဘောသဘာဝနှင့် အတွေးအမြင်များကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ထိုးထွင်းသိမြင်မှုများကို ဖွင့်ဟပေးသည်ကို တွေ့ရှိသည်။

In the view that the laws manifested in natural processes are not manifestations of innate properties of matter, but are the continuing expression of God’s will and creative power, living things at all levels are seen as a manifestation of God’s capability (White 1904, 1905). Rather than grappling with insoluble problems in attempts to explain the origins of living cells and organisms, the individual who accepts the revelations in Scripture finds that the discoveries of science unfold the operation of laws laid down by God at creation and open exciting insights into God’s nature and thought.

၃. ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများမှ သက်သေများ

III. Evidence From the Fossils

အနိမ့်ဆုံးကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများတွင် ထင်ရှားသော အသက်သဘောသဘာဝ။—ရှုပ်ထွေးသော ဆဲလ်များစွာပါဝင်သော သက်ရှိများ၏ သက်သေများစွာ ပါဝင်သည့် အနိမ့်ဆုံးအနည်ထိုင်ကျောက်များကို ကမ်ဘရီယံဟု သတ်မှတ်သည်။ ကမ်ဘရီယံကျောက်များသည် တစ်ပုံစံတည်းသဘောတရားဖြင့် ဘူမိဗေဒပညာရှင်များက လွန်ခဲ့သော သန်းပေါင်း ၆၀၀ ခန့်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်း ၁၀၀ ကာလအတွင်း ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သန်းပေါင်း ၆၀၀ သည် အသက်သဘောသဘာဝရှိသော အရိုးရှင်းဆုံးဒြပ်မှ ခေတ်သစ်သက်ရှိများ၏ ရှုပ်ထွေးပြီး မျိုးစုံသောပုံစံများအထိ တဖြည်းဖြည်း ဆင့်ကဲဖြစ်ပေါ်လာရာတွင် ပါဝင်သည်ဟု ဆိုထားသော စုစုပေါင်းအချိန်၏ ငါးပုံတစ်ပုံခန့်သာဖြစ်သည်။

The Nature of Life Represented by the Lowest Fossils.—The lowest sedimentary rocks that contain abundant evidence of complex many-celled organisms are denoted by the term Cambrian. Cambrian rocks are considered by uniformitarian geologists to have been formed during a 100 million-year period beginning approximately 600 million years ago. Six hundred million years is only about one fifth of the total time said to have been involved in the progressive evolution of life from the simplest substance having the characteristics of life to the complex and multitudinous forms of modern organisms.

ကမ်ဘရီယံကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများသည် မူလအဆင့်မဟုတ်၊ ရိုးရှင်းမဟုတ်၊ သို့မဟုတ် ဖွံ့ဖြိုးမှုနည်းပါးသော ပင်လယ်သက်ရှိများဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ခေတ်သစ်သက်ရှိများနှင့် ညီမျှသော အသေးစိတ်ဖွံ့ဖြိုးမှုနှင့် ရှုပ်ထွေးမှုရှိကြောင်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် အလွန်အရေးကြီးသောအချက်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ပိုးကောင်များ၊ ကျော့ကွင်းများ၊ သို့မဟုတ် ဘရာခီယိုပို့များဖြစ်ပြီး၊ ယနေ့ပင်လယ်များရှိ ပိုးကောင်များ၊ ကျော့ကွင်းများ၊ သို့မဟုတ် ဘရာခီယိုပို့များကဲ့သို့ ရှုပ်ထွေးသည်။

Cambrian fossils were marine organisms that were not primitive, simple, or poorly developed. That they were complex and well developed, with detail equal to their modern counterparts, is an extremely important point for consideration. They were definitely worms, crustaceans, or brachiopods, fully as complex as the worms, crustaceans, or brachiopods of today’s oceans.

များသောအားဖြင့် တိရစ္ဆာန်များ၏ မာကျောသောအစိတ်အပိုင်းများသာ ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းအဖြစ် ထိန်းသိမ်းထားသည်။ သို့သော် မာကျောသောအစိတ်အပိုင်းများသာရှိရင်း စစ်ဆေးရန်ရရှိထားသော်လည်း သက်ရှိတစ်ခုအကြောင်း များစွာဆုံးဖြတ်နိုင်သည်။ ထရစ်လိုဘိုက်ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများသည် ကမ်ဘရီယံ၏ ဝိသေသလက္ခဏာဖြစ်သည်။ ထရစ်လိုဘိုက်များသည် ပင်လယ်အောက်ခြေသတ္တဝါများဖြစ်ပြီး၊ ဆိုးဘတ်များ သို့မဟုတ် ပိုးလုံးများနှင့် ဆင်တူပြီး ပုဇွန်၊ ကဏှာကျီးများ၊ နှင့် အခြားကျော့ကွင်းများနှင့် ဆက်စပ်သည်။ ၎င်းတို့တွင် ကြီးထွားမှုအတွက် အချိန်အခါအလိုက် အခွံချွတ်ရန်လိုအပ်သော ကိုင်တင်အခွံပြင်ပရိုးရိုးရှိသည်။ အခွံချွတ်ခြင်းသည် ရှုပ်ထွေးပြီး ပါဝင်သော လုပ်ငန်းစဉ်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့၏ခန္ဓာကိုယ်သည် အပိုင်းပိုင်းခွဲထားပြီး၊ ရှုပ်ထွေးသော ရွေ့လျားမှုကြွက်သားများမရှိလျှင် အသုံးမဝင်မည့် အဆစ်ပါသော ခြေထောက်များနှင့် အဆစ်များစွာရှိသည်။ ရှုပ်ထွေးသော မျက်လုံးများနှင့် အင်တာနာများသည် ရှုပ်ထွေးသော အာရုံကြောစနစ်၏ ပြင်ပထုတ်ဖော်မှုဖြစ်သည်။ အသက်ရှူမှုအတွက် အမွေးများသည် ထရစ်လိုဘိုက်များတွင် အောက်ဆီဂျင်သယ်ဆောင်ရန် သွေးလည်ပတ်မှုစနစ်ရှိကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ ရှုပ်ထွေးသော ပါးစပ်အစိတ်အပိုင်းများသည် အထူးပြုထားသော အစာကို စုဆောင်းပြီး ပြင်ဆင်သည်။ ဤအချက်များအားလုံးကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားရင်း၊ ဤသတ္တဝါကို ၎င်း၏ခေတ်သစ်သက်ရှိများထက် မူလအဆင့်ဟု သတ်မှတ်၍မရပါ။

Usually only the hard parts of animals preserve as fossils. But even with only the hard parts available for examination it is possible to determine much about an organism. Trilobite fossils are characteristic of the Cambrian. Trilobites were ocean-bottom creatures that resembled sow bugs or pill bugs and were related to crayfish, crabs, and other Crustacea. They had a chitinous exoskeleton that required periodic molting for growth. Molting is a complex and involved process. The body was segmented and had numerous jointed legs and appendages that would have been useless without a complex motivating musculature. Compound eyes and antennae were the outward expression of a complex nervous system. Respiratory bristles indicate that trilobites had a blood-circulatory system for transporting oxygen. Complex mouth parts gathered and prepared specialized food. Considering all factors, this creature cannot be classified as more primitive than its modern counterparts.

ကမ်ဘရီယံကျောက်များတွင် အန်နီလစ်ပိုးကောင်ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများ တွေ့ရှိရသည်။ ဤပိုးကောင်များ၏ အပိုင်းပိုင်းခွဲမှုသည် အပိုင်းတစ်ခုစီတွင် အင်္ဂါအချို့၏ ထပ်ခါတလဲလဲဖြစ်ပေါ်မှုကို ပါဝင်သည်။ ပိုးကောင်များတွင် ပြည့်စုံသော အစာခြေစနစ်ရှိသည်။ အမွေးများ၊ ဆူးများ၊ နှင့် ကြွက်သားများသည် ရွေ့လျားမှုကို ပေးစွမ်းသည်။ ဤသတ္တဝါတွင် သွေးလည်ပတ်မှုစနစ်လည်း တပ်ဆင်ထားသည်။ မျက်လုံးများနှင့် အခြားရှုပ်ထွေးသော အာရုံခံအင်္ဂါများသည် အထက်ဖော်ပြခဲ့သော အင်္ဂါရပ်များနှင့်အတူ၊ ခေတ်သစ်ပိုးကောင်များနှင့် ဆင်တူသော အလွန်ရှုပ်ထွေးမှုရှိသော စုစုပေါင်းပုံရိပ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ထို့ကြောင့် ကမ်ဘရီယံတွင် တွေ့ရှိရသော သတ္တဝါများ (အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သော နှစ်ခုအပါအဝင်) သည် ယနေ့ရှင်သန်နေသော ဆွေမျိုးများကဲ့သို့ ရှုပ်ထွေးသည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။

Annelid worm fossils are found in the Cambrian rocks. The segmentation of these worms involves the repetition of certain organs in each segment. The worms had a complete digestive system. Bristles, spines, and muscles provided locomotion. The animal was also equipped with a blood-circulatory system. Eyes and other complex sense organs along with the features mentioned above, all add up to a total picture of great complexity similar to modern worms. Thus it can be said that the animals found in the Cambrian (two of which have been described above) are as complex as relatives living today.

တိရစ္ဆာန်နိုင်ငံ၏ အဓိကဖိုင်လံအားလုံး၊ ဖြစ်နိုင်လျှင် ကော်ဒိတ်များမှလွဲ၍ ကမ်ဘရီယံအလွှာများတွင် တွေ့ရှိရပြီး၊ အောက်အလွှာများတွင် အကူးအပြောင်းပုံစံများ မတွေ့ရှိရသဖြင့်၊ ဤသက်သေသည် ကျမ်းစာဖန်ဆင်းခြင်းသီအိုရီ၏ ဒုတိယအဆိုပုဒ်နှင့်အညီ ပင်လယ်အသက်များ၏ ရုတ်တရက်ပေါ်ထွက်လာမှုကို ထောက်ခံသည်၊ စာမျက်နှာ ၄၇ တွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း။

Since all the major phyla of the animal kingdom, excepting possibly the chordates, are found in Cambrian strata, and no transitional forms are found in lower strata, the evidence here favors the sudden appearance of marine life in accord with the second postulate of Biblical creation theory, as stated on page 47.

ပရီကမ်ဘရီယံအဆင့်များသည် များသောအားဖြင့် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများပါဝင်ရန် မမျှော်လင့်ထားသည့် ဂရန်းနစ် သို့မဟုတ် ပုံဆောင်ခဲကျောက်များဖြစ်သော်လည်း၊ ကမ်ဘရီယံအောက်တွင် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများထိန်းသိမ်းရန် သင့်လျော်သော အနည်ထိုင်များ—ဥပမာ၊ ကျယ်ပြန့်သော ထုံးကျောက်အိပ်များ—ရှိသည်။ ဤအနည်ထိုင်များသည် များသောအားဖြင့် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများ မရှိပေ။

Although the Precambrian levels are usually granitic or crystalline rock that naturally would not be expected to contain fossils, there are sediments below the Cambrian that are suitable for preservation of fossils—extensive limestone beds, for example. These sediments are almost always barren of fossils.

မကြာသေးမီကာလများအတွင်း ကမ်ဘရီယံအောက်ရှိ ကျောက်များတွင် သက်ရှိများ၏ သက်သေရှာဖွေရန် ကြီးမားသော ကြိုးပမ်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ မှိုများနှင့် ရေညှိများ၏ သက်သေများကို ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဖွဲ့စည်းပုံမရှိသော်လည်း အလွှာပုံစံရှိသော ကယ်လစီယမ်ပါဝင်သော အရာများကို ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းရေညှိများအဖြစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကာ စထရိုမတိုလိုက်များဟု ခေါ်ဆိုပြီး၊ အချို့သော ပရီးကမ်ဘရီယံ ထုံးကျောက်ဖွဲ့စည်းမှုများတွင် “တွင်ကျယ်စွာ ဖြန့်ဖြူးထားသည်” ဟု ဖော်ပြခဲ့သည် (ဒန်ဘာနှင့် ဝါဂျ် ၁၉၆၉)။ ရှေးဟောင်းသက်ရှိသုတေသီများကလည်း ပရီးကမ်ဘရီယံပစ္စည်းများတွင် ဘရာခီယိုပေါ့များ၊ အန်နီလစ်ပိုးကောင်များ၊ ဆီလင်တရတ်များ၊ နှင့် ဆဲလ်များစွာပါသော အခြားပင်လယ်သက်ရှိများကို ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ နေရာအမျိုးမျိုးမှ ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဤဖော်ပြချက်အချို့သည် မှန်ကန်နိုင်သည်။ အချို့မှာ ကမ်ဘရီယံနှင့် ပရီးကမ်ဘရီယံကျောက်များအကြား မရေရာသော ခွဲခြားမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ၊ ဘိုးဘွားများ၏ ပြဿနာသည် ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ပရီးကမ်ဘရီယံမှ ရှားပါးသော ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများသည် ခေတ်သစ်တွဲဖက်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ရှုပ်ထွေးမှုနှင့် ဖွဲ့စည်းမှုများကို ပြသသည်။

In recent times a large amount of effort has been exerted in search of evidence of life in rocks below the Cambrian. Evidences of fungi and algae have been reported. Laminated but otherwise structureless calcareous objects that have been interpreted as fossil calcareous algae and called stromatolites have been described as “widely distributed” in some Precambrian limestone formations (Dunbar and Waage 1969). Paleontologist have also reported brachiopods, annelid worms, coelenterates, and other many-celled marine animals in Precambrian material from various locations throughout the world. Some of these reports may be valid. Others may be the result of an uncertain distinction between Cambrian and Precambrian rock. Whatever the case may be, the problem of ancestors still remains. The rare finds of fossils from the Precambrian exhibit complexity and organizations comparable to modern counterparts.

ပရီးကမ်ဘရီယံနှင့် ကမ်ဘရီယံမှ ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းသက်သေများအားလုံးသည် ဖန်ဆင်းခြင်း၏ ဒုတိယအခြေခံမူကို ထောက်ခံသည်၊ ၎င်းသည် သက်ရှိများကို တိုတောင်းသောကာလအတွင်း အပြည့်အဝဖွံ့ဖြိုးပြီးအဆင်သင့်ဖြစ်အောင် ဖန်ဆင်းခံရသည်ဟု ယူဆသည်။ ဤအခြေအနေသည် ကျမ်းစာဖန်ဆင်းခြင်းဝါဒကို လက်မခံသော ရှေးဟောင်းသက်ရှိသုတေသီများ၏ အသိအမှတ်ပြုမှုထက် ကျော်လွန်မသွားပါ၊ ၎င်းတို့အနက် အချို့သည် ကမ်ဘရီယံကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများကို ထုတ်လုပ်ပေးသော သက်ရှိများ၏ ဆင့်ကဲဖြစ်ပေါ်မှုအတွက် သက်သေမရှိခြင်းကို ရှင်းပြရန် သိသာထင်ရှားသော ကြိုးပမ်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ ချားလ်စ်ဒါဝင်ကိုယ်တိုင်ပင် ဤသည်မှာ အရေးကြီးသောပြဿနာတစ်ခုဖြစ်သည်ကို သဘောပေါက်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ “မျိုးရင်းဇစ်မြစ်” စာအုပ်တွင်၊ ဤကိစ္စကို ဆွေးနွေးပြီးနောက်၊ သူက ဤသို့ရေးသားခဲ့သည်-

The totality of fossil evidence from both the Precambrian and the Cambrian supports the second postulate of creation, which assumes that within a short period of time living organisms were brought into existence fully developed. This situation is not beyond the recognition of paleontologists who do not accept Biblical creationism, some of whom have made considerable effort to explain the lack of evidence for evolutionary development of the organisms that produced the Cambrian fossils. Even Charles Darwin realized that this was a crucial problem. In his Origin of Species, after giving the matter some discussion, he wrote:

“ကမ်ဘရီယံစနစ်မတိုင်မီ ဤယူဆထားသော အစောဆုံးကာလများနှင့်သက်ဆိုင်သော ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများစွာပါရှိသော သိုက်များကို အကြောင်းမှာ အဘယ်ကြောင့် မတွေ့ရှိရသည်ဟူသော မေးခွန်းကို၊ ကျွန်ုပ်သည် ကျေနပ်ဖွယ်အဖြေမပေးနိုင်ပါ။ … လက်ရှိတွင် ဤကိစ္စသည် ရှင်းပြမရနိုင်သေးဘဲ၊ ဤတွင်ဖော်ပြထားသော အမြင်များကို ဆန့်ကျင်သည့် တရားဝင်အငြင်းအခုံအဖြစ် အမှန်တကယ် တင်ပြနိုင်သည်”

“To the question of why we do not find rich fossiliferous deposits belonging to these assumed earliest periods prior to the Cambrian system, I can give no satisfactory answer. … The case at present must remain inexplicable, and may be truly urged as a valid argument against the views here entertained”

(ဒါဝင် ၁၈၅၉၊ စာမျက်နှာ ၃၀၉၊ ၃၁၀)။

(Darwin 1859, pp. 309, 310).

ဒါဝင်၏ခေတ်တွင် ရှေးဟောင်းသက်ရှိသုတေသနသည် ၎င်း၏အစပိုင်းဖွံ့ဖြိုးမှုများတွင်သာရှိခဲ့ပြီး၊ ပရီးကမ်ဘရီယံတွင် သက်ရှိမရှိသည့်ပုံပေါက်မှုနှင့် ကမ်ဘရီယံတွင် ရှုပ်ထွေးသော မျိုးစိတ်များစွာ၏ ရုတ်တရက်ပေါ်ထွက်လာမှုသည် စုဆောင်းမှုမလုံလောက်ခြင်းကြောင့်သာဖြစ်ပြီး၊ လူပိုများလာသည်နှင့်အမျှ ဤအခြေအနေသည် ပြောင်းလဲသွားမည်ဖြစ်သည်ဟု များစွာသော တရားဝင်မှုဖြင့် ငြင်းခုံနိုင်ခဲ့သည်။ နှစ်ပေါင်း ၁၀၀ အကြာတွင် ကိုလံဘီယာတက္ကသိုလ်မှ နော်မန် ဒီ။ နူးဝဲလ်သည် ဒါဝင်ရာပြည့်နှစ်ပတ်လည်အခမ်းအနားအတွက် ပြင်ဆင်ထားသော စာတမ်းတစ်ခုတွင် အောက်ပါလေ့လာတွေ့ရှိချက်များကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်-

In Darwin’s day the study of paleontology was only in its initial developments, and it could be argued with considerable validity that the apparent absence of life in the Precambrian and the sudden appearance of many complex kinds in the Cambrian were merely owing to insufficient collecting, and that this situation would undoubtedly change as more people did more searching. One hundred years later Norman D. Newell, of Columbia University, made the following observations in a paper prepared for the Darwin centennial celebrations:

“ပရီးကမ်ဘရီယံကျောက်များတွင် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများကို တစ်ရာစုကြာ ပြင်းထန်စွာ ရှာဖွေခဲ့သည်မှာ ဤပြဿနာကို အနည်းငယ်သာ အလင်းပေးခဲ့သည်။ ထိုကျောက်များသည် အဓိကအားဖြင့် ပင်လယ်မဟုတ်သော သို့မဟုတ် တစ်ချိန်က ပါရှိခဲ့သော ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများကို အပူနှင့် ဖိအားဖြင့် ဖျက်ဆီးခံခဲ့ရသည်ဟူသော အစောပိုင်းသီအိုရီများကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ရသည်၊ အကြောင်းမှာ ပရီးကမ်ဘရီယံကျောက်များသည် နေရာဒေသများစွာတွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အားဖြင့် ပိုမိုငယ်ရွယ်သောကျောက်များနှင့် အလွန်ဆင်တူသော်လည်း၊ ၎င်းတို့သည် အတိတ်ဘဝ၏ မှတ်တမ်းများကို ရှားရှားပါးပါးသာ ပါရှိသည်”

“A century of intensive search of fossils in the pre-Cambrian rocks has thrown very little light on this problem. Early theories that those rocks were dominantly nonmarine or that once-contained fossils have been destroyed by heat and pressure have been abandoned because the pre-Cambrian rocks of many districts physically are very similar to younger rocks in all respects except that they rarely contain any records whatsoever of past life”

(နူးဝဲလ် ၁၉၅၉)။

(Newell 1959).

ရုပ်ကြွင်းအစီအစဉ်၏ သဘောသဘာဝ။ ရှုပ်ထွေးသော သက်ရှိပုံစံများ၏ ရုပ်ကြွင်းများသည် ကမ်ဘရီယံကျောက်များတွင် ရှေ့ပြေးမရှိဘဲ ပေါ်ထွက်လာရုံသာမက၊ အဓိကအမျိုးအစားခွဲခြားမှု သို့မဟုတ် အမျိုးအစားများသည် ဘူမိဗေဒအလွှာတစ်ခုလုံးတွင် ၎င်းတို့၏ ကွဲပြားမှုများကို ထိန်းသိမ်းထားသည်။ ထင်ရှားသော ရုပ်ကြွင်းဗေဒပညာရှင် ဂျော့ဂ်ဂေလော့ဆင်ပ်ဆင်က ဤအခြေအနေကို အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။

The Character of the Fossil Sequence.—Not only do fossils of most complex living forms appear in the Cambrian rocks without precedent, but the major taxonomic categories, or kinds, maintain their differences throughout the geological column. The distinguished paleontologist George Gaylord Simpson has described the situation in these words:

“သိရှိထားသော ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတွင် အမျိုးအစားအများစုသည် ရုတ်တရက်ပေါ်ထွက်လာသည်။ ၎င်းတို့သည် ဒါဝင်က ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်တွင် ပုံမှန်ဖြစ်သင့်သည်ဟု ယုံကြည်ခဲ့သော အစီအစဉ်တစ်ခုဖြင့် ဦးတည်လာခြင်းမရှိပေ။ … မျိုးစုသစ်တစ်ခု မှတ်တမ်းတွင် ပေါ်ထွက်လာသောအခါ၊ ၎င်းသည် အနီးစပ်ဆုံး ဆင်တူသော အခြားသိရှိထားသော မျိုးစုများနှင့် ပုံစံအရ ကောင်းစွာခွဲခြားထားသည်။ ဤဖြစ်စဉ်သည် အမျိုးအစားအဆင့်များ မြင့်တက်လာသည်နှင့်အမျှ ပိုမိုကျယ်ပြန့်ပြီး ပြင်းထန်လာသည်။ သိရှိထားသော မျိုးစိတ်များအကြား ကွာဟချက်များသည် ဖြစ်ပေါ်ပြီး မကြာခဏ သေးငယ်သည်။ သိရှိထားသော မျိုးစဉ်များ၊ အမျိုးအစားများ၊ နှင့် ဖိုင်လမ်များအကြား ကွာဟချက်များသည် စနစ်တကျဖြစ်ပြီး အနည်းနှင့်အမျှ ကြီးမားသည်။”

“It is a feature of the known fossil record that most taxa appear abruptly. They are not, as a rule, led up to by a sequence such as Darwin believed should be usual in evolution. … When a new genus appears in the record it is usually well separated morphologically from the most nearly similar other known genera. This phenomenon becomes more universal and more intense as the hierarchy of categories is ascended. Gaps among known species are sporadic and often small. Gaps among known orders, classes, and phyla are systematic and almost always large.”

(ဆင်ပ်ဆင် ၁၉၆၀၊ စာမျက်နှာ ၁၄၉)

(Simpson 1960, p. 149).

ဒါဝင်ဝါဒသည် သိပ္ပံအသိုင်းအဝိုင်းတွင် လက်ခံမှုရရှိခဲ့ပြီးကတည်းက၊ ဤကွာဟချက်များကို ဖြည့်စွမ်းပေးမည့် “ပျောက်ဆုံးနေသော ဆက်သွယ်မှုများ” ကို ရှာဖွေရန် ကြိုးပမ်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ နှစ်ပေါင်း ၁၀၀ ကျော်ကြာ ပြင်းထန်သော ရှာဖွေမှုများသည် အချို့သော ရုပ်ကြွင်းဗေဒပညာရှင်များက တိရစ္ဆာန်များ၏ အခြေခံအမျိုးအစားများအကြား ထားရှိသည်ဟု ဆိုသော အငြင်းပွားဖွယ်ရုပ်ကြွင်းအနည်းငယ်ကိုသာ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ယခင်စာပိုဒ်အနည်းငယ်တွင် ကိုးကားခဲ့သော နော်မန်နယူးဝယ်က ပျောက်ဆုံးနေသော ဆက်သွယ်မှုများနှင့်ပတ်သက်သည့် အခြေအနေကို ဆက်လက်သုတေသနများနှင့်အတူ ပိုမိုသင့်လျော်လာသည့် ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုတွင် အကျဉ်းချုံးဖော်ပြခဲ့သည်။

Since Darwinism first gained acceptance in the scientific community, efforts have been made to find “missing links” that would fill these gaps. Intensive search for more than 100 years has discovered only a few debatable fossils that some paleontologists place between the basic kinds of animals. Norman Newell, who was quoted a few paragraphs earlier, summarized the situation regarding missing links in a statement that has become increasingly appropriate with continued research effort:

“ဤသီးခြားတွေ့ရှိမှုများသည် ပိုမိုပြည့်စုံသော မှတ်တမ်းများကို ရှာဖွေတွေ့ရှိမည်ဟူသော မျှော်လင့်ချက်ကို လှုံ့ဆော်ပေးသည်။ သို့သော် ဤတွေ့ရှိမှုများသည် ရှားပါးသည်။ ထို့ပြင် အတွေ့အကြုံအရ အမြင့်ဆုံးအမျိုးအစားများကို ခွဲခြားထားသော ကွာဟချက်များသည် ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတွင် ဘယ်သောအခါမှ ပေါင်းကူးနိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ စုဆောင်းမှု တိုးလာသည်နှင့်အမျှ မကြာခဏ ပိုမိုထင်ရှားလာသည်။”

“These isolated discoveries, of course, stimulate hope that more complete records will be found and other gaps closed. These finds are, however, rare; and experience shows that the gaps which separate the highest categories may never be bridged in the fossil record. Many of the discontinuities tend to be more emphasized with increased collecting”

(နယူးဝယ် ၁၉၅၉၊ စာမျက်နှာ ၂၆၇)

(Newell 1959, p. 267).

ကမ်ဘရီယံတွင် ရှုပ်ထွေးသော သက်ရှိပုံစံများ၏ မလာဘဲ ပေါ်ထွက်လာမှုနှင့် အထက်ရုပ်ကြွင်းများတွင် အမြင့်ဆုံးအမျိုးအစားများအကြား ဆက်လက်တည်ရှိနေသော ကွာဟချက်များသည် ဖန်ဆင်းမှုပုံစံ၏ မူလအစအတွက် အလွန်အရေးပါသော ထောက်ခံသက်သေများဖြစ်သည်။ တိုးတက်သော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သီအိုရီသည် ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတွင် အားနည်းသော ထောက်ခံမှုကိုသာ ရရှိသည်။

The unprecedented appearance of most complex forms of life in the Cambrian and persistent discontinuities between higher categories in the overlying fossils are extremely important supporting evidence for the creation model of origins. The hypothesis of progressive evolution finds meager support in the fossil record.

ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတွင် ပိုမိုရိုးရှင်းသော ဘိုးဘေးပုံစံများ မရှိခြင်းကို ရှင်းပြရန်၊ ကမ္ဘာမြေကို ပေးထားသော အမျိုးအစားတစ်ခု၏ အသေးစိတ်ပုံစံများဖြင့် လျင်မြန်စွာ ပြည့်နှက်စေသည့် ပေါက်ကွဲမှုဆန်သော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်တစ်ခုကို ယူဆခြင်းဖြင့် ကြိုးပမ်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၎င်းတို့သည် ကာလရှည်ကြာစွာ အနည်းငယ်သာ ပြောင်းလဲမှုကို တွေ့ကြုံခံစားခဲ့ရသည်။ ၎င်းသည် ဖန်ဆင်းမှုဝါဒ၊ အထူးသဖြင့် တိုးတက်သော ဖန်ဆင်းမှုဝါဒဟု လူသိများသော အမြင်နှင့် တစ်ဆင့်သာလွန်သည် (ရန်း ၁၉၅၄၊ စာမျက်နှာ ၇၆ မှစသည်)။ အတော်အတန်တိုတောင်းသော ကာလတစ်ခုအတွင်း အလွန်လျင်မြန်စွာ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်ပြီး ထို့နောက် ကာလရှည်ကြာစွာ မလှုပ်ရှားသည့် ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်တစ်ခုအတွက် ကျိုးသင့်ကျိုးနပ်သော ရှင်းပြချက်မရှိပေ။ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်လှုပ်ရှားမှု မြင့်မားသည့် အကူးအပြောင်းကာလများတွင် ရုပ်ကြွင်းအချို့ ဖြစ်ပေါ်လာသင့်သည်။ ဤအကူးအပြောင်းရုပ်ကြွင်းများ မရှိခြင်းကြောင့် ပေါက်ကွဲမှုဆန်သော ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်၏ အစောပိုင်းထောက်ခံသူတစ်ဦးက အောက်ပါအတိုင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

Efforts have been made to account for the absence of more primitive ancestral forms in the fossil record by postulating an explosive type of evolution that quickly populated the earth with detailed forms of a given type, which then experienced little change over long periods of time. This is one step short of creationism, particularly the viewpoint known as progressive creationism (Ramm 1954, p. 76 ff.). No reasonable explanation has been offered for an evolutionary process that proceeds with great rapidity for a relatively brief interval and then is inactive over vast epochs of time. Some fossils should have been formed during transition periods of high evolutionary activity. The absence of such transition fossils led one of the early advocates of explosive evolution to say:

“ကျွန်ုပ်တို့သည် မည်သည့်ခေတ်မှ ရုပ်ကြွင်းများစီးရီးတစ်ခုကို စစ်ဆေးသောအခါ၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် တစ်ခုကို ရွေးထုတ်ပြီး ‘ဤသည်မှာ ပုစွံတစ်ကောင်ဖြစ်သည်’—သို့မဟုတ် ပင်လယ်ကြယ်၊ သို့မဟုတ် ဘရာခီယိုပေါ့ဒ်၊ သို့မဟုတ် အန်နီလစ်၊ သို့မဟုတ် အခြားမည်သည့်သတ္တဝါအမျိုးအစားဖြစ်စေ—ဟု ယုံကြည်မှုဖြင့် ပြောနိုင်သည်။ … ရုပ်ကြွင်းများအားလုံးသည် ၎င်းတို့၏ သက်ဆိုင်ရာ အုပ်စုများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို အသုံးပြုပြီး ၎င်းတို့၏ အုပ်စုများ၏ အဖွဲ့ဝင်များအဖြစ် ဆုံးဖြတ်နိုင်ပြီး၊ ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များသည် သက်ရှိအမျိုးအစားများမှ ရေးဆွဲထားပြီး အခြေခံထားသည့်အတွက်၊ ရုပ်ကြွင်းများကို ထည့်သွင်းရန် ဖိုင်လမ်များ သို့မဟုတ် တိရစ္ဆာန်များ၏ အဓိကအုပ်စုများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို မည်သည့်နည်းဖြင့်မျှ ပြောင်းလဲရန် သို့မဟုတ် ချဲ့ထွင်ရန် မလိုအပ်သောကြောင့်၊ ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတစ်ခုလုံးတွင် ဤအဓိကအုပ်စုများသည် အခြေခံအားဖြင့် မပြောင်းလဲဘဲ ရှိနေသည်။”

“When we examine a series of fossils of any age we may pick out one and say with confidence ‘This is a crustacean’—or a starfish, or a brachiopod, or an annelid, or any other type of creature as the case may be. … Since all the fossils are determinable as members of their respective groups by the application of definitions of those groups drawn up from and based entirely on living types, and since none of these definitions of the phyla or major groups of animals need be in any way altered or expanded to include the fossils, it naturally follows that throughout the fossil record these major groups have remained essentially unchanged”

(ကလတ် ၁၉၃၀၊ စာမျက်နှာ ၁၀၀၊ ၁၀၁) လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၅၀ အတွင်း ရုပ်ကြွင်းဗေဒစာပေများကို ရှာဖွေစစ်ဆေးခြင်းသည် ဤထုတ်ပြန်ချက်ကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရန် လိုအပ်သည့် ဒေတာသစ်မရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။

(Clark 1930, pp. 100, 101).A search of the paleontological literature of the past 50 years reveals no new data that would require a revision of this statement.

အပင်များ၏ ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းနှင့်ပတ်သက်၍၊ ယေးလ်တက္ကသိုလ်မှ အေ.လီယာ မက်အယ်လစ်တာက၊ အတွဲဆယ်အုပ်ပါ ကမ္ဘာမြေသိပ္ပံစီးရီး၏ အယ်ဒီတာအဖြစ် ရေးသားရင်း အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။

Concerning the fossil record of plants, A. Lea McAlester, of Yale University, writing as editor of the ten-volume Foundations of Earth Science Series, says:

“အပင်များ၏ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်မှတ်တမ်းတစ်ခုလုံးတွင် အန်ဂျီယိုစပိမ်း [ပန်းပွင့်အပင်များ] ၏ မူလအစနှင့်ပတ်သက်သည့် အဆိုးရွားဆုံးပြဿနာများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ … ထို့ပြင်၊ အန်ဂျီယိုစပိမ်းအုပ်စုများစွာသည် ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတွင် ပထမဆုံးပေါ်ထွက်လာသောအခါ ထင်ရှားစွာ ခွဲခြားပြီးဖြစ်သည်။ ဤအချက်သည် ဤအုပ်စုသည် ကရီတေးရှပ်မတိုင်မီ များစွာသော သမိုင်းကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်ဟု ညွှန်ပြသော်လည်း၊ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ၎င်းသည် ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတွင် မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်းမရှိပေ။ … မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ၊ ဤအုပ်စု၏ ဘိုးဘေးများကို ညွှန်ပြသည့် အကူးအပြောင်းရုပ်ကြွင်းများ မရှိပေ။”

“One of the most perplexing problems in the entire evolutionary record of plants concerns the origin of the angiosperms [flowering plants]. … Moreover, many of the major angiosperm subgroups are already differentiated when they first appear in the fossil record. This fact suggests that the group had a considerable pre-Cretaceous history that, for some reason, is not recorded in the fossil record. … In any case, there are no transitional fossils to indicate the ancestry of the group”

(မက်အယ်လစ်တာ ၁၉၆၈၊ စာမျက်နှာ ၁၀၀)

(McAlester 1968, p. 100).

ယခင်နှစ်အနည်းငယ်က ကိမ်းဘရစ်တက္ကသိုလ်မှ ရုက္ခဗေဒပညာရှင် အီး.ဂျေ.အိပ်ချ်. ကျောန်းက အောက်ပါအတိုင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။

A few years earlier E. J. H. Corner, a botanist at Cambridge University, stated:

“ဇီဝဗေဒ၊ ဇီဝဘူမိဗေဒ၊ နှင့် ရုပ်ကြွင်းဗေဒမှ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သီအိုရီကို ထောက်ခံသော သက်သေများစွာကို တင်ပြနိုင်သည်၊ သို့သော် ဘက်မလိုက်သူအတွက်၊ အပင်များ၏ ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းသည် အထူးဖန်ဆင်းမှုကို ထောက်ခံသည်ဟု ကျွန်ုပ်ထင်သည်။ … သင်သည် သစ်ခွ၊ ရေညှို့၊ နှင့် ထန်းပင်တစ်ပင်တို့သည် တူညီသော ဘိုးဘေးမှ လာသည်ဟု စိတ်ကူးနိုင်ပါသလား၊ ဤယူဆချက်အတွက် သက်သေတစ်စုံတစ်ရာ ရှိပါသလား။ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ဝါဒီများသည် အဖြေတစ်ခုနှင့် အဆင်သင့်ရှိရမည်၊ သို့သော် အများစုသည် စစ်ဆေးမေးမြန်းမှုတစ်ခုရှေ့တွင် ပြိုလဲသွားလိမ့်မည်ဟု ကျွန်ုပ်ထင်သည်။”

“Much evidence can be adduced in favor of the theory of evolution—from biology, biogeography, and paleontology, but I still think that, to the unprejudiced, the fossil record of plants is in favor of special creation. … Can you imagine how an orchid, a duckweed and a palm have come from the same ancestry, and have we any evidence for this assumption? The evolutionists must be prepared with an answer, but I think that most would break down before an inquisition”

(ကျောန်းက ၁၉၆၁၊ စာမျက်နှာ ၉၇)

(Corner 1961, p. 97).

မြင်းရုပ်ကြွင်းများအကြား အရွယ်အစား၊ သွားအမျိုးအစား၊ ဦးခေါင်းပုံသဏ္ဌာန်၊ ခြေချောင်းအရေအတွက် စသည်တို့တွင် ကွဲပြားမှုများကို စာအုပ်များနှင့် ပြတိုက်ပြပွဲများတွင် ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်သီအိုရီကို ထောက်ခံသည့် သက်သေအဖြစ် မကြာခဏ စီစဉ်ပြသထားသည်။ မြင်းစီးရီးသည် အထင်ကြီးစရာဖြစ်သော်လည်း၊ ၎င်းကို ပုံမှန်ယုံကြည်လက်ခံထားသည်ထက် သိသာစွာ မသေချာသည့်အချက်များစွာ ရှိသည်။

The differences in size, type of teeth, shape of head, number of toes, et cetera, among horse fossils are frequently arranged in books and museum exhibits as evidence supporting the theory of evolution. The horse series is impressive, but there are a number of considerations that make it less conclusive than one is usually led to believe.

စီးရီးတွင် ပထမဆုံးအဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သော ဟိုင်ရာကိုသီရီယမ် (အီအိုဟစ်ပက်စ်) သည် ခေတ်သစ်မြင်းနှင့် အလွန်ကွဲပြားပြီး၊ နောက်ထပ်အစီအစဉ်တွင်ပါဝင်သည့် အဖွဲ့ဝင်နှင့်လည်း မတူညီသဖြင့် ၎င်းကို စီးရီးတွင် ထည့်သွင်းခြင်းသည် အလွန်သံသယဖြစ်ဖွယ်ရှိသည်။ ၎င်းကို အောက်ပါအကြောင်းများကြောင့် မြင်းအဖြစ် လုံးဝမယူဆသင့်ပါ။ ပါးလျသောမျက်နှာ၊ မျက်လုံးများသည် ဘေးတစ်ဖက်တစ်ချက်တွင် အလယ်တွင်ရှိခြင်း၊ ခွေးသွားများရှိနေခြင်း၊ ဒိုင်ယပ်စတီမာ (ရှေ့သွားများနှင့် နောက်သွားများကြား ကွာဟချက်) မရှိခြင်း၊ ကျောပြင်ကော့ခြင်း၊ နှင့် ရှည်လျားသောအမြီးရှိခြင်း။

The first member of the series, Hyracotherium (Eohippus), is so different from the modern horse and so different from the next member of the sequence that its inclusion in the series is highly questionable. It should probably not be considered a horse at all, for the following reasons: A slender face with eyes midway along the side, the presence of canine teeth, lack of a diastema (space between front teeth and back teeth), arched back, and long tail.

ဟိုင်ရာကိုသီရီယမ်နှင့်ပတ်သက်၍ ဆစ်မ်ပ်ဆန် (၁၉၄၅၊ စာမျက်နှာ ၂၅၄) က ဤသို့ဆိုသည်။

Of Hyracotherium Simpson (1945, p. 254) says:

“မက်သယူးက ဟိုင်ရာကိုသီရီယမ် (အီအိုဟစ်ပက်စ်အပါအဝင်) သည် အလွန်မူလအဆင့်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် တပိုင်ရစ်၊ ရိုင်နိုဆီရိုတစ် စသည်တို့ထက် မြင်းအုပ်စုနှင့် သိသာစွာ ဆက်နွယ်မှုမရှိဟု ပြသပြီး အခိုင်အမာဆိုခဲ့သည်၊ သို့သော် ၎င်းကို မြင်းအုပ်စု၏ အရင်းအမြစ်တွင် ထားရှိရန် ဓလေ့ထုံးတမ်းဖြစ်သည်။”

“Matthew has shown and insisted that Hyracotherium (including Eohippus) is so primitive that it is not much more definitely equid than tapirid, rhinocerotid, etc., but it is customary to place it at the root of the equid group.”

ဆစ်မ်ပ်ဆန်က ထပ်မံပြောကြားသည်မှာ။

Simpson further says:

“မြင်းဖိုင်လိုဂျီနီသည် စာသင်ဖတ်စာအုပ်များနှင့် လူကြိုက်များသော ဖော်ပြချက်များတွင် ထင်ရှားသည့် ရိုးရှင်းသော မိုနိုဖိုင်လတစ်၊ လူသိများသော အော်သိုဂျီနတစ်အစီအစဉ်နှင့် ဝေးကွာလှသည်။”

“Horse phylogeny is thus far from being the simple monophyletic, so-called orthogenetic sequence that it appears to be in most texts and popularizations.”

ဤလိုင်းတွင် နောက်ထပ်စိတ်ဝင်စားဖွယ် ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုမှာ ဂါးရက်ဟာဒင် (၁၉၆၁၊ စာမျက်နှာ ၂၂၅၊ ၂၂၆) မှဖြစ်သည်။

Another interesting statement along this line is by Garrett Hardin (1961, pp. 225, 226).

Thursday, May 22, 2025

ကမ္ဘာဦးကျမ်း -Genesis

No comments:

Post a Comment

Blog Archive

Wikipedia