အခန်းကြီး - ( ၁၄ - ၁၅ - ၁၆ - ၁၇ - ၁၈ - ၁၉ - ၂၀ - ၂၁ - ၂၂ - ၂၃ )

 ၁၄:၁–၄။ ယာကုပ်အတွက် ကရုဏာ။ အာရှုရိ-ဗာဗုလုန်ကို ဆန့်ကျင်သည့် သတင်းစကား၏ အလယ်တည့်တည့်တွင် ယာကုပ်အတွက် နှစ်သိမ့်ခြင်းသတင်းကို တွေ့ရသည်။ ဘုရားသခင်သည် ယာကုပ်ကို ကရုဏာပြု၍ Israel ကို တစ်ဖန် ရွေးချယ်ပြီး သူတို့၏ ကိုယ်ပိုင်မြေ၌ နေရာချထားမည် (အခန်းငယ် ၁)။ အံ့ဩစရာကောင်းသည်မှာ တိုင်းတစ်ပါးသားများသည် သူတို့နှင့် ပူးပေါင်း၍ ယာကုပ်၏ “အိမ်” (သို့မဟုတ် အမျိုးအနွယ်) နှင့် ဆက်နွှယ်လာကြမည်။ “Israel” ဟူသောအမည်သည် David ခေတ်ကဲ့သို့ ပြန်လည်ပေါင်းစည်းထားသော Israel ကို ရည်ညွှန်းသည် (၁၁:၁၁–၁၆ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထို Israel တွင် ထာဝရဘုရားထံသို့ လှည့်လာသော လူမျိုးများလည်း ပါဝင်မည် (ဥပမာ ၂:၂–၄; ၁၁:၁၀; ၄၉:၈; ၅၄:၅; ၅၅:၅; ၅၆:၆–၈)။ လူမျိုးတို့သည် ကွဲလွင့်နေသော Israel လူမျိုးတို့ကို ကတိထားရာမြေသို့ ပြန်လည်စုဝေးစေခြင်းဟူသော ထာဝရဘုရား၏ လုပ်ငန်းတွင် ကူညီကြမည် (၁၁:၁၀၊ ၁၂; ၄၉:၂၂; ၅၆:၆–၈; ၆၀:၁–၁၆; ၆၆:၁၉–၂၄ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

သို့သော် အခန်းကဏ္ဍ ပြောင်းပြန်ဖြစ်ခြင်း ရှိလာမည်။ သူတို့ကို အချုပ်ချထားခဲ့သူများကို သူတို့ကိုယ်တိုင် အချုပ်သားများအဖြစ် ဖမ်းဆီးကြမည် (၁၄:၁–၂)။ နောက်ဆုံးတွင် Israel သည် ငြိမ်သက်ခြင်းနှင့် သာယာဝပြောခြင်း ရရှိမည်ဟု အာမခံချက်ပေးခံရမည်ဖြစ်ပြီး လူမျိုးတို့သည်လည်း သူတို့နှင့်အတူ ထာဝရဘုရားကို ကိုးကွယ်ကြမည် (၅၆:၆–၈ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုအခါ သူတို့အားလုံးသည် ကတိထားရာမြေနှင့် ခွဲခွာနေရခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော နာကျင်မှု၊ ဝမ်းနည်းမှု၊ ရုန်းရင်းဆန်ခတ်မှုနှင့် ပင်ပန်းကြမ်းတမ်းသော အလုပ်တို့မှ အနားယူခြင်းကို ခံစားကြမည် (၁၄:၃)။ ထို့နောက် Zion-Jerusalem ရှိ ထာဝရဘုရား၏ နေထိုင်ရာအရပ်၌ ကိုးကွယ်ကြမည်။

၁၄:၄–၁၁။ သရော်သီချင်းနှင့် ဗာဗုလုန်။ ဤသရော်သီချင်းသည် ဆိုးညစ်သူတို့၏ ဆိုးရွားသော အဆုံးသတ်ကို သရုပ်ဖော်သည် (ယောဘဝတ္တု ၁၅:၂၀–၃၅; ၂၀:၄–၂၉; ဆာလံကျမ်း ၇:၁၄–၁၆; ၃၇:၁–၄၀ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ အသေးစိတ်အချက်အလက်အချို့သည် အာရှုရိဘုရင်နှင့် ဗာဗုလုန်ဘုရင် နှစ်ပါးစလုံးဖြစ်ခဲ့သော Sargon II နှင့် သမိုင်းအရ ဆက်စပ်နိုင်သည် (၁၄:၈၊ ၁၈–၂၀)။ တစ်ခါတစ်ရံ “ပုံပြင်စကား” ဟု ဘာသာပြန်သော မရှာလ် ဟူသော စကားလုံးသည် ဤနေရာတွင် သရော်သီချင်းကို ရည်ညွှန်းသည်။ အနားယူခြင်းကို ရရှိပြီးနောက် (အခန်းငယ် ၁–၄) Israel သည် အာရှုရိ-ဗာဗုလုန်ဘုရင်၏ အတိတ်က မာနနှင့် သေဆုံးခြင်းကို ပြန်လည်ကြည့်ရှု၍ ထိုအရာကို လှောင်ပြောင်မည်။ မြည်တမ်းသီချင်းသည် သေဆုံးသွားသော အာဏာရှင်ကို ဆိုးညစ်မှုဖြင့် စွပ်စွဲပြီး သူခံရမည့် အပြစ်ဒဏ်ကို လှောင်ပြောင်သည့်ပုံစံဖြင့် ပုံဖော်သည် (အခန်းငယ် ၅–၆)။ ထာဝရဘုရားသည် ဆိုးညစ်သူတို့၏ တောင်ဝှေး သို့မဟုတ် ကြိမ်လုံးနှင့် အုပ်စိုးသူတို့၏ ရာဇလှံတံကို ချိုးတော်မူပြီ (အခန်းငယ် ၅; ၉:၄၊ ၆ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုဘုရင်သည် လူမျိုးများနှင့် နိုင်ငံများကို အမျက်ဖြင့် အုပ်စိုးခဲ့သည် (၁၄:၆)။ အခန်းငယ် ၆ ၏ နောက်ဆုံးပိုင်းကို နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးဖြင့် နားလည်ထားကြသည်။ ဘာသာပြန်ချက်အချို့တွင် ထိုဖော်ပြချက်သည် ဗာဗုလုန်ဘုရင်က လူမျိုးများကို နှိပ်စက်ခဲ့သည့်အကြောင်းကို ဆက်လက်ရည်ညွှန်းနေသည်ဟု ဆိုလိုသော်လည်း၊ အခြားဘာသာပြန်ချက်များတွင် ယခုအခါ ဘုရင်ကိုယ်တိုင်သည် နှိပ်စက်ခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုတိုက်ခိုက်ခြင်း၏ ပစ်မှတ်ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုလိုသည်။ ဤနောက်ဆုံးအမြင်သည် အကြောင်းအရာနှင့် ပို၍ သင့်လျော်သည်။ ထင်းရှူးပင် သို့မဟုတ် အမြဲစိမ်းသစ်ပင်များနှင့် လေဗနုန်အာရဇ်ပင်များ (အခန်းငယ် ၈) သည် လူများ၊ အထူးသဖြင့် ဘုရင်များနှင့် သူဌေးများကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အာဏာရှင်သေဆုံးသွားသောအခါ မြေတစ်ပြင်လုံး (သို့မဟုတ် ကမ္ဘာမြေကြီး) သည် အနားယူ၍ ငြိမ်သက်တိတ်ဆိတ်နေသည် (အခန်းငယ် ၇)။ သို့သော် သစ်ပင်များသည် သစ်ခုတ်သမား မလာတော့သောကြောင့် ဝမ်းမြောက်ကြသည် (၁၀:၁၇–၁၉၊ ၃၃–၃၄ ရှိ သစ်ပင်ပုံဆောင်ချက်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

ပရောဖက်သည် သေဆုံးသွားသော လူမျိုးတို့၏ ဘုရင်များက သေသူတို့၏ နယ်ပယ်ဖြစ်သော Sheol ထဲတွင် အာဏာရှင်ကို မည်သို့ လက်ခံကြသည်ကို ကမောက်ကမဆန်စွာ ဖော်ပြသည် (၁၄:၉)။ Sheol သည် သင်္ချိုင်း သို့မဟုတ် သေသူတို့၏ နယ်ပယ်ကို ရည်ညွှန်းရာတွင် အသုံးပြုသည့် ကဗျာဆန်သော စကားလုံးဖြစ်သော်လည်း ဤနေရာတွင် လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးကဲ့သို့ ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းသည် သေဆုံးသွားသော ဘုရင်သစ်ကို တွေ့ဆုံရန် လှုပ်ရှားစည်ကား၍ စိတ်လှုပ်ရှားနေပြီး ရေဖာအိမ် တို့လည်း စိတ်လှုပ်ရှားတုန်လှုပ်ကြသည် (အခန်းငယ် ၉)။ ရေဖာအိမ် ဟူသော စကားလုံး (ဖြစ်နိုင်သည်မှာ “ကျဆုံးသူများ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်) ကို သမ္မာကျမ်းစာတွင် လူမျိုးစုတစ်စု (က၊ ၁၄:၅)၊ ပထဝီဝင်နေရာတစ်ခု (ယောရှုမှတ်စာ ၁၅:၈) နှင့် ကဗျာဆန်သော ကျမ်းပိုဒ်များတွင် သေသူများ (ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၂၆:၁၄၊ ၁၉; ဆာလံကျမ်း ၈၈:၂) ကို သတ်မှတ်ရန် အသုံးပြုထားသည်။ အခန်းငယ် ၉ တွင် ၎င်းကို “သေသူများ” သို့မဟုတ် အသက်ရှင်ခြင်း၏ တက်ကြွမှုကင်းမဲ့သော “သေဆုံးသွားသူတို့၏ ဝိညာဉ်များ” ဟု မကြာခဏ ဘာသာပြန်ကြသည် (အခန်းငယ် ၁၀)။ ဤအပိုင်း၏ ဘာသာစကားသည် အလွန်ကဗျာဆန်သည်။ သစ်ပင်များကို လူပုဂ္ဂိုလ်များကဲ့သို့ ဖော်ပြထားပြီး ဘုရင်သေဆုံးခြင်းအတွက် ဝမ်းမြောက်ကြသည်။ သင်္ချိုင်းကိုလည်း လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးကဲ့သို့ ဖော်ပြထားပြီး သေဆုံးသွားသော ဘုရင်သစ်ကို တွေ့ဆုံရန် ထလာကာ သေသူများဖြစ်သော ရေဖာအိမ် တို့ကို သူ့အား နှုတ်ဆက်ရန် နိုးထစေသည်။ သူတို့သည် ကမောက်ကမဆန်သော အသံဖြင့် ဘုရင်အား ယခုအခါ သူတို့ထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်လာပြီ၊ အားနည်းပြီး ပိုးလောက်များနှင့် တီကောင်များ ဖုံးလွှမ်းနေပြီဟု ပြောကြသည်။ ဤဘာသာစကားသည် ပုံဆောင်ချက်ဖြစ်ပြီး စာသားအတိုင်း မဟုတ်ပါ။ ဤကဗျာသည် အင်အားကြီးသူတစ်ဦး သင်္ချိုင်းသို့ ရောက်ရှိသောအခါ ဖြစ်ပျက်မည့်အရာကို ပုံဆောင်ဖော်ပြချက်ဖြင့် လှောင်ပြောင်ထားသည့် အလွန်ကောင်းမွန်သော စာပေလက်ရာတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် သေသူများသည် သင်္ချိုင်းတွင် လုံးဝသတိလစ်နေကြသည်ဟူသော အယူအဆကို အခြေခံထားသည်။ လူသားတို့သည် သင်္ချိုင်းထဲတွင် အရိပ်သဖွယ် အသက်ရှင်နေကြသည်ဟု ဖော်ပြခြင်း မဟုတ်ပါ။ သေခြင်းသည် သတိမရှိသော အိပ်စက်ခြင်းနှင့်တူသည့် အခြေအနေဖြစ်သည်ဟူသော ကျမ်းစာအထောက်အထား များစွာရှိသည် (ဥပမာ ၁ ရာ၊ ၂:၁၀; ဆာ၊ ၁၃:၃; ဒေ၊ ၉:၅; တ၊ ၇:၆၀; ၁ သက်၊ ၄:၁၃–၁၈)။

လူမျိုးတို့၏ သေဆုံးသွားသော ဘုရင်များ (ဥပမာ Bashan ဘုရင် Og; တရား၊ ၃:၁၁) က အာဏာရှင်ကို သရော်သည့်ပုံစံဖြင့် ပြောဆိုခြင်းအားဖြင့် ပုံဆောင်ဖော်ပြချက်သည် ဆက်လက်တည်ရှိသည် (၁၄:၁၀ခ–၁၅)။ သေခြင်း၌ သူသည် အခြားသေဆုံးသွားသော ဘုရင်များကဲ့သို့ အားနည်းမည်ဖြစ်ပြီး သူ၏ ယခင်ဘုန်းအသရေသည် ပျောက်ကွယ်သွားမည်။ သေခြင်းသည် လူမှုရေးအဆင့်အတန်း ကွာခြားမှုများကို ဖယ်ရှားပစ်ပြီး ဘုရင်သည် သင်္ချိုင်းထဲရှိ လူအားလုံးကဲ့သို့ ပိုးလောက်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေမည်။ နောက်ဆုံးတွင် အာရှုရိ-ဗာဗုလုန်အားဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသော ဘုရားသခင်၏ လူတို့၏ ရန်သူသည် အဆုံးသတ်သို့ ရောက်လာသည်။

၁၄:၁၂–၁၇။ အာရှုရိ-ဗာဗုလုန်ဘုရင်နှင့် လူစီဖာ။ ပိုးလောက်များပေါ်တွင် လဲလျောင်းနေသော ဘုရင်နှင့် သူ၏ ရည်မှန်းချက်ဖြစ်သော ကောင်းကင်သို့ တက်၍ ဘုရားသခင်၏ ကြယ်များထက် သူ၏ပလ္လင်ကို မြှင့်တင်ရန်၊ စည်းဝေးရာတောင် (ကောင်းကင်ဗိမာန်) ပေါ်တွင် ပလ္လင်တင်ထိုင်ရန်နှင့် အမြင့်ဆုံးသောဘုရားသခင်ကဲ့သို့ မိမိကိုယ်ကို ပြုရန် ဆန္ဒတို့ကို နှိုင်းယှဉ်ဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၁၃–၁၄)။ သူ၏ အရှက်ကွဲခြင်းကို မြောက်ဘက်၏ အမြင့်ဆုံးနေရာ (ဇာဖုန်) သို့ ရောက်လိုသော သူ၏ဆန္ဒနှင့် နောက်ဆုံးတွင် တွင်း၏ အနိမ့်ဆုံးအနက်ရှိုင်းဆုံးနေရာ၌ နေထိုင်ရခြင်းတို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်မှုအားဖြင့် သရုပ်ဖော်ထားသည် (အခန်းငယ် ၁၃၊ ၁၅)။ ဤအပိုင်းသည် ကျဆုံးသော ခေရုဗိမ်တစ်ပါးအားဖြင့် ကောင်းကင်၌ မကောင်းမှု၏ အစပြုလာပုံကို ဖော်ပြသည့် ဘာသာစကားကို အသုံးပြု၍ ဘုရင်၏ လူသားဆန်သော ရည်မှန်းချက်များကို ဖော်ပြသည် (ကျဆုံးသော ခေရုဗိမ်၏ ရည်ရွယ်ချက်များနှင့် ခံစားချက်များကို ကိုယ်စားပြုနေသည်)။ ထိုကောင်းကင်တမန် သို့မဟုတ် ခေရုဗိမ်သည် မာနထောင်လွှားလာပြီး ဘုရားသခင်၏ နေရာတွင် မိမိကိုယ်ကို ထားရန် ကြိုးစားသော်လည်း အောက်သို့ ပစ်ချခံခဲ့ရသည် (ယေဇကျေလအနာဂတ္တိကျမ်း ၂၈:၁၂–၁၉ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဗျာဒိတ်ကျမ်းသည် ဤစကြဝဠာဆိုင်ရာ ပဋိပက္ခ၏ အကြောင်းအရာကို ချဲ့ထွင်ဖော်ပြပြီး (ဗျာ၊ ၁၂:၇–၉) ကျဆုံးသော ခေရုဗိမ်ကို ဘုရားသခင်၏ ရန်သူနှင့် မြေကြီးပေါ်ရှိ မကောင်းမှုအပေါင်း၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သော Satan အဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြသည် (၁၇:၁–၁၈:၂၄; ၁၉:၁၁–၂၀:၁၀; ယောဘဝတ္တု — နိဒါန်းနှင့် “မကောင်းမှုနှင့် ကျဆုံးသော ခေရုဗိမ်” စာမျက်နှာ ၁၀၀၈ ကို ကြည့်ပါ)။

အာဏာရှင်၏ ဟေဗြဲအမည်မှာ ဟေလဲလ် ဘင် ရှာခါရ် ဖြစ်ပြီး စာသားအတိုင်း “တောက်ပသူ၊ အရုဏ်၏သား” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ထိုအမည်သည် နံနက်ကြယ်ဖြစ်သော Venus ဂြိုဟ်ကို ရည်ညွှန်းသည်။ “လူစီဖာ” ဟူသောအမည်သည် ဟေဗြဲစာသားတွင် မပါရှိပါ။ ၎င်းကို အသင်းတော်ဖခင် Jerome က သမ္မာကျမ်းစာကို လက်တင်ဘာသာသို့ ဘာသာပြန်ရာတွင် (ဗာလဂိတ်ကျမ်း) နံနက်ကြယ်အတွက် အမည်တစ်ခုအဖြစ် စတင်အသုံးပြုခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး စာသားအရ “အလင်းဆောင်သူ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ အာဏာရှင်ကို “တောက်ပသူ၊ အရုဏ်၏သား” ဟု အမည်ပေးခြင်းသည် သူ၏ပလ္လင်ကို “ဘုရားသခင်၏ကြယ်များ” ထက် မြှင့်တင်လိုသော ဆန္ဒကို လှောင်ပြောင်ခြင်းဖြစ်သည် (ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၄:၁၃)။ ထိုအမည်သည် နံနက်စောစော ကောင်းကင်၌ ပေါ်လာခြင်းကြောင့် ကျော်ကြားသော ကြယ်၏အမည်ကို သူ့အား ပေးထားသော်လည်း ထိုကြယ်သည် ၎င်း၏ လှည့်ပတ်လမ်းကြောင်းကို မပြီးဆုံးမီ ရုတ်တရက် အောက်သို့ ဆင်းသွားသည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် “နံနက်ကြယ်များ” ကို “ဘုရားသခင်၏သားများ” သို့မဟုတ် ကောင်းကင်တမန်များအဖြစ် ရည်ညွှန်းသည် (ယောဘဝတ္တု ၁:၆; ၂:၁; ၃၈:၇)။ သူတို့သည် ကောင်းကင်ကောင်စီတွင် ပါဝင်ကြသည် (ယောဘဝတ္တု ၁:၆; ၂:၁; ဆာလံကျမ်း ၈၂:၁)၊ Satan သည်လည်း သူတို့အကြားတွင် ထင်ရှားသူ ဖြစ်သည်။ ဟေရှာယသည် ဗာဗုလုန်ဘုရင်၏ မာနနှင့် ဆိုးရွားသော အဆုံးသတ်ကို Satan ဖြစ်လာသော ခေရုဗိမ်၏ ကျဆုံးခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ အခြားကျမ်းစာအပိုင်းများက ဖော်ပြထားသည့်အရာများအတိုင်း ဖော်ပြခဲ့သည် (ယေဇကျေလအနာဂတ္တိကျမ်း ၂၈:၁၁–၁၉ နှင့် ပတ်သက်သည့် အနက်ဖွင့်ချက်ကို ကြည့်ပါ)။ ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၄:၁၆–၁၇ သည် အသက်ရှင်နေသူများက တွင်းထဲရှိ သေဆုံးသွားသော အာဏာရှင်ကို မယုံနိုင်လောက်အောင် အံ့ဩ၍ စိုက်ကြည့်နေကြပုံကို ဖော်ပြပြီး (Sheol ၏ တွင်းထဲတွင်) Satan ၏ နောက်ဆုံးဖျက်ဆီးခြင်းကို သတိရစေသည် (ဗျာ၊ ၂၀:၁၀)။

၁၄:၁၈–၂၇။ ဘုရင်၏ နောက်ဆုံးအခြေအနေ။ သို့သော် ဧကရာဇ်၏ အဆုံးသတ်သည် အခြားဘုရင်များထက် ပို၍ ဆိုးရွားသည်။ သူတို့တစ်ဦးစီသည် မိမိတို့၏ သင်္ချိုင်း၌ ဘုန်းအသရေနှင့် အနားယူကြသည်။ သင်္ချိုင်းကို စာသားအရ “အိမ်” ဟု ခေါ်သည် (အခန်းငယ် ၁၈)။ သို့သော် ဖိနှိပ်သူသည် သူ၏ သင်္ချိုင်းမှ (ဟေဗြဲ မင်) နှင်ထုတ်ခံရသည်။ မင် ဟူသော ရှေ့ဆက်စကားလုံးသည် “မိမိကိုယ်ပိုင်သင်္ချိုင်းပင် မရှိဘဲ နှင်ထုတ်ခံရသည်” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကို ညွှန်ပြသည် (ဆိုလိုသည်မှာ သူ့အတွက် သင်္ချိုင်းမရှိ)။ သင်္ဂြိုဟ်ခြင်းမခံရခြင်းသည် ဆိုးညစ်သူ၏ အဆုံးစွန်ဆုံး ကံကြမ္မာဖြစ်သည်။ ထိုအာဏာရှင်၏ အလောင်းကို သေဆုံးသွားသော စစ်သည်များနှင့်ပင် အတူ သင်္ဂြိုဟ်မည်မဟုတ်၊ အကြောင်းမှာ သူသည် မိမိမြေကို ဖျက်ဆီးပြီး မိမိလူတို့ကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည် (ဆိုလိုသည်မှာ ဘုရားသခင်၏ အုပ်စိုးမှု၏ မူများကို သစ္စာဖောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်; အခန်းငယ် ၂၀)။

ဆိုးညစ်သူတို့၏ ရိုးရာအဆုံးသတ်မှာ သူတို့၏ အမျိုးအနွယ်များသည် မည်သည့်အခါမျှ အမည်ရမည်မဟုတ်ခြင်း ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၂၀နောက်ဆုံးပိုင်း; ယောဘဝတ္တု ၁၈:၁၆–၁၉; ဆာလံကျမ်း ၃၇:၂၈၊ ၃၅–၃၆၊ ၃၈; သုတ္တံကျမ်း ၁၀:၇ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ အာဏာရှင်၏ သားသမီးများသည် ပျက်စီးကြမည်ဖြစ်ပြီး သူ၏ မင်းဆက်ထဲမှ မည်သူမျှ မြေကို အမွေဆက်ခံ၍ မြို့များဖြင့် ကမ္ဘာကို လူနေထူထပ်စေရန် ထပ်မံပေါ်လာမည်မဟုတ်။ အာရှုရိ-ဗာဗုလုန်ဘုရင်သေဆုံးခြင်းအတွက် လှောင်ပြောင်မြည်တမ်းသီချင်းနောက်တွင် ဗာဗုလုန် (ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၄:၂၂–၂၃) နှင့် အာရှုရိ (အခန်းငယ် ၂၄–၂၇) တို့၏ ကျဆုံးခြင်း လိုက်ပါလာသည်။ ထာဝရဘုရားသည် သူတို့၏ ကျန်ရစ်သူများ၊ သူတို့၏အမည်နှင့် အမျိုးအနွယ်တို့ကို ဖယ်ရှားမည် (အခန်းငယ် ၂၂)။ မြို့သည် လူသူကင်းမဲ့၍ ဖြူကောင်များနှင့် ရွှံ့ညွန်များအတွက် နေရာဖြစ်လာမည် (၁၃:၁၇–၂၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၄:၂၄–၂၇ သည် ၁၃:၁–၁၄:၂၃ ကို အနှစ်ချုပ်၍ အကဲဖြတ်ထားခြင်း ဖြစ်ပြီး အပိုင်းနှစ်ပိုင်းဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ထိုနှစ်ပိုင်းမှာ အာရှုရိနှင့် ပတ်သက်၍ ထာဝရဘုရား၏ ကျိန်ဆိုချက် (၁၄:၂၄–၂၅) နှင့် ထိုအရာကို လူမျိုးအပေါင်းတို့အပေါ် အသုံးချခြင်း (အခန်းငယ် ၂၆–၂၇) တို့ ဖြစ်သည်။ ကျိန်ဆိုချက်၏ စာသားအတိုင်း အဓိပ္ပာယ်မှာ “ငါသည် အာရှုရိ ကို ချိုးမည်” ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၂၅)။ ထိုစကားတွင် ဘုရား၊ မြို့နှင့် လူမျိုးတို့ ပါဝင်သည်။ ဘုရားသခင်၏မြေနှင့် ကိုယ်တော်၏ တောင်များသည် ကတိထားရာမြေကို ရည်ညွှန်းသည် (၄၉:၁၁; ၆၅:၉ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဘုရားသခင်သည် အာရှုရိကို နင်းချေတော်မူမည်၊ ထိုသို့အားဖြင့် သူတို့ကို အရှက်ရစေပြီး ကိုယ်တော်၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို ထင်ရှားစေမည်။ ကိုယ်တော်၏ အဆုံးစွန်ရည်ရွယ်ချက်မှာ Israel ၏ ထမ်းပိုးနှင့် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးကို ဖယ်ရှားရန် ဖြစ်သည် (၁၄:၂၅)။ ဘုရားသခင်သည် အာရှုရိ၏ ထမ်းပိုးကို ဖယ်ရှားခြင်းအားဖြင့် မြေကြီးတစ်ပြင်လုံးနှင့် လူမျိုးအပေါင်းတို့ကို အကျိုးဖြစ်စေရန် ရည်ရွယ်တော်မူသည် (အခန်းငယ် ၂၆)။ ထာဝရဘုရားသည် မိမိလူတို့ကို ရန်သူလက်မှ ကယ်တင်တော်မူပြီး ထိုအရာ၏ အဆုံးစွန်အဓိပ္ပာယ်မှာ ရန်သူ၏ ဖျက်ဆီးခြင်း ဖြစ်သည်။

၁၄:၂၈–၁၆:၁၄

ဖိလိတ္တိနှင့် မောဘတို့ကို ဆန့်ကျင်သော သတင်းစကားများ

ဤအပိုင်းသည် ဖိလိတ္တိ (၁၄:၂၈–၃၂) နှင့် မောဘ (၁၅:၁–၁၆:၁၄) တို့၏ ပျက်စီးခြင်းနှင့် ထိုပျက်စီးခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို ဖော်ထုတ်သည့် သတင်းစကားနှစ်ရပ်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။

၁၄:၂၈–၃၂။ ဖိလိတ္တိနှင့် ပတ်သက်သော အနာဂတ္တိစကား။ ဖိလိတ္တိလူတို့သည် ကတိထားရာမြေ၌ Israel ၏ ရိုးရာရန်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ ဤတိုတောင်းသော အနာဂတ္တိစကားတွင် ဟေရှာယသည် ဖိလိတ္တိကို သတိပေးပြီး ယုဒ၏ ကျန်ကြွင်းသူများအတွက် ကယ်တင်ခြင်းအာမခံချက်ကို ပေးသည်။ ဤအထူးသတင်းစကားသည် Ahaz သေဆုံးသောနှစ်၊ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ဘီစီ ၇၁၅ ခုနှစ်သို့ သတ်မှတ်ထားသည်။ ဖိလိတ္တိသည် သူတို့ကို ရိုက်နှက်ခဲ့သော တောင်ဝှေးဖြစ်သည့် အာရှုရိကျဆုံးခြင်းကြောင့် ဝမ်းမမြောက်ရန် ထာဝရဘုရားက အကြံပေးတော်မူသည်။ နိုင်ငံတကာနိုင်ငံရေးနယ်ပယ်တွင် ပထမဖိနှိပ်သူနောက်သို့ နောက်ထပ် ဖိနှိပ်သူတစ်ဦးဖြစ်သော မီးလောင်သော (သို့မဟုတ် အဆိပ်ရှိသော) ပျံသန်း၍ ထိုးသည့်မြွေတစ်ကောင် လိုက်လာမည် (အခန်းငယ် ၂၉)။ ထိုသူသည် ဖိလိတ္တိ၏ မြို့များကို အစာခေါင်းပါးခြင်းဖြင့် ဝိုင်းရံပြီး အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူ တစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ မကျန်စေရန် ပြုမည် (အခန်းငယ် ၃၀)။ ထို့ကြောင့် မီးခိုးသည် မြောက်ဘက်မှ တက်လာမည်ဖြစ်၍ ဖိလိတ္တိတစ်ပြည်လုံး အရည်ပျော်သကဲ့သို့ ဖြစ်မည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖိလိတ္တိအား ငိုကြွေးမြည်တမ်းရန် ခေါ်ဆိုထားသည် (အခန်းငယ် ၃၁)။ အခန်းငယ် ၃၁ ၏ အဆုံးပိုင်းကို နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ဘာသာပြန်ထားကြသည်။ ဟေဗြဲစာသားအတိုင်း အဓိပ္ပာယ်မှာ အခြေခံအားဖြင့် “မိမိအတွက် သတ်မှတ်ထားသောနေရာမှ မည်သူမျှ မခွဲခွာရ” ဟု ဖြစ်ပြီး၊ ဤအရာသည် မည်သူမျှ မပျောက်ဆုံးဘဲ စနစ်တကျ စုဖွဲ့၍ အတန်းလိုက် ချီတက်လာသော စစ်တပ်ကို ရည်ညွှန်းနိုင်ဖွယ်ရှိသည်။ ထိုအချိန်တွင် Jerusalem ရှိ နန်းတော်သည် ယုဒနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ရန် ရှာဖွေနေသော လူမျိုးတစ်မျိုးမှ စေလွှတ်လာသည့် တမန်များ (သံတမန်များ) အတွက် အဖြေတစ်ခု ပေးရမည်။ အကြောင်းမှာ ထာဝရဘုရားသည် Zion နှင့် မိမိလူတို့ကို တည်ထောင်တော်မူပြီး အာနီ ဟူသော “ဆင်းရဲသောသူ” သို့မဟုတ် “ဒုက္ခရောက်သူ” သည် ထိုနေရာတွင် ခိုလှုံရာ ရှာတွေ့မည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၃၂; အခန်းငယ် ၃၀ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

၁၅:၁–၁၆:၁၄။ မောဘနှင့် ပတ်သက်သော အနာဂတ္တိစကား။ မောဘပျက်စီးခြင်းအတွက် ဤမြည်တမ်းခြင်းသည် ယော်ဒန်မြစ်တစ်ဖက်၌ တည်ရှိသော Israel ၏ အဓိကရန်သူဟောင်းများအနက် တစ်မျိုးအပေါ် သက်ဆိုင်သည်။ မဿာ၊ “ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး”၊ “အနာဂတ္တိမိန့်တော်မူချက်” သို့မဟုတ် “အနာဂတ္တိစကား” ဟူသော စကားလုံးအကြောင်း ၁၃:၁ ကို ကြည့်ပါ။ ဤမြည်တမ်းခြင်း၏ အကြောင်းရင်းမှာ နိုင်ငံခြားသားများ၏ အကြီးအကျယ် ဖျက်ဆီးတိုက်ခိုက်မှု ဖြစ်သည်။ ဖြစ်ရပ်များ၏ ဖော်ပြချက်သည် မြောက်ဘက် (၁၅:၂–၄) မှ တောင်ဘက် (အခန်းငယ် ၅–၇) သို့ ရွေ့လျားပြီး၊ မောဘတစ်ပြည်လုံး ပါဝင်ကြောင်း ပြသရန် ၎င်း၏ နယ်နိမိတ်များကို ဖော်ပြကာ Arnon မြစ်၏ တောင်ဘက်နှင့် မြောက်ဘက်ရှိ Eglaim နှင့် Beer Elim တို့ကို ထည့်သွင်းဖော်ပြသည် (အခန်းငယ် ၈–၉)။ မြောက်ပိုင်းနှင့် ပတ်သက်သော အပိုင်းတွင် မောဘ၏ လက်နက်ကိုင်စစ်သားများကို ဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၄)။ တောင်ပိုင်းဒေသများနှင့် ပတ်သက်သော အပိုင်းတွင် မောဘ၏ ဒုက္ခသည်များကို ဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၅၊ ၇)။ ဘီစီ ၇၃၃ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အဓိကအာရှုရိတိုက်ခိုက်မှုသည် Arnon မြစ်၏ မြောက်ဘက်တွင် ဖြစ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် အခန်းငယ် ၄–၇ နှင့် ကိုက်ညီသည်။ အခန်းငယ် ၂–၃ တွင် ဖော်ပြထားသော အပြုအမူများသည် ဝမ်းနည်းခြင်းကို ဖော်ပြသည့် ရိုးရာလက္ခဏာများ ဖြစ်ကြသည်။ အခန်းငယ် ၆ သည် မိုးခေါင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အစာခေါင်းပါးမှုနှင့် ရန်သူကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ပြီးနောက် ဖြစ်ပေါ်လာသော မြည်တမ်းခြင်းကို ပုံဖော်ထားသည်။

ဟေရှာယသည် မောဘ၏ “ပြည်၏အုပ်စိုးရှင်” (၁၆:၁) အား Zion ၏သမီး (သို့မဟုတ် Zion ၏သမီးတော်) ၏တောင်သို့ ငြိမ်းချမ်းရေးဆက်သရန် ပူဇော်သက္ကာ ပို့စေခဲ့သည်။ အကြောင်းရင်းမှာ Arnon မြစ်ကို ဖြတ်၍ ထွက်ပြေးလာသော မောဘ၏ သမီးများ (မြို့များကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်နိုင်သည်) သည် မိမိတို့အသိုက်မှ ပြန့်ကျဲသွားသော ငှက်များကဲ့သို့ ဖြစ်နေပြီး Zion တွင် ခိုလှုံရာ ရှာဖွေနေကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ အခန်းငယ် ၃–၅ တွင် မည်သူ့ကို ပြောဆိုနေသည်နှင့် ပတ်သက်၍ ဘာသာပြန်သူများနှင့် အနက်ဖွင့်သူများသည် သဘောထားကွဲပြားကြသည်။ အချို့က ဟေရှာယသည် မောဘလူတို့အား ဘုရားသခင်၏ နှင်ထုတ်ခံရသူများ (ဆိုလိုသည်မှာ Israel မှ လူတို့) အတွက် ခိုလှုံရာ ဖြစ်ပေးရန် အကြံပေးသည်ဟု ဆိုကြသည်။ အခြားသူများကမူ ဘုရားသခင် သို့မဟုတ် မောဘ၏ တမန်များက Israel အား မောဘဒုက္ခသည်များကို လက်ခံရန် ပြောဆိုနေသည်ဟု ဆိုကြသည်။ နောက်ထပ်ပြဿနာတစ်ရပ်မှာ ထူးခြားသော စကားလုံး ပေလီလာ ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ပုံမှန်အားဖြင့် “တရားစီရင်ခြင်း”၊ “ဆုံးဖြတ်ချက်” သို့မဟုတ် အလားတူအရာတစ်ခုဟု ဘာသာပြန်ကြသော်လည်း အချို့က ၎င်းသည် “ဆုတောင်းခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော တေဖိလာ မှ ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယူဆကြပြီး ထိုသို့ဆိုလျှင် အသနားခံတောင်းဆိုခြင်းဟူသော အယူအဆကို ဖော်ပြမည်ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ ထိုသို့ဖြစ်ပြီး စာသားသည် မောဘက Israel အား ပြောသောစကားကို ရည်ညွှန်းနေပါက အဓိပ္ပာယ်မှာ မောဘသည် Zion ထံ အသနားခံ၍ မိမိတို့၏ ဒုက္ခသည်များကို ဖုံးကွယ်ပေးရန်၊ Zion တွင် နေထိုင်ခွင့်ပေးရန်နှင့် ဖျက်ဆီးသူ (သို့မဟုတ် ပျက်စီးစေသူ) ထံမှ ကာကွယ်ပေးရန် တောင်းဆိုရမည်ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဤအကြံပေးချက်သည် ဘုရားသခင်က အာရှုရိ၏ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ အာဏာကို ချိုးဖျက်တော်မူခြင်းအားဖြင့် လှုံ့ဆော်ပေးခြင်း ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၄; ၁၀:၅–၃၄; ၁၄:၂၄–၂၇ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုအရာသည် မေရှိယသည် David ၏ တဲတော်၌ ပလ္လင်တင်ထိုင်မည့်အချိန်တွင် မေရှိယနိုင်ငံတော်သို့ ဦးတည်စေမည် (၁၆:၅)။ တစ်ဖန် ပရောဖက်သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို ဒေသအခြေအနေမှ မေရှိယနိုင်ငံတော်၏ နောက်ဆုံးပြည့်စုံခြင်းသို့ ခေါ်ဆောင်သွားသည်။ ယုဒနှင့် သူ၏ဘုရားသခင်ထံ ခိုလှုံရာရှာဖွေသူများအဖြစ် လာကြသော လူမျိုးများသည် ကောင်းချီးများကို ရရှိကြမည်။

ပရောဖက်သည် မောဘကျဆုံးခြင်းသတင်းကို အသိအမှတ်ပြုသည် (အခန်းငယ် ၆–၈)။ မောဘ၏ မာန၊ မိမိကိုယ်ကို မြှောက်ပင့်ခြင်းနှင့် မထီမဲ့မြင်ပြု၍ မောက်မာခြင်းတို့သည် ယုဒပြည်တွင် ပုံပြင်စကားကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည် (ယေရမိအနာဂတ္တိကျမ်း ၄၈:၂၉–၃၀ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၆:၆ ၏ နောက်ဆုံးဝါကျသည် စာသားအတိုင်း “[သူ၏ဝါကြွားခြင်းများ၏ မှားယွင်းမှုများကို ကျွန်ုပ်တို့ ကြားသိရပြီ]” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ မာနထောင်လွှားသော မောဘသည် မိမိအတွက် မိမိ ငိုကြွေးရမည် (အခန်းငယ် ၆–၇)။ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် အကိုင်းအခက်များကို ဖြန့်ထုတ်၍ ပင်လယ်ကို ကျော်လွန်သွားသော စပျစ်နွယ်ပင်တစ်ပင်နှင့် တူသောကြောင့် ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၈)။ ဤအရာသည် ဝိုင်တင်ပို့ရောင်းဝယ်မှုကို ရည်ညွှန်းခြင်း သို့မဟုတ် မောဘ၏ စပျစ်ခြံများ၏ ချမ်းသာကြွယ်ဝမှုကို ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်နိုင်သည် (ယေရမိအနာဂတ္တိကျမ်း ၄၈:၃၁–၃၃ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

၁၆:၉–၁၂ တွင် ပရောဖက်သည် မောဘ၏ နွေရာသီအသီးများနှင့် ရိတ်သိမ်းခြင်းများအတွက် ဝမ်းမြောက်အော်ဟစ်သံများ ရပ်တန့်သွားသောကြောင့် ငိုကြွေးသည်။ (ဟေဒါဒ် ကို “အော်ဟစ်ခြင်း” သို့မဟုတ် “ဝမ်းမြောက်၍ အော်ဟစ်ခြင်း” အစား “စစ်ပွဲအော်သံများ” ဟု အချို့က ဘာသာပြန်ကြသည်။) ပေါများသော လယ်ကွင်း သို့မဟုတ် ဥယျာဉ်မှ ဝမ်းမြောက်ခြင်းနှင့် ပျော်ရွှင်ခြင်းတို့ကို ဖယ်ရှားလိုက်ပြီ။ ရိတ်သိမ်းချိန်တွင် စပျစ်ခြံများ၌ သီချင်းဆိုခြင်းနှင့် အော်ဟစ်ခြင်း၊ စပျစ်ရည်ညှစ်ရာတွင် စပျစ်သီးများကို နင်းခြင်းတို့ ရပ်တန့်သွားပြီ။ သန့်ရှင်းရာဌာန၌ ဆုတောင်းခြင်းသည်လည်း အကူအညီမဖြစ်တော့ပါ။ ထို့နောက် ထာဝရဘုရား၏ စကားသစ်တစ်ရပ်ကို ထပ်မံထည့်သွင်းထားသည် (အခန်းငယ် ၁၃–၁၄)။ သုံးနှစ်အတွင်း—ထိုအချိန်ထက် တစ်ခဏမျှပင် ပိုမကြာဘဲ (အကြွေးဆပ်ပြီးသည်နှင့် ထွက်ခွာလိုသော ကျွန်တစ်ဦး၏ အခြေအနေတွင် အချိန်ကို ရေတွက်သကဲ့သို့)—ရန်သူတိုက်ခိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် အစာခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် မောဘ၏ လူဦးရေသည် အလွန်အမင်း လျော့နည်းသွားမည်။

 

 

၁၇:၁–၁၈:၇

ဆီးရီးယားနှင့် အစ္စရေး

ခေါင်းစဉ်တွင် ဒမာသက်မြို့ကိုသာ ဖော်ပြထားသော်လည်း၊ ဤအပိုဒ်သည် ထာဝရဘုရားသည် မာနကြီး၍ နားမထောင်သော လူမျိုးကို မည်သို့အပြစ်ပေးတော်မူသည်ကို သတိပေးသော နမူနာတစ်ရပ်ကို ပေးထားသည်။ ဒမာသက်မြို့သည် ဆီးရီးယား-ဧဖရိမ်စစ်ပွဲ (ဘီစီ ၇၃၄–၇၃၂) အတွင်း အစ္စရေးနိုင်ငံနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ခဲ့ပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် အာရှုရိတို့၏ ဖျက်ဆီးခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။

၁၇:၁–၁၄။ ပျက်စီးသောမြို့များ။ အစ္စရေးသည် အာရောအာရမြို့ကို ဆီးရီးယားလူတို့ထံမှ ဆုံးရှုံးခဲ့ပြီး၊ ထို့နောက် မောဘလူတို့ထံသို့လည်း ဆုံးရှုံးခဲ့ကာ နောက်ဆုံးတွင် အာရှုရိတို့၏ ဖျက်ဆီးခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။ ဤဆုံးရှုံးမှုသည် အစ္စရေး၏ မနာခံမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာမည့် အကျိုးဆက်များ၏ နိမိတ်လက္ခဏာဖြစ်ပြီး၊ အခန်းငယ် ၄–၆ တွင် ထိုအကြောင်းအရာကို အဓိကထားဖော်ပြထားသည်။ အခန်းငယ် ၂ တွင် ပျက်စီးနေသောမြို့တစ်မြို့၌ သိုးစုများ မြက်စားခြင်း သို့မဟုတ် အနားယူခြင်းဟူသော အများသိပုံရိပ်ကို အသုံးပြု၍ လူသူကင်းမဲ့သွားသောမြို့များကို ပုံဆောင်ထားသည်။ ဆီးရီးယား (အာရံ) ၏ ကြွင်းကျန်သူတို့သည် အစ္စရေး၏ ဘုန်းအသရေကဲ့သို့ ဖြစ်လိမ့်မည်ဟူသော ဖော်ပြချက်သည် သူတို့သည် အပြစ်ကြောင့် အစ္စရေး၏ နိုင်ငံရေးဘုန်းအသရေ ပျက်စီးသကဲ့သို့ပင် ပျက်စီးကြလိမ့်မည်ဟု ဆိုလိုသည်။ အခန်းငယ် ၄–၆ အရ အစ္စရေး၏ ဘုန်းအသရေသည် အပြစ်ပေးခြင်း၏ အကျိုးဆက်အဖြစ် လျော့နည်း၍ အားနည်းလာလိမ့်မည်။ ကျန်ကြွင်းသောအနှံကို ကောက်ယူခြင်းအကြောင်း ဖော်ပြခြင်းသည် အပြစ်ပေးခြင်းမှ လွတ်မြောက်ကျန်ရစ်မည့် အလွန်ဆင်းရဲသော လူအနည်းငယ်ကို ရည်ညွှန်းသည် (အခန်းငယ် ၆)။

ဟေရှာယက အပြစ်ပေးခြင်းခံရပြီးနောက် လူသားတို့သည် အစ္စရေး၏ သန့်ရှင်းသောအရှင်ကို အသိအမှတ်ပြုလာမည့် အချိန်တစ်ချိန် ရောက်လာလိမ့်မည်ဟု ဆိုသည် (အခန်းငယ် ၇)။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည် မိမိတို့လက်ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ရုပ်တုများနှင့် ယဇ်ပလ္လင်များကို စွန့်ပယ်ကြလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၈၊ ဟေရှာ၊ ၂:၈၊ ၂၀; ၅:၁၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ သို့သော် ထိုလက်ရှိအချိန်တွင် အစ္စရေးသည် မိမိတို့၏ ကယ်တင်ရှင်နှင့် ခိုင်ခံ့သောခိုလှုံရာဖြစ်တော်မူသော ဘုရားသခင်ကို စွန့်ပယ်ခဲ့သောကြောင့် တရားစီရင်ခြင်းရှိနေသည် (၁၇:၁၀)။ နိုင်ငံခြားမှ ပျိုးပင်များ သို့မဟုတ် တင်သွင်းလာသော စပျစ်နွယ်ပင်များကို စိုက်ပျိုးခြင်း (အခန်းငယ် ၁၀ ၏ အဆုံးပိုင်း) သည် မျိုးပွားခြင်းဆိုင်ရာ ကိုးကွယ်မှုများကို ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်နိုင်သည် (၁:၂၉–၃၀; ၆၅:၃ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုသို့ ပုန်ကန်ခြင်းကြောင့် ထာဝရဘုရား၏ ကောင်းကြီးမင်္ဂလာမရသော ရိတ်သိမ်းခြင်းသည် ဝမ်းနည်းခြင်းနေ့၌ အပျက်အစီးပုံကြီးတစ်ခု ဖြစ်လာလိမ့်မည်။ လူမျိုးများစွာ သို့မဟုတ် လူအများအပြား၏ အုပ်စုကြီးအပေါ် အမင်္ဂလာဖြစ်ကြောင်း ကြွေးကြော်ခြင်းသည် သူတို့အား ပြစ်တင်ဆုံးမမည့် အစကို အမှတ်အသားပြုသည် (အခန်းငယ် ၁၂)။ လူတို့ကို ပထမဦးစွာ ပင်လယ်တို့၏ ဟိန်းသံနှင့် အင်အားကြီးသောရေတို့၏ အရှိန်အဟုန်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ထားသည်။ သူတို့သည် ရိတ်သိမ်းစပါးကို နယ်သည့်အချိန်တွင် လေဖြင့် လွင့်စင်သွားသော ဖွဲကဲ့သို့ ထွက်ပြေးကြလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၁၃)။

၁၈:၁–၇။ အဝေးကလူမျိုးများ။ အဝေးကလူမျိုးများသည် ဇိအုန်တောင်ပေါ်တွင် ကောင်းကင်ဗိုလ်ခြေအရှင်ထာဝရဘုရားကို အသိအမှတ်ပြုလာကြမည်ဟု ပရောဖက်က ကြေညာခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၇)။ ထိုအချိန်တွင် အစ္စရေးသည် ထာဝရဘုရားကို ငြင်းပယ်၍ အဲဂုတ္တုပြည်နှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ရန် ရှာဖွေလိမ့်မည် (၁၇:၁–၁၁; ၁၈:၁–၂)။ ထို့ကြောင့် အစ္စရေးသည် ထာဝရဘုရား၏ “ခုတ်ထစ်သန့်စင်ခြင်း” ကို ခံရလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၄–၆)။ အီသီယိုးပီးယား သို့မဟုတ် ကုရှပြည် (ယနေ့ခေတ် ဆူဒန်နိုင်ငံ၏ နယ်မြေ) သည် ပင်လယ်လမ်းကြောင်း သို့မဟုတ် ဖြစ်နိုင်လျှင် နိုင်းမြစ်လမ်းကြောင်းမှတစ်ဆင့် အရှေ့အနီးဒေသရှိ နိုင်ငံများနှင့် သံတမန်ဆက်ဆံရေးများ ထားရှိခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၂)။ ကုရှအနွယ် ဘုရင်မင်းဆက်များ အုပ်စိုးနေချိန်တွင် အစ္စရေးနှင့် ယုဒပြည်တို့သည် အဲဂုတ္တုပြည်နှင့် သဘောတူညီချက်များ ပြုလုပ်ရန် ရွေးချယ်မှုကို အခါအားလျော်စွာ စဉ်းစားခဲ့ကြသည်။ အခန်းငယ် ၂ ရှိ စကားသည် အဲဂုတ္တုပြည်၏ တောင်ဘက်ရှိ လူမျိုးနှင့် သံတမန်ဆက်ဆံရေး တည်ထောင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သော ယုဒပြည် သို့မဟုတ် အစ္စရေး၏ ဘုရင်တစ်ပါးက ပြောဆိုခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပုံရသည်။ သို့သော် အနာဂတ်တစ်ချိန်တွင် ကမ္ဘာမြေကြီး၏ လူမျိုးများသည် ထာဝရဘုရားကို အသိအမှတ်ပြုလာကြလိမ့်မည်။ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ လူအပေါင်းတို့သည် ထာဝရဘုရား၏ လူစုလူဝေးခေါ်ယူသည့် နိမိတ်လက္ခဏာများကို မြင်၍ ကြားကြလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၃)။ ကိုယ်တော်သည် ကမ္ဘာ၏ အရှင်ဖြစ်တော်မူသဖြင့် မိမိ၏ ကောင်းကင်ဗိမာန်တော်မှ လူမျိုးအပေါင်းတို့ကို စောင့်ကြည့်စစ်ဆေးတော်မူလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၄)။ ရိတ်သိမ်းခြင်းမတိုင်မီ ထာဝရဘုရားသည် အဖူးများနှင့် စပျစ်သီးများကို “ခုတ်ထစ်သန့်စင်” တော်မူပြီး အညွန့်များကို ဖြတ်တော်မူကာ အကိုင်းအခက်များကို ဖယ်ရှားတော်မူလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၅)။ ဖြုန်းတီးပစ်ခံရသော စပျစ်နွယ်ပင်၏ အစိတ်အပိုင်းများကဲ့သို့ အစ္စရေးသည် ဖောက်ပြန်ခြင်းကြောင့် ဖြတ်တောက်ခြင်းခံရလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၇–၈)။ ၎င်းသည် ဒမာသက်မြို့ကဲ့သို့ ဖြစ်လာလိမ့်မည် (၁၇:၁–၃)။ အစ္စရေးတွင် ဘီစီ ၇၂၂ ခုနှစ်၌ ထိုသို့ပင် ဖြစ်ပျက်ခဲ့သည်။ သို့သော် အစ္စရေးနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် ကုရှပြည်သည် အဝေးအရပ်မှ လာ၍ ထာဝရဘုရားထံသို့ ပြန်လှည့်လာမည့် လူမျိုးအပေါင်းတို့ကို ကိုယ်စားပြုလိမ့်မည် (၁၈:၇)။

၁၉:၁–၂၀:၆

အဲဂုတ္တုပြည်

ဤသတင်းစကားသည် ထာဝရဘုရား၏ အဲဂုတ္တုပြည်တွင် ထင်ရှားပေါ်ထွန်းခြင်းနှင့် ထိုသို့ပေါ်ထွန်းခြင်းကြောင့် ထိုနိုင်ငံအပေါ် ဖြစ်ပေါ်လာမည့် ဆိုးကျိုးများကို ကဗျာဆန်ဆန် ဖော်ပြထားသည်။ ကိုယ်တော်သည် ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများကို ဖြစ်ပေါ်စေတော်မူမည် (၁၉:၂)။ ထို့အပြင် ရုပ်တုများ၊ အတတ်ပညာဖြင့် စာချုပ်သူများ၊ ဝိညာဉ်ဆရာများနှင့် နတ်ဝိဇ္ဇာဆရာများထံမှ ရရှိနေသော အဲဂုတ္တုပြည်၏ ဝိညာဉ်ရေးရာ လမ်းညွှန်မှုကို ဖျက်ဆီးတော်မူမည် (အခန်းငယ် ၃)။ ကိုယ်တော်သည် သူတို့ကို အာရှုရိလက်သို့ အပ်နှံတော်မူမည် (အခန်းငယ် ၄)။ ဖာရောဘုရင်၏ အကြံပေးများသည် ထာဝရဘုရားက အဲဂုတ္တုပြည်ကို ဆန့်ကျင်၍ ကြံစည်ထားသည့်အရာကို သိကြမည်မဟုတ် (အခန်းငယ် ၁၂)။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည် မိုက်မဲသော အကြံဉာဏ်ကို ပေးကြလိမ့်မည်၊ မိမိတို့၏ မှူးမတ်များကိုလည်း မိုက်မဲသူများ ဖြစ်စေကြလိမ့်မည်။ လူတို့၏ ဉာဏ်ပညာသည် ကယ်တင်ခြင်းမပေးနိုင်သကဲ့သို့ အဲဂုတ္တုပြည်ကိုလည်း ကယ်တင်နိုင်မည်မဟုတ်။ ဘုရားသခင်၏ တရားစီရင်ခြင်းသည် အကျိုးဆက်ငါးရပ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၁၆–၂၅)။ ပထမအချက်မှာ အဲဂုတ္တုပြည်သည် ထာဝရဘုရားက မိမိတို့အပေါ် ဆုံးဖြတ်ထားသည့်အရာကို ကြောက်ရွံ့ရလိမ့်မည်။ ထို့အပြင် ယုဒပြည်ကိုလည်း ကြောက်ရွံ့ရလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၁၆–၁၇)။ ဒုတိယအချက်မှာ အဲဂုတ္တုပြည်ရှိ မြို့ငါးမြို့သည် ခါနာန်ဘာသာစကားကို ပြောကြလိမ့်မည် (ဟေဗြဲဘာသာစကား ပြောသော အစ္စရေးလူတို့က ထိုမြို့များတွင် နေထိုင်ကြမည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည်)။ ထို့အပြင် ကောင်းကင်ဗိုလ်ခြေအရှင်ထာဝရဘုရားကို တိုင်တည်ကြ၍ ကိုယ်တော်ကို စစ်မှန်သောဘုရားသခင်အဖြစ် ဂုဏ်ပြုကြလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၁၈)။ တတိယအချက်မှာ အဲဂုတ္တုပြည်၌ ထာဝရဘုရားအတွက် ယဇ်ပလ္လင်တစ်ခုရှိလာမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုပြည်၏ နယ်စပ်တွင် ကိုယ်တော်အတွက် တိုင်တစ်တိုင် သို့မဟုတ် အမှတ်တရအဆောက်အအုံတစ်ခု ရှိလာလိမ့်မည်။ ထိုအရာများသည် ထာဝရဘုရား၏ အပြစ်ပေးခြင်း၊ ဖိနှိပ်သူများ၏ လက်အောက်တွင် အဲဂုတ္တုလူတို့ ခံစားရသော ဆင်းရဲဒုက္ခနှင့် ထာဝရဘုရား၏ ကုသပေးခြင်းတို့ကို အဲဂုတ္တုလူတို့အား အမှတ်ရစေမည်။ ထိုအပြစ်ပေးခြင်းကြောင့် အဲဂုတ္တုပြည်သည် ထာဝရဘုရားထံသို့ ပြန်လှည့်လာလိမ့်မည်။ သူတို့သည် ကိုယ်တော်ထံ ဆုတောင်းကြလိမ့်မည်၊ ကိုယ်တော်ကလည်း သူတို့ကို ကုသပေးတော်မူလိမ့်မည်။ ကိုယ်တော်၏ ကုသပေးခြင်းသည် သူတို့ကို ကယ်တင်ရန် တန်ခိုးကြီးသော ကယ်တင်ရှင်တစ်ပါးကို စေလွှတ်ပေးခြင်း၌ ပါဝင်သည် (အခန်းငယ် ၁၉–၂၂)။ စတုတ္ထအချက်မှာ အဲဂုတ္တုပြည်နှင့် အာရှုရိပြည်ကို အဝေးပြေးလမ်းမတစ်ခုက ဆက်သွယ်ပေးလိမ့်မည်။ အဲဂုတ္တုပြည်သည် အာရှုရိပြည်နှင့်အတူ အမှုဆောင်မည် သို့မဟုတ် ကိုးကွယ်မည် (အခန်းငယ် ၂၃)။ ပဉ္စမအချက်မှာ ထာဝရဘုရားသည် လူမျိုးသုံးမျိုးကို ကောင်းကြီးပေးတော်မူလိမ့်မည်။ အဲဂုတ္တုပြည်ကို ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးဟု ခေါ်ဝေါ်မည်၊ အာရှုရိပြည်ကို ကိုယ်တော်၏ လက်ရာဟု ခေါ်ဝေါ်မည်၊ အစ္စရေးကို ကိုယ်တော်၏ အမွေဟု ခေါ်ဝေါ်မည်။ ကမ္ဘာကို ကိုယ်တော်အုပ်စိုးတော်မူသောအခါ သူတို့အားလုံးသည် ထာဝရဘုရားနှင့် သက်ဆိုင်ကြလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၂၄–၂၅)။ ဤအနာဂတ္တိစကားနှင့် အခြားအနာဂတ္တိစကားများတွင် ပရောဖက်သည် လာမည့် မေရှိယအားဖြင့်သာ အကောင်အထည်ဖော်နိုင်မည့် အဆုံးကာလဆိုင်ရာ မျှော်လင့်ချက်ကို လူမျိုးများအား ပေးခဲ့သည်။ အခန်းငယ် ၁၈–၂၅ တွင် ဖော်ပြထားသော အကျိုးဆက်များက ထာဝရဘုရား၏ အစီအစဉ်သည် အဲဂုတ္တုပြည်၏ အားနည်းချက်များကို ဖော်ထုတ်ရုံသာမက လူမျိုးများအတွက် ကုသခြင်းနှင့် ကယ်တင်ခြင်းကိုလည်း ပါဝင်စေကြောင်း ဖော်ပြသည်။

ဟေရှာယ ၂၀:၁–၆ သည် ဘီစီ ၇၁၃–၇၁၁ ခုနှစ်အတွင်း ဖြစ်ပျက်ခဲ့သော အဖြစ်အပျက်များနှင့် ပတ်သက်သည့် အကျဉ်းချုပ်ဇာတ်ကြောင်းတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ထိုအချိန်တွင် အာရှုရိလူတို့သည် ဖိလိတ္တိပြည်ရှိ အာရှဒေါဒ်မြို့ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ကြသည် (တာတန် သို့မဟုတ် ဆာဂုန်အကြောင်းကို ၂ ရာ၊ ၁၈:၁၇ တွင် ကြည့်ပါ)။ ထာဝရဘုရားက ဟေရှာယအား ပညတ်တော်မူခြင်း (ဟေရှာ၊ ၂၀:၂) နှင့် ကိုယ်တော်၏ ရှင်းလင်းချက် (အခန်းငယ် ၃–၆) တို့သည် အဲဂုတ္တုပြည်နှင့် တောင်ဘက်ရှိ သူတို့၏ အိမ်နီးချင်းများအတွက် နိမိတ်လက္ခဏာနှင့် သက်သေဖြစ်မည့် ပုံဆောင်လုပ်ရပ်တစ်ရပ်အကြောင်း ပြောပြသည် (၁၈:၁ခ–၂၊ ၇; ၁၉:၁ခ–၂၅ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဟေရှာယသည် သုံးနှစ်တိုင်အောင် အဝတ်အချည်းစည်းနှင့် ခြေဗလာဖြင့် လမ်းလျှောက်ခဲ့သည် (ဆိုလိုသည်မှာ ပြည်နှင်ခံရသူများ၏ အခြေအနေဖြစ်ပြီး၊ လုံလောက်သောအဝတ်အစား မရှိခြင်းဟူသော အယူအဆကိုလည်း ဖော်ပြနိုင်သည် [ဟေရှာ၊ ၅၈:၇])။ ဤလုပ်ရပ်သည် အဲဂုတ္တုလူတို့နှင့် အာရှုရိတို့၏ အုပ်စိုးမှုအောက်သို့ နှိမ့်ချခံခဲ့ရသော တောင်ဘက်ရှိ လူတို့သည် မကြာမီ ချုပ်နှောင်သိမ်းသွင်းခံရမည့်အကြောင်းကို ပုံဆောင်ထားသည် (၁၉:၃–၄)။

၂၁:၁–၁၇

တောကန္တာရ၊ ဒုမ၊ နှင့် အာရေဗျ

ဗာဗုလုန်၊ ဒုမနှင့် အာရေဗျတို့နှင့် ပတ်သက်သော ဤအနာဂတ္တိစကားသုံးရပ်သည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဆက်စပ်နေသည်။ ဗာဗုလုန်သည် အာရှုရိကို ပုန်ကန်သောအခါ အာရေဗျလူမျိုးများကို မဟာမိတ်အဖြစ် မကြာခဏ ရရှိခဲ့သည်။

၂၁:၁–၁၀။ ပင်လယ်၏ တောကန္တာရ။ ဤအသုံးအနှုန်းသည် ဗာဗုလုန်ဘုရင် မေရောဒက်/မာဒုတ်-ဗာလာဒန် အုပ်စိုးခဲ့သော လူမျိုးစုနယ်စပ်ဒေသကို ရည်ညွှန်းသည် (၃၉:၁–၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိတ်လန့်ဖွယ် ရူပါရုံတစ်ခုတွင် ဟေရှာယသည် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသောပြည်မှ ရန်သူတစ်ဦးက တောကန္တာရကိုဖြတ်၍ လေပွေလေမုန်တိုင်းကဲ့သို့ ချဉ်းကပ်လာသည်ကို မြင်ခဲ့သည်။ သူသည် သစ္စာဖောက်မှုနှင့် ဖျက်ဆီးခြင်းအကြောင်းကို ကြားခဲ့သည်။ ဤနေရာတွင် အသုံးပြုထားသော ကဗျာဆန်သည့် ဟေဗြဲဝါကျဖွဲ့စည်းပုံကို ၂၄:၁၆ နှင့် ၃၃:၁ တို့တွင်လည်း အလားတူပုံစံများဖြင့် တွေ့ရသည်။ ရူပါရုံတွင် ဖော်ပြထားသော ဖြစ်ရပ် ရောက်ရှိလာခြင်းအားဖြင့် ထာဝရဘုရားသည် ဗာဗုလုန်၏ ငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းကို ရပ်တန့်စေတော်မူမည်။ တိုက်ခိုက်သူများ၏ သားကောင်များအတွက် မျှော်လင့်ချက်ရှိမည်မဟုတ် (၂၁:၃–၄)။

ဧလံနှင့် မေဒိတို့အား မိမိတို့၏ မဟာမိတ်ဖြစ်သော ဗာဗုလုန်ကို ကာကွယ်ရန် ချဉ်းကပ်လာသော အာရှုရိတပ်ကို တိုက်ခိုက်ရန် တိုက်တွန်းထားသည့် လှောင်ပြောင်သော အမိန့်တစ်ရပ် ရှိသည် (အခန်းငယ် ၂)။ မေရောဒက်/မာဒုတ်-ဗာလာဒန်၏ ဗာဗုလုန်ကာကွယ်ရေးတွင် အဓိကမဟာမိတ်များမှာ ဧလံပြည်ရှိ စူရှမြို့နှင့် အန်ရှန်မြို့တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဟေရှာယက ဧလံနှင့် မေဒိဟု ရည်ညွှန်းရာတွင် ဧလံနှင့် ဇာဂရော့စ်တောင်တန်းများမှ မဟာမိတ်များ၊ အန်ရှန်အပါအဝင်သူများကို ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ ရူပါရုံသည် ဗာဗုလုန်ကျဆုံးမည့်အကြောင်းကို ကြိုတင်ဟောပြောခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၆–၉)။ ပရောဖက်သည် စစ်တပ်အရာရှိများအား စစ်ပွဲအတွက် ပြင်ဆင်ရန် အမိန့်ပေးသံကို ကြားခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၅)။ ဆီလိမ်းထားသော ဒိုင်းသည် မြားများကို ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ တားဆီးနိုင်သောကြောင့် ခံတပ်မြို့၏ မြို့ရိုးပေါ်တွင် အသုံးပြုကြမည်ဖြစ်သည်။

ကင်းစောင့်တစ်ဦးသည် ဂရုတစိုက် စောင့်ကြည့်၍ နားထောင်နေစဉ် (အခန်းငယ် ၈) မြင်းရထားမောင်းသူတစ်ဦးက ဗာဗုလုန်ကျဆုံးပြီဟု အော်ဟစ်ပြောဆိုနေသည်ကို မြင်ခဲ့ပြီး၊ သူ၏ဘုရားများ၏ ရုပ်တုများသည် မြေပေါ်တွင် ပျက်စီးလျက်ရှိသည်ကိုလည်း မြင်ခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၉၊ ဗျာ၊ ၁၄:၈; ၁၈:၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဤသတင်းသည် ဟေရှာယ ၂၁:၁–၁၀ ၏ အဓိကအချက်ဖြစ်ပြီး ဗာဗုလုန်နှင့် သူ၏ဘုရားများ၏ အာဏာဆုံးရှုံးခြင်းကို ညွှန်ပြသည်။ အပိုဒ်သည် စပါးကဲ့သို့ နယ်ခြင်းခံနေရသူများ၊ ဆိုလိုသည်မှာ ဗာဗုလုန်နှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ခြင်း၌ မျှော်လင့်ချက်ထားခဲ့သော်လည်း အာရှုရိနှင့် နောက်ပိုင်းတွင် မေဒိ-ပါရှန်းတို့၏ အမျက်ဒေါသကို ခံရမည့် ယုဒပြည်ရှိ လူတို့အား မိန့်ကြားခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည် (အခန်းငယ် ၁၀)။

၂၁:၁၁–၁၂။ ဒုမနှင့် ပတ်သက်သော အနာဂတ္တိစကား။ ဤအပိုဒ်တွင် ဒုမထံမှ သတင်းမရှိကြောင်း ကင်းစောင့်တစ်ဦး၏ အစီရင်ခံချက်ကို မှတ်တမ်းတင်ထားပြီး၊ ထိုအရာက ဒုမကျဆုံးသွားပြီး အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူ မရှိတော့ကြောင်း ဆိုလိုသည်။ ဒုမသည် ကျဆုံးသွားသော ဗာဗုလုန်၏ မဟာမိတ်ဖြစ်ခဲ့လျှင်၊ ဤအပိုဒ်ကို နိုင်ငံခြားမဟာမိတ်များအပေါ် မှီခိုခြင်းကို ဆန့်ကျင်သည့် သတိပေးချက်အဖြစ် နားလည်နိုင်သည်။ ဒုမသည် ဆီးရီးယားနှင့် ဗာဗုလုန်အကြား အရေးကြီးသော အာရပ်ကုန်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများကို ထိန်းချုပ်ထားသော အခိုင်အမာခံတပ်ထားသည့် ဘာသာရေးဗဟိုဌာန အဒုမ္မတု (ဆိုလိုသည်မှာ ဝါဒီဆီဟန်ရှိ ဒူမတ် အယ်လ်-ဂျန်ဒယ်) ကို ရည်ညွှန်းသည်။ “စေဣရ” ဟူသော ရည်ညွှန်းချက် (အခန်းငယ် ၁၁ခ) သည် ဒုမနှင့်ပတ်သက်သော သတင်းကို မေးမြန်းရမည့် အရှေ့ဘက်အရပ်မှ လာကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ ဤအပိုဒ်တွင် ဟေရှာယသည် စာသား၏ သွယ်ဝိုက်ပြောဆိုသူလည်း ဖြစ်ပြီး ကင်းစောင့်လည်း ဖြစ်သည် (“သူသည် စေဣရအရပ်မှ ငါ့ထံသို့ ခေါ်သည်”)။ စေဣရမှ သတင်းကို ထပ်ခါတလဲလဲ မေးမြန်းသော မေးခွန်းကို သူ့ထံသို့ ပြောခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၁၁)။ အဖြေမှာ နံနက်သည် ရောက်လာမည်ဖြစ်သကဲ့သို့ ညလည်း ရောက်လာမည်ဟု ဆိုသည် (အခန်းငယ် ၁၂)၊ သို့သော် သတင်းမရောက်လာခဲ့ပါ။ မေးခွန်းမေးသူအား နောက်တစ်ကြိမ်တွင် ထပ်မံမေးမြန်းပြီး ပြန်လာရန် ပြောထားသည်။

၂၁:၁၃–၁၇။ အာရေဗျနှင့် ပတ်သက်သော အနာဂတ္တိစကား။ ဟေရှာယ၏ သတင်းစကား၏ ရည်ရွယ်ချက်သည် အခန်းငယ် ၁–၁၀ နှင့် ၁၁–၁၂ တို့ကဲ့သို့ နိုင်ငံခြားမဟာမိတ်များအပေါ် မှီခိုခြင်းကို သတိပေးရန်နှင့် ဖြစ်ရပ်များကို ထာဝရဘုရားက အုပ်စိုးတော်မူကြောင်း အတည်ပြုရန် ဖြစ်သည်။ ဒေဒန်လူများနှင့် တေမန်လူများအား စစ်ပွဲမှ ထွက်ပြေး၍ သူတို့ထံသို့ ရောက်လာသော အာရေဗျဒုက္ခသည်များကို ကူညီရန်၊ ရေငတ်သူတို့အား ရေပေး၍ ဆာလောင်သူတို့အား အစားအစာပေးရန် တောင်းဆိုထားသည် (အခန်းငယ် ၁၄–၁၅)။ ထာဝရဘုရားသည် ကေဒါရလူတို့ လျော့နည်းပျောက်ကွယ်မည့်အကြောင်းနှင့် တစ်နှစ်အတွင်း ပျက်စီးမည့်အကြောင်းကို ဟေရှာယအား မိန့်တော်မူခဲ့သည်။ ကေဒါရသည် ဣရှမေလ၏ ဒုတိယသားဖြစ်ပြီး (က၊ ၂၅:၁၃; ၁ ရာဇဝင်၊ ၁:၂၉) အရေးကြီးသော အာရပ်လူမျိုးစုတစ်စု၏ အမည်ရင်းမြစ် ဖြစ်သည်။

၂၂:၁–၂၅

ရူပါရုံချိုင့်ဝှမ်းနှင့် ပတ်သက်သော အနာဂတ္တိစကား

“ရူပါရုံချိုင့်ဝှမ်း” သည် ထူးခြားသောအမည်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ယေရုရှလင်မြို့၏ အရှေ့ဘက်ရှိ ကိဒြုန်ချိုင့်ဝှမ်းကို ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ ထိုချိုင့်ဝှမ်းကို မြို့ရိုးများပေါ်မှလည်းကောင်း၊ ဘီစီ ၇၀၁ ခုနှစ် ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း အာရှုရိတပ်သည် တပ်စွဲထားသော သံလွင်တောင်၏ တောင်စောင်းများမှလည်းကောင်း မြင်နိုင်သည်။ ရှေဗန၏ ခမ်းနားသော သင်္ချိုင်းသည် ကိဒြုန်ချိုင့်ဝှမ်း၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ဒါဝိဒ်မင်းဆက်ဘုရင်များ အုပ်စိုးစဉ်ကာလတွင် အရာရှိကြီးများကို သင်္ဂြိုဟ်သည့်နေရာ ဖြစ်ခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၁၅–၁၆)။ အာရှုရိတို့၏ ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း ရှေဗန၏ သင်္ချိုင်းသည် သူ၏မာန၏ သင်္ကေတဖြစ်ခဲ့ပြီး အာရှုရိတို့လက်ထဲတွင် ရှိနေခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ကိဒြုန်ချိုင့်ဝှမ်းသည် ယေရုရှလင်မြို့၏ မနာခံသော လူတို့၏ ကံကြမ္မာကို (ဆိုလိုသည်မှာ အာရှုရိ၏ ထမ်းပိုးကို) မြင်သာစွာ ကိုယ်စားပြုခဲ့သည်။

၂၂:၁–၁၄။ ယေရုရှလင်မြို့ကို ဆန့်ကျင်သော သတင်းစကား။ မြို့ထဲတွင် ဆူညံသံများ ရှိသော်လည်း ဝမ်းမြောက်ခြင်းကြောင့် မဟုတ်ပါ။ စစ်သည်တော်များသည် စစ်ပွဲတွင် သေဆုံးခြင်းမဟုတ်ဘဲ ထွက်ပြေးရန် ကြိုးစားစဉ် သေဆုံးခဲ့ကြသည်။ ဟေဇကိ၏ တပ်သားများစွာသည် သူ့ထံမှ ထွက်ပြေးခဲ့ကြကြောင်း စင်နာခေရိဗ်၏ မှတ်တမ်းများက အတည်ပြုသည်။ မြို့သည် ဝိုင်းရံခံနေရသည်၊ လူတို့သည် ငိုကြွေးနေကြသည်၊ နှစ်သိမ့်စရာ အကြောင်းမရှိပါ။ သူတို့ရင်ဆိုင်နေရသည်မှာ ရှုပ်ထွေးပျက်စီးခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မြို့၏လုံခြုံရေးသည် ဘုရားသခင်၏ ကျိန်းဝပ်ရာ ဇိအုန်၏ မဖျက်ဆီးနိုင်မှုအပေါ် မဟုတ်ဘဲ ထာဝရဘုရားအပေါ် သူတို့၏ သစ္စာရှိမှုအပေါ် မူတည်သည်။ နင်းချေခြင်း၊ ကြောက်မက်ခြင်းတို့ ရှိမည်ဖြစ်ပြီး လူတို့သည် တောင်များသို့ အော်ဟစ်ကြလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၅)။ အခန်းငယ်၏ နောက်ဆုံးပိုင်းကို ဘာသာပြန်ရာတွင် အငြင်းပွားမှုအချို့ ရှိခဲ့သော်လည်း အများစုက စာသားကို “မြို့ရိုးများကို ဖြိုဖျက်ခြင်း” ဟု ဘာသာပြန်ကြသည်။ အာရှုရိတပ် ချဉ်းကပ်လာခြင်းကို ဧလံနှင့် ကိရတို့မှ ပေးပို့လာသော တပ်များအားဖြင့် ပုံဖော်ထားသည် (အခန်းငယ် ၆–၇)။ မေရောဒက်/မာဒုတ်-ဗာလာဒန်နှင့် သူ၏ ဧလံမဟာမိတ်များကို အနိုင်ယူပြီးနောက် စင်နာခေရိဗ်က ဧလံလူမျိုး အကျဉ်းသားထောင်ပေါင်းများစွာနှင့် မြင်းရထားများ၊ မြင်းများကဲ့သို့ စစ်ရေးပစ္စည်းအမြောက်အမြားကို သိမ်းယူခဲ့ကြောင်း အစီရင်ခံခဲ့သည်။

အာရှုရိတပ်သည် ယုဒပြည်၏ ချိုင့်ဝှမ်းများတစ်လျှောက် ပျံ့နှံ့သွားလိမ့်မည်။ ယေရုရှလင်မြို့ကို ဝိုင်းရံခြင်းမပြုမီ စင်နာခေရိဗ်သည် ယုဒပြည်ရှိ မြို့လေးဆယ့်ခြောက်မြို့နှင့် မရေမတွက်နိုင်သော ကျေးရွာများကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး လူပေါင်း ၂၀၀,၀၀၀ ခန့်ကို ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခဲ့သည်။ ထာဝရဘုရားသည် ယုဒပြည်၏ ကာကွယ်ရေးများကို ဖယ်ရှားတော်မူခဲ့ကြောင်း ဟေရှာယက ဆိုသည် (စာသားအတိုင်း “ယုဒပြည်၏ အဖုံးအကာကို ဖွင့်လိုက်သည်”၊ အခန်းငယ် ၈)။ ယေရုရှလင်မြို့သည် ယုဒပြည်၏ ပျက်စီးခြင်းသတင်းကို ကြားသောအခါ လူတို့သည် သစ်တောနန်းတော်၏ လက်နက်နှင့် စစ်လက်နက်များ (အခန်းငယ် ၈၊ စာသားအတိုင်း “သစ်တောအိမ်”) နှင့် ယေရုရှလင်မြို့ကို ခံတပ်ပြု၍ ရေထောက်ပံ့မှုကို လုံခြုံစေရန် ဟေဇကိ၏ ကြိုးပမ်းမှုများကို အားကိုးခဲ့ကြသော်လည်း ထာဝရဘုရားကို လျစ်လျူရှုခဲ့ကြသည်။ ဤနန်းတော်သည် ဗိမာန်တော်အနီးတွင် ရှောလမုန်တည်ဆောက်ခဲ့သော အဆောက်အအုံများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး (၁ ရာ၊ ၇:၂; ၁၀:၁၇) လက်နက်တိုက်အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ ဤနေရာတွင် ၎င်းသည် ဒါဝိဒ်အိမ်တော်ကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဟေဇကိ၏ ခံတပ်တည်ဆောက်မှုများကြောင့် ဒါဝိဒ်မြို့သည် ကြီးစွာ ပျက်စီးခဲ့ရပြီး မြို့ရိုးကို ခိုင်ခံ့စေရန် အိမ်များကို ဖြိုဖျက်ခဲ့သည် (ဟေရှာ၊ ၂၂:၉–၁၀)။ အောက်ရေကန်အကြောင်း ဖော်ပြခြင်းသည် ဂိဟုန်စမ်းရေမှ ရေကို စုဆောင်းရန် မြို့အောက်တွင် ဟေဇကိဖောက်လုပ်ခဲ့သော ဥမင်လမ်းကြောင်း၊ ရှိလောင်ရေကန်ကို ရည်ညွှန်းပုံရသည် (၂ ရာဇဝင်၊ ၃၂:၂–၄)။

ယုဒပြည် ပျက်စီး၍ ယေရုရှလင်မြို့ ဝိုင်းရံခံရသောအခါ ထာဝရဘုရားသည် ငိုကြွေးခြင်း၊ ဆံပင်ရိတ်ခြင်းနှင့် လျှော်တေအဝတ်ကို ဝတ်ဆင်ခြင်းတို့ကို တောင်းဆိုတော်မူခဲ့သည် (ဟေရှာ၊ ၂၂:၁၂)။ သို့သော် လူတို့သည် အာရှုရိတို့၏ ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှု၏ အရေးပါမှုကို နားမလည်ခဲ့ကြပါ။ ဘုရားသခင်သည် သူတို့အား နောင်တရ၍ ကိုယ်တော်ထံ ပြန်လှည့်လာစေလိုတော်မူခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၄)။ ထိုအစား သူတို့သည် ပွဲခံ၍ “စားကြကုန်အံ့၊ သောက်ကြကုန်အံ့၊ မနက်ဖြန် သေရကြမည်” ဟု ပြောကြသည် (အခန်းငယ် ၁၃၊ ၁ ကော၊ ၁၅:၃၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုသို့သော အပြစ်အတွက် အပြစ်ဖြေခြင်း ရှိမည်မဟုတ် (ဟေရှာ၊ ၂၂:၁၄)။ လူတို့သည် မိမိတို့အပြစ်များကို နောင်တရ၍ မိမိတို့ကိုယ်ကို နှိမ့်ချသောအခါမှသာ အပြစ်ဖြေခြင်းကို ရရှိနိုင်သည်။

၂၂:၁၅–၁၉။ အစေခံရှေဗန။ အာရှုရိတို့၏ ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှု မဖြစ်မီ ရှေဗနသည် ဘုရင်၏ နန်းတော်အုပ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ သူနှင့်ပတ်သက်သော ထာဝရဘုရား၏ သတင်းစကားသည် ရှုတ်ချသောသဘောရှိပြီး၊ ကိုယ်တော်၏ အစေခံအဖြစ် ဧလျာကိမ်ကို အသိအမှတ်ပြုခြင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၂၀)။ နန်းတော်အုပ်၏ အဆင့်အတန်းနှင့် တာဝန်ကို ဟေရှာယဖော်ပြထားခြင်း (အခန်းငယ် ၂၀–၂၄) သည် ဧလျာကိမ်အား ထာဝရဘုရား ခန့်အပ်တော်မူခြင်းကို ထင်ဟပ်စေပြီး သူ၏ တာဝန်အပ်နှင်းခံရခြင်းကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြသည်။ ရှေဗနအား ဟေရှာယမေးသော မေးခွန်းက အာရှုရိတို့၏ ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်မှု မဖြစ်မီ သူတို့သည် သင်္ချိုင်း၌ တွေ့ဆုံခဲ့ကြကြောင်း အရိပ်အမြွက်ပြုသည်။ စွပ်စွဲချက်ထဲတွင် ရှေဗန၏ သင်္ချိုင်းသည် မြင့်မြတ်သော ရာထူးနှင့် ဆက်နွယ်နေသည့် မာနကို ကိုယ်စားပြုသည်။ သူသည် မိမိကိုယ်ကို မိမိအားကိုးပြီး မိမိနာမည်၏ အနာဂတ်ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် မိမိ၏သားစဉ်မြေးဆက်တို့၏ လုံခြုံရေးနှင့် ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိန်းသိမ်းရန်သာ စိုးရိမ်ခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၂၅)။ ထို့ကြောင့် မာနကို ထာဝရဘုရား အပြစ်ပေးတော်မူမည်ဟူသော ဟေရှာယ၏ သတိပေးချက်များကို လျစ်လျူရှုခဲ့သည် (၂:၁၁–၁၆; ၃:၁–၃၊ ၁၆–၁၈ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထာဝရဘုရားထံ၌ ခိုလှုံရာရှာမည့်အစား မိမိသင်္ဂြိုဟ်ရာနေရာကို ကျောက်ထဲတွင် ပြုလုပ်ခြင်းအားဖြင့် လုံခြုံမှုကို ရှာဖွေခဲ့သည် (၂၂:၁၆)။

ရှေဗနအပေါ် ခန့်မှန်းထားသော အပြစ်ပေးခြင်းမှာ ထာဝရဘုရားသည် သူ့ကို အင်အားသုံး၍ ဖမ်းဆုပ်ပြီး၊ တင်းကျပ်စွာ ပတ်ချည်ကာ ဘောလုံးတစ်လုံးကဲ့သို့ ပစ်ချတော်မူမည် ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၁၇–၁၉၊ စာသားအတိုင်း “ဘောလုံးကဲ့သို့ ပတ်ချည်၍ သင့်ကို ပတ်ချည်တော်မူမည်”)။ ရှေဗနသည် ကြီးမားသော နိုင်ငံခြားပြည်တစ်ပြည်တွင် လူသူမသိဘဲ သေဆုံးရလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် ယေရုရှလင်မြို့ရှိ သူ၏ ခမ်းနားသော သင်္ချိုင်းတွင် သင်္ဂြိုဟ်ခြင်းခံရမည် မဟုတ်။ သူ၏ ခမ်းနားသော မြင်းရထားများ—သူ၏ မြင့်မြတ်သော ရာထူးနှင့် ဂုဏ်သိက္ခာ၏ သင်္ကေတ—သည် သူ၏အရှင်၏ အိမ်တော်အတွက် အရှက်ရစရာ ဖြစ်လာလိမ့်မည်။ ရှေဗနသည် နိနေဝေမြို့သို့ အကျဉ်းသားအဖြစ် ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရခြင်း ဖြစ်နိုင်ပြီး၊ စင်နာခေရိဗ်၏ အကျဉ်းသားအဖြစ်ဖြစ်စေ၊ ဟေဇကိပေးအပ်ခဲ့သော ရက်ရောသည့် အခွန်အခ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအဖြစ်ဖြစ်စေ ဖြစ်နိုင်သည် (၂ ရာ၊ ၁၈:၁၃–၁၆ ကို ကြည့်ပါ)။

၂၂:၂၀–၂၅။ အစေခံဧလျာကိမ်။ ဤထူးခြားသောအပိုဒ်သည် ဟိလခိ၏သား ဧလျာကိမ်ကို အဓိကထားဖော်ပြသည်။ သူ၏ ရာထူးသည် အောက်ပါအချက်များနှင့် ဆက်နွယ်နေသည်။ (၁) သူ့ကို ခန့်အပ်တော်မူသော ဘုရားသခင် (အခန်းငယ် ၂၀–၂၁)၊ (၂) သူသည် ဖခင်ကဲ့သို့ ဖြစ်ရမည့် ယေရုရှလင်မြို့နှင့် ယုဒပြည်ရှိ လူတို့ (အခန်းငယ် ၂၁၊ “ဖခင်” သည် ဂုဏ်ပြုခေါ်ဝေါ်သော ဘွဲ့အမည် သို့မဟုတ် ရိုသေလေးစားမှုဖော်ပြသော ဝေါဟာရဖြစ်သည်၊ ဥပမာ ၂ ရာ၊ ၂:၁၂; ၆:၂၁; ၁၃:၁၄)၊ (၃) ဘုရင်၏ အိမ်သူအိမ်သားများ (သူသည် ဒါဝိဒ်အိမ်တော်၏ သော့ကို ရရှိမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုသော့သည် ဆုံးဖြတ်ချက်များချမှတ်ရန် သူ၏ အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာကို ပုံဆောင်သည်၊ အခန်းငယ် ၂၂)၊ (၄) သူ၏ ကိုယ်ပိုင်သားစဉ်မြေးဆက် (ဧလျာကိမ်၏ ရာထူးသည် ခိုင်မြဲမည်၊ ဆိုလိုသည်မှာ သူ၏နာမည်သည် အစဉ်တည်မည်၊ အခန်းငယ် ၂၃–၂၄) တို့ ဖြစ်သည်။ တံစို့၏ ဥပမာသည် နံရံတွင် ခိုင်မြဲစွာ စိုက်ထားပြီး ထိုတံစို့ပေါ်တွင် အိုးခွက်များ ချိတ်ဆွဲထားခြင်းကို ရည်ညွှန်းသည် (အခန်းငယ် ၂၄၊ ယေဇ၊ ၁၅:၃ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုတံစို့ကို ဖြုတ်နိုင်သည်ဟူသော အချက်သည် အခြားလူသားတိုင်းကဲ့သို့ ဧလျာကိမ်၏ လုံခြုံမှုသည်လည်း ထာဝရဘုရားအပေါ် သူ၏ သစ္စာရှိမှုအပေါ် မူတည်ကြောင်း ကြိုတင်သတိပေးထားသည်။ ဧလျာကိမ်သည် မိမိ၏သားစဉ်မြေးဆက်များ၏ ဂုဏ်ပြုခြင်းကိုလည်း ခံရမည်၊ အကြောင်းမှာ သူသည် သူတို့ကို ထင်ရှားတောက်ပသော ဂုဏ်အသရေရှိသည့် အဆင့်အတန်းသို့ မြှင့်တင်ပေးမည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ဟေရှာယ ၂၂:၂၅ သည် ခက်ခဲသောအပိုဒ်ဖြစ်သည်။ အချို့က ၎င်းကို ဧလျာကိမ်နှင့် မတူသော “တံစို့” ဖြစ်သော ရှေဗနကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ယူဆကြသည်—ရှေဗနနှင့် သူ့ထံမှ အထောက်အပံ့ရရှိရန် မှီခိုသူအားလုံးသည် ကျဆုံးကြလိမ့်မည်။ အခန်းငယ် ၂၅ သည် ယခင်အခန်းငယ်များရှိ အလွန်ဂုဏ်ကျက်သရေရှိသော သားစဉ်မြေးဆက်များ၏ ဖော်ပြချက်နှင့်အတူ ဥပမာပုံရိပ်ကို ဆက်လက်အသုံးပြုထားသောကြောင့် အခြားသူများကမူ ၎င်းသည် ဧလျာကိမ်ကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ဧလျာကိမ်ကို ချီးမြှောက်ခြင်းအတွက် အခန်းငယ် ၂၀ တွင် အသုံးပြုထားသော “ထိုနေ့၌” ဟူသော စကားစုကို ယခုအခါ သူ သို့မဟုတ် ရှေဗန ကျဆုံးမည့် အချိန်ကို သတ်မှတ်ရန် အသုံးပြုထားသည်။

၂၃:၁–၁၈

တိုင်ရုမြို့နှင့် ပတ်သက်သော အနာဂတ္တိစကား

တိုင်ရုနှင့် ဖိနိကိတို့အပေါ် ဤငိုကြွေးမြည်တမ်းခြင်းသည် ဘီစီ ၇၀၁ ခုနှစ်တွင် စင်နာခေရိဗ်က တိုင်ရု၏ ကုန်းမြေပေါ်ရှိ အခြေချနေထိုင်ရာကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သည်။ တိုင်ရုသည် ယုဒပြည်၏ အိမ်နီးချင်းကုန်သွယ်ဖက်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး ဖိနိကိပြည်၏ တောင်ပိုင်းတွင် ကျွန်းငယ်တစ်ကျွန်းပေါ်၌ တည်ရှိသည်။

အပိုဒ်သည် တိုင်ရုနှင့် ဖိနိကိတို့အတွက် လူထုက စုပေါင်း၍ ငိုကြွေးမြည်တမ်းရန် ပရောဖက်၏ တောင်းဆိုချက် ခြောက်ရပ်ကို ဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၁–၁၄)။ ပထမဆုံး တောင်းဆိုချက်မှာ တာရှိရှမြို့သို့ သွားသော သင်္ဘောများကို ရည်ညွှန်းသည်။ ထိုသင်္ဘောကြီးများ၏ ဇိမ်ခံကုန်ပစ္စည်းများ တင်ဆောင်ထားသော ကုန်တင်ဝန်များသည် ၎င်းတို့ကို စည်းစိမ်ဥစ္စာနှင့် ဇိမ်ခံမှု၏ သင်္ကေတများ ဖြစ်စေခဲ့သည် (၂:၁၆; ၁ ရာ၊ ၁၀:၂၂; ယေ၊ ၁၀:၉ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ငိုကြွေးမြည်တမ်းရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းမှာ မိခင်ဆိပ်ကမ်း ပျက်စီးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒုတိယအကြိမ် တောင်းဆိုချက်မှာ ကမ်းရိုးတန်းတွင် နေထိုင်သူများနှင့် ဇိဒုန်မြို့ရှိ ကုန်သည်များကို ရည်ညွှန်းသည် (ဟေရှာ၊ ၂၃:၂–၃)။ အကြောင်းရင်းမှာ လူမျိုးများ၏ ဈေးကွက်ဖြစ်သော ဇိဒုန်၏ ကုန်သွယ်ရေး ဆုံးရှုံးသွားခြင်း ဖြစ်သည်။ တတိယအကြိမ် တောင်းဆိုချက်မှာ ဇိဒုန်မြို့ကို ရည်ညွှန်းသည်။ အကြောင်းရင်းမှာ ပင်လယ်သည် အစားအစာပေးနိုင်တော့ခြင်း မရှိခြင်း ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၄–၅)။ တိုင်ရုမြို့၏ အခြေအနေအကြောင်း သတင်းသည် အရေးကြီးသော ကုန်သွယ်ဖက်နိုင်ငံဖြစ်သော အဲဂုတ္တုပြည်၌ ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှုကို ဖြစ်စေလိမ့်မည်။ စတုတ္ထအကြိမ် တောင်းဆိုချက်မှာ ကမ်းရိုးတန်းတွင် နေထိုင်သူများကို ရည်ညွှန်းပြီး၊ ဝေးလံသော်လည်း မည်သည့်ဆိပ်ကမ်းဖြစ်သည်ကို မသိရသော တာရှိရှမြို့သို့ ကူးသွားရန် သူတို့အား ပြောထားသည် (အခန်းငယ် ၆–၉)။ ဝမ်းမြောက်ပျော်ရွှင်ခဲ့သော ရှေးကျပြီး အဝေးအထိ ကျယ်ပြန့်ခဲ့သော တိုင်ရုမြို့ ကျဆုံးခြင်းအပေါ် အံ့ဩခြင်းကို ဖော်ပြထားသည်။ ထာဝရဘုရားသည် မာနကြီး၍ ဂုဏ်အသရေရှိသူတို့ကို နှိမ့်ချရန် ဆုံးဖြတ်ထားတော်မူခဲ့သည် (၂:၁၁–၁၇ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

ပဉ္စမအကြိမ် တောင်းဆိုချက်မှာ အဝေးရှိ ဖိနိကိကိုလိုနီဖြစ်သော တာရှိရှ၏ သမီးကို ရည်ညွှန်းသည် (အခန်းငယ် ၁၊ ၆ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ အခန်းငယ် ၁၀ ကို ဘာသာပြန်၍ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရာတွင် နည်းလမ်းအမျိုးမျိုး ရှိသည်။ အချို့က “ဖြတ်သန်းသွားသည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော ကြိယာကို ထွန်ယက်ခြင်း သို့မဟုတ် စိုက်ပျိုးခြင်းဟု နားလည်ကြသည်။ ဂရိဘာသာပြန်ကျမ်းတွင် “သင်၏မြေကို စိုက်ပျိုးလော့။ အကြောင်းမူကား သင်္ဘောများသည် ကာသေ့မြို့မှ ထွက်လာတော့မည်မဟုတ်” ဟု ဆိုထားသည်—ဆိုလိုသည်မှာ သူတို့၏ ထောက်ပံ့ပေးရာအရင်းအမြစ်ကို ဖယ်ရှားပစ်မည်ဟု ဆိုလိုသည်။ အခြားသူများကမူ “ဖြတ်သန်းသွားသည်” ဟူသော ကြိယာကို တာရှိရှလူတို့သည် မိမိတို့၏ပြည်ကို ဖြတ်သန်းသွား၍ အခြားဆိပ်ကမ်းတစ်ခုကို ရှာဖွေရမည်ဟု နားလည်ကြသည်။ အကြောင်းမှာ တိုင်ရုမြို့သည် ဆက်လက်အသုံးပြုနိုင်တော့မည် မဟုတ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ အခြားသူများကမူ ထိုကြိယာကို “စွန့်ခွာသည်”၊ “ပစ်ထားသည်” ဟု နားလည်ကြသည် (၂၉:၅; ၃၁:၉; ၄၀:၂၇; ယောဘ၊ ၆:၁၅; ၃၀:၁၅ ကို ကြည့်ပါ)။ ထိုအချိန်တွင် တာရှိရှသည် မြစ် (နိုင်းမြစ်) ကဲ့သို့ လွတ်လပ်လိမ့်မည်ဟု နားလည်ခြင်းသည် ပို၍သင့်လျော်ပုံရသည်။ တာရှိရှအပေါ် မည်သည့်ချုပ်နှောင်မှုမျှ မရှိတော့ပါ (စာသားအတိုင်း “ခါးပတ်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော စကားလုံး) (အခန်းငယ် ၁၀)။ “ခါးပတ်” ဟူသော စကားလုံးကို တစ်ခါတစ်ရံ “ခွန်အား” ဟု ဘာသာပြန်ကြပြီး (ချုပ်နှောင်မှုကို ပုံဖော်သည့် ပုံရိပ်ဖြစ်သည်၊ ဆာ၊ ၁၀၉:၁၉ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ) မိခင်နိုင်ငံသည် ကျဆုံးသွားပြီး ကိုလိုနီသည် ယခု ဖိနိကိပြည်မှ လွတ်လပ်စွာ ထွက်ခွာနိုင်ပြီဟု ဆိုလိုသည်။ အချို့က ဤနေရာရှိ ဝေါဟာရကို တာရှိရှ၏ “ဆိပ်ကမ်း” ကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ဘာသာပြန်ကြသည်။ တိုင်ရုမြို့ ကျဆုံးခြင်းသည် ထာဝရဘုရား၏ အစီအစဉ်၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ဖြစ်သည် (ဟေရှာ၊ ၂၃:၁၁)။ ကိုယ်တော်သည် အာရှုရိတို့အား နိုင်ငံများစွာအပေါ် အုပ်စိုးခွင့် ပေးထားပြီး ဖိနိကိအပါအဝင် ခါနာန်ပြည်၏ ခံတပ်များကို ဖျက်ဆီးရန် အာရှုရိတို့အား အမိန့်ပေးတော်မူခဲ့သည်။ ဇိဒုန်မြို့မှ ဆိုက်ပရပ်စ်ကျွန်းသို့ ကူးသွားရန် ထာဝရဘုရား၏ အမိန့်သည် ဇိဒုန်ဘုရင် လူလိသည် အာရှုရိတပ်မှ ထွက်ပြေးသွားသောအခါ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၁၂)။ ဖိနိကိ၏ ကျဆုံးခြင်းသည် ဗာဗုလုန်/ခါလဒဲတို့၏ ကျဆုံးခြင်းနှင့် ဆင်တူသည် (အခန်းငယ် ၁၃)။ နှစ်ဖက်စလုံးသည် ယုဒပြည်နှင့် ဖိလိတ္တိပြည်တို့နှင့်အတူ အာရှုရိဆန့်ကျင်ရေး ပုန်ကန်မှု၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။ ဆဋ္ဌမအကြိမ် ငိုကြွေးရန် တောင်းဆိုချက်မှာ တာရှိရှသို့ သွားသော သင်္ဘောများကို ရည်ညွှန်းသည် (အခန်းငယ် ၁၄၊ အခန်းငယ် ၁ခ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ အကြောင်းမှာ ၎င်းတို့သည် တိုင်ရု၏ ခိုလှုံရာ သို့မဟုတ် ခံတပ်ကို အားကိုးနိုင်တော့မည် မဟုတ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို တစ်ခါတစ်ရံ “ခွန်အား” ဟု ဘာသာပြန်ကြပြီး စစ်ရေးနှင့် ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာ အာဏာကို ဆိုလိုသည်။

တိုင်ရုမြို့ကို အနှစ်ခုနစ်ဆယ်တိုင် မေ့လျော့ခံရလိမ့်မည် (အခန်းငယ် ၁၅–၁၈)—ပုံမှန်လူ့သက်တမ်းနှင့် ကိုက်ညီသော ကာလဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၁၅)။ တိုင်ရု၏ သေစေနိုင်သော ဒဏ်ရာသည် ပျောက်ကင်းလာမည်ဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် ပြည့်တန်ဆာမကဲ့သို့ ပြုမူလာလိမ့်မည်။ တိုင်ရု၏ အဓိကနတ်ဘုရားမမှာ မျိုးပွားခြင်းနတ်ဘုရားမ အာရှတာရတေ ဖြစ်ပြီး ဗိမာန်တော်၌ ပြည့်တန်ဆာပြုခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်နေသောကြောင့် မြို့၏ ကုန်သွယ်ရေးကို ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံအပေါင်းတို့နှင့် မိမိကိုယ်ကို ပြည့်တန်ဆာပြုကာ ရရှိသော အခကြေးငွေထံသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိခြင်းအဖြစ် ဥပမာဆန်ဆန် ဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၁၇၊ ဗျာ၊ ၁၇:၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ သို့သော် နောက်ဆုံးတွင် သူမ၏ ဘဏ္ဍာရေးအောင်မြင်မှုသည် ယုဒပြည်အတွက် အကျိုးရှိလိမ့်မည်—ထိုစည်းစိမ်ကို ထာဝရဘုရားအတွက် သီးသန့်ခွဲထားပြီး ကိုယ်တော်၏ လူတို့အတွက် အစားအစာနှင့် အဝတ်အစားများကို ပေးလိမ့်မည် (ဟေရှာ၊ ၂၃:၁၈)။ ဤအရာ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ တိုင်ရုသည် ဘုရားသခင်၏ လူတို့နှင့် ပေါင်းစည်းလာမည်ဖြစ်ပြီး ထိုသို့အားဖြင့် ကောင်းကြီးမင်္ဂလာ ခံစားရမည်ဟု ထင်ရှားသည်။