တရားဟောရာကျမ်း ၉

 အခန်းကြီး - ၉

chapter 9

 

မောရှေသည် ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဖြောင့်မတ်မှုအပေါ် ထင်မြင်ယူဆချက်မှ တားမြစ်ရန် ၎င်းတို့၏ ပုန်ကန်မှုများကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။

Moses dissuadeth them from the opinion of their own righteousness, by rehearsing their several rebellions.

 

၁. ဤနေ့။ ခါနန်ပြည်ကို သိမ်းပိုက်ရန် သတ်မှတ်ထားသောအချိန်သည် နီးကပ်လာပြီ။ ဣသရေလသည် မဝေးတော့သောအနာဂတ်တွင် ယော်ဒန်မြစ်ကို ဖြတ်ကူးရန် ပြင်ဆင်ရမည်။ မောရှေ၏သေဆုံးမှုနှင့် သူ့အတွက် တစ်လကြာ ဝမ်းနည်းခြင်းကာလသည် ယော်ဒန်မြစ်ကို တကယ်ဖြတ်ကူးခြင်းမပြုမီ ဖြစ်ပေါ်လာမည်။

1. This day. The appointed time for the possession of Canaan was at hand. Israel was to prepare to pass over in the immediate future. The death of Moses and a month of mourning for him were to come before the actual crossing of the Jordan.

 

၂. လူများ။ ကျမ်းစာ တရားဟောရာ ၁၃:၂၈၊ ၃၂ ကို ကြည့်ပါ။

2. People. See Num. 13:28, 32.

 

အနာကိမ်း။ စကားလုံးအရ “လည်ပင်းရှည်သူများ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ၎င်းတို့သည် အနာက်မှ ဆင်းသက်လာသူများဖြစ်ပုံရသည်။ ဟေဗြုန်မြို့ကို တည်ထောင်သူ အာဘာသည် အနာကိမ်း၏ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သည် (‌ေယာရှု ၁၄:၁၅၊၁၅:၁၃)။ ၎င်းတို့သည် ယုဒရင်း၏ တောင်ကုန်းဒေသတစ်လျှောက် ပြန့်ကျဲနေထိုင်ခဲ့သည် (တရားဟောရာကျမ်း ၁၃:၂၂၊ ၂၈၊ ၃၃ ကို ကြည့်ပါ)။

Anakims. Literally, “the long-necked ones.” They appear to have descended from Anak. Arba, founder of Hebron (Joshua 14:15; 15:13), was a chief of the Anakim. They were scattered over the hill country of Judah (see Num. 13:22, 28, 33).

 

အနာက်၏သားများ။ ဣသရေလတို့၏ သိမ်းပိုက်မှုအပြီးတွင် အနာကိမ်းများသည် ယုဒရင်း၌ မကျန်ရစ်ခဲ့သော်လည်း ဖိလိတ္တရုပြည်တွင် အနည်းငယ်သာ အသက်ရှင်ကျန်ရစ်ခဲ့သည် (‌ေယာရှု၁၁:၂၂၊ ၂ရာဇဝင် ၂၁:၁၆၊ ၁ရာဇဝင် ၂၀:၄)။ ဂိုလျတ်သည် အနာကိမ်း၏ သားစဉ်မြေးဆက်ဖြစ်သည်ဟု ယူဆရသည် (တရားဟောရာကျမ်း ၁၃:၃၃၊ (‌ေယာရှု ၁၁:၂၂၊ ၁ရာဇဝင် ၁၇:၄)။

Children of Anak. After the Israelite conquest none of the Anakim remained in Judah, but a small remnant survived in Philistia (Joshua 11:22; 2 Sam. 21:16; 1 Chron. 20:4). It is thought that Goliath was a descendant of the Anakim (Num. 13:33; Joshua 11:22; 1 Sam. 17:4).

 

၃. သူသည် ဖျက်ဆီးလိမ့်မည်။ “သူ” ဟူသော နာမ်စားသည် အလေးပေးထားသည်။ “သင်တို့ရှေ့မှ ဖြတ်ကူးသွားသောသူ”၊ “သူသည် ၎င်းတို့ကို ဖျက်ဆီးလိမ့်မည်”၊ “သူသည် ၎င်းတို့ကို နှိမ့်ချလိမ့်မည်”။ ကာနန်ပြည်ကို သိမ်းပိုက်ခြင်းသည် သူ၏တန်ခိုးဖြင့် ပြီးမြောက်ရမည်—“ထို့ကြောင့် သင်တို့ [ဣသရေလ] သည် ၎င်းတို့ကို နှင်ထုတ်ရမည်”။ ဂုဏ်ကျက်သရေသည် ၎င်းတို့၏မဟုတ်၊ သူ၏ပိုင်ဖြစ်သည် (‌ေယာရှု ၃:၁–၁၁၊ ၁၁:၂၁–၂၃ ကို ကြည့်ပါ)။

3. He shall destroy. The pronoun “he” is emphatic; “he which goeth over before thee,” “he shall destroy them,” and “he shall bring them down.” The conquest of Canaan was to be achieved by His power—“so shalt thou [Israel] drive them out.” The glory would be His, not theirs (see Joshua 3:1–11; 11:21–23).

 

၄. ငါ၏ဖြောင့်မတ်မှု။ အဲဂုတ္တုပြည်မှ ထွက်ခွာလာပြီးနောက် ၎င်းတို့၏ ဆိုးယုတ်သောအပြုအမူသည် ၎င်းတို့သည် ခါနန်ပြည်ကို ထိုက်တန်သောကြောင့် ပေးအပ်ခြင်းမဟုတ်ကြောင်း ထင်ရှားစေသည် (အခန်းကြီး ၇–၂၇)။

4. My righteousness. Their evil conduct since leaving Egypt made it evident that they were not being given the land of Canaan because they deserved it (vs. 7–27).

 

ဆိုးယုတ်မှု။ အာဗြဟံသည် ခါနန်ပြည်တွင် နေထိုင်စဉ် “အာမောရိတို့၏ ဒုစရိုက်သည် မပြည့်စုံသေး” (ကမ္ဘာဦး ၁၅:၁၆)။ ခါနန်ပြည်တွင် ၎င်းတို့၏ ၂၁၅ နှစ်ကာလအတွင်း၊ အာဗြဟံနှင့် သူ၏သားစဉ်မြေးဆက်များသည် စစ်မှန်သောဘုရားကို သစ္စာရှိစွာ သက်သေခံခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် ထိုပြည်၏မြို့သူမြို့သားများသည် ၎င်းတို့၏လမ်းစဉ်များကို ပြုပြင်ရန် အခွင့်အရေးရရှိခဲ့သည်။ ခါနန်ပြည်ရှိ လူမျိုးများသည် ၎င်းတို့၏ ကျေးဇူးတော်ကာလကို ပြစ်မှားလွန်ကျူးသွားသည်အထိ ဘုရားသည် ၎င်းတို့၏ပြည်ကို သိမ်းယူခြင်းမပြုခဲ့ပေ (ဝတ်ပြုရာ ၁၈:၂၄–၂၈၊ ၁ရာဇဝင် ၁၄:၂၃၊ ၂၄၊ ၂၁:၂၆ ကို ကြည့်ပါ)။

Wickedness. When Abraham sojourned in Canaan “the iniquity of the Amorites” was “not yet full” (Gen. 15:16). During their 215 years in Canaan, Abraham and his descendants bore a faithful witness to the true God, so that the inhabitants of the land might have an opportunity to amend their ways. It was not until the nations of Canaan had irretrievably sinned away their day of grace that God dispossessed them of their land (see Lev. 18:24–28; 1 Kings 14:23, 24; 21:26).

 

၅. နှင်ထုတ်ခြင်း။ ဘုရားသခင်သည် ခါနန်ပြည်ကို အာမောရိတို့နှင့် ဣသရေလတွေ့ရှိသော အခြားသော အနွယ်များထံ မူလပိုင်ဆိုင်ခွင့်ပေးခဲ့သည် (တရားသူကြီး ၃၂:၈; တမန်တော် ၁၇:၂၆)၊ သို့သော် ၎င်းတို့၏ ဆိုးယုတ်သောလမ်းစဉ်များကြောင့် ၎င်းတို့၏အခွင့်အရေးကို ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။ အကယ်၍ ဣသရေလသည် ဤလူမျိုးများ၏ လမ်းစဉ်များကို အတုယူပါက ၎င်းတို့လည်း နှင်ထုတ်ခံရလိမ့်မည်။ ဤအရာသည် နောက်ဆုံးတွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၄:၂၄၊ တရားသူကြီး ၄:၃၈၊ ၁၁:၂၃၊ ‌ေယာရှ ၂၃:၅၊ ၉ ကို ကြည့်ပါ)။

5. Drive them out. God had originally allotted Canaan to the Amorites and other tribes Israel found there (Deut. 32:8; Acts 17:26), but they forfeited their right to it by their evil ways. Should Israel imitate the ways of these nations they too would be driven out. This eventually happened (see Ex. 34:24; Deut. 4:38; 11:23; Joshua 23:5, 9).

 

၆. လည်ပင်းမာကြောသူ။ “မာ” ဟူသော စကားလုံးသည် “မာကျောသည်”၊ “လေးလံသည်” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ရှိသော မူလစကားလုံးမှ ဆင်းသက်လာပြီး၊ ထို့ကြောင့် ပုံဆောင်အနေဖြင့် “ခိုင်မာသည်”၊ “သိုးသိုးလှုပ်သည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ “လည်ပင်းမာ” ဆိုသည်မှာ မာကျောသွားသော လည်ပင်းဖြစ်သည် (၂ရာဇဝင် ၁၇:၁၄၊‌ေနဟမိ ၉:၁၆၊ ၁၇၊ ၂၉၊ သုတ္တံ ၂၉:၁)။ ဖာရိုဘုရင်၏ နှလုံးမာကျောခြင်းတွင်လည်း ဤစကားလုံးကို အသုံးပြုသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၇:၃)။ ဘုရားသခင်သည် သူ၏လူများအား ၎င်းတို့၏ နှလုံးများကို “မမာကျောစေရန်” တောင်းပန်သည် (ဆာလံ ၉၅:၈)။ သို့သော် ၎င်းတို့သည် မကြာခဏ ဤသို့ပြုခဲ့သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၉၊ ၃၃:၃၊ ၅,၊၃၄:၉၊ ထွက်မြောက်ရာ ၄:၂၁ ကို ကြည့်ပါ)။

6. Stiffnecked. The word translated “stiff” is from a root meaning “to be hard,” “to be heavy,” and thus figuratively “to beobstinate,” “to be stubborn.” A “stiff” neck is a neck that has been hardened (2 Kings 17:14; Neh. 9:16, 17, 29; Prov. 29:1). The same word is used of the “hardening” of Pharaoh’s heart (Ex. 7:3). God pleads with His people not to “harden” their hearts (Ps. 95:8). This, however, they often did (Ex. 32:9; 33:3, 5; 34:9; see on Ex. 4:21).

 

၇. ပုန်ကန်သူ။ အနည်းငယ်မျှသာ အကြောင်းပြချက်ဖြင့် ၎င်းတို့သည် ဘုရားသခင်ကို ဆန့်ကျင်ပုန်ကန်ခဲ့သည်၊ ထို့ကြောင့် မောရှေသည် ၎င်းတို့ကို “ပုန်ကန်သူများ” ဟု ခေါ်ခဲ့သည် (တရားဟောရာကျမ်း ၂၀:၁၀)။

7. Rebellious. On the least imaginary provocation they were up in arms against God, so much so that Moses called them “rebels” (Num. 20:10).

 

၈. ဟိုရပ်တွင်လည်း။ ဘုရားသခင်က ၎င်းတို့အား မကြာသေးမီက ပြသခဲ့သော ထင်ရှားသောသက်သေများကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားလျှင် သိနာတောင်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော ပုန်ကန်မှုသည် အလွန်ဆိုးရွားသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၇၊ ၈)။ ၎င်းတို့သည် သူ၏ရှေ့မှောက်တွင်ပင် ပုန်ကန်ခဲ့သည်။

8. Also in Horeb. The rebellion at Mt. Sinai was most reprehensible in view of the impressive evidences God had recently accorded them (Ex. 32:7, 8). The rebelled in His very presence.

 

၉. ငါတက်သွားသည်။ ထွက်မြောက်ရာ ၂၄:၁၈၊ ၃၄:၂၈ ကို ကြည့်ပါ။

9. I was gone up. See Ex. 24:18; 34:28. See EGW comment on Ex. 34:28.

 

မုန့်မစားရ၊ ရေမသောက်ရ။ ထွက်မြောက်ရာတွင် မောရှေ၏ သိနာတောင်ပေါ်သို့ ပထမအကြိမ်တက်ရောက်စဉ် ၄၀ ရက်နှင့် ၄၀ ညအတွင်း အစာရှောင်ခြင်းကို ဖော်ပြထားခြင်းမရှိသော်လည်း၊ ဒုတိယအကြိမ်တက်ရောက်စဉ်တွင် ဖော်ပြထားသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၄:၂၈)။ အစာရှောင်ခြင်းသည် သန့်ရှင်းသောအကြောင်းအရာများကို ဆင်ခြင်ရန် အချိန်ပေးထားသောကာလများနှင့် မကြာခဏလိုက်ပါလေ့ရှိသည်၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် ဝိညာဉ်ရေးအမြင်ကို ရှင်းလင်းစေသည်။

Eat bread nor drink water. Exodus does not mention fasting in connection with Moses’ first 40 days and nights on Sinai, but does mention it in relation to the second ascent (Ex. 34:28). Fasting often accompanied periods devoted to meditation on sacred themes, for it tends to clarify spiritual vision.

 

၁၀. ကျောက်ပြားများ။ ထွက်မြောက်ရာ ၃၁:၁၈၊ ၃၂:၁၅၊ ၁၆ ကို ကြည့်ပါ။

10. Tables of stone. See also Ex.31:18; 32:15, 16.

 

စည်းဝေးနေ့။ ဣသရေလတို့သည် ဘုရားသခင်က သူ၏သန့်ရှင်းသောပညတ်ကို ကြေငြာသံကိုနားထောင်ရန် စုဝေးခဲ့သော ထင်ရှားသောအခါသမယကို ရည်ညွှန်းသည် (အခန်းကြီး ၁၀:၄၊ ၁၈:၁၆)။

Day of the assembly. A reference to the notable occasion on which Israel assembled to hear God proclaim His holy law (chs. 10:4; 18:16).

 

၁၄. ၎င်းတို့ကို ဖျက်ဆီးရန်။ ဣသရေလတို့၏ ဘုရားသခင်၏ထုတ်ဖော်ထားသော အလိုတော်မှ တမင်တကာ ထွက်ခွာခြင်းသည် ၎င်းတို့အား သူ၏သည်းခံမှုကို ထိုက်တန်ခြင်းမရှိစေခဲ့ပေ။ တမင်တကာ၊ ကြိုတင်စဉ်းစားထားသော အပြစ်သည် ကျေးဇူးတော်ကာလကို ရုတ်တရက်ပြီးဆုံးစေနိုင်သည်။ တရားစီရင်ခြင်းအချိန်ကို ရှောင်ရှားရန် အသစ်စတင်မှု၊ စစ်မှန်သော ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုတစ်ခု လိုအပ်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၁၀ ကို ကြည့်ပါ)။

14. Destroy them. Israel’s intentional departure from God’s revealed will left them without excuse before Him, and they no longer deserved His forbearance. Deliberate, premeditated sin may bring the day of probation to a sudden close. There must be a new start, a genuine reformation to avert the hour of judgment (see Ex. 32:10).

 

၁၆. သွန်းသောနွားသငယ်။ ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၁၉ ကို ကြည့်ပါ။

16. Molten calf. See Ex. 32:19.

 

လမ်းလွဲသွားသည်။ ရက်သတ္တပတ်အနည်းငယ်အကြာတွင်သာ ၎င်းတို့သည် ရုပ်ထုများမပြုလုပ်ရန် ပညတ်ခံခဲ့ရပြီး (ထွက်မြောက်ရာ ၂၀:၄) နာခံမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၂၄:၃)။

Turned aside. Only a few weeks earlier the people had been commanded not to make graven images (Ex. 20:4) and had promised to obey (Ex. 24:3).

 

ကျိုးပဲ့ခဲ့သည်။ ကျိုးပဲ့သောကျောက်ပြားများသည် ကျိုးပဲ့သောပညတ်နှင့် ကျိုးပဲ့သောပဋိညာဉ်ကို ပုံဆောင်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၁၉)။ ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလနှင့် ဆက်ဆံရေးကို ဖြတ်တောက်ခဲ့ပြီး၊ တစ်လခန့်ကြာပြီးနောက် အတည်ပြုခဲ့သော ပဋိညာဉ်သည် အကျိုးမရှိဖြစ်သွားသည်။ မောရှေ၏ ဆုတောင်းချက်ကြောင့်သာ ဣသရေလသည် ဘုရားသခင်၏ ကျေးဇူးတော်သို့ ပြန်လည်လက်ခံခံရပြီး၊ အခြေအနေနှင့် စမ်းသပ်မှုအပေါ်တွင်သာ ဖြစ်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၁၀–၁၄၊ ၃၂–၃၄)။

Brake them. The broken tables of stone typified the broken law and the broken covenant (Ex. 32:19). God severed relations with Israel, and the covenant, which had been ratified a month earlier, became null and void. It was only upon the intercession of Moses that Israel was readmitted to divine favor, and that on a conditional and probationary basis (Ex. 32:10–14, 32–34).

 

၁၈. ငါလဲကျသွားသည်။ လူများအတွက် ဆုတောင်းချက်အနေဖြင့်။ ယနေ့ခေတ်တွင်ပင် အရှေ့တိုင်းနိုင်ငံများတွင် လျှောကျခြင်းသည် ပြည့်စုံသောနှိမ့်ချမှု၏ အနေအထားဖြစ်သည်။

18. I fell down. In intercession on behalf of the people. In Oriental lands even today prostration is the posture of complete submission.

 

ပထမကဲ့သို့။ ဆိုလိုသည်မှာ၊ ပထမအကြိမ် ၄၀ ရက်နှင့် ၄၀ ညအတွင်း ကဲ့သို့ဖြစ်သည်။ ဤသည်မှာ သူသည် ရွှေနွားသငယ်ကို ဖျက်ဆီးပြီးနောက်နံနက်ဖြစ်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၃၀–၃၂)။

As at the first. That is, as during the first 40 days and nights. This was the morning after he had broken up the golden calf (Ex. 32:30–32).

 

သင်တို့၏အပြစ်များ။ ဤအချိန်မတိုင်မီ ဣသရေလတို့၏ အဓိကမနာခံမှုသုံးကြိမ်ရှိခဲ့သည်—မာရတွင် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၅:၂၃)၊ ရိုင်သောကန္တာရတွင် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၆:၂၊ ၃)၊ နှင့် မာဆာတွင် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၇:၂–၇)။

Your sins. Three times prior to this there had been major disobedience on the part of Israel—at Marah (Ex. 15:23), in the Wilderness of Sin (Ex. 16:2, 3), and at Massah (Ex. 17:2–7).

 

၂၀. အာရုန်။ အာရုန်သည် မောရှေသည် လူများအပေါ် အလွန်ပြင်းထန်သည်ဟု ယူဆခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့၏ဆန္ဒများကို တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြည့်ဆည်းပေးရန် ပိုမိုသင့်လျော်သည်ဟု ထင်ခဲ့သည်။ သို့သော် အပြစ်နှင့်အလျှော့ပေးခြင်းသည် ပျက်စီးစေသည်။ ဘုရားသခင်က သူ့ကို ဖျက်ဆီးရန် အဆင်သင့်ဖြစ်နေသည်မှာ အံ့သြစရာမရှိပေ။ သူ၏အပြစ်သည် လူများထက် ပိုကြီးမားသည်။ ဘုရားသခင်က သူ့ကို အဘယ်ကြောင့် မဖျက်ဆီးခဲ့သည်ကို မဖော်ပြထားပေ။ သူအသက်ရှင်ခွင့်ရပြီး ယဇ်ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်လာခဲ့ခြင်းသည် ဘုရားသခင်၏ ကရုဏာနှင့် သည်းခံမှုကို သက်သေပြသည်။

20. Aaron. Aaron considered Moses too severe with people, and thought it better to be more conciliatory, and to meet their wishes in part. But such compromising with sin was ruinous. Little wonder that God was ready to destroy him; his guilt was greater than that of the people. Why God did not do so is not stated. The fact that he was permitted to live and to become high priest testifies to the mercy and long-suffering of God.

 

၂၁. သင်တို့၏အပြစ်။ သို့မဟုတ် “အပြစ်ရှိသောအရာ” (အိုင်ဇဲယျာ ၃၁:၇ ကို ကြည့်ပါ)။

21. Your sin. Or, “sinful thing” (RSV), the obvious idea (see Isa. 31:7.

 

မီးရှို့ခဲ့သည်။ ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၂၀ တွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသည့်အတိုင်း။ နွားသငယ်သည် မီးထဲမှ ထွက်ပေါ်လာသည်ဟု ယူဆရပြီး (အခန်းကြီး ၂၄)၊ ထို့ကြောင့် ထပ်မံ၍ မီးထဲသို့ ပြန်လည်အပ်နှံခြင်းသည် သင့်လျော်သည်။

Burnt it. As recorded in Ex. 32:20. The calf had presumably come forth from the fire (v. 24), and was therefore appropriately consigned to the flames once more.

 

ချောင်း။ ဆိုလိုသည်မှာ မောရှေက သူ၏လှံဖြင့် ထိုးခဲ့သော ဟိုရပ်ရှိ ကျောက်ခဲမှ စီးဆင်းလာသော ရေစီးကြောင်းဖြစ်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၇:၆)၊ ၎င်းသည် ၎င်းတို့၏ ရေပေးဝေမှုဖြစ်သည်။

The brook. That is, the stream that flowed from the rock in Horeb, which Moses had struck with his staff (Ex. 17:6), and which constituted their water supply.

 

၂၂. တာဗရသ။ တော်လံ ၁၁:၁–၃ ကို ကြည့်ပါ။

22. Taberah. See Num. 11:1–3.

 

မာဆာ။ ထွက်မြောက်ရာ ၁၇:၂–၇ ကို ကြည့်ပါ။

Massah. See Ex. 17:2–7.

 

ကိဗြတ်-ဟတ္တာဝါ။ တော်လံ ၁၁:၄–၃၄ ကို ကြည့်ပါ။

Kibroth-hattaavah. See Num. 11:4–34.

 

၂၃. ကာဒေ့ရှ-ဗာနဲအာ။ တော်လံ ၁၃ နှင့် ၁၄ ကို ကြည့်ပါ။

23. Kadesh-barnea. See Num. 13 and 14.

 

၂၇. သင်၏ကျွန်များကို မှတ်မိပါ။ ၎င်းတို့၏ လွဲမှားမှုများရှိသော်လည်း ဣသရေလကို မပယ်ရှားရန် ပဋိညာဉ်ကတိများကို အကြောင်းပြချက်အဖြစ် အသုံးပြုသည့် ဆုတောင်းချက်ဖြစ်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၁၃ ကို ကြည့်ပါ)။

27. Remember thy servants. An appeal to the covenant promises as a reason for not yet rejecting Israel, in spite of their perversity (see Ex. 32:13).

 

၂၈. မတတ်နိုင်သည်။ ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၁၂ ကို ကြည့်ပါ။

28. Not able. See on Ex. 32:12.

 

ellen g. white comments

1 PP 487

7-29 3T 319

10 PP 314

18 PP 329; 3T 319

20 PP 323

21 PP 313, 320

24 3T 319