အခန်းကြီး - ( ၁ - ၂ - ၃ - ၄ - ၅ )

  

၁:၁–၃:၅

ဘုရားသခင်၏ လမ်းလွဲသောဇနီး

အခန်းကြီး ၁–၃ တို့သည် ကျမ်းတစ်အုပ်လုံး၏ သတင်းစကားကို သရုပ်ဖော်ရန် အသက်ရှင်နေသော ပုံဥပမာတစ်ရပ်ကို အသုံးပြုထားသည်။ ဘုရားသခင်သည် ဟောရှေကို ပြည့်တန်ဆာမိန်းမတစ်ဦးနှင့် အိမ်ထောင်ပြု၍ သားသမီးများရရန် ညွှန်ကြားတော်မူသည်။ ထိုဆက်ဆံရေးမှတစ်ဆင့် ပရောဖက်သည် ဝိညာဉ်ရေးရာအရ လမ်းလွဲနေသော မိမိ၏ဇနီးဖြစ်သည့် ဣသရေလလူတို့နှင့် ဘုရားသခင်၏ ဆက်ဆံရေးတွင်ရှိသော စိတ်မချမ်းမြေ့ဖွယ် ဝမ်းနည်းခြင်းကို ကိုယ်တိုင်ခံစားရပြီး ဆက်သွယ်ဖော်ပြနိုင်ခဲ့သည်။ ဤအခန်းများသည် ဇာတ်ကြောင်းပြေပြစ်သော စကားပြေ (အခန်းကြီး ၁၊ ၃) နှင့် ကဗျာ (အခန်းကြီး ၂) တို့ အလှည့်ကျဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော ABA′ ပုံစံကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။

၁:၁–၂:၁

ဟောရှေ၏ သစ္စာမရှိသောဇနီးနှင့် သူတို့၏သားသမီးများ

ကျမ်း၏ နိဒါန်းအခန်းငယ်နောက်တွင် ပထမအခန်းကြီး၏ ကျန်ရှိသောအပိုင်း (၂:၁ အပါအဝင်) သည် ချိယာစတစ်ဖွဲ့စည်းပုံကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။

နိဒါန်း — ဟောရှေ၏ ကာမဂုဏ်လိုက်စားသော ဇနီး (၁:၂–၃က)

A ယေဇရေလ (“ဘုရားသခင် မျိုးစေ့ချတော်မူသည်”; ၁:၃ခ–၅)

B လောရုဟာမ (“ကရုဏာမပြုခြင်းခံရသူ”; ၁:၆–၇)

C လောအမ္မိ (“ငါ၏လူမဟုတ်”; ၁:၈–၉)

D ဣသရေလ တိုးပွားခြင်း (၁:၁၀က)

C′ လောအမ္မိ ပြောင်းပြန်ဖြစ်ခြင်း (၁:၁၀ခ)

B′ လောရုဟာမ ပြောင်းပြန်ဖြစ်ခြင်း (၁:၁၁က)

A′ ယေဇရေလ၏ ကြီးမြတ်သောနေ့ (၁:၁၁ခ)

နိဂုံး — “ငါ၏လူ” တို့အတွက် “ကရုဏာ” (၂:၁)

၁:၂–၃က။ ဟောရှေ၏ ကာမဂုဏ်လိုက်စားသောဇနီး။ ဘုရားသခင်သည် ဟောရှေကို အမှန်တကယ် ပြည့်တန်ဆာမိန်းမတစ်ဦးနှင့် အိမ်ထောင်ပြုရန် မိန့်တော်မမူခဲ့ဟု လူအများက အခိုင်အမာ ဆိုကြသည်။ သို့သော် သမ္မာကျမ်းစာတွင် ယဇ်ပုရောဟိတ်များကိုသာ ပြည့်တန်ဆာမိန်းမနှင့် အိမ်ထောင်မပြုရန် တားမြစ်ထားသည် (ဝတ်ပြုရာ ၂၁:၇)၊ ဟောရှေသည် ယဇ်ပုရောဟိတ်မဟုတ်ပေ။ ဟေဗြဲစကားလုံး zenunim (“ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း”) သည် ပုံမှန်အားဖြင့် ပြည့်တန်ဆာမ၏ အမှန်တကယ်အခြေအနေနှင့် အပြုအမူကို ရည်ညွှန်းသည်။ ထို့ကြောင့် ဟောရှေ ၁:၂ သည် ဟောရှေသူမနှင့် အိမ်ထောင်ပြုချိန်တွင် ဂေါမာသည် သာမန်ပြည့်တန်ဆာတစ်ဦးဖြစ်စေ၊ မြေဩဇာကိုးကွယ်မှု၏ ဗိမာန်တော်ပြည့်တန်ဆာတစ်ဦးဖြစ်စေ ဖြစ်နေခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြနေဖွယ်ရှိသည်။ ဤမျှ အလွန်အမင်း ခက်ခဲသောအချိန်များတွင် ဘုရားသခင်ဘက်မှလည်း အလွန်အမင်း ထူးခြားသောနည်းလမ်းများကို လိုအပ်ခဲ့သည်။ နောက်ကျလွန်းမသွားမီ ဣသရေလကို နိုးထစေရန် ကြိုးပမ်းသည့်အနေဖြင့် ဘုရားသခင်သည် ဟောရှေကို အံ့အားသင့်ဖွယ် လုပ်ရပ်များတွင် ပါဝင်စေတော်မူခဲ့သည်။

ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း/ကာမဂုဏ်လိုက်စားခြင်း၏ သားသမီးများဟူသော ရည်ညွှန်းချက်သည် ဂေါမာက ဟောရှေနှင့် အိမ်ထောင်မပြုမီ ရရှိခဲ့သော သားသမီးများကို ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ သို့သော် အနီးကပ်အကြောင်းအရာအရ ထိုစကားစုသည် သားသမီးတို့၏ မိခင်၏ ကာမဂုဏ်လိုက်စားမှုကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများသည်။ ဘုရားသခင်သည် ဟောရှေကို မည်သည့်ပြည့်တန်ဆာမိန်းမကို အိမ်ထောင်ပြုရမည်ဟု မပြောခဲ့ပေ။ ဟောရှေသည် အမည်၏အဓိပ္ပာယ်မှာ ထူးဆန်းစွာ “စုံလင်ခြင်း” ဖြစ်သော ဂေါမာကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။

၁:၃ခ–၉။ ဂေါမာ၏ သားသမီးသုံးယောက်။ ဂေါမာ၏သားသမီးများအနက် ပထမဆုံးတစ်ဦးကိုသာ ဂေါမာနှင့် ဟောရှေနှစ်ဦးစလုံး၏သားဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း ဖော်ပြထားသည် (၁:၃)။ ကျန်နှစ်ဦးသည် ဂေါမာ၏ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်းမှ မွေးဖွားလာခြင်း ဖြစ်နိုင်သည် (အခန်းငယ် ၆၊ ၈)။ ဟောရှေသည် မိမိ၏ပထမဆုံးသားကို ယေဇရေလ (“ဘုရားသခင် မျိုးစေ့ချတော်မူသည်”) ဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။ အကြောင်းမှာ ယေဟုသည် အာဟပ်နှင့် ယေဇဗေလတို့၏ တော်ဝင်မျိုးရိုးတစ်ခုလုံးကို သုတ်သင်ပယ်ရှင်းခဲ့သောအခါ ယေဇရေလမြို့တွင် သွေးမြေကျမှု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၄; ၂ ရာဇဝင် ၉–၁၀၊ အထူးသဖြင့် ၉:၂၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ယေဟုသည် ဘုရားသခင်၏အမိန့်ကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သော်လည်း (၂ ရာဇဝင် ၁၀:၃၀) သူ၏လုပ်ရပ်များ၏ နောက်ကွယ်တွင် သွေးဆာသော ကိုယ်ကျိုးစီးပွားနှင့် မာနတို့က လှုံ့ဆော်ခဲ့သည် (၂ ရာဇဝင် ၁၀:၁၆၊ ၃၁)။ တစ်ခါတစ်ရံ “လက်စားချေသည်” သို့မဟုတ် “အပြစ်ပေးသည်” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော ဟေဗြဲစကားလုံး paqad သည် စာသားအရ “လာရောက်ကြည့်ရှုသည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည် (ဟောရှေ ၁:၄)။ ယေဇရေလသည် ဘုရားသခင်၏ “လာရောက်ကြည့်ရှုခြင်း” က မင်းဆက်များနှင့် နိုင်ငံများကို အဆုံးသတ်စေသည့်ပုံကို ကိုယ်စားပြုဖော်ပြသည့် နေရာတစ်ခု ဖြစ်နိုင်သည်။ ဣသရေလ၏ရန်သူများ၏ လေးကို တစ်ချိန်က ချိုးဖျက်တော်မူခဲ့သောနေရာဖြစ်သည့် ယေဇရေလချိုင့်ဝှမ်း၌ပင် ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလ၏လေးကို ချိုးတော်မူမည် (အခန်းငယ် ၅; တရားသူကြီး ၆–၇ ကိုကြည့်ပါ)။ တိဂလတ်-ပိလေဇာ တတိယသည် ဣသရေလ၏ မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်းနယ်မြေများကို သိမ်းယူခဲ့သောအခါ (ဘီစီ ၇၃၂ ခန့်၊ ၂ ရာဇဝင် ၁၅:၂၉ ကိုကြည့်ပါ) ဤပရောဖက်ပြုချက်ကို ပြည့်စုံစေခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။

ဂေါမာ၏ ဒုတိယမြောက်သားမှာ သမီးတစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်သည် ဟောရှေကို သူမအား လောရုဟာမ (“ကရုဏာမပြုခြင်းခံရသူ”) ဟု အမည်ပေးရန် မိန့်တော်မူသည် (ဟောရှေ ၁:၆)။ ဣသရေလ၏ ပဋိညာဉ်သစ္စာမဲ့မှု အစဉ်မပြတ်ဖြစ်နေခြင်းကြောင့် ဘုရားသခင်သည် သူတို့အပေါ် ကရုဏာမပြုတော့မည်ဖြစ်သည်။ ဟေဗြဲစကားလုံး nasa’ သည် “ဖယ်ရှားသည်”၊ “ခွင့်လွှတ်သည်” သို့မဟုတ် “ထမ်းသည်” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်များ ရှိနိုင်သည်။ နောက်ဆုံးဝါကျသည် ဘုရားသခင်သည် သူတို့ကို ဆက်လက်သည်းခံနိုင်တော့မည်မဟုတ်၊ သို့မဟုတ် ခွင့်လွှတ်နိုင်တော့မည်မဟုတ်ဟု ဆိုလိုနိုင်သည်။ သို့သော် အခန်းငယ် ၆ သည် ဣသရေလနှင့် ယုဒတို့ကို စုစည်းခြင်းအကြောင်း ပရောဖက်ပြုထားသော အခန်းငယ် ၁၁ နှင့် ကိုက်ညီသောကြောင့် ဣသရေလကို သုံ့ပန်းအဖြစ် ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားမည်ဟု ဆိုလိုခြင်းဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများသည်။

ဘုရားသခင်သည် ဟောရှေကို ဂေါမာ၏ တတိယမြောက်သားဖြစ်သည့် နောက်ထပ်သားတစ်ဦးကို လောအမ္မိ (“ငါ၏လူမဟုတ်”) ဟု အမည်ပေးရန် အမိန့်တော်မူခဲ့သည်။ ဤအမည်သည် ပဋိညာဉ်ဖောက်ဖျက်ခြင်း၏ နိမိတ်လက္ခဏာဖြစ်သည်။ အခန်းငယ် ၉ ၏ နောက်ဆုံးစာကြောင်းသည် စာသားအတိုင်း “ငါသည် သင်တို့အဖို့ ‘ငါဖြစ်သည်’ မဟုတ်တော့” ဟု ဖတ်ရသည်။ ဘုရားသခင်သည် ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၃:၁၄ တွင် “ငါဖြစ်သည်” (ဟေဗြဲ ’ehyeh) ဟူသောအမည်ဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ခေါ်တော်မူခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏နာမတော်ကို ဣသရေလထံမှ ရုပ်သိမ်းတော်မူမည်။

၁:၁၀–၂:၁။ ဣသရေလ၏ နောက်ဆုံးကာလ ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်း။ နောက်ဆုံးကာလ၏ မျှော်လင့်ချက်နှင့် ကယ်တင်ခြင်းအကြောင်း ဖော်ပြထားသော အပိုဒ်ခုနစ်ပိုင်းအနက် ပထမပိုင်းတွင် ဘုရားသခင်သည် ပြည်နှင်ဒဏ်ခံနေရသော ဣသရေလကို ရေတွက်၍မရနိုင်သော သားမြေးများဖြင့် ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းအားဖြင့် ပဋိညာဉ်ကတိတော်များကို နောက်ဆုံးတွင် ပြည့်စုံစေမည်ဟု ကတိပြုတော်မူသည် (၁:၁၀က; ကမ္ဘာဦး ၁၃:၁၅; ၂၂:၁၇; ဝတ်ပြုရာ ၂၆:၉၊ ၄၅; တရားဟောရာ ၃၀:၅ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ နောက်ဆုံးကာလတွင် ဂေါမာ၏သားသမီးများက ကိုယ်စားပြုထားသော ကျိန်စာများကို ပြောင်းပြန်လှန်ပယ်ဖျက်တော်မူမည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတို့ကို ပြောင်းပြန်အစီအစဉ်ဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ “ငါ၏လူမဟုတ်” ဟူသောသူတို့သည် တစ်ဖန် ကိုယ်တော်၏လူ ဖြစ်လာကြမည် (ဟောရှေ ၁:၁၀ခ)။ “ကရုဏာမပြုခြင်းခံရသူ” တို့သည်လည်း တစ်ဖန် ကိုယ်တော်၏ကရုဏာကို ခံရကြမည်။ သူတို့ကို ပြည်နှင်ဒဏ်ခံနေရသောပြည်မှ အသစ်သော ထွက်မြောက်ခြင်းတစ်ရပ်ဖြင့် စုဝေးခေါ်ဆောင်တော်မူမည် (အခန်းငယ် ၁၁က; ၂:၁၅ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ယေဇရေလ၏ ကြီးမြတ်သောနေ့တွင် ဣသရေလနှင့် ယုဒနှစ်နိုင်ငံစလုံးသည် တစ်ဦးတည်းသော ro’sh (“ခေါင်း”၊ “အုပ်စိုးသူ”၊ “ခေါင်းဆောင်”) ၏ အောက်တွင် တစ်ဖန် ပြန်လည်စည်းလုံးကြမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုစကားသည် လာမည့် ဒါဝိဒ်မင်းဆက်၏ မေရှိယကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်သည် (၁:၁၁ခ; ၃:၅ ကိုကြည့်ပါ)။

ဤပရောဖက်ပြုချက်သည် နောက်ဆုံးနေ့ရက်များကို ရှေ့မျှော်ကြည့်ထားသည် (၃:၅)။ ဓမ္မသစ်ကျမ်းအရ ထိုနောက်ဆုံးနေ့ရက်များသည် ယေရှုက မြေကြီးပေါ်သို့ ကြွလာတော်မူသောအခါ စတင်ခဲ့သည် (ဟေဗြဲ ၁:၂)။ ပေါလုက ယုံကြည်သူအမျိုးသားခြားများအပါအဝင် ဣသရေလ၏ သစ္စာရှိသော အကြွင်းအကျန်တို့သည် ယေရှုကို မေရှိယအဖြစ် လက်ခံသောအခါ ဟောရှေ ၁:၁၀ (၂:၂၃ နှင့်အတူ) ကို ပြည့်စုံစေကြသည်ဟု ဆိုသည် (ရောမ ၉:၂၅-၂၆)။ ဤအပိုင်းသည် ဣသရေလ ပြန်လည်စည်းလုံးခြင်းဖြင့် နိဂုံးချုပ်ပြီး၊ ဂေါမာ၏သားသမီးများက ကိုယ်စားပြုထားသော အခြေအနေများကို လုံးဝပြောင်းပြန်လှန်ပေးခြင်း ဖြစ်သည် (ဟောရှေ ၂:၁)။

 

၂:၂–၂၃

သစ္စာမရှိသောဇနီးအပေါ် ယေဟောဝါ၏ ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုခြင်း

ဟောရှေ ၂:၂–၂၃ သည် ဤကျမ်း၏ အများစုကို နေရာယူထားသော ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှုကို စတင်မိတ်ဆက်ပေးသည် (“ဟောရှေကျမ်းရှိ ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှု” စာမျက်နှာ ၁၀၆၆ ကိုကြည့်ပါ)။ ဟောရှေနှင့် သူ၏ကာမဂုဏ်လိုက်စားသောဇနီး ဂေါမာတို့၏ ဆက်ဆံရေးသည် တရားဝင်တရားစီရင်မှု၏ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို သရုပ်ဖော်သည်။ ဤအခန်းသည် အဓိကအားဖြင့် ဣသရေလအပေါ် ဘုရားသခင်၏အမှုကို ရည်ညွှန်းသော်လည်း (အခန်းငယ် ၁၃ ကိုကြည့်ပါ) ဟောရှေနှင့် ဂေါမာတို့၏ ဆက်ဆံရေးနှင့်လည်း သက်ဆိုင်ပြီး ယနေ့ခေတ်တွင်ပင် ပျက်စီးနေသော အိမ်ထောင်ရေးများနှင့် သက်ဆိုင်သည်။

A ပထမပြစ်ဒဏ် — မြေ၏ မြေဩဇာဖြစ်ထွန်းမှုကို ဖယ်ရှားခြင်း (အခန်းငယ် ၂–၅က)

B ဒုတိယပြစ်ဒဏ် — ဣသရေလအပေါ် ချုပ်ချယ်ကန့်သတ်ခြင်း (အခန်းငယ် ၅ခ–၇)

C တတိယပြစ်ဒဏ် — ဘာလထံမှ ရရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသော လက်ဆောင်များကို ပြန်လည်ရယူခြင်း (အခန်းငယ် ၈–၁၃)

D ဣသရေလကို ပြန်လည်ချစ်ခင်ဆွဲဆောင်ခြင်း (အခန်းငယ် ၁၄–၁၅)

C′ တတိယပြစ်ဒဏ်၏ ပြောင်းပြန်ဖြစ်ခြင်း — ဘာလ၏အမည်ကို ဖယ်ရှားခြင်း (အခန်းငယ် ၁၆–၁၇)

B′ ဒုတိယပြစ်ဒဏ်၏ ပြောင်းပြန်ဖြစ်ခြင်း — ပြန်လာသော ဣသရေလနှင့် ဘုရားသခင်၏ အိမ်ထောင်ပြုခြင်း (အခန်းငယ် ၁၈–၂၀)

A′ ပထမပြစ်ဒဏ်၏ ပြောင်းပြန်ဖြစ်ခြင်း — မြေ၏ မြေဩဇာဖြစ်ထွန်းမှုကို ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်း (အခန်းငယ် ၂၁–၂၃)

၂:၂–၁၃။ စွဲချက်သုံးရပ်နှင့် ပြစ်ဒဏ်များ။ အခန်းငယ် ၂ တွင် ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ လမ်းလွဲနေသောဇနီးအား သူမ၏ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း၏ ပြင်ပလက္ခဏာများကို ချက်ချင်းဖယ်ရှားရန် တောင်းဆိုတော်မူသည် (ဥပမာ၊ မြေဩဇာကိုးကွယ်မှုနှင့် ဆက်နွှယ်၍ ဝတ်ဆင်သော အဆောင်လက်ဖွဲ့များနှင့် အခြားလက်ဝတ်ရတနာများ၊ အခန်းငယ် ၁၃ ကိုကြည့်ပါ)။ အပြစ်ကျူးလွန်သောဘက်ကို တာဝန်ယူစေပြီး ကာမဂုဏ်လိုက်စားသော အလေ့အကျင့်များနှင့် ခွဲထွက်ရန် လက်တွေ့ကျသော ခြေလှမ်းများ မပြုလုပ်ဘဲ ပျက်စီးနေသော အိမ်ထောင်ရေးတစ်ရပ်သည် ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာနိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ သူ၏ လမ်းလွဲသောဇနီးသည် သစ္စာမဲ့နေဆဲဖြစ်ပါက ဘုရားသခင်သည် တရားဝင်နောက်ဆုံးအမိန့်ဖြစ်သော လူအများရှေ့တွင် ဖော်ထုတ်ခြင်းကို အသုံးပြုတော်မူမည် (အခန်းငယ် ၃)။ အရှက်အကြောက်ကို အခြေခံသော လူ့အဖွဲ့အစည်းတွင် (အခန်းငယ် ၅ ကိုကြည့်ပါ) အမျိုးသမီးတစ်ဦး၏ အဝတ်အစားများကို ချွတ်ပစ်၍ လူအများရှေ့တွင် အရှက်ခွဲဖော်ထုတ်ခြင်းသည် အမြင့်ဆုံးသော ပြစ်ဒဏ်ဖြစ်သည် (ယေဇကျေလ ၁၆:၃၇; ၂၃:၂၉ ကိုကြည့်ပါ)။ သမိုင်းအရဆိုလျှင် ဤအရာသည် မြေကို ဖယ်ရှားပျက်စီးစေခြင်းနှင့် လူတို့ကို ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခြင်းကို ဆိုလိုပြီး၊ ကြိုတင်ဟောထားသော ပဋိညာဉ်ကျိန်စာများ ပြည့်စုံခြင်းဖြစ်သည် (ဝတ်ပြုရာ ၂၆:၃၁–၃၃; တရားဟောရာ ၂၈:၃၈–၄၂)။ သာမန်လူတို့လည်း လွတ်မြောက်မည်မဟုတ်ပေ။ အကြောင်းမှာ သူတို့သည်လည်း ဘာလကိုးကွယ်မှုတွင် ပါဝင်ခဲ့ကြသောကြောင့်ဖြစ်သည် (ဟောရှေ ၂:၄–၅က)။

အခန်းငယ် ၅ခ–၁၃ သည် ထာဝရဘုရား၏ဇနီးအပေါ် နောက်ထပ်သက်သေများကို တင်ပြပြီး သူမ၏ ဝိညာဉ်ရေးရာပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်းနှင့် ဘာလကိုးကွယ်ခြင်းတို့ကို အာရုံစိုက်ထားသည်။ ဘုရားသခင်သည် သူမ၏ကိုယ်ပိုင်စကားများကိုပင် သူမအပေါ် သက်သေအဖြစ် ကိုးကားတော်မူသည် (အခန်းငယ် ၅ခ)။ ထိုသက်သေသည် ဘာလ၏ မြေဩဇာကိုးကွယ်မှု၏ အခြေခံဓမ္မအယူအဆများကို ဖော်ပြသည်။ ထိုအယူအဆအရ မြေကို အမျိုးသမီးနတ်ဘုရားအဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး ဘာလကို မိုးကြိုးမုန်တိုင်းနတ်ဘုရားအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ သူသည် မိမိ၏မျိုးစေ့ဖြင့် မြေကို ကိုယ်ဝန်ရစေသည်ဟု ယူဆကြသည် (ဆိုလိုသည်မှာ မိုးရေသည် မြေကို မြေဩဇာဖြစ်စေသည်)။ ယေဟောဝါသည် ဘာလ၏ဓမ္မအယူအဆကို လုံးဝပြောင်းပြန်လှန်ပြီး မိမိကိုယ်တော်တိုင်ကို မြေဩဇာဖြစ်ထွန်းမှု၏ ပေးသနားရှင်အဖြစ်၊ ဘာလကိုမူ မြေဩဇာမပေးနိုင်သူအဖြစ် ဖော်ပြတော်မူသည် (အခန်းငယ် ၈၊ ၁၂)။

ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ဇနီး၏ အိမ်ထောင်ရေးဖောက်ပြန်သော လုပ်ရပ်များအတွက် တရားဝင်ပြစ်ဒဏ်နှစ်ရပ်ကို ချမှတ်တော်မူပြီး၊ ပြစ်ဒဏ်ကို အမှန်တကယ် အကောင်အထည်ဖော်မည်ဟူသော ရည်ရွယ်ချက်ကို အလေးပေးရန် တစ်ရပ်စီ၏ရှေ့တွင် “ထို့ကြောင့်” ဟူသောစကားကို ထည့်သွင်းထားသည်။ ပထမပြစ်ဒဏ်မှာ ထိုဆက်ဆံရေးကို ကယ်တင်ရန် ပထမဆုံးကြိုးပမ်းမှုဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်သည် သူမ၏ချစ်သူများထံ မတွေ့နိုင်စေရန် ဆူးပင်ခြံတစ်ရံဖြင့် သူမသွားရာလမ်းကို ပိတ်ဆို့တော်မူမည် (အခန်းငယ် ၆)။ သမိုင်းအရ ဣသရေလ၏ မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်းဒေသများအပေါ် အာရှုရိတို့၏ လွှမ်းမိုးအုပ်ချုပ်မှု (ဘီစီ ၇၃၂ ခန့်၊ “ဟောရှေကျမ်း — နိဒါန်း” ကိုကြည့်ပါ) သည် ထိုနေရာများတွင် တည်ရှိသော ဘာလကိုးကွယ်မှု၌ ဣသရေလပါဝင်ခြင်းကို တားဆီးခဲ့သဖြင့် ဤပရောဖက်ပြုချက်ကို ပြည့်စုံစေခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။

ဟောရှေကျမ်းရှိ ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှု

ဟေဗြဲစကားလုံး rib (ဟောရှေ ၂:၂ တွင် ကြိယာအဖြစ် နှစ်ကြိမ်နှင့် ၄:၁ တွင် နာမ်အဖြစ် တစ်ကြိမ် အသုံးပြုထားသည်) သည် “ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှု” သို့မဟုတ် “စုံစမ်းစစ်ဆေးသော တရားစီရင်ခြင်း” အတွက် နည်းပညာဆိုင်ရာ အသုံးအနှုန်းဖြစ်သည်။ ဟေဗြဲကျမ်းစာတွင် ဤစကားလုံးသည် ဘုရားသခင်၏ တရားစွဲဆိုမှုကို ရည်ညွှန်းရာ၌ လေးဆယ့်လေးကြိမ် ပေါ်ပေါက်သည်။ ထိုတရားစွဲဆိုမှုသည် အပျက်သဘောဆောင်သော တရားစီရင်ခြင်း (အပြစ်စီရင်ခြင်း) ဖြစ်စေ၊ ဘုရားသခင်၏လူတို့အတွက် အပြုသဘောဆောင်သော တရားစီရင်ခြင်း (ဖြောင့်မတ်ကြောင်း အတည်ပြုခြင်း) ဖြစ်စေ ဖြစ်နိုင်သည်။ ဟောရှေ ၂ တွင် နှစ်မျိုးစလုံး ပါဝင်သည်။ ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှု၏ အခြေခံဖွဲ့စည်းပုံသည် သမ္မာကျမ်းစာနှင့် ရှေးခေတ်အရှေ့အနီးဒေသတွင် ပုံမှန်ပြုလုပ်သော ပဋိညာဉ်ဖွဲ့စည်းသည့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်း၊ အထူးသဖြင့် ဟိတ္တိအုပ်စိုးသူနှင့် လက်အောက်ခံနိုင်ငံတို့အကြား စာချုပ်များနှင့် ဆင်တူသည်။ ရှေးခေတ်အရှေ့အနီးဒေသရှိ ပဋိညာဉ်တစ်ရပ်၏ အခြေခံဖွဲ့စည်းပုံတွင် ပုံမှန်အားဖြင့် အောက်ပါအချက်များ ပါဝင်သည်။

၁။ သက်သေများ၏ စာရင်း

၂။ နိဒါန်း (အုပ်စိုးသူကို မိတ်ဆက်ခြင်းနှင့် တရားစီရင်ရန် ခေါ်ဆိုခြင်း)

၃။ သမိုင်းနောက်ခံအကြောင်း (အုပ်စိုးသူက လက်အောက်ခံအပေါ် ပြုခဲ့သော ကျေးဇူးပြုမှုများကို ပြန်လည်သုံးသပ်ခြင်း)

၄။ စွဲချက်များ သို့မဟုတ် ပြစ်မှုများ (စုံစမ်းတွေ့ရှိရသော ပဋိညာဉ်ဖောက်ဖျက်မှုများ၏ သက်သေများ)

၅။ အမိန့်နှင့် ပြစ်ဒဏ် (အပြစ်စီရင်ခြင်း သို့မဟုတ် ဖြောင့်မတ်ကြောင်း အတည်ပြုခြင်း)

ဤတရားစွဲဆိုမှုပုံစံ၏ ပြည့်စုံသောဖွဲ့စည်းပုံကို ဟောရှေ ၄:၁–၁၃ တွင် တွေ့ရသည် (တရားဟောရာ ၃၂; ယောရှု ၂၄; ဟေရှာယ ၁:၂–၂၀; ၃:၁၃–၁၅; ယေရမိ ၂:၄–၁၃; မိက္ခာ ၆:၁–၈ တို့ကိုလည်း ကြည့်ပါ)။ သမ္မာကျမ်းစာတွင် ဘုရားသခင်၏ ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှုကို ရည်ညွှန်းထားသည်မှာ သုံးရာကျော်ရှိသည်။ အပြစ်စီရင်ခြင်းသည် ပဋိညာဉ်ကျိန်စာများ/ပြစ်ဒဏ်များကို ကြေညာခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့သည် (ဝတ်ပြုရာ ၂၆:၁၄–၃၉ နှင့် တရားဟောရာ ၂၈:၁၅–၆၈ တို့တွင် အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြထားသော မတူညီသည့် ပဋိညာဉ်ကျိန်စာ/ပြစ်ဒဏ် အမျိုးအစား နှစ်ဆယ့်ခုနစ်မျိုးကို နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဖြောင့်မတ်ကြောင်း အတည်ပြုခြင်းသည် ပဋိညာဉ်ကောင်းကြီးမင်္ဂလာများကို ကြေညာခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့သည် (ဝတ်ပြုရာ ၂၆ နှင့် တရားဟောရာ ၄; ၂၈; ၃၀; ၃၂ တို့ကို နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

ဟောရှေ ၂ တွင် ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှုပုံစံကို တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းသာ ဖွဲ့စည်းတင်ပြထားသည်။ အခန်းငယ် ၂ တွင် အိမ်ထောင်ရေးဖောက်ပြန်သော ဇနီး၏ ကာမဂုဏ်လိုက်စားမှုကို သက်သေခံရန် သူမ၏သားသမီးများကို ခေါ်ယူထားသည်။ ယေဟောဝါနှင့် ဣသရေလတို့၏ ဆက်ဆံရေးအဖြစ် အသုံးချကြည့်လျှင် သားသမီးများသည် သာမန်လူများ၊ အမျိုးသားတစ်ရပ်၏ တစ်ဦးချင်းစီသော အဖွဲ့ဝင်များကို ကိုယ်စားပြုဖွယ်ရှိပြီး၊ မိခင်သည် ယေဟောဝါအပေါ် အမျိုးသား၏ သစ္စာမရှိခြင်းအတွက် တာဝန်ရှိသော ဣသရေလ၏ အထက်တန်းလွှာခေါင်းဆောင်များကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အခန်းကြီး ၂ ရှိ တရားစွဲဆိုမှုအများစုသည် စွဲချက်များ၊ အမိန့်နှင့် ပြစ်ဒဏ်တို့နှင့် သက်ဆိုင်သည်။ ပဋိညာဉ်ကျိန်စာများ (အခန်းငယ် ၂–၁၃) နှင့် ကောင်းကြီးမင်္ဂလာများ (အခန်းငယ် ၁၄–၂၃) ကို ဝတ်ပြုရာ ၂၆ နှင့် တရားဟောရာ ၂၇–၂၈ တို့မှ အများအားဖြင့် ရယူထားသည် (“ပရောဖက်များထံတွင် ဘုရားသခင်၏ တရားစီရင်ခြင်း” စာမျက်နှာ ၉၈၁ ကိုကြည့်ပါ)။

ဤအခန်းရှိ ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှုသည် တောလည်ရာ ၅:၁၂–၃၁ တွင် ဖော်ပြထားပြီး ယေဇကျေလ ၁၆ နှင့် ၂၃ တို့တွင် ဘုရားသခင်က ဆောင်ရွက်တော်မူသော အိမ်ထောင်ရေးဖောက်ပြန်မှု တရားစီရင်ရေးလုပ်ငန်းစဉ်နှင့် ဆင်တူသည်။ ဟောရှေ ၂:၂ တွင် ဣသရေလနှင့်ပတ်သက်၍ ဘုရားသခင်၏ ပြောဆိုချက်သည် အမှန်တကယ် ကွာရှင်းပြတ်စဲခြင်းထက် ပျက်စီးသွားသော ဆက်ဆံရေးကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်နိုင်သည်။ ဤဘုရားသခင်၏ တရားစွဲဆိုမှုသည် သမ္မာကျမ်းစာထဲရှိ အခြားသော တရားစွဲဆိုမှုများစွာကဲ့သို့ပင် ချက်ချင်းအခြေအနေတွင် ပြုပြင်ရန်နှင့် နောက်ဆုံးတွင် ပြန်လည်ထူထောင်ရန် နှစ်မျိုးစလုံးကို ရည်ရွယ်သည်။

ဒုတိယပြစ်ဒဏ်သည် ဘီစီ ၇၂၂ ခုနှစ်တွင် ရှမာရိကျဆုံးပြီးနောက် ဣသရေလ၏ ဖမ်းဆီးခံရခြင်းနှင့် ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရခြင်းကို ကြိုတင်ဖော်ပြသည်။ ယေဟောဝါ၏ဇနီးသည် မိမိ၏ခင်ပွန်းထံ ပြန်လာရန် ငြင်းဆန်မည်ဖြစ်သောကြောင့် သူမ၏ချစ်သူများထံမှ ရရှိသော ဆုလာဘ်များဟု သူမယူဆထားသော လက်ဆောင်များကို ကိုယ်တော် ပြန်လည်ယူတော်မူမည် (အခန်းငယ် ၁၂)။ သူမ၏ ချစ်သူများရှေ့တွင် သူမ၏ အရှက်ကွဲဖွယ်ရာ (nablot၊ အမျိုးသမီး၏ လိင်အင်္ဂါကို ရည်ညွှန်းဖွယ်ရှိသည်) ကို ဖော်ထုတ်မည် (galah) (အခန်းငယ် ၁၀)။ ဟေဗြဲစကားလုံး galah သည် “ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရသည်” ဟုလည်း အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဟောရှေသည် ထိုစကားလုံး၏ အဓိပ္ပာယ်နှစ်မျိုးကို စကားလုံးကစားနည်းအဖြစ် အသုံးပြု၍ ဣသရေလ၏ ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရခြင်းနှင့် ထိုဖြစ်စဉ်အတွင်း အရှက်ကွဲဖွယ်ရာ ဖော်ထုတ်ခံရခြင်းကို ကြိုတင်ဟောသည်။ ယေဟောဝါသည် မြေကို မြေဩဇာမဲ့စေခြင်းဖြင့် ပဋိညာဉ်ကျိန်စာများကို အကောင်အထည်ဖော်တော်မူမည် (ဝတ်ပြုရာ ၂၆:၂၀; တရားဟောရာ ၂၈:၃၉–၄၀)။ ထို့အပြင် ဣသရေလ၏ ဘာသာရေးအခမ်းအနား ပြက္ခဒိန်တစ်ခုလုံးဖြစ်သော ဘုရားဖူးပွဲများ၊ လဆန်းပွဲများနှင့် အခမ်းအနားဆိုင်ရာ ဥပုသ်နေ့များကို ဖျက်သိမ်းတော်မူမည် (ဟောရှေ ၂:၁၁; ဝတ်ပြုရာ ၂၆:၃၁)။ ဣသရေလသည် ယေဟောဝါကို မေ့လျော့ခဲ့သောကြောင့် (ဟောရှေ ၂:၁၃) အိမ်ထောင်ရေးသည် အဆုံးသတ်ခဲ့ပြီဖြစ်သည်။

၂:၁၄–၂၃။ ဣသရေလကို ပြန်လည်ချစ်ခင်ဆွဲဆောင်ခြင်းနှင့် ပြစ်ဒဏ်သုံးရပ်၏ ပြောင်းပြန်ဖြစ်ခြင်း။ အခန်းငယ် ၁၄ သည် တတိယအကြိမ် “ထို့ကြောင့်” ဟူသောစကားဖြင့် စတင်သည်။ သို့သော် မျှော်လင့်ထားသည့် နောက်ထပ်ပြစ်ဒဏ်ကို ချမှတ်မည့်အစား ယေဟောဝါသည် ယုတ္တိအားလုံးကို ဆန့်ကျင်သကဲ့သို့ ပြု၍ ဣသရေလကို မိမိထံသို့ ပြန်လာစေရန် patah (“ဆွဲဆောင်သည်”၊ “စည်းရုံးသည်”၊ “ချစ်ခင်စွာ ပြန်လည်ဆွဲဆောင်သည်”၊ “ရည်းစားပိုးသည်”) မည်ဟု ကြေညာတော်မူသည်။ ဤအရာသည် ကျမ်းအတွင်း နောက်ဆုံးကာလ၏ မျှော်လင့်ချက်နှင့် ကယ်တင်ခြင်းအကြောင်း ဖော်ပြသော အပိုဒ်ခုနစ်ပိုင်းအနက် ဒုတိယအပိုင်းဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဣသရေလသည် ယေဟောဝါထံသို့ ပြန်လာရန် မိမိဆန္ဒအလျောက် ရွေးချယ်မည် (အခန်းငယ် ၁၅–၂၃)။ ဤကြီးမားသော ပြောင်းပြန်ဖြစ်ခြင်းသည် အီဂုတ္တုပြည်မှ ဣသရေလတို့၏ ထွက်မြောက်ခြင်းနှင့်ဆိုင်သော ဘာသာစကားကို အသုံးပြုထားပြီး၊ ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလအား နူးညံ့စွာ နှစ်သိမ့်စကားပြောတော်မူခဲ့သည့် ပျော်ရွှင်ဖွယ် တောကာလများကို ပြန်လည်သတိရစေသည် (စာသားအရ “သူမ၏နှလုံးသားကို ပြောဆိုသည်”၊ အခန်းငယ် ၁၄)။ ထွက်မြောက်ခြင်း၊ တော၌လှည့်လည်ခြင်းနှင့် ကတိထားရာပြည်၌ အခြေချနေထိုင်ခြင်းတို့သည် ယေဟောဝါနှင့် ဣသရေလတို့၏ ပြန်လည်စေ့စပ်ထိမ်းမြားခြင်းနှင့် အိမ်ထောင်ပြုခြင်းအတွက် ကြိုတင်ပုံဖော်ချက်များ ဖြစ်သည်။ အာခေါ်ချိုင့်ဝှမ်း (စာသားအရ “ဒုက္ခ”၊ ယေရိခေါမြို့၏ အနောက်တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်) တွင် အာခန်နှင့် သူ၏မိသားစုတို့သည် မိမိတို့၏အပြစ်ကြောင့် ကျောက်ခဲဖြင့် ပစ်သတ်ခံခဲ့ရသည် (ယောရှု ၇:၂၆)။ သို့သော် မြင့်မြတ်သောသတို့သားသည် မိမိ၏သတို့သမီးအသစ်ကို အိမ်သို့ ပြန်ခေါ်လာသောအခါ ထိုနေရာသည် မျှော်လင့်ချက်၏ တံခါးဖြစ်လာမည်။ သီချင်းဆိုခြင်း/တုံ့ပြန်ခြင်း (ဟောရှေ ၂:၁၅) သည် ပင်လယ်နီကို ဖြတ်ကူးပြီးနောက် မောရှေသီချင်းကို ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်နိုင်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၅)။ ဟေဗြဲစကားလုံး ‘anah သည် “သီချင်းဆိုသည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရနိုင်သကဲ့သို့ “ဖြေကြားသည်” သို့မဟုတ် “တုံ့ပြန်သည်” ဟုလည်း အဓိပ္ပာယ်ရနိုင်သည်။ ထို့အပြင် “[လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ] တုံ့ပြန်သည်” ဟုလည်း အဓိပ္ပာယ်ရနိုင်သည်။ ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလကို တစ်နည်းအားဖြင့် တစ်ဖန် အပျိုစင်ဖြစ်စေမည်ဟု ကတိပြုတော်မူပြီး မိမိ၏သတို့သမီးကို သူမ၏ ငယ်ရွယ်စဉ်က ရင်းနှီးမှု၊ စိတ်အားထက်သန်မှုနှင့် ပဋိညာဉ်ဆက်ဆံရေးသို့ ပြန်လည်ခေါ်ဆောင်တော်မူမည်။ အိမ်ထောင်ရေးဖောက်ပြန်ခဲ့သော ဇနီးအပေါ် ထိုသို့ပြုမူခြင်းသည် သစ္စာမဲ့မှုကြောင့် အမာရွတ်ကျန်နေသော အိမ်ထောင်ရေးတစ်ရပ်အပါအဝင် မည်သည့်အိမ်ထောင်ရေးအတွက်မဆို မျှော်လင့်ချက်ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ သို့သော် နှစ်ဖက်စလုံးသည် ပြန်လည်သင့်မြတ်ပြီး အသစ်တစ်ဖန် စတင်ရန် ဆန္ဒရှိရမည်။

ဟောရှေ ၂:၁၆ တွင် “ထိုနေ့၌” ဟူသောစကားစုသည် အနာဂတ် နောက်ဆုံးကာလ ပြည့်စုံခြင်းကို ရှေ့မျှော်ကြည့်သည်။ ဘုရားသခင်သည် အခန်းငယ် ၂–၁၃ တွင် ကြေညာထားသော ပြစ်ဒဏ်သုံးရပ်ကို ပြောင်းပြန်လှန်မည်ဟု ကတိပြုတော်မူသည်။ ပထမအချက်အနေဖြင့် ဣသရေလသည် ဘာလနှင့် သူ့ထံမှ ရရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသော လက်ဆောင်များကို အာရုံစိုက်မည့်အစား သူ၏အမည်ကို သူတို့၏ဝေါဟာရနှင့် မှတ်ဉာဏ်ထဲမှ လုံးဝဖယ်ရှားမည်ဖြစ်သည်။ ဘာလဟူသောအမည်၏ အဓိပ္ပာယ်နှစ်မျိုး—မြေဩဇာနတ်ဘုရား ဘာလ၏အမည်နှင့် ခင်ပွန်း (စာသားအရ “သခင်”) ကို ရည်ညွှန်းသော စကားလုံး—ကို အခြေခံ၍ ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလတို့သည် ဘာလနတ်ဘုရားကို မေ့လျော့ရုံသာမက ယေဟောဝါကိုယ်တော်တိုင်အား ba‘ali (“အကျွန်ုပ်၏သခင်”) ဟုလည်း ခေါ်တော့မည်မဟုတ်ကြောင်း ကတိပြုတော်မူသည်။ ထိုအမည်တွင် ပိုင်ဆိုင်ခြင်း သို့မဟုတ် ပိုင်ဆိုင်သူဖြစ်ခြင်း၏ အဓိပ္ပာယ် ပါဝင်သည်။ ထိုအစား သူတို့သည် ကိုယ်တော်ကို ’ishi (“အကျွန်ုပ်၏ခင်ပွန်း”) ဟု ခေါ်ကြမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအမည်သည် ရင်းနှီး၍ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာ မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေးကို ဖော်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် ဘုရားသခင်သည် အိမ်ထောင်ရေးပဋိညာဉ်ကို ရှေးခေတ်တွင် တရားဝင်တံဆိပ်ခတ်သောအခါ တွေ့ရလေ့ရှိသည့် အိမ်ထောင်ရေးအမည်အသစ်ကို ခံယူတော်မူမည်။

ဒုတိယအချက်အနေဖြင့် ယေဟောဝါသည် မိမိ၏ဇနီးကို ချုပ်ချယ်ကန့်သတ်မည့်အစား သူမနှင့် ပြန်လည်အိမ်ထောင်ပြုတော်မူမည် (အခန်းငယ် ၁၇–၂၀)။ အပြစ်မဝင်မီ ဧဒင်ဥယျာဉ်၌ ရှိခဲ့သော ငြိမ်သက်ခြင်း (ကမ္ဘာဦး ၁–၂) နှင့် ရေလွှမ်းမိုးပြီးနောက် မြေကြီးနှင့် ပြုသော ဘုရားသခင်၏ ပဋိညာဉ် (ကမ္ဘာဦး ၉:၈–၁၇) တို့ကို သတိရစေသည့် ဘာသာစကားကို အသုံးပြု၍ ယေဟောဝါသည် ဣသရေလကို မိမိနှင့် ထာဝရ စေ့စပ်ထားမည်ဟု ကတိပြုတော်မူသည်။ ပုံမှန်အိမ်ထောင်ပစ္စည်းအစား ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ကိုယ်ပိုင် အကျင့်စရိုက်အရည်အသွေးများကို သူမအပေါ် အပ်နှင်းတော်မူမည်။ ထိုအရာများမှာ မိမိ၏ဖြောင့်မတ်ခြင်း (ဟေဗြဲ tsedeq)၊ တရားမျှတခြင်း (mishpat)၊ တည်မြဲသောချစ်ခြင်းမေတ္တာ (khesed)၊ ကရုဏာ (rakhamim၊ စာသားအရ “ဝမ်းတွင်းချစ်ခြင်းမေတ္တာ”၊ rekhem “ဝမ်း” မှ ဆင်းသက်လာသည်) နှင့် ပဋိညာဉ်သစ္စာ (’emunah၊ “အာမင်” နှင့် ဆက်နွှယ်သည်) တို့ဖြစ်သည်။ ဤဘာသာစကားသည် ထွက်မြောက်ရာ ၃၄:၆–၇ တွင် ဘုရားသခင်ကိုယ်တော်တိုင် မိမိကိုယ်ကို ဖော်ပြတော်မူခြင်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။ ဤအိမ်ထောင်ရေးလက်ဆောင်များသည် ဣသရေလသည် ထာဝရဘုရားကို သိကျွမ်းမည်ဟူသော ကတိတော်ဖြင့် အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ ဟေဗြဲစကားလုံး yada‘ (“သိသည်”) သည် မကြာခဏ နက်ရှိုင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆက်ဆံရေး၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရင်းနှီးမှုအထိပင် ရည်ညွှန်းသည်။

တတိယအချက်အနေဖြင့် ယေဟောဝါသည် ပထမပြစ်ဒဏ်ကို ပြောင်းပြန်လှန်၍ မြေ၏ မြေဩဇာဖြစ်ထွန်းမှုကို ပြန်လည်ထူထောင်တော်မူမည်ဟု ကတိပြုသည်။ ဟောရှေ ၂:၂၁–၂၃ သည် စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခုလုံးကို ဖော်ပြထားပြီး မြေကြီးသည် အသက်သစ်ဖြင့် ပြည့်လျှံလာစေမည်။ အထက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း ‘anah သည် မင်္ဂလာဆောင်ပွဲအခမ်းအနားအတွင်း သဘာဝစနစ်၏ အစိတ်အပိုင်းအမျိုးမျိုးက အပြန်အလှန်တုံ့ပြန်ခြင်း/သီချင်းဆိုခြင်းကိုသာ ရည်ညွှန်းခြင်းမဟုတ်နိုင်ပေ။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်များလည်း ပါဝင်နိုင်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ယေဟောဝါသည် ဣသရေလကို မိမိအတွက် မြေကြီး၌ မျိုးစေ့ချ/စိုက်ပျိုးတော်မူမည် (zara‘) (အခန်းငယ် ၂၃)။ ဟေဗြဲစကားလုံး zara‘ သည် ယေဇရေလ (“ဘုရားသခင် မျိုးစေ့ချတော်မူသည်”) ဟူသောအမည်ကို ရည်ညွှန်းသော်လည်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်လည်း ပါဝင်နိုင်သည်။ သမ္မာကျမ်းစာနှင့် ရှေးခေတ်အရှေ့အနီးဒေသ၏ အတွေးအခေါ်တွင် အမျိုးသမီးတစ်ဦး၏ ကိုယ်ဝန်ရခြင်းကို အမျိုးသား၏မျိုးစေ့ဖြင့် လယ်ကွင်းတစ်ကွင်းကို မျိုးစေ့ချခြင်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်လေ့ရှိသည်။ အမှန်အားဖြင့် ဘုရားသခင်သည် အယူမှားနတ်ဘုရားများအကြား ပုံဖော်ထားသော လိင်ဆိုင်ရာအယူအဆများထက် မြင့်မြတ်တော်မူပြီး ဤအပိုဒ်သည် အမှန်တကယ် လိင်ဆက်ဆံခြင်းကို ရည်ညွှန်းခြင်းမဟုတ်ပေ။ သို့သော် ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ နောက်ဆုံးကာလသတို့သမီးနှင့် ရှိမည့် ရင်းနှီးပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးကို ဖော်ပြရန် လိင်ဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်သော ဘာသာစကားကို အသုံးပြုတော်မူခဲ့သည်။

ဣသရေလ၏ နောက်ဆုံးကာလ ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းတွင် ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏လူတို့အပေါ် ကရုဏာပြုတော်မူမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအရာသည် လောရုဟာမ (“ကရုဏာမပြုခြင်းခံရသူ”၊ အခန်းငယ် ၂၃) ဟူသောအမည်ကို ပြောင်းပြန်လှန်ခြင်းကိုလည်း ထပ်မံရည်ညွှန်းသည်။ မင်္ဂလာဆောင်ပွဲအခမ်းအနားသည် ယခုတစ်ကြိမ်တွင် သတို့သမီး၏အမည်ကို ပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်မည်။ ပေါလု (ရောမ ၉:၂၅) နှင့် ပေတရု (၁ ပေတရု ၂:၁၀) နှစ်ဦးစလုံးသည် ယေရှုမေရှိယကို ယုံကြည်ကိုးစားသူအားလုံး—ယုဒဖြစ်စေ၊ လူမျိုးခြားဖြစ်စေ—ပါဝင်သော ယုံကြည်ခြင်းရှိသည့် ဣသရေလကို ဤအခန်းငယ်၏ ပြည့်စုံခြင်းအဖြစ် ညွှန်ပြကြသည်။

 

ဆက်လက်၍ မူရင်းအကြောင်းအရာ၊ အစီအစဉ်နှင့် ရေးဟန်ကို မပျက်စေဘဲ၊ ကျမ်းစာအမည်နှင့် ကျမ်းညွှန်းများကို ယုဒသန်ကျမ်းစာစံနှုန်းအတိုင်း ဘာသာပြန်ထားပါသည်။

၃:၁–၅

သစ္စာမရှိသောဇနီးကို ပြန်လည်ရယူခြင်း

A ဟောရှေ၏ ဂေါမာအပေါ် ချစ်ခြင်းမေတ္တာ (အခန်းငယ် ၁)

B ဂေါမာကို ပြန်လည်ဝယ်ယူခြင်း (အခန်းငယ် ၂)

C ဂေါမာအား ပြည့်တန်ဆာအဖြစ် ပြုမူခြင်းနှင့် လိင်ဆက်ဆံခြင်းမှ ချုပ်တည်းထားခြင်း (အခန်းငယ် ၃)

C′ ဣသရေလအား နန်းတော်နှင့် ကိုးကွယ်မှုမှ ချုပ်တည်းထားခြင်း (အခန်းငယ် ၄)

B′ ဣသရေလ၏ ပြန်လာခြင်း (အခန်းငယ် ၅က)

A′ ယေဟောဝါနှင့် ကိုယ်တော်၏ကောင်းမြတ်ခြင်းကို ကြောက်ရွံ့ခြင်း (အခန်းငယ် ၅ခ)

၃:၁–၃။ ဂေါမာ ဟောရှေထံသို့ ပြန်လာခြင်း။ အခန်းငယ် ၁–၃ သည် ဟောရှေနှင့် ဂေါမာတို့၏ ဇာတ်လမ်း၏ ကျန်အပိုင်းကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ အခန်းကြီး ၁ တွင် တတိယပုဂ္ဂိုလ်ဖြင့် ဖော်ပြထားခြင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် ယခု ဟောရှေသည် ရင်းနှီးမှု၏သဘောကို ပိုမိုပေါ်လွင်စေရန် ပထမပုဂ္ဂိုလ်ဖြင့် ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ ဤအမျိုးသမီးသည် ဂေါမာမဟုတ်ဟု အချို့က ငြင်းဆိုကြသော်လည်း အကြောင်းအရာသည် ယခင်ကတည်းက သိထားသော သတ်မှတ်ထားသည့် အမျိုးသမီးတစ်ဦးကို ရှင်းလင်းစွာ ယူဆထားပြီး၊ ဤအိမ်ထောင်ရေးဖောက်ပြန်သော အမျိုးသမီး၏ ဖော်ပြချက်သည် အခန်းကြီး ၁ ရှိ ကာမဂုဏ်လိုက်စားသော ဂေါမာ၏ဖော်ပြချက်နှင့် ကိုက်ညီသည်။ ‘od (“သေးသည်”၊ “တစ်ဖန်”) ဟူသော ကြိယာဝိသေသနသည် ၃:၁ တွင် အဓိပ္ပာယ်နှစ်မျိုးဖြင့် အသုံးပြုထားဖွယ်ရှိသည်။ ဘုရားသခင်သည် ဟောရှေအား သွား၍ “တစ်ဖန်” ချစ်ရန် မိန့်တော်မူသည်။ ဟောရှေနှင့် ဂေါမာတို့၏ ဆက်ဆံရေးသည် ဘဝပုံဥပမာတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး၊ ဟောရှေက ဂေါမာ၏ ကာမဂုဏ်လိုက်စားမှုကြားမှ သူမအပေါ်ထားရှိသော ချစ်ခြင်းမေတ္တာကို ဝိညာဉ်ရေးရာ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း/ရုပ်တုကိုးကွယ်ခြင်းပြုသော ဣသရေလအပေါ် ဘုရားသခင်၏ ချစ်ခြင်းမေတ္တာနှင့် နှိုင်းယှဉ်ဖော်ပြသည်။

ဟောရှေသည် ဂေါမာကို ငွေစင် ဆယ့်ငါးရှေကယ်နှင့် မုယောစပါး တစ်ဟောမနှင့် တစ်လက်တက် (စာသားအရ “တစ်ဟောမနှင့် တစ်လက်တက်”) ဖြင့် ဝယ်ယူခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၂)။ ရှေကယ်တစ်ခုသည် ခြောက်အောင်စခန့် (၁၇၀ ဂရမ်) အလေးချိန်ရှိပြီး၊ ဟောမတစ်ခုတွင် ဆယ်ဘုရှယ်ခန့် (ဂါလံ ၈၇ ခန့် သို့မဟုတ် လီတာ ၃၃၀ ခန့်) ဆံ့သည်။ letek သည် ဟောမတစ်ဝက်ခန့်ကို တိုင်းတာသော အတိုင်းအတာဖြစ်ဖွယ်ရှိသည်။ ဟောရှေသည် ငွေနှင့် မုယောစပါး (အနိမ့်ဆုံးဈေးဖြင့် ရသော ဂျုံမှုန့်) တို့ကို စုစည်းပေးခဲ့ရခြင်းသည် ဂေါမာကို ပြန်လည်ဝယ်ယူရန် သူမည်မျှအထိ စွန့်လွှတ်ပေးဆပ်ခဲ့ရသည်ကို ဖော်ပြနိုင်သည်။ ဂေါမာအိမ်သို့ ပြန်လာသောအခါ ဟောရှေသည် သူမအား မိမိနှင့်အတူ အိမ်၌ ရက်ပေါင်းများစွာ နေစေရန် အခိုင်အမာ တောင်းဆိုခဲ့ပြီး၊ ယခင်ချစ်သူများနှင့်လည်းကောင်း၊ မိမိနှင့်လည်းကောင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်း မပြုစေခဲ့ပေ။ ဤအရာသည် သန့်ရှင်းစေခြင်းနှင့် စမ်းသပ်ကာလအတွင်း ချို့တဲ့စေခြင်းကာလတစ်ရပ်ကို ကိုယ်စားပြုနိုင်သည်။

၃:၄–၅။ ဣသရေလ၏ နောက်ဆုံးကာလတွင် ဘုရားသခင်ထံ ပြန်လာခြင်း။ ဂေါမာကဲ့သို့ပင် ဣသရေလသည် ရက်ပေါင်းများစွာ သန့်ရှင်းစေခြင်းကို ဖြတ်သန်းရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ရှင်ဘုရင်နှင့် ကိုးကွယ်မှုမရှိဘဲ နေရစေမည့် ပြည်နှင်ဒဏ်ကာလကို ခံရမည်။ matsebah (“မြင့်မြတ်သောတိုင်”၊ “တိုင်”၊ “မြင့်မြတ်သောကျောက်များ”၊ “ရုပ်တု” ဟူ၍ အမျိုးမျိုး ဘာသာပြန်ထားသည်) သည် မြေဩဇာကိုးကွယ်မှုတွင် အသုံးပြုသော လိင်အင်္ဂါပုံသဏ္ဌာန် သင်္ကေတတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဧဖုတ်နှင့် teraphim (“အိမ်တွင်းရုပ်တုများ/နတ်ဘုရားများ”) တို့ကို အယူမှား နိမိတ်ဖတ်ခြင်းတွင် အသုံးပြုကြသည် (ယေဇကျေလ ၂၁:၂၁; ဇာခရိ ၁၀:၂ ကိုကြည့်ပါ)။ ဟောရှေ ၃:၅ တွင် အောက်ပါအတိုင်း အပြန်အလှန်ဖွဲ့စည်းပုံ ရှိသည်။

A “ထိုနောက်”

B ယေဟောဝါထံ ပြန်လာခြင်းနှင့် ရှာဖွေခြင်း

C ဒါဝိဒ်၊ မေရှိယရှင်ဘုရင်ကို ရှာဖွေခြင်း

B′ ယေဟောဝါနှင့် ကိုယ်တော်၏ကောင်းမြတ်ခြင်းကို ကြောက်ရွံ့ခြင်း

A′ “နောက်ဆုံးကာလ/နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များတွင်”

ဤအခန်းငယ်သည် ကျမ်း၏ ပထမပိုင်းတစ်ခုလုံး၏ အထွတ်အထိပ်ဖြစ်သည်။ ဣသရေလအတွက် ကတိထားသော ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းသည် နောက်ဆုံးကာလတွင် ပြည့်စုံမည်ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းစေသည် (တရားဟောရာ ၄:၂၉–၃၀ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤအရာသည် ကျမ်းအတွင်း နောက်ဆုံးကာလ၏ မျှော်လင့်ချက်နှင့် ကယ်တင်ခြင်းအကြောင်း ဖော်ပြသော အပိုဒ်ခုနစ်ပိုင်းအနက် တတိယအပိုင်းဖြစ်သည်။ အခြားနေရာများတွင်ကဲ့သို့ ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏လူတို့အား အဓိကလုပ်ဆောင်ချက်နှစ်ရပ်ကို ပြုရန် ခေါ်တော်မူသည်—ပြန်လာခြင်း/နောင်တရခြင်း (ဟေဗြဲ shub) နှင့် ကိုယ်တော်ကို ရှာဖွေခြင်း (ဟေဗြဲ baqash) တို့ဖြစ်သည်။ လူတို့သည် ထာဝရဘုရားနှင့် ကိုယ်တော်၏ကောင်းမြတ်ခြင်း/ကောင်းကြီးမင်္ဂလာများကို ရိုသေကြောက်ရွံ့ခြင်း၊ အံ့သြရိုသေခြင်း၊ တုန်လှုပ်ခြင်းတို့ဖြင့် တုံ့ပြန်ကြမည်။ ဤအပြန်အလှန်ဖွဲ့စည်းပုံ၏ အလယ်ဗဟိုသည် ကျမ်း၏ ခရစ်တော်ဗဟိုပြုသည့် အာရုံကို ဖော်ပြသည်။ ဣသရေလသည် တစ်နေ့တွင် မေရှိယဖြစ်သော ဒါဝိဒ်၏ဘုရင်ကို ရှာဖွေမည် (ဟေရှာယ ၉:၁–၇; ၁၁:၁–၉; ယေရမိ ၂၃:၅–၆; ၃၀:၉; ယေဇကျေလ ၃၇:၁၅–၂၅; အာမုတ် ၉:၁၁–၁၂; မိက္ခာ ၅:၂–၅)။ အထက်တွင် ဆွေးနွေးခဲ့ပြီးသည့်အတိုင်း ဤအရာသည် ခရစ်တော် ပထမအကြိမ်ကြွလာသောအခါ စတင်ခဲ့ပြီး၊ ခရစ်တော် ပြန်လည်ကြွလာသောအခါ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်မည်ဖြစ်သည်။ ထိုအခါ ခေတ်အဆက်ဆက်ရှိ သစ္စာရှိသော ဣသရေလတို့သည် ဟောရှေ၏ ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းဆိုင်ရာ ကတိတော်များ၏ ပြည့်စုံခြင်းကို အပြည့်အဝ ရရှိကြမည် (ဗျာဒိတ် ၃:၇–၁၃; နှိုင်းယှဉ်၍ PK ၂၉၈–၃၀၀ ကိုကြည့်ပါ)။

၄:၁–၁၀:၁၅

ဣသရေလအပေါ် ဘုရားသခင်၏ ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုခြင်း

၄:၁–၅:၇

ဝိညာဉ်ရေးရာ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်းနှင့် ရုပ်တုကိုးကွယ်ခြင်းအတွက် စွဲချက်

ဟောရှေ ၄:၁–၅:၇ သည် ဣသရေလအပေါ် ယေဟောဝါ၏ တရားဝင်ပဋိညာဉ်တရားစွဲဆိုမှု (ဟေဗြဲ rib) ကို စတင်သည်။ ကိုယ်တော်သည် မိမိ၏လူတို့ကို တရားရုံးသို့ ခေါ်တော်မူပြီး သက်သေအထောက်အထားများကို စစ်ဆေးကာ တိုရာတွင် (အထူးသဖြင့် ပညတ်တော်ဆယ်ပါးတွင်) ချမှတ်ထားသော ပဋိညာဉ်စည်းမျဉ်းများကို ဖောက်ဖျက်ခြင်းအတွက် အပြစ်ရှိကြောင်း တွေ့ရှိတော်မူပြီး ပဋိညာဉ်ကျိန်စာများကို ခံရစေရန် ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်တော်မူသည်။ ကျမ်း၏ အခြားအပိုင်းအများစုတွင် တွေ့ရသော ခုနစ်ပိုင်းဖွဲ့စည်းပုံနှင့် မတူဘဲ ဤအပိုင်းတွင် ငါးပိုင်းဖွဲ့စည်းပုံရှိသည်။ ၎င်းသည် တိုရာကျမ်းငါးစောင်နှင့် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ အပြိုင်ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ သမိုင်းနောက်ခံအကြောင်းနှင့် သက်သေများ မပါဝင်ခြင်းမှာ ထိုအချက်များကို အခန်းကြီး ၂ တွင် တွေ့ရှိပြီးဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည်။

A ဣသရေလအပေါ် ဘုရားသခင်၏ တရားရေးအမှု (rib) — အခြေခံစွဲချက်များနှင့် ပဋိညာဉ်ကျိန်စာများ (၄:၁–၃)

B ယဇ်ပုရောဟိတ်များနှင့် လူတို့အား အပြစ်စီရင်ခြင်း — မျှော်လင့်ချက်မဲ့သော အခြေအနေ (၄:၄–၁၀)

C ဣသရေလ၏ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း (၄:၁၁–၁၄)

B′ လူတို့အား အပြစ်စီရင်ခြင်း — မျှော်လင့်ချက်မဲ့သော အခြေအနေ (၄:၁၅–၁၉)

A′ ဣသရေလအပေါ် ဘုရားသခင်၏ တရားရေးအမှု — စွဲချက်များနှင့် နီးကပ်လာသော တရားစီရင်ခြင်း (၅:၁–၇)

၄:၁–၃ (A)။ ဣသရေလအပေါ် ဘုရားသခင်၏ တရားရေးအမှု (rib) — အခြေခံစွဲချက်များနှင့် ပဋိညာဉ်ကျိန်စာများ။ ဟောရှေ ၄:၁–၃ သည် ဟောရှေ၏ သတင်းစကားတစ်ရပ်လုံး၏ ပုံစံတစ်ရပ်နီးပါး ဖြစ်သည်။ အခန်းငယ် ၁ တွင် ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလ၏ အခြေခံအကျဆုံး လုပ်ဆောင်ရန်ပျက်ကွက်မှုများကို စာရင်းပြုတော်မူသည်။ သူတို့၌ ယေဟောဝါ၏ အဓိကအကျင့်စရိုက်များဖြစ်သော ’emet (“သစ္စာရှိခြင်း”၊ “အမှန်တရား”) နှင့် khesed (“ကရုဏာ”၊ “တည်မြဲသောချစ်ခြင်းမေတ္တာ”၊ ထွက်မြောက်ရာ ၃၄:၆ ကိုကြည့်ပါ) မရှိကြသကဲ့သို့ ကိုယ်တော်ကို သိကျွမ်းခြင်း/အသိအမှတ်ပြုခြင်း (ဟေဗြဲ da‘at) လည်း မရှိကြပေ။ ဤလုပ်ဆောင်ရန်ပျက်ကွက်မှုများသည် ပထမပညတ်လေးပါးကို ဖောက်ဖျက်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဟောရှေ ၄:၂ သည် သူတို့၏ ကျူးလွန်သောအပြစ်များကို ဖော်ပြပြီး အနည်းဆုံး ပညတ်တော်ငါးပါးကို ဖောက်ဖျက်ခဲ့ကြသည်—ကျိန်ဆိုခြင်း/ကျိန်ဆဲခြင်း၊ မုသားပြောခြင်း၊ လူသတ်ခြင်း၊ ခိုးခြင်းနှင့် အိမ်ထောင်ရေးဖောက်ပြန်ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ အခန်းငယ် ၃ တွင် ဖန်ဆင်းခြင်းမှတ်တမ်း၌ ပါဝင်သော တိရစ္ဆာန်အမျိုးအစားသုံးမျိုးကို ပြောင်းပြန်အစီအစဉ်ဖြင့် ဖော်ပြကာ ပျက်စီးခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ ဘုရားသခင်၏ ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခြင်းသည် ဖန်ဆင်းခြင်းကို ပြောင်းပြန်လှန်ခြင်းဖြစ်သည်။

၄:၄–၁၀ (B)။ ယဇ်ပုရောဟိတ်များနှင့် လူတို့အား အပြစ်စီရင်ခြင်း — မျှော်လင့်ချက်မဲ့သော အခြေအနေ။ ဟောရှေ ၄:၄–၁၀ သည် ပရောဖက်များနှင့်အတူ မိမိတို့၏အပြစ်ကြောင့် လမ်းလွဲကျဆင်းခဲ့သော ယဇ်ပုရောဟိတ်များအပေါ် အာရုံစိုက်သည် (အခန်းငယ် ၅; ၅:၅ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဟောရှေသည် ခေါင်းဆောင်များနှင့် အမျိုးသားတစ်ရပ်လုံး၏ အခြေခံပြဿနာကို တိတိကျကျ ဖော်ပြသည်။ သူတို့၌ အသိပညာ (ဆိုလိုသည်မှာ ဘုရားသခင်နှင့် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆက်ဆံရေး) မရှိကြသကဲ့သို့ ဘုရားသခင်၏ တိုရာကိုလည်း မေ့လျော့/လျစ်လျူရှုခဲ့ကြသည် (၄:၆; ၅:၄ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ မေ့လျော့ခြင်းဆိုသည်မှာ မှတ်ဉာဏ်ပျောက်ခြင်း မဟုတ်ဘဲ ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တော်ကို နာခံခြင်းအားဖြင့် ကိုယ်တော်၏ပဋိညာဉ်နှင့်အညီ လုပ်ဆောင်ရန် ပျက်ကွက်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုအခြေအနေကို တုံ့ပြန်၍ ဘုရားသခင်သည် shakakh (“မေ့လျော့သည်”၊ ဆိုလိုသည်မှာ လျစ်လျူရှုသည် သို့မဟုတ် အကျိုးပြုရန်အတွက် လုပ်ဆောင်ခြင်းမပြုသည်) မည်ဖြစ်ပြီး သူတို့၏သားသမီးများကို လျစ်လျူရှုတော်မူမည် (အခန်းကြီး ၁–၃ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ၊ ထိုနေရာတွင် “မိခင်” နှင့် “သားသမီးများ” သည် ဣသရေလကို ကိုယ်စားပြုသည်)။ အပြစ်အတွက် အပြစ်ဖြေရာယဇ်ပြုရန် ရွေးချယ်ခံရသော ယဇ်ပုရောဟိတ်များသည် အပြစ်ကို လျှော့ချမည့်အစား ပိုမိုများပြားစေခဲ့ကြသည်။ လူတို့အား ပိုမိုများပြားသော ယဇ်များ ယူဆောင်လာရန် အားပေးခြင်းဖြင့် သူတို့သည် မိမိတို့ကိုယ်ကို ချမ်းသာစေခဲ့ကြသည်။

၄:၁၁–၁၄ (C)။ ဣသရေလ၏ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း။ ဟောရှေ ၄:၁၁–၁၄ ၏ အဓိကအကြောင်းအရာ၊ ဤအပိုင်း၏ အပြန်အလှန်ဖွဲ့စည်းပုံ၏ အလယ်ဗဟိုသည် ဣသရေလတို့ ဘာလကိုးကွယ်မှု၏ မြေဩဇာထုံးတမ်းများတွင် ပါဝင်ခြင်းအားဖြင့် ကျူးလွန်ခဲ့သော အကျင့်ပျက်ခြစားမှုနှင့် ဝိညာဉ်ရေးရာ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း (ရုပ်တုကိုးကွယ်ခြင်း) တို့နှင့် သက်ဆိုင်သည်။ ၄:၁–၅:၇ တစ်ခုလုံးတွင် ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း/ကာမဂုဏ်လိုက်စားခြင်းအတွက် ဟေဗြဲအမြစ် znh ကို ဆယ့်နှစ်ကြိမ် ထပ်ခါတလဲလဲ အသုံးပြုထားသည်။ ထိုအမြစ်မှ ruakh ၏ zenunim (“[ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း၏] ဝိညာဉ်”; ၄:၁၂; ၅:၄)၊ zanah (“ပြည့်တန်ဆာကဲ့သို့ ပြုမူသည်”; ၄:၁၀၊ ၁၂–၁၅၊ ၁၈; ၅:၃) နှင့် zonah (“ပြည့်တန်ဆာ”; ၄:၁၄) တို့ ဆင်းသက်လာသည်။ အိမ်ထောင်ရေးဖောက်ပြန်ခြင်းကို ရည်ညွှန်းသော na’ap (၄:၂၊ ၁၃–၁၄) နှင့် qedeshah (“ထုံးတမ်း သို့မဟုတ် ဗိမာန်တော် ပြည့်တန်ဆာ”; ၄:၁၄) ကဲ့သို့သော အခြားစကားလုံးများကလည်း ဤအလေးပေးချက်ကို ပိုမိုခိုင်မာစေသည်။

အခန်းငယ် ၁၁ တွင် ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း/ကာမဂုဏ်လိုက်စားခြင်းကို စပျစ်ရည်နှင့် စပျစ်ရည်သစ်တို့နှင့် ဆက်စပ်ထားသော ပုံပြင်စကားတစ်ရပ် ပါဝင်သည် (အခန်းငယ် ၁၈ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုအရာတို့သည် leb (“နှလုံး”၊ “စိတ်”၊ “နားလည်မှု”) ကို laqakh (“ယူသည်”၊ “ဖမ်းယူသည်”၊ “ဖယ်ရှားသည်”) ကြသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ထိုအရာအားလုံးသည် စွဲလမ်းစေခြင်း သို့မဟုတ် နားလည်နိုင်စွမ်း/ဆုံးဖြတ်နိုင်စွမ်း ပျောက်ဆုံးစေခြင်း ဖြစ်စေသည်။ ဗာလပေဂုရ်ခေတ်တွင် စပျစ်ရည်ကို အသုံးပြုခြင်းကြောင့် “အာရုံများ မှိုင်းမှိုင်းဝေဝါးသွားပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်သည့် အတားအဆီးများ ပျက်စီးသွားခဲ့သည်” (PP ၄၅၄; တောလည်ရာ ၂၅:၁–၃ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုနည်းတူ ဟောရှေခေတ်တွင်လည်း ၎င်းသည် ဘာလကိုးကွယ်မှု၌ အကျင့်ပျက်ခြင်း (qalon၊ “ရှက်ဖွယ်ရာ ကာမဂုဏ်လိုက်စားမှု”; ဟောရှေ ၄:၁၈) သို့ ဦးတည်စေခဲ့သည်။

အခန်းငယ် ၁၃–၁၄ သည် မြေဩဇာကိုးကွယ်မှု ထုံးတမ်းများ၏ အဓိကအချက်ကို ဖော်ပြသည်။ ခါနာန်လူမျိုးတို့၏ ဓမ္မအယူအဆအရ ဘာလ၏ သုတ်ပိုး (မိုးရေ) သည် မြေကို မြေဩဇာဖြစ်စေသောကြောင့် (၂:၂–၁၃ အပေါ် ဝေဖန်ချက်ကိုကြည့်ပါ) သူ၏လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုကို လှုံ့ဆော်ပေးရန် လိုအပ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ ကိုးကွယ်သူများသည် နတ်ဘုရားများ၏ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများကို အတုယူရန်နှင့် လှုံ့ဆော်ရန်အတွက် ဘုရားကျောင်းအမှုဆောင်များဖြစ်သော အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီး ထုံးတမ်းဆိုင်ရာ ပြည့်တန်ဆာများနှင့် ထုံးတမ်းအရ လိင်ဆက်ဆံကြသည်။ ထို့ကြောင့် မြင့်မြတ်သောတောင်ထိပ်များပေါ်တွင်၊ မြင့်မားသောတောင်ကုန်းတိုင်းနီးပါးနှင့် ထင်ရှားသောသစ်ပင်တိုင်း၏အောက်တွင် တည်ရှိသော သစ်တောများ/ဝတ်ပြုရာနေရာများ (ယေရမိ ၂:၂၀; ၃:၆; တရားဟောရာ ၁၂:၂; ၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၁၄:၂၃; ဟေရှာယ ၅၇:၅၊ ၇ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ) သည် ကိုးကွယ်ခြင်းဟူသော အမည်ခံအောက်တွင် အလွန်အဆင့်နိမ့်ကျသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကျင့်ပျက်မှုများ၏ နေရာများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

ဘုရားသခင်သည် ဖခင်များကို အထူးသဖြင့် တာဝန်ရှိသည်ဟု သတ်မှတ်တော်မူသည်။ အကြောင်းမှာ သူတို့သည် မိမိတို့၏သမီးများကို ဤလိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရိုင်းပျသောပွဲများတွင် ပါဝင်ရန် အားပေးခဲ့ကြပုံရသောကြောင့် ဖြစ်သည် (ဟောရှေ ၄:၁၄)။ ဤအခန်းငယ်သည် ကိုယ်ကျင့်တရားသမိုင်းတွင် အရေးကြီးသော မှတ်တိုင်တစ်ခုဖြစ်ပြီး အမျိုးသားများသည်လည်း မိမိတို့၏ အိမ်ထောင်ရေးကတိသစ္စာများကို စောင့်ထိန်းရန် အမျိုးသမီးများထက် လျော့နည်း၍ တာဝန်ရှိခြင်း မဟုတ်ကြောင်း အခိုင်အမာ ဆိုသည်။

၄:၁၅–၁၉ (B′)။ လူတို့အား အပြစ်စီရင်ခြင်း — မျှော်လင့်ချက်မဲ့သော အခြေအနေ။ ဟောရှေ ၄:၁၅–၁၉ သည် အခန်းငယ် ၄–၁၀ နှင့် ကိုက်ညီသည်။ ထိုအချိန်တွင် ဘာလကိုးကွယ်မှုတွင် အပြည့်အဝ မပါဝင်သေးသော တောင်ပိုင်းနိုင်ငံ ယုဒပြည်ကို ယေဟောဝါက မြောက်ပိုင်းနိုင်ငံ၏ ကိုးကွယ်ရာဗဟိုဌာနများသို့ မတက်ရန် သတိပေးတော်မူသည် (အခန်းငယ် ၁၅)။ “ဗေသအာဝင်” သည် ယေရောဗောင်က ရွှေနွားသငယ်နှစ်ကောင်အနက် တစ်ကောင်ကို တည်ထားခဲ့သည့် ဗေသလအမည်အပေါ် ပြစ်တင်ခေါ်ဝေါ်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည် (၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၁၂:၂၆–၂၉)။ ဟေဗြဲစကားလုံး ‘aven (“ဆိုးယုတ်ခြင်း”) ကို el (“ဘုရားသခင်”) အစားထိုးအသုံးပြုထားသည်။

ဟောရှေ ၄:၁၆ ၏ တိရစ္ဆာန်ပုံဥပမာသည် ဣသရေလကို ခေါင်းမာသော နွားမငယ်တစ်ကောင်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ထားသည်။ ထိုနွားမငယ်သည် ယေဟောဝါအား မိမိအလိုအတိုင်း လွတ်လပ်စွာ သွားလာစေရန် ခွင့်ပြုရမည့်အခြေအနေသို့ တွန်းပို့ခဲ့သည်။ ကျမ်းတစ်အုပ်လုံးရှိ ဝမ်းနည်းဖွယ်အကောင်းဆုံး အခန်းငယ်များထဲမှ တစ်ခုတွင် ဘုရားသခင်သည် ဧဖရိမ်ကို တစ်ဦးတည်းထားခဲ့ရန် မိန့်တော်မူသည် (အခန်းငယ် ၁၇)။ ဧဖရိမ် (မြောက်ပိုင်း ဣသရေလနိုင်ငံ၏ အခြားအမည်) သည် ရုပ်တုများနှင့် ပူးပေါင်းစွဲလမ်းနေပြီဖြစ်ကြောင်း (ဟေဗြဲ khabar၊ စာသားအရ “ပူးပေါင်းသည်”) ကိုယ်တော် အသိအမှတ်ပြုတော်မူသည်။ ထိုအရာသည် ၂:၉–၁၃ တွင် အရိပ်အမြွက်ဖော်ပြထားသော ယေဟောဝါနှင့် ဣသရေလတို့၏ အိမ်ထောင်ရေးဆက်ဆံရေး ပျက်ပြားခြင်းသို့ ဦးတည်စေသည်။

၅:၁–၇ (A′)။ ဣသရေလအပေါ် ဘုရားသခင်၏ တရားရေးအမှု — စွဲချက်များနှင့် နီးကပ်လာသော တရားစီရင်ခြင်း။ ဟောရှေ ၅:၁–၇ သည် ၄:၁–၃ နှင့် ကိုက်ညီသည်။ ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလ၊ အထူးသဖြင့် နိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင်များကို ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်းအတွက် စွဲချက်တင်တော်မူသည် (၅:၄)။ ခေါင်းဆောင်များသည် ဣသရေလကို ကာကွယ်ပေးရန်ဟူသော မိမိတို့၏ ရည်ရွယ်ထားသည့် တာဝန်ကို မထမ်းဆောင်ဘဲ လူတို့ကို လိုက်လံဖမ်းဆီးခဲ့ကြသည် (အခန်းငယ် ၁–၂)။ ဣသရေလ၏ ga’on (“မာန”၊ “မြှောက်ခြင်း”၊ “မောက်မာခြင်း”) သည် ဣသရေလတို့ ငြင်းပယ်ခဲ့သော စစ်မှန်သောခေါင်းဆောင် ယေဟောဝါကို ရည်ညွှန်းဖွယ်ရှိသော်လည်း အချို့ဘာသာပြန်သူများက ဣသရေလ၏ မောက်မာသောသဘောထားကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု နားလည်ကြသည် (အခန်းငယ် ၅; ၇:၁၀)။ စွဲချက်တွင် နိုင်ငံတစ်ရပ်လုံးကို tame’ (“ပျက်စီးသော”၊ “ညစ်ညူးသော”; ၅:၃) ဟု ကြေညာပြီး၊ တရားဝင်ပုံစံအရ ယဇ်ပူဇော်မှုများကို ဆက်လက်ပြုလုပ်နေစဉ် ယေဟောဝါအပေါ် bagad (“သစ္စာဖောက်စွာ ပြုမူသည်”၊ “သစ္စာမဲ့သည်”) ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် သူတို့သည် ယေဟောဝါကို ရှာဖွေသောအခါ မိမိတို့၏ရွေးချယ်မှုကြောင့် ကိုယ်တော်သည် သူတို့ထံမှ ထွက်ခွာတော်မူပြီးဖြစ်သောကြောင့် ကိုယ်တော်ကို တွေ့ရမည်မဟုတ် (အခန်းငယ် ၆–၇က)။ သူတို့သည် ဖောက်ပြန်ခြင်း၏သားသမီးများ (စာသားအရ “တစ်ပါးသား”၊ “အယူမှားသူ” သို့မဟုတ် “တရားမဝင်သားသမီးများ”) ဖြစ်ကြပြီး၊ သူတို့၏ လဆန်းပွဲများ (လ၏အလင်း အနည်းဆုံးဖြစ်သည့်အချိန်) သည် မြေတစ်ပြင်လုံးကို အမှောင်ဖုံးလွှမ်းခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည် (အခန်းငယ် ၇ခ)။

 

အောက်ပါအပိုင်းကိုလည်း မူရင်းစာ၏ အကြောင်းအရာ၊ အစီအစဉ်၊ အဓိပ္ပာယ်နှင့် ရေးဟန်တို့ကို မပျက်စေဘဲ ယုဒသန်ကျမ်းစာစံနှုန်းနှင့် သတ်မှတ်ထားသော ဂဏန်းပုံစံများအတိုင်း ဆက်လက်ဘာသာပြန်ထားပါသည်။

၅:၈–၆:၁၁က

နိုင်ငံရေးနှင့် ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ သစ္စာမရှိခြင်းအတွက် စွဲချက်

A ဗင်္ယာမိန်ပြည်၌ အချက်ပေးသံ ထွက်ပေါ်ခြင်း (၅:၈–၉)

B ယုဒနှင့် ဧဖရိမ်တို့၌ လူမှုရေးမတရားမှု (၅:၁၀–၁၁)

C ဘုရားသခင်အားဖြင့် ယုဒနှင့် ဣသရေလတို့ အပိုင်းပိုင်း ဖြတ်တောက်ခံရခြင်း (၅:၁၂–၁၅)

D ဣသရေလ၏ နောင်တရခြင်းနှင့် အနာရောဂါပျောက်ကင်းခြင်း/ရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်း (၆:၁–၃)

C′ ဘုရားသခင်၏ ပရောဖက်များအားဖြင့် ယုဒနှင့် ဣသရေလတို့ အပိုင်းပိုင်း ဖြတ်တောက်ခံရခြင်း (၆:၄–၆)

B′ ဧဖရိမ်၌ လူမှုရေးမတရားမှု (၆:၇–၉)

A′ ဣသရေလ၌ ကြောက်မက်ဖွယ်သောအရာ (၆:၁၀–၁၁က)

၅:၈–၉ (A)။ ဗင်္ယာမိန်ပြည်၌ အချက်ပေးသံ ထွက်ပေါ်ခြင်း။ ၇၃၄–၇၃၂ ဘီစီရှိ ရှုရိ-ဧဖရိမ်စစ်ပွဲသည် ဟောရှေ ၅:၈–၉ ၏ နောက်ခံဖြစ်ဖွယ်ရှိသည် (ဟောရှေကျမ်း—နိဒါန်းကိုကြည့်ပါ)။ ဣသရေလလူတို့သည် ရန်သူတပ်များ၏ ကျူးကျော်လာမှုကို သတိပေးရန်နှင့်/သို့မဟုတ် တိုက်ပွဲအတွက် စစ်သည်များကို စုရုံးရန် သိုးထီးချို (shopar) ကို မှုတ်ကြသည်။ ဖော်ပြထားသော မြို့များအားလုံးသည် ဗင်္ယာမိန်အနွယ်၏ နယ်မြေအတွင်း၌ တည်ရှိပြီး ဣသရေလနှင့် ယုဒအကြား မကြာခဏ အငြင်းပွားခဲ့ကြသော နယ်စပ်ဒေသတွင် ရှိကြသည် (၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၁၁:၃၁၊ ၃၅; ၁၂:၂၁; ၂ ရာဇဝင်ချုပ် ၁၁:၁၂–၁၃ ကိုကြည့်ပါ)။ မြို့များကို တောင်ဘက်မှ မြောက်ဘက်သို့ ဖော်ပြထားသောကြောင့် ဤအခန်းငယ်များသည် ရှုရိ-ဧဖရိမ်မဟာမိတ်အဖွဲ့ ပျက်ကွက်ပြီးနောက် ယုဒက ဣသရေလကို တိုက်ခိုက်သည့်အဖြစ်အပျက်ကို ဖော်ပြဖွယ်ရှိသည်။ ထိုအချိန်တွင် ယုဒသည် ဗင်္ယာမိန်ပြည်ကို ပြန်လည်သိမ်းယူခြင်းအားဖြင့် မိမိတို့၏ မြောက်ဘက်ကာကွယ်ရေးကို လုံခြုံစေခဲ့ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။

၅:၁၀–၁၁ (B)။ ယုဒနှင့် ဧဖရိမ်တို့၌ လူမှုရေးမတရားမှု။ နောက်ဆုံးတွင် ယုဒနှင့် ဧဖရိမ်နှစ်နိုင်ငံစလုံးသည် လူမှုရေးမတရားမှုများကို ကျူးလွန်ခြင်းအားဖြင့် ပညတ်တော်ကို ဖောက်ဖျက်ခဲ့ကြသည် (အခန်းငယ် ၁၀–၁၁)။ ဤအခြေအနေတွင် ဟေဗြဲ tsaw (သာမန်အားဖြင့် “ပညတ်တော်” သို့မဟုတ် “စည်းမျဉ်း” ဟု ဘာသာပြန်သည်) သည် “မစင်”၊ “အန်ဖတ်” သို့မဟုတ် “မူးယစ်ခြင်း၏ အညစ်အကြေး” ဟူသော စကားပြောသုံးစကားရပ် ဖြစ်ဖွယ်ရှိသည်။ ဘာသာပြန်ချက်များတွင် “တန်ဖိုးမရှိသောအရာ”၊ “အညစ်အကြေး” နှင့် “ရုပ်တုများ” ဟူ၍ အမျိုးမျိုး ဖော်ပြထားပြီး၊ ထိုစကားလုံးသည် ထိုနှစ်နိုင်ငံတို့ ကျဆင်းရောက်ရှိခဲ့သော အလွန်နက်ရှိုင်းသည့် ယိုယွင်းပျက်စီးမှုအဆင့်ကို ဖော်ပြသည်။

၅:၁၂–၁၅ (C)။ ဘုရားသခင်အားဖြင့် ယုဒနှင့် ဣသရေလတို့ အပိုင်းပိုင်း ဖြတ်တောက်ခံရခြင်း။ အခန်းငယ် ၁၂ တွင် ယုဒနှင့် ဣသရေလအပေါ် ဘုရားသခင်၏ တရားစီရင်ခြင်းကို ‘as (သာမန်အားဖြင့် “ပိုးဖလံ” ဟု ဘာသာပြန်သော်လည်း ဤအခြေအနေတွင် “ပုပ်ဆွေးခြင်း” သို့မဟုတ် “ပြည်တည်ခြင်း” ကို ရည်ညွှန်းဖွယ်ရှိသည်) နှင့် raqab (“ပုပ်ပွခြင်း”၊ “ဆွေးမြေ့ခြင်း”) တို့နှင့် နှိုင်းယှဉ်ထားသည်။ ပုပ်ဆွေးနေသော အနာထဲသို့ လောက်များ ဝင်ရောက်လာပြီး (အခန်းငယ် ၁၃၊ ဟေဗြဲစကားလုံး mazor ကို ဤနေရာနှင့် ယေရမိ ၃၀:၁၃ တွင်သာ တွေ့ရသည်) အသားကို စတင်စားသုံးကြသည် (ယောဘ ၁၃:၂၈ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဤအရာသည် ရှုရိ-ဧဖရိမ်စစ်ပွဲအပြီး ယုဒနှင့် ဣသရေလတို့ အချင်းချင်း ပေးအပ်ခဲ့သော အနာများကို ရည်ညွှန်းဖွယ်ရှိသည်။ ဤအခန်းငယ်တွင် ရည်ညွှန်းသော ရှင်ဘုရင်မှာ တိဂလတ်-ပိလေသာ III ဖြစ်ဖွယ်ရှိသည်။ တစ်ခါတစ်ရံ “ရှင်ဘုရင် ယာရပ်” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော ဟေဗြဲစကားရပ်သည် malekh rab (“ကြီးမြတ်သောရှင်ဘုရင်”) ဟု ဖတ်ရှုနိုင်သည်။ ဤအရာသည် အာရှုရိရှင်ဘုရင်များအတွက် အသုံးပြုသော အာကာဒိယစကား sarrū rabū (“ကြီးမြတ်သောရှင်ဘုရင်”) နှင့် အဓိပ္ပာယ်တူညီပြီး အပြိုင်ဖြစ်သည် (၂ ဓမ္မရာဇဝင် ၁၈:၁၉ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ အာရှုရိထံ အကူအညီတောင်းခြင်းသည် အချည်းနှီးဖြစ်ခဲ့သည်။ အာရှုရိသည် ကုသပေးမည့်အစား ယေဟောဝါ၏ အမျက်တော်ကြောင့် အသုံးပြုသော ကြိမ်လုံးဖြစ်လာကာ ဣသရေလကို ဖျက်ဆီးပြီး ယုဒကို လက်အောက်ခံနိုင်ငံအဖြစ် ချုပ်ကိုင်မည်ဖြစ်သည်။

ဟောရှေ ၅:၁၄–၁၅ သည် ခြင်္သေ့တစ်ကောင်၏ အမဲလိုက်ခြင်းအဆင့်များကို ဖော်ပြသည်။ ခြင်္သေ့သည် သားကောင်ကို ဖမ်းယူသတ်ဖြတ်ခြင်း၊ အသေကောင်ကို အပိုင်းပိုင်းဖြတ်ခြင်း၊ ထို့နောက် စားသောက်ရန် မိမိ၏အိမ်သို့ ဆွဲယူသွားခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ အခြားပရောဖက်များကလည်း အသုံးပြုခဲ့သော ခြင်္သေ့ပုံရိပ် (ဟေရှာယ ၅:၂၆–၃၀; နာဟုံ ၂:၁၂–၁၄) သည် အာရှုရိကို ထင်ရှားစွာ ပုံဖော်ပေးသည်။ ဘုရားသခင်က ဣသရေလနှင့် ယုဒတို့ကို ကယ်တင်မည့်သူ မရှိရကြောင်း ကြေညာတော်မူသည်။ ခြင်္သေ့ပုံရိပ်၏ အခြားအသုံးပြုမှုများကလည်း ဘုရားသခင်၏ တရားစီရင်ခြင်းမှ ထွက်ပြေးလွတ်မြောက်ရန် မဖြစ်နိုင်ကြောင်း ဖော်ပြသည် (ဆာလံ ၇:၂; ၅၀:၂၂; ဟေရှာယ ၄၃:၁၃; မိက္ခာ ၅:၇–၈ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဤအခန်းငယ်များသည် မြောက်ပိုင်းနိုင်ငံ၏ အာရှုရိလူတို့လက်၌ သေခြင်း (ဆိုလိုသည်မှာ နိုင်ငံပျက်စီးခြင်းနှင့် ပြည်နှင်ဒဏ်ခံရခြင်း) ကို ရှင်းလင်းစွာ ပုံဖော်ထားသည် (ဟောရှေ ၁:၄; ၂:၃; ၇:၁၆; ၈:၁၄; ၉:၁၁–၁၆; ၁၀:၁၅; ၁၃:၁၊ ၇–၉၊ ၁၆ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤအရာသည် တရားဟောရာ ၃၂:၃၉ ၏ ပဋိညာဉ်ကျိန်စာ ပြည့်စုံခြင်းဖြစ်သည်။ ယုဒ၏သေခြင်းမှာ ထိုအချိန်မှ ရာစုနှစ်တစ်ခုခန့်အကြာတွင် ဗာဗုလုန်လူတို့လက်၌ ဖြစ်ပေါ်မည်။ ဤအချိန်တွင် သူတို့သည် သေစေလောက်သော ပြစ်ဒဏ်မှ မလွတ်မြောက်နိုင်တော့သော်လည်း နောက်ဆုံးကာလအနာဂတ်တွင် မျှော်လင့်ချက် ရှိနေသေးသည်။ ထိုအချိန်တွင် အပိုင်းပိုင်းဖြတ်ခံရသော ဣသရေလနှင့် ယုဒတို့သည် မိမိတို့၏အပြစ်ရှိခြင်း၏ အကျိုးဆက်များကို လက်ခံပြီး ယေဟောဝါ၏မျက်နှာတော်ကို စိတ်အားထက်သန်စွာ ရှာကြလိမ့်မည် (ဟောရှေ ၅:၁၅ခ)။