အခန်းကြီး - ( ၁၀ - ၁၁ - ၁၂ )

 

၁၀:၁–၁၂:၁၃

မြောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်မှ ဘုရင်များ

ဒံယေလကျမ်းတွင် ပါရှိသော နောက်ဆုံးရူပါရုံသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်း၌ အနာဂတ်ဖြစ်ရပ်များနှင့်ပတ်သက်၍ အသေးစိတ်အကျဆုံးသော ပရောဖက်ပြုချက်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဒံယေလကျမ်း၏ ကြီးမားသော ပရောဖက်ပြုချက်များကို ထပ်ခါတလဲလဲဖော်ပြခြင်းနှင့် ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ဖော်ထုတ်ခြင်းဟူသော နိယာမအတိုင်း ပေးထားသည်ကို သတိရခြင်းသည် ကောင်းပါသည်။ ဤပရောဖက်ပြုချက်များသည် ဗာဗုလုန်လက်ထက် (ဒံ။ ၂; ၇) သို့မဟုတ် မေဒိနှင့် ပါးရှားလက်ထက် (ဒံ။ ၈; ၁၀–၁၂) တွင် အစပြုကြသော်လည်း၊ တစ်ခုစီသည် ဘုရားသခင်၏နိုင်ငံတော် တည်ထောင်ခြင်းတွင် အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိကြသည်။ ဤပရောဖက်ပြုချက်များအားလုံးသည် တူညီသောအင်အားစုများနှင့် ပတ်သက်ကြသည်။ ဒံယေလ ၇ သည် ဒံယေလ ၂ ၏ အကြမ်းဖျင်းဖော်ပြချက်ကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ဖော်ပြပြီး၊ ဒံယေလ ၈ နှင့် ၉ သည် ဒံယေလ ၇ ၏ အကြမ်းဖျင်းဖော်ပြချက်ကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ဖော်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် ဒံယေလ ၁၀ မှ ၁၂ အထိ ရူပါရုံသည် အနည်းဆုံး ဒံယေလ ၈ ၏ အကြမ်းဖျင်းဖော်ပြချက်ကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ဖော်ပြမည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်နိုင်ပါသည် (“သမ္မာကျမ်းစာ၏ အပေါကလစ်ပတစ် ပရောဖက်ပြုချက်များကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခြင်း”၊ စာမျက်နှာ ၄၆ ကိုကြည့်ပါ)။

၁၀:၁–၁၁:၂

ပရောဖက်ပြုဟောပြောချက်၏ နိဒါန်း

ဒံယေလ ၁၀ မှ ၁၂ အထိသည် အဓိကအပိုင်းသုံးပိုင်းပါဝင်သော တစ်စုတစ်စည်းတည်းသော အပိုင်းဖြစ်သည်။

က
နိဒါန်း—ဒံယေလနှင့် ကောင်းကင်သတ္တဝါများ (၁၀:၁–၁၁:၁)

ပိတ်ချောဝတ်ထားသော ကောင်းကင်လူသား၏ ရူပါရုံ (၁၀:၄–၁၄)

တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခြင်း—ဒံယေလနှင့် ကောင်းကင်သတ္တဝါ (၁၀:၁၅–၂၁)

ခ
ပရောဖက်ပြုဟောပြောချက် (၁၁:၂–၁၂:၄)

က′
နိဂုံး—ဒံယေလနှင့် ကောင်းကင်သတ္တဝါများ (၁၂:၅–၁၃)

ကောင်းကင်သတ္တဝါများ၏ ရူပါရုံ (၁၂:၅–၆)

တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခြင်း—ဒံယေလနှင့် ပိတ်ချောဝတ်ထားသော လူ (၁၂:၇–၁၃)

ကျမ်း၏ နိဒါန်းနှင့် နိဂုံးပိုင်းတို့သည် ကောင်းကင်သတ္တဝါများ၏ ရူပါရုံ၌ ပေါ်လာခြင်းနှင့် ဒံယေလက ၎င်းတို့ထဲမှ တစ်ပါးနှင့် ဆွေးနွေးခြင်းတို့တွင် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ကိုက်ညီနေသည်။ ပိတ်ချောဝတ်ထားသောလူကို အခန်းနှစ်ခန်းစလုံးတွင် ဖော်ပြထားပြီး၊ ထိုအခန်းများသည် စာပေအရ တစ်စုတစ်စည်းတည်းသော အပိုင်းကို ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ဒံယေလ၏ နောက်ဆုံးရူပါရုံကို ယုဒလူမျိုးများ ဗာဗုလုန်မှ ပြန်လာပြီး နှစ်နှစ်အကြာတွင် ပေးခဲ့သည်။ ဤရူပါရုံ၌ ဘုရားသခင်သည် သမိုင်း၏ကန့်လန့်ကာကို ဖယ်ရှား၍ မမြင်ရသောကမ္ဘာ၏ အဖြစ်မှန်အချို့—ကောင်းသောအင်အားစုများနှင့် မကောင်းသောအင်အားစုများအကြား ဖြစ်ပွားနေသော ပဋိပက္ခ—ကို ဒံယေလအား ပြသတော်မူသည်။ ဗျာဒိတ် ၁၂:၇–၉ တွင်လည်း အလားတူမြင်ကွင်းကို တွေ့ရသည်။ မိက္ခေလနှင့် သူ၏ကောင်းကင်တမန်များသည် မကောင်းမှု၏အရှင်နှင့် သူ၏ကောင်းကင်တမန်များကို တိုက်ခိုက်ကြသည်။ သို့သော် ကျမ်းနှစ်ကျမ်းစလုံးတွင် အဆုံးသတ်ရလဒ်မှာ တူညီသည်—ကြီးမြတ်သောအရှင် မိက္ခေလသည် စာတန်ကို အောင်မြင်ပြီး မိမိ၏လူတို့ကို ကယ်တင်တော်မူသည်။

၁၀:၁–၉။
ရက်စွဲနှင့် ကောင်းကင်သတ္တဝါ၏ ရူပါရုံ။ နိဒါန်းတွင် ဒံယေလ၏ အတွေ့အကြုံသည် ကုရုမင်းကြီး နန်းစံတတိယနှစ် (ခရစ်မပေါ်မီ ၅၃၆/၅၃၅) တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဒံယေလသည် သုံးပတ်တိုင်တိုင် ဝမ်းနည်း၍ အစာရှောင်နေခဲ့သည် (ငယ်။ ၂)။ ထိုသို့ပြုရသည့် အကြောင်းရင်းကို မဖော်ပြထားသော်လည်း၊ ငယ်။ ၁၄ မှ ကြည့်လျှင် မိမိလူမျိုးတို့၏ အနာဂတ်သည် သူ့အတွက် စိုးရိမ်စရာဖြစ်နေသည်ဟု ကောက်ချက်ချနိုင်သည်။ ကုရုသည် ခရစ်မပေါ်မီ ၅၃၈ ခုနှစ်တွင် ဗာဗုလုန်၏ ရာဇပလ္လင်ကို ဆက်ခံခဲ့ပြီး၊ ဒံယေလ၏ သက်သေခံချက်ကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည်မှာ၊ ကုရုသည် မိမိနှင့်ပတ်သက်၍ ဟေရှာယ၏ ပရောဖက်ပြုချက်များ (ဟေရှာယ ၄၅:၁–၃၊ ၁၃) ကို သိရှိလာပြီး ထိုပရောဖက်ပြုချက်များကို ပြည့်စုံစေရန် အစပြုလုပ်ဆောင်ပြီးဖြစ်သည် (ဧဇရ ၁:၁–၄; ၆:၃–၅)။ သုံးပတ်ကုန်ဆုံးသောအခါ ဒံယေလသည် တိဂရစ်မြစ်အနီး၌ ရူပါရုံတစ်ခုကို ရရှိခဲ့ပြီး စကြဝဠာအတွင်းရှိ ဝိညာဉ်ရေးရာအင်အားစုများအကြား ဖြစ်ပွားနေသော မဟာပဋိပက္ခကို ပြသခြင်းခံရသည်။ ဤပဋိပက္ခအကြောင်း ဖော်ပြချက်နှင့် ဒံယေလ ၈ မှ ၉ အကြား အယူအဆဆိုင်ရာ ဆက်နွှယ်မှုများကို “ဒံယေလ ၈–၁၂ တွင် မဟာပဋိပက္ခ” (စာမျက်နှာ ၁၀၅၃) တွင် တင်ပြထားသည်။

ဒံယေလ၏ ဆုတောင်းချက်ကို ဖြေကြားခြင်းအဖြစ် ကောင်းကင်သတ္တဝါတစ်ပါးသည် သူ့ထံ ပေါ်လာသည်။ ဒံယေလ ၁၀:၅–၆ နှင့် ဗျာဒိတ် ၁:၁၃–၁၅ တို့၏ စကားလုံးများကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်လျှင် ဤဘုရားသခင်ဆိုင်ရာ သတ္တဝါသည် ခရစ်တော်ဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားလာသည်။ အခန်းတွင် နောက်ပိုင်း၌ သူ့ကို မိက္ခေလဟု ခေါ်ဆိုထားသည် (ဒံ။ ၁၀:၁၃၊ ၂၁; ၁၂:၁)။

ရူပါရုံကို ဒံယေလတစ်ဦးတည်းသာ မြင်ခဲ့သည် (၁၀:၇)။ ဤသည်မှာ ညအချိန်ရူပါရုံများ သို့မဟုတ် ပရောဖက်ပြုအိပ်မက်များနှင့် ဆန့်ကျင်သော နေ့ခင်းရူပါရုံဖြစ်သည်။ ဒံယေလ၏ အဖော်များအပေါ် ဤနေ့ခင်းရူပါရုံ၏ သက်ရောက်မှုသည် ယေရှုသည် ဒမာသက်မြို့သို့သွားသောလမ်း၌ ရှောလုထံ ပေါ်လာသောအခါ ဖြစ်ပျက်ခဲ့သည့်အရာနှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်သည် (တမန်တော် ၉:၃–၇; ၂၂:၆–၉)။ ဒံယေလအပေါ် ရူပါရုံ၏ ကိုယ်ခန္ဓာပိုင်းဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများသည် ဗာလမ် (တောလည်ရာ ၂၄:၂–၄) နှင့် ယောဟန် (ဗျာဒိတ် ၁:၁၇) တို့အပေါ် ဖြစ်ပျက်ခဲ့သည့်အရာနှင့် ဆင်တူသည်။ ဒံယေလသည် ပေတရု (တမန်တော် ၁၀:၉–၁၁) နှင့် ပေါလု (၂ ကောရိန္တု ၁၂:၁–၃) တို့ကဲ့သို့ မိမိ၏ ချက်ချင်းပတ်ဝန်းကျင်ကို သတိမပြုမိတော့ပေ။ သူပြသခံရသောအရာများတွင် အလွန်အမင်း စိတ်နှစ်မြှုပ်သွားသဖြင့် သူသည် ပြသခံရသော လုပ်ဆောင်ချက်များတွင် ကိုယ်တိုင်ပါဝင်သူတစ်ဦး ဖြစ်လာသည် (ဒံ။ ၁၂:၅–၉; ဗျာဒိတ် ၁:၁၀; ၅:၄–၅; ၁၉:၁၀; ၂၁:၅ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

၁၀:၁၀–၁၄။
နောက်ကွယ်ရှိ ဖြစ်ရပ်များ။ ဤအချိန်တွင် အခြားကောင်းကင်တမန်တစ်ပါးသည် ဒံယေလထံလာ၍ သူ့ကို ထိတွေ့သည် (ငယ်။ ၁၀)။ ဤကောင်းကင်တမန်၏ အမည်ကို မဖော်ပြထားသော်လည်း၊ သူသည် ဒံယေလအား ပြောဆိုသည့်ပုံစံသည် ဂါဗြေလက သူ့အား ပြောဆိုသည့်ပုံစံနှင့် ဆင်တူသည်။ စကြဝဠာကို ဖန်ဆင်းတော်မူသောအရှင်၏ ထိုသို့သောဂရုစိုက်မှုကို လူသားတစ်ဦးက ခံရသည်ဟု ဆိုနိုင်ခြင်းသည် အလွန်အံ့ဖွယ်ကောင်းသော အမှန်တရားဖြစ်သည်။

ကောင်းကင်သတ္တဝါက ဒံယေလ၏ စကားများကို တုံ့ပြန်ရန် သူလာခဲ့ကြောင်း အသိပေးသည် (ငယ်။ ၁၂)။ ထိုအရာက ဒံယေလ၏ ဆုတောင်းချက်သည် ဖြေကြားခံရမည်ဟူသော ယုံကြည်စိတ်ချမှုကို ပေးခဲ့သည်။ ဂါဗြေလက ဒံယေလသည် အစာရှောင်၍ ဆုတောင်းနေစဉ် ကုရု၏စိတ်ကို သြဇာလွှမ်းမိုးရန် ကောင်းသောအင်အားစုများနှင့် မကောင်းသောအင်အားစုများအကြား ရုန်းကန်မှု ဖြစ်ပွားနေကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ဘုရားသခင်သည် အတင်းအကျပ်မပြုသကဲ့သို့၊ စာတန်အားလည်း လူသားတို့၏ အလိုဆန္ဒနှင့် ဆန့်ကျင်၍ အတင်းအကျပ်လုပ်ဆောင်စေရန် ခွင့်မပြုတော်မူပါ။ ပါးရှားမင်း (ငယ်။ ၁၃) ဟူသော ရည်ညွှန်းချက်သည် အဓိကအားဖြင့် စာတန်ကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်ပြီး၊ သူသည် မိမိ၏အေးဂျင့်များမှတစ်ဆင့် မေဒိနှင့် ပါးရှားအုပ်စိုးရှင်ကို အစ္စရေးလူမျိုးတို့အား ဆန့်ကျင်စေရန် ကြိုးစားခဲ့သည်။ ဧဇရ ၄:၁–၆ တွင် သန့်ရှင်းသောပြည်၌ ဖြစ်ပျက်ခဲ့သော ဖြစ်ရပ်များကို ဆက်လက်ဖော်ပြထားသော်လည်း၊ ဤအခန်းတွင် ကန့်လန့်ကာကို ဖယ်ရှား၍ ဗိမာန်တော်ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သော ပဋိပက္ခ၌ ကောင်းမှုနှင့် မကောင်းမှု၏ သဘာဝလွန်အင်အားများ ပါဝင်တိုက်ခိုက်နေသည်ကို မြင်ရသည်။ လူမျိုးများကို ထိန်းချုပ်၍ သြဇာလွှမ်းမိုးနေသော မမြင်ရသည့် အင်အားစုများအကြား ရုန်းကန်မှုကို ဒံယေလ ၁၀:၁၃ ထက် ပို၍ ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြထားသည့် အခြားကျမ်းချက်ကို သမ္မာကျမ်းစာတွင် ရှာတွေ့ရန် မလွယ်ကူပေ။ သမ္မာကျမ်းစာက ဘုရားသခင်၏ ကောင်းကင်တမန်များသည် သဘာဝလောက၌ (၂ ရာဇဝင်ချုပ် ၂၄:၁၆; ဆာလံ ၇၈:၄၃–၄၉) နှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ လောက၌ (လုကာ ၁၅:၁၀) ကိုယ်တော်၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ဆောင်ရွက်သကဲ့သို့၊ နိုင်ငံရေးလောက၌လည်း ထိုအတိုင်း ဆောင်ရွက်ကြကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အစ္စရေးလူမျိုးတို့ကို ကာကွယ်ရန် ဝိညာဉ်ရေးရာချန်ပီယံတစ်ပါး ရှိသကဲ့သို့ (ဒံ။ ၁၀:၂၁)၊ အစ္စရေးကို ဆန့်ကျင်သော အင်အားစုများတွင်လည်း မကောင်းဆိုးဝါးမင်းများ ရှိကြသည်။

အခန်း ၁၁ ပါ ပရောဖက်ပြုချက်ကို နားလည်ရန်အတွက် ဒံယေလ ၁၀:၁၄ သည် အထူးအရေးကြီးသည်။ ဤကျမ်းချက်က ရူပါရုံသည် အနာဂတ်နှင့် သက်ဆိုင်ကြောင်း (“နောက်ဆုံးကာလ၏နေ့ရက်များ” သို့မဟုတ် “နောက်ပိုင်းကာလ၏နေ့ရက်များ” ဟု စာသားအရ အဓိပ္ပာယ်ရသည်; ၂:၂၈ ကိုကြည့်ပါ) ပြောပြသည်။ အခြားလူမျိုးများကိုလည်း ဘုရားသခင်ရွေးချယ်ထားသော မိမိလူမျိုးတို့၏ ဘဝအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိသည့်အတိုင်းသာ ဖော်ပြထားသော်လည်း၊ ပရောဖက်ပြုချက်သည် ပထဝီဝင်ကန့်သတ်ချက်များကို ကျော်လွန်၍ စကြဝဠာအတိုင်းအတာသို့ ရောက်ရှိသည်။

၁၀:၁၅–၁၁:၁။
ကောင်းကင်သတ္တဝါနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခြင်း။ ထို့နောက် ဒံယေလသည် ရူပါရုံအတွင်း မိမိ၏ ကိုယ်ပိုင်အတွေ့အကြုံကို ဖော်ပြသည်။ သူသည် မိမိမျက်နှာကို မြေကြီးသို့ချ၍ ဦးညွှတ်ခဲ့သည် (ငယ်။ ၁၅)။ ထပ်မံ၍ ကိုယ်ခန္ဓာအား လုံးဝဆုံးရှုံးသွားခြင်းနှင့် ရရှိလာသော သဘာဝလွန်ခွန်အားအကြောင်း ပြောပြသည် (ငယ်။ ၁၆)။ အသစ်အဆန်းအဖြစ် သူသည် အသက်ရှူခြင်း ရပ်တန့်သွားခဲ့ကြောင်းလည်း ဖော်ပြသည်။ အချို့ဘာသာပြန်များတွင် “အသက်ရှူစရာမကျန်” ဟူသော စာသားအတိုင်း ဖော်ပြချက်ကို အသက်ရှူရခက်ခဲသည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကြသည်။ ဤကျမ်းချက်များတွင် ဒံယေလအား ခွန်အားပေးခြင်းကို နှစ်ကြိမ်ဖတ်ရသည် (ငယ်။ ၁၈–၁၉)။ ယခုတစ်ကြိမ်တွင် ဒံယေလသည် ကောင်းကင်သတ္တဝါနှင့် ဆွေးနွေးမှုတွင် ပါဝင်သူတစ်ဦး ဖြစ်လာသည်။ ဒံယေလက ရူပါရုံအပေါ် မိမိ၏တုံ့ပြန်မှုအကြောင်းနှင့် ထိုသို့တုံ့ပြန်ရသည့်အကြောင်းရင်းကို ပြောပြပြီး၊ ကောင်းကင်တမန်က အားပေးစကားများ ပြောဆိုသည်။ ထို့နောက် ဂါဗြေလက ပါးရှား၏ အင်အားစုများနှင့် နောက်ဆက်ခံမည့်သူများ၊ ဂရိအင်ပါယာခေတ်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်မည့် အင်အားစုများနှင့် ရုန်းကန်ရမည့်အကြောင်း ကြိုတင်ဟောပြောသည် (ငယ်။ ၂၀)။ သူ့အား “သင်၏မင်း မိက္ခေလ” မှတစ်ပါး မည်သူမျှ အကူအညီမပေးခဲ့ကြောင်း ရှင်းပြသည်။ “မိက္ခေလ” ဟူသည်မှာ “ဘုရားသခင်ကဲ့သို့ မည်သူရှိသနည်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဘုရားသခင်ကဲ့သို့ မည်သူမျှမရှိပါ၊ ဘုရားသခင်၏သားတော်သာလျှင် ရှိတော်မူသည် (ယောဟန် ၁၀:၃၀)။ ထိုသားတော်သည် မိမိ၏လူတို့အတွက် ကြားဝင်ဆုတောင်းပေးတော်မူသည် (ဟေဗြဲ ၇:၂၅; ၁ ယောဟန် ၂:၁–၂)။

ယုဒစာပေများတွင် မိက္ခေလကို ကောင်းကင်တမန်များအနက် အမြင့်ဆုံးသူအဖြစ် ဖော်ပြပြီး၊ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် ဘုရားသခင်ဆိုင်ရာ သတ္တဝါတစ်ပါးအဖြစ် မကြာခဏဖော်ပြထားသော “ထာဝရဘုရား၏ ကောင်းကင်တမန်” နှင့် တစ်ဦးတည်းဖြစ်ကြောင်း သတ်မှတ်ထားသည် (က၊ ၁၆:၇–၁၄; ၂၂:၁၁–၁၈; ၃၁:၁၁–၁၃; ထွက်၊ ၃:၂–၆; ၁၄:၁၉; ၂၃:၂၀–၂၃; သူကြီး၊ ၂:၁–၅; ၁၃:၂–၂၃; ဟောရှေ ၁၂:၃–၅; မာလခိ ၃:၁ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤ “ကောင်းကင်တမန်” (ထွက်၊ ၂၃:၂၃) သည် လွန်ကျူးမှုများကို ခွင့်လွှတ်နိုင်သကဲ့သို့ ခွင့်မလွှတ်နိုင်လည်း ဖြစ်ပြီး၊ ဘုရားသခင်၏နာမတော်သည် “သူ့အထဲ၌” ရှိသည် (ထွက်၊ ၂၃:၂၁)။ အပြစ်များကို ခွင့်လွှတ်ခြင်းသည် ဘုရားသခင်၏ အခွင့်အာဏာဖြစ်သောကြောင့် (ထွက်၊ ၃၄:၇; ဟေရှာယ ၄၃:၂၅; မိက္ခာ ၇:၁၈; မာကု ၂:၇) ဘုရားသခင်၏ ကောင်းကင်တမန် သို့မဟုတ် သံတမန် (ထွက်၊ ၂၃:၂၃) သည် ဘုရားသခင်၏ သုံးပါးတစ်ဆူအတွင်းမှ အဖွဲ့ဝင်တစ်ပါးဖြစ်ကြောင်း ကောက်ချက်ချရန် မလွဲမသွေ ဖြစ်လာသည်။ ဤနေရာတွင် “ကောင်းကင်တမန်” ဟူသည်မှာ ဖန်ဆင်းခံသတ္တဝါတစ်ပါးကို သတ်မှတ်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ လုပ်ဆောင်ချက် သို့မဟုတ် တာဝန်ကို သတ်မှတ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်၏ အဖွဲ့ဝင်တစ်ပါးသည် ထာဝရဘုရား၏ သံတမန်ဖြစ်တော်မူသည်။

ဒံယေလ ၈–၁၂ တွင် မဟာပဋိပက္ခ

ဒံယေလ ၈	ဒံယေလ ၉	ဒံယေလ ၁၀–၁၂
၈:၂		၁၀:၄
ဥလဲမြစ်အနီး၌		မြစ်ကြီးအနီး၌
၈:၃		၁၀:၅
ငါသည် မျက်စိကို မြှောက်၍ ကြည့်သောအခါ၊ အလွန်ကြီးမားသောအရာကို မြင်လေ၏		ငါသည် မျက်စိကို မြှောက်၍ ကြည့်ရှုသောအခါ၊ အလွန်ကြီးမားသောအရာကို မြင်လေ၏
၈:၈		၁၁:၄
ဦးချိုကြီးသည် ကျိုးပဲ့၍ ကောင်းကင်၏ လေမျက်နှာလေးမျက်နှာဘက်သို့ ဦးချိုလေးချောင်း ပေါ်လာသည်		သူ၏နိုင်ငံသည် ကျိုးပဲ့၍ ကောင်းကင်၏ လေမျက်နှာလေးမျက်နှာဘက်သို့ ခွဲဝေသွားမည်
၈:၉		၁၁:၂၃
ဦးချိုငယ်သည် အလွန်တန်ခိုးကြီးလာ၍ ဘုန်းကြီးသော၊ လှပသောပြည်ဘက်သို့ တိုးပွားလာသည်		လူအနည်းငယ်နှင့် သူသည် အင်အားကြီးလာမည်
		၁၁:၁၆
		ဘုန်းကြီးသော၊ လှပသောပြည်
၈:၁၁		၁၁:၃၁
နေ့စဉ်အမှု၊ အစဉ်အမြဲပြုသောအမှုကို ဖယ်ရှားသည်		နေ့စဉ်အမှု၊ အစဉ်အမြဲပြုသောအမှုကို ဖယ်ရှားမည်
၈:၁၁	၉:၂၆
ဘုရားသခင်၏ သန့်ရှင်းရာဌာနတော်သည် ဖြိုဖျက်ခြင်းခံရသည်	သန့်ရှင်းရာဌာနတော်ကို ဖျက်ဆီးမည်
၈:၁၁	၉:၂၅	၁၁:၂၂
တပ်မတော်၏ မင်း၊ တပ်မှူး	ဘိသိက်ခံသောသူ၊ မင်း	ပဋိညာဉ်၏မင်း
၈:၁၃	၉:၂၇	၁၁:၃၁
ဖျက်ဆီးခြင်းကို ဖြစ်စေသော လွန်ကျူးမှု၊ ပုန်ကန်မှု	ဖျက်ဆီးခြင်းကို ဖြစ်စေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာ	ဖျက်ဆီးခြင်းကို ဖြစ်စေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာ
၈:၁၆	၉:၂၁–၂၃
ဂါဗြေလသည် ရူပါရုံ၏ အဓိပ္ပာယ်ကို ရှင်းပြရန်လာသည်	ဂါဗြေလသည် ဒံယေလအား နားလည်စေရန် ကူညီရန်လာသည်
၈:၁၇	၉:၂၆	၁၁:၃၅
ဂါဗြေလသည် ရူပါရုံသည် အဆုံးကာလအတွက်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်	အဆုံးတိုင်အောင်	အဆုံးကာလတိုင်အောင်
၈:၁၉		၁၁:၃၆
အမျက်တော်ထွက်မည့် အနာဂတ်ကာလ		အမျက်တော် ပြီးဆုံးသည့်အချိန်တိုင်အောင်
၈:၂၄	၉:၂၆
သန့်ရှင်းသောလူတို့ကို ဖျက်ဆီးခြင်း	သန့်ရှင်းရာဌာနတော်ကို ဖျက်ဆီးခြင်း
၈:၂၅	၉:၂၆	၁၁:၂၂
မင်းတို့၏မင်းကို ဆန့်ကျင်မည်	ဘိသိက်ခံသောသူ၊ မေရှိယသည် ဖြတ်တောက်ခြင်း၊ သတ်ခြင်းခံရမည်	ပဋိညာဉ်၏မင်းသည် အသတ်ခံရမည်
၈:၂၅	၉:၂၇	၁၁:၄၅
လူ့အင်အားမရှိဘဲ၊ စာသားအရ “လက်မရှိဘဲ” ကျိုးပဲ့၍ ဖျက်ဆီးခံရမည်	ဖျက်ဆီးသူအပေါ် လုံးဝဖျက်ဆီးခြင်းသည် သွန်းလောင်းခံရမည်	သူသည် မိမိ၏အဆုံးသို့ ရောက်မည်
၈:၂၆		၁၀:၁
ရူပါရုံသည် မှန်ကန်သည်		နှုတ်ကပတ်တော်၊ သတင်းစကားသည် မှန်ကန်သည်

ဒံယေလ ၁၀:၂၁ တွင် မိက္ခေလကို “သင်၏မင်း” ဟု ခေါ်ထားသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ဘုရားသခင်၏လူတို့၏ မင်းဖြစ်သည်။ ဟေရှာယ ၉:၆ တွင် မေရှိယယေရှုကို “ငြိမ်သက်ခြင်း၏မင်း” ဟု ခေါ်ထားသည်။ ဒံယေလ ၈:၂၅ တွင် “မင်းတို့၏မင်း” ဖြစ်ပြီး၊ ဒံယေလ ၉:၂၅ တွင် “မေရှိယ၊ မင်း” ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့ကြောင့် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် “မိက္ခေလ” သည် “ထာဝရဘုရား၏ ကောင်းကင်တမန်” သို့မဟုတ် “ငါ၏ကောင်းကင်တမန်” ဖြစ်ပြီး၊ “ငါ၏သား” ဟုလည်း ခေါ်ဆိုထားသူ (ဆာလံ ၂:၇) ဖြစ်ကြောင်း ကောက်ချက်ချခြင်းသည် သင့်လျော်ပုံရသည်။

 

အောက်ပါအတိုင်း မူရင်းအဓိပ္ပာယ်၊ အစီအစဉ်နှင့် ရေးသားဟန်ကို မပျက်စေဘဲ ယုဒသန်ကျမ်းစာစံနှုန်းများနှင့်အညီ ဘာသာပြန်ထားပါသည်။

၁၁:၂–၁၂:၄

ပရောဖက်ပြုချက်မိန့်တော်မူချက်

ဒံယေလကျမ်း၏ အခန်း ၁၁ သည် ဤကျမ်းတွင် အခက်ခဲဆုံးအခန်းဖြစ်ပြီး၊ ပရောဖက်ပြုချက်၏ သမိုင်းအကောင်အထည်ဖော်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ သမိုင်းစဉ်အတိုင်း အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသူများအကြား အချို့သောကွဲပြားခြားနားမှုများ ရှိသည် (အဒ်ဗန်တစ်အယူအဆအမျိုးမျိုးကို ကျွန်ုပ်တို့ ဆွေးနွေးမည်)။ ခေတ်သစ်ဝေဖန်ရေးပညာရှင်များက ဒံယေလ ၁၁ ကို ဆေလူးစစ်ဒ်နှင့် တော်လမီမင်းများအကြား ဖြစ်ပွားသော စစ်ပွဲများအကြောင်း ဖော်ပြချက်အဖြစ် ရှုမြင်ကြပြီး၊ ဆီးရီးယားမင်း အန်တီအိုကပ်စ် ၄ အက်ပီဖန်နက်စ်၏ အမှုတော်နှင့်အတူ အဆုံးသတ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ သူ့ကို အခန်းငယ် ၂၁–၄၅ တွင် အဓိကဇာတ်ဆောင်အဖြစ် မြင်ကြသည် (“ဦးချိုငယ်နှင့် အန်တီအိုကပ်စ် ၄”၊ စာမျက်နှာ ၁၀၃၉ ကိုကြည့်ပါ)။ ဧဝံဂေလိခရစ်ယာန်ပညာရှင်များသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ဤဖွဲ့စည်းပုံကို လိုက်နာကြသော်လည်း၊ အချို့က အခန်းငယ် ၃၅ မှစ၍ အန်တီအိုကပ်စ် ၄ အက်ပီဖန်နက်စ်၏ လုပ်ဆောင်မှုများသည် နောက်ဆုံးကာလ၌ ပေါ်ပေါက်မည့် အန္တီခရစ်၏ လုပ်ဆောင်မှုများကို ကြိုတင်ရည်ညွှန်းသည်ဟု မြင်ကြသည်။ အခြားသူများကမူ အခန်းငယ် ၃၅ နှင့် ၃၆ ကြားတွင် ရာစုနှစ်များစွာကြာသော အချိန်ကာလကွာဟမှုတစ်ခု ရှိသည်ဟု ယူဆကာ နောက်ဆုံးအခန်းငယ် ၁၀ ခုကို အနာဂတ်အန္တီခရစ်နှင့်သာ သက်ဆိုင်သည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ကြသည်။ ကျမ်းစာစာသားထဲသို့ ဤမျှကြီးမားသော အချိန်ကာလကွာဟမှုကို ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်သည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ မမြင်ပါ။

ဒံယေလ ၁၁ ကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရာ၌ သမိုင်းစဉ်အတိုင်း အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသူများအကြား ကွဲပြားမှုအချို့ရှိသော်လည်း၊ ဤပရောဖက်ပြုချက်အတွင်း အတော်အတန်ရှင်းလင်း၍ ရိုးရှင်းသော အဖြစ်အပျက် ငါးခုရှိသည်။ ယင်းတို့ကို ကျမ်းစာသည် ကျမ်းစာကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသည်ဟူသော နိယာမအပေါ် အခြေခံသည့် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များအတွက် အသုံးပြုနိုင်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ကျမ်းပိုဒ်တစ်ပိုဒ်သည် အခြားကျမ်းပိုဒ်များကို နားလည်ရန် သော့ချက်ဖြစ်သည်။ ပထမဦးစွာ ဒံယေလ ၁၁ အစပိုင်းတွင် ကောင်းကင်တမန်က ပါရှားနှင့် ဂရိမင်းများကို ရည်ညွှန်းပြောဆိုခဲ့သည်။ မိမိနိုင်ငံကို ကောင်းကင်လေးမျက်နှာသို့ ခွဲဝေသွားမည့် အားကြီးသောမင်း (အခန်းငယ် ၃) ဆိုသည်မှာ အလက်ဇန္ဒားမဟာ (ဘီစီ ၃၃၆–၃၂၃) ၏ အုပ်စိုးမှုကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ ယင်းကို ဒံယေလ ၈:၈ နှင့် ဆက်စပ်တူညီမှုက ထောက်ခံသည်။ ထိုနေရာတွင် အလက်ဇန္ဒားသည် ချိုးဖဲ့ခံရသော ဦးချိုကြီးဖြစ်ပြီး၊ သူ့နေရာတွင် ကောင်းကင်လေးမျက်နှာသို့ ထင်ရှားသောဦးချိုလေးချောင်း ပေါ်လာသည်။ ဦးချိုလေးချောင်းသည် အလက်ဇန္ဒား၏ အင်ပါယာပြိုကွဲပြီးနောက် ပေါ်ပေါက်လာသော ဟယ်လင်နစ်နိုင်ငံများကို ပုံဆောင်သည်။

နောက်ထပ် ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ထုတ်နိုင်သော အဖြစ်အပျက်မှာ အခန်းငယ် ၂၂ တွင် မေရှိယသေဆုံးခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအခန်းငယ်တွင် “မင်းသား” ဟူသော စကားလုံးမှာ nagid ဖြစ်သည်။ ဒံယေလကျမ်းတွင် ဤစကားလုံးကို အခြားတစ်နေရာတည်း၌သာ အသုံးပြုထားပြီး၊ ယင်းမှာ ဒံယေလ ၉:၂၅–၂၆ ဖြစ်သည်။ အခြားနေရာများတွင် ဒံယေလသည် “မင်းသား” သို့မဟုတ် “တပ်မှူး” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ရှိသည့် ဆင်တူစကားလုံး sar ကို အသုံးပြုထားသည် (၈:၁၁၊ ၂၅; ၁၀:၁၃၊ ၂၀၊ ၂၁; ၁၂:၁)။ ထို့ကြောင့် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ အခြေခံအရ ၁၁:၂၂ ရှိ “ပဋိညာဉ်မင်းသား” သည် လူအများနှင့် ပဋိညာဉ်ပြုမည့်သူ (၉:၂၅–၂၇) နှင့် တစ်ဦးတည်းဖြစ်သည်။ ဒံယေလ ၉:၂၆–၂၇ နှင့် ၁၁:၂၂ တို့သည် ရောမတို့က ခရစ်တော်ကို လက်ဝါးကပ်တိုင်တင်သတ်ခြင်းကို ထင်ရှားစွာ ရည်ညွှန်းသောကြောင့် ရောမအင်ပါယာသည် ၁၁:၂၂ ၌ ဖော်ပြထားသော ပရောဖက်ပြုချက်မတိုင်မီ တစ်ချိန်ချိန်တွင် သမိုင်းစင်မြင့်ပေါ်သို့ ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်ဟု ယူဆနိုင်သည်။

တတိယအဖြစ်အပျက်မှာ tamid (“နေ့စဉ်”/“အစဉ်အမြဲ”) ကို ဖယ်ရှားခြင်းနှင့် ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာကို တည်ထောင်ခြင်းဖြစ်သည် (၁၁:၃၁)။ ဤအဖြစ်အပျက်အတွက် ၁၁:၃၁ တွင် အသုံးပြုထားသော ဝေါဟာရသည် ၈:၁၁ တွင်လည်း အသုံးပြုထားပြီး၊ ထိုနေရာ၌ ကောင်းကင်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်တွင် ခရစ်တော်၏ ကြားဝင်အမှုတော်ဆောင်ရွက်ခြင်းကို မြေကြီးပေါ်ရှိ ယဇ်ပုရောဟိတ်အဖွဲ့က ဖယ်ရှားခြင်းကို ရည်ညွှန်းသည်။ ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာသည် ဝိညာဉ်ရေးရာ ရောမ၏ ယုံကြည်ချက်များနှင့် အလေ့အကျင့်များ၏ ကျယ်ပြန့်သောစနစ်ကို ရည်ညွှန်းပြီး၊ ယင်းစနစ်က လူတို့ကို နှစ်ပေါင်းတစ်ထောင်ကျော်ကြာ ယေရှု၏ ယဇ်ပုရောဟိတ်အမှုတော်မှ ဝေးကွာစေခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဤအခန်းတွင် အယူဖောက်ပြန်သော ခရစ်ယာန်ဘာသာကို အခန်းငယ် ၃၁ တွင်ဖြစ်စေ၊ ထိုမတိုင်မီတွင်ဖြစ်စေ ပရောဖက်ပြုထားသည်ဟု ထင်ရှားသည်။

ပရောဖက်ပြုချက်အတွင်း အချိန်ကာလဆိုင်ရာ အမှတ်အသားတစ်ခုကို ပေးသော စတုတ္ထအဖြစ်အပျက်မှာ “အဆုံးကာလ” ဖြစ်သည် (၁၁:၄၀)။ ဤစကားရပ်ကို ဒံယေလကျမ်းတွင်သာ တွေ့ရပြီး၊ ဒံယေလ ၈:၁၇ တွင် တစ်ကြိမ်နှင့် ဒံယေလ၏ နောက်ဆုံးရူပါရုံနှင့် ဆက်စပ်၍ လေးကြိမ် (၁၁:၃၅၊ ၄၀; ၁၂:၄၊ ၉) တွေ့ရသည်။ ဒံယေလ ၈ နှင့် ၁၁ ၏ ရူပါရုံနှစ်ခုစလုံးသည် “အဆုံးကာလ” အထိ ရောက်ရှိပြီး၊ ထိုအချိန်တွင် ဒံယေလ ၁၂:၂ အရ သေသူများ ထမြောက်ကြမည်။ ထို့ကြောင့် “အဆုံးကာလ” သည် ဒုတိယအကြိမ်ကြွလာခြင်းမတိုင်မီ ကာလဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၁ ကိုကြည့်ပါ)။ ရူပါရုံ၏အဆုံးတွင် ဒံယေလအား စာအုပ်ကို ပိတ်ထား၍ “အဆုံးကာလ” အတွက် တံဆိပ်ခတ်ထားရန် ပြောခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၄)။ ထိုအချိန်တွင် ဤရူပါရုံများနှင့်ပတ်သက်သော အသိပညာသည် တိုးပွားလာပြီး၊ ယင်းတို့၏အဓိပ္ပာယ်ကို နားလည်လာကြမည် (အခန်းငယ် ၁၀)။

လွယ်ကူစွာ နားလည်နိုင်သော ပဉ္စမအဖြစ်အပျက်မှာ ရူပါရုံ၏အဆုံးတွင် ဖြစ်ပေါ်မည့် ရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၂)။ ဤရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းတွင် ကောင်းကင်တိမ်များပေါ်၌ ယေရှုပေါ်ထွန်းမလာမီ ချက်ချင်းဖြစ်ပေါ်မည့် အထူးရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းတစ်ရပ် ပါဝင်မည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ အကြံပြုသည်။ ထို့နောက် ဖြောင့်မတ်သူတို့၏ ယေဘုယျရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်း ဖြစ်ပေါ်မည် (အခန်းငယ် ၁၃)။ ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် အထူးရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းတွင် အချို့သော ဆိုးသွမ်းသူများလည်း ထမြောက်၍ ခရစ်တော်ကြွလာခြင်းကို မျက်မြင်သက်သေခံကြမည်ဟူသောအချက်ကြောင့် သင့်လျော်သည်ဟု ထင်ရသည် (မ၊ ၂၆:၆၄; ဗျာ၊ ၁:၇; ထို့ပြင် GC ၆၃၇ ကိုကြည့်ပါ)။

ဤအဖြစ်အပျက် ငါးခုသည် ဒံယေလ ၁၁ အတွက် အခြေခံအချိန်စဉ်ကို ပေးသည်။ အခန်းတွင် ဖော်ပြထားသော အခြားသမိုင်းဖြစ်ရပ်အားလုံးသည် ဤမူဘောင်အတွင်း ကိုက်ညီရမည်။ ဤတာဝန်သည် မည်မျှပင်လွယ်ကူခြင်းမရှိသည်ကို အမျိုးမျိုးသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များက ပြသနေသည်။

၁၁:၂–၄။
မေဒိ–ပါရှားနှင့် ဂရိ။

ဂါဗြေလက ဒံယေလအား ပါရှားပြည်၌ မင်းသုံးပါး ထပ်မံပေါ်ပေါက်လာမည်ဖြစ်ပြီး၊ စတုတ္ထမင်းသည် အခြားမင်းများထက် အလွန်ချမ်းသာကြွယ်ဝမည်ဟု ပြောခဲ့သည်။ ရူပါရုံပေးသည့်အချိန်တွင် ကုရု (ဘီစီ ၅၅၉–၅၃၀) သည် အုပ်စိုးနေသောမင်းဖြစ်သည်။ သူ့နောက်တွင် ကမ်ဘိုင်စစ် (ဘီစီ ၅၃၀–၅၂၂)၊ ဂေါမတာ သို့မဟုတ် မိစ္ဆာဘာဒီယာ/စမဲဒစ် (ဘီစီ ၅၂၂)၊ ဒါရိယု ၁ (ဘီစီ ၅၂၂–၄၈၆) နှင့် ဇေရဇ် ၁ (ဘီစီ ၄၈၆–၄၆၅) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ နောက်ဆုံးမင်းသည် ဧသတာနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သောမင်းဖြစ်သည်။ သူ၏ရေတပ်ကို ဂရိတို့က ဆာလာမစ်၌ ဖျက်ဆီးခဲ့သောအခါ (ဘီစီ ၄၈၀) နှင့် သူ၏စစ်တပ်သည် ပလာတေးယာ၌ ရှုံးနိမ့်ခဲ့သောအခါ (ဘီစီ ၄၇၉) ပါရှားတို့သည် ဂရိကို သိမ်းပိုက်ရန် အကြံအစည်ကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနောက် နှစ်ပေါင်း တစ်ရာ့ငါးဆယ်ခန့်အကြာတွင် အလက်ဇန္ဒားမဟာ (ဘီစီ ၃၃၆–၃၂၃) ဦးဆောင်သော ဂရိတို့က ပါရှားကို ပြန်လည်သိမ်းပိုက်ခဲ့ကြသည်။ အလက်ဇန္ဒားသေဆုံးပြီးနောက် သူ၏စစ်သူကြီးလေးဦးအကြား နောက်ဆုံးတွင် နိုင်ငံကို ခွဲဝေခဲ့ကြသည် (ဒံ၊ ၇:၆ ကိုကြည့်ပါ)။ ထိုသို့ ခွဲဝေခဲ့သော ဂရိအင်ပါယာမှ ဆေလူးစစ်ဒ်မင်းဆက်နှင့် တော်လမီမင်းဆက်ဟူသော မင်းဆက်နှစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ သန့်ရှင်းသောမြေ၏ ပထဝီအနေအထားနှင့် နီးစပ်မှုအရ ၎င်းတို့သည် မြောက်ဘက်မင်းများ (အာရှမိုင်းနားရှိ ဆေလူးစစ်ဒ်များ) နှင့် တောင်ဘက်မင်းများ (အဲဂုတ္တုပြည်ရှိ တော်လမီများ) ဖြစ်လာကြသည်။

၁၁:၅–၃၉။
မြောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်မင်းများ၏ စစ်ပွဲများ။

အဒ်ဗန်တစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသူများသည် အချို့သော ခြွင်းချက်များမှလွဲ၍ ဤအခန်း၏ ပထမပိုင်းတွင် တောင်ဘက်မင်းသည် အစ္စရေး၏တောင်ဘက်ရှိ အဲဂုတ္တုပြည်ကို အုပ်စိုးသောမင်းများကို ရည်ညွှန်းပြီး၊ မြောက်ဘက်မင်း (၁၁:၅–၆) သည် အစ္စရေး၏မြောက်ဘက်ရှိ ဆီးရီးယားကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ယေဘုယျအားဖြင့် ဖော်ပြကြသည်။ အဲဂုတ္တုပြည်တွင် တော်လမီမင်းများသည် ဘီစီ ၃၀၅ မှ ၃၀ အထိ အုပ်စိုးခဲ့ကြပြီး (ကလီယိုပတ်ထရာ ၇ (ဘီစီ ၅၁–၃၀) သည် ဤမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးအုပ်စိုးသူဖြစ်သည်)။ ဆီးရီးယားရှိ ဆေလူးစစ်ဒ်မင်းဆက်၏ မင်းများသည် ဘီစီ ၃၀၅ မှ ၆၅ အထိ အုပ်စိုးခဲ့ကြသည်။ အခန်းငယ် ၅–၁၃ နှင့် ၁၅ တို့သည် ဤနိုင်ငံနှစ်နိုင်ငံအကြား ဖြစ်ပွားသော စစ်ပွဲများကို ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မင်းဆက်နှစ်ခုစလုံးကို ရောမအာဏာက အစားထိုးခဲ့သည်။

သတ္တမနေ့အဒ်ဗန်တစ်အသင်းတော်အတွင်း ဒံယေလ ၁၁ ၏ ဤအပိုင်းမှ အသေးစိတ်အချက်အလက်များစွာကို အမျိုးမျိုးသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များဖြင့် အသုံးချခဲ့ကြသည်။ “ဒံယေလ ၁၁:၅–၃၉ တွင် ရောမနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းစဉ်အလိုက် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များ” (စာမျက်နှာ ၁၀၅၆) တွင် ထိုအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် သုံးမျိုးကို ဖော်ပြထားပြီး၊ ယင်းတို့အားလုံးသည် ပရောဖက်ပြုချက်အခန်းများကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ရာတွင် အသုံးပြုသော သမိုင်း–သဒ္ဒါနည်းလမ်းအပေါ် အခြေခံထားသည်။ ကွဲပြားမှုများသည် ပရောဖက်ပြုချက်၏ သမိုင်းအကောင်အထည်ဖော်မှုအချို့ကို ဖော်ထုတ်သတ်မှတ်ရန် ခက်ခဲခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ အဒ်ဗန်တစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသူများအကြား အဓိကကွဲပြားမှုမှာ “ဇာတ်လမ်းအတွင်း မည်သည့်အချိန်တွင် ရောမနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာတို့ ဝင်ရောက်လာသနည်း” ဟူသော မေးခွန်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်။ ဇယားတွင် ဒံယေလ ၁၁:၅–၃၉ အတွက် အမြင်သုံးမျိုးကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြထားသည်။

ဤနေရာတွင် “ဒံယေလ ၁၁:၅–၃၉ တွင် ရောမနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းစဉ်အလိုက် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များ” (စာမျက်နှာ ၁၀၅၆) တွင် အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြထားသော အမြင်သုံးရပ်စလုံးအပေါ် အတိုချုံးမှတ်ချက်ကို ပေးမည်။

အမြင် ၁။ ဤအမြင်အရ ယေရှုသေဆုံးပြီးနောက် (အခန်းငယ် ၂၂၊ ရက်သတ္တပတ်ခုနစ်ဆယ်၏ အကောင်အထည်ဖော်မှု) အခန်းငယ် ၂၃ သည် သမိုင်းတွင် နှစ်ပေါင်းနှစ်ရာ နောက်ပြန်သွားကာ ဘီစီ ၁၆၁ ခုနှစ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ ထိုအချိန်တွင် မက္ကဘီးများအုပ်စိုးသော ဂျူးတို့သည် ဆေလူးစစ်ဒ်များကို ဆန့်ကျင်ရန် ရောမနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် ဩဂုတ်စတပ်စ်လက်အောက်ရှိ ရောမသည် တောင်ဘက်မင်း၊ အဲဂုတ္တုပြည်ရှိ တော်လမီများကို စစ်တိုက်ခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၂၅)၊ ထို့နောက် စည်းစိမ်ဥစ္စာများစွာနှင့် မိမိတို့ပြည်သို့ ပြန်သွားခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၂၈)။ အဲဂုတ္တုပြည်ကို ရောမအင်ပါယာအတွင်း ထည့်သွင်းပြီးနောက် ရောမသည် ဘုရားသခင်က မိမိလူတို့နှင့် ပြုခဲ့သော သန့်ရှင်းသောပဋိညာဉ်ကို ဆန့်ကျင်လာကာ အေဒီ ၇၀ တွင် ယေရုရှလင်မြို့ကို ဖျက်ဆီးခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၂၈)။

ကိတ္တိမ် မှ သင်္ဘောများဟူသည် ကာသေ့ခ်ျမှ ဗန်ဒယ်လ်တို့၏ သင်္ဘောများကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ယူဆကြပြီး၊ ထိုသင်္ဘောများသည် အေဒီ ၄၁၀ တွင် ရောမမြို့ကို လုယက်တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြသည်။ ဤစကားလုံးသည် မူလအားဖြင့် ဆိုက်ပရပ်စ်ကျွန်းကို ရည်ညွှန်းသော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် အစ္စရေး၏ အနောက်ဘက်ရှိ မြေထဲပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက် ရောမနယ်မြေများအထိ အဓိပ္ပာယ်ချဲ့ထွင်အသုံးပြုလာခဲ့သည်။ အခန်းငယ် ၃၁ မှစ၍ အဓိကဇာတ်ဆောင်ဖြစ်သော အယူဖောက်ပြန်သော ခရစ်ယာန်ဘာသာ၊ ဝိညာဉ်ရေးရာ မြောက်ဘက်မင်းက tamid (“နေ့စဉ်”/“အစဉ်အမြဲ”) ကို ဖယ်ရှားမည့်အကြောင်း ပရောဖက်ပြုထားသည်။ ဤအမြင်အရ tamid သည် အယူမှားဝါဒကို ရည်ညွှန်းပြီး၊ ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာသည် အေဒီ ၅၃၈ ခုနှစ်မှစ၍ အယူဖောက်ပြန်သော ခရစ်ယာန်ဘာသာက ဖွံ့ဖြိုးလာသော အာဏာကို ရည်ညွှန်းသည်။ အခန်းငယ် ၃၆ တွင် မင်းသစ်တစ်ပါးဖြစ်သော မင်းတစ်ပါးကို ထပ်မံမိတ်ဆက်ထားပြီး၊ သူသည် ဘုရားတို့၏ဘုရားကို ဆန့်ကျင်၍ ဘုရားကို ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုမည်။ ဤအမြင်အရ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို ဘုရားမဲ့ဝါဒီ ပြင်သစ်အာဏာနှင့် ဖော်ထုတ်သတ်မှတ်သည်။

အမြင် ၂။ ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် ပရောဖက်ပြုချက်၏ ပထမပိုင်းတွင် ယခင်အမြင်ကို အခြေခံအားဖြင့် လိုက်နာသော်လည်း အခန်းငယ် ၁၆ တွင် နယ်ချဲ့ရောမကို ပရောဖက်ပြုချက်အတွင်း ဝင်ရောက်စေသည်။ ချိုးဖဲ့ခံရမည့် ပဋိညာဉ်မင်းသား (အခန်းငယ် ၂၂) သည် ထပ်မံ၍ ယေရှုဖြစ်သည်ဟု ဆိုသော်လည်း၊ အခန်းငယ် ၂၃ မှ ၃၉ အထိ ဝိညာဉ်ရေးရာ ရောမ၏ လုပ်ဆောင်မှုများကို အချိန်စဉ်အလိုက်မဟုတ်ဘဲ အကြောင်းအရာအလိုက် အစီအစဉ်ဖြင့် မြင်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ အခန်းငယ် ၂၃–၃၀ သည် ခရူးဆိတ်စစ်ပွဲများ (၁၁ ရာစုမှ ၁၃ ရာစုအထိ) အတွင်း စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများအကြောင်းဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက် အခန်းငယ် ၃၁ တွင် ကယ်တင်ခြင်းစနစ်ကို ဖျက်ဆီးပြောင်းလဲခြင်း ဖြစ်ပေါ်သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ အခန်းငယ် ၃၁ ရှိ ဗိမာန်တော်/သန့်ရှင်းရာဌာနတော်ခံတပ်ကို ညစ်ညူးစေခြင်းကို ကောင်းကင်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်တွင် ခရစ်တော်၏အမှုတော်ကို အယူဖောက်ပြန်သော ခရစ်ယာန်ဘာသာက တိုက်ခိုက်ခြင်းအဖြစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် tamid “နေ့စဉ်”/“အစဉ်အမြဲ” ကို အယူမှားဝါဒနှင့် မသတ်မှတ်ဘဲ၊ ခရစ်တော်ထံမှ ဖယ်ရှား၍ မြေကြီးပေါ်ရှိ ယဇ်ပုရောဟိတ်များ၏ လက်ထဲသို့ အပ်နှံလိုက်သော ခရစ်တော်၏အမှုတော်နှင့် သတ်မှတ်သည် (၈:၁–၁၄ ကိုကြည့်ပါ)။ Martin Luther က ဒံယေလ ၁၁ ရှိ ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာကို ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ၊ ၎င်း၏အယူဝါဒများနှင့် အလေ့အကျင့်များနှင့် ဆက်စပ်ဖော်ပြခဲ့သည်။ ပရောဖက်ပြုချက်အရ ဦးချိုငယ်က tamid ကို ဖယ်ရှားခဲ့သည့် ၈:၁၁ နှင့် tamid ကို ထပ်မံဖယ်ရှားပြီး ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာကိုလည်း တည်ထောင်မည့် ၁၁:၃၁ တို့အကြား တူညီမှုရှိသောကြောင့် tamid ကို ဖယ်ရှားမည့်အာဏာသည် ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာကို တည်ထောင်မည့်အာဏာနှင့်လည်း တစ်ခုတည်းဖြစ်သည်ဟု ကောက်ချက်ချသည်။ ထို့ကြောင့် ဝိညာဉ်ရေးရာ ရောမနှင့် ၎င်း၏ ကျမ်းစာနှင့်မညီသော သွန်သင်ချက်များသည် သမိုင်းတွင် ဤပရောဖက်ပြုချက်များ၏ အကောင်အထည်ဖော်မှုဖြစ်သည်။

ဒံယေလ ၁၁:၅–၃၉ တွင် ရောမနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာနှင့် ပတ်သက်သော သမိုင်းစဉ်အလိုက် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် အမျိုးမျိုး

အခန်းငယ်	အမြင် ၁	အမြင် ၂	အမြင် ၃
၁၁:၅	တောင်ဘက်မင်း—အဲဂုတ္တုပြည်ရှိ တော်လမီမင်းများ	တောင်ဘက်မင်း—အဲဂုတ္တုပြည်ရှိ တော်လမီမင်းများ	ခရစ်ယာန်ဘာသာနှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ ပေါ်ပေါက်လာခြင်း
၁၁:၆	မြောက်ဘက်မင်း—ဆီးရီးယားရှိ ဆေလူးစစ်ဒ်မင်းများ	မြောက်ဘက်မင်း—ဆီးရီးယားရှိ ဆေလူးစစ်ဒ်မင်းများ	ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ အမြင့်ဆုံးသို့ တက်လာခြင်း
၁၁:၉–၁၀	—	—	ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ ပိုမိုအင်အားကြီးလာခြင်း
၁၁:၁၄	ရောမက သန့်ရှင်းသောမြေကို သိမ်းပိုက်ခြင်း	—	—
၁၁:၁၆	—	ရောမက သန့်ရှင်းသောမြေကို သိမ်းပိုက်ခြင်း	—
၁၁:၁၁–၁၂	—	—	အာဗီညွန်ချုပ်နှောင်ခံရခြင်း၊ ပြန်လည်ဆန်းသစ်ရေးခေတ်နှင့် ဆင်ခြင်တုံတရားဝါဒ
၁၁:၂၀	ဧကရာဇ်ဩဂုတ်စတပ်စ်	ဧကရာဇ်ဩဂုတ်စတပ်စ်	—
၁၁:၁၃–၂၅	—	—	တန်ပြန်ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး၊ သာသနာပြုချဲ့ထွင်ခြင်း၊ စစ်ပွဲများနှင့် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းမှုများ
၁၁:၂၁	ဧကရာဇ်တိဗေရိယပ်စ်	ဧကရာဇ်တိဗေရိယပ်စ်	—
၁၁:၂၂	ချိုးဖဲ့ခံရသော ပဋိညာဉ်မင်းသား—ယေရှုကို လက်ဝါးကပ်တိုင်တင်သတ်ခြင်း	ချိုးဖဲ့ခံရသော ပဋိညာဉ်မင်းသား—ယေရှုကို လက်ဝါးကပ်တိုင်တင်သတ်ခြင်း	ယေရှု၏အတွေ့အကြုံကို ရည်ညွှန်းသည့် စကားလုံးများကို အသုံးပြု၍ ဘုရားသခင်၏လူတို့ကို နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်း
၁၁:၂၃	ဘီစီ ၁၆၁ ခုနှစ်တွင် ရောမနှင့် ဂျူးတို့ မဟာမိတ်ဖွဲ့ခြင်း	—	—
၁၁:၂၃–၃၀	—	ခရူးဆိတ်စစ်ပွဲများ	—
၁၁:၂၉	၃၃၀ ခုနှစ်တွင် အင်ပါယာ၏ မြို့တော်ကို ကွန်စတန်တီနိုပယ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခြင်း	—	—
၁၁:၂၅–၂၇	—	—	ပြင်သစ်တော်လှန်ရေး—နပိုလီယံနှင့် ကွန်ကော်ဒတ် (၁၈၀၁)
၁၁:၃၀	ဆိုက်ပရပ်စ် (kittim) မှ သင်္ဘောများ—ကာသေ့ခ်ျမှ ဗန်ဒယ်လ်တို့၏ သင်္ဘောများက ရောမကို တိုက်ခိုက်ခြင်း	အနောက်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းမှ သင်္ဘောများက နောက်ဆုံးခရူးဆိတ်စစ်ပွဲတွင် ကူညီခြင်း	—
၁၁:၂၈–၃၉	—	—	အချိန်စဉ်အလိုက် မဟုတ်သော သဘောတရားဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်—အသင်းတော်၏ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးမှုကို ပြစ်တင်ရှုတ်ချခြင်း
၁၁:၃၁	နေ့စဉ်အမှု—အယူမှားဝါဒ၊ ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာ—ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ	နေ့စဉ်အမှု—ကောင်းကင်ဘုံရှိ ခရစ်တော်၏အမှုတော်၊ ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာ—အသင်းတော်နှင့် နိုင်ငံတော် ပေါင်းစည်းခြင်း	—
၁၁:၃၂–၃၅	ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ၏ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းမှု	ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ၏ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းမှု	—
၁၁:၃၆	ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာရှိ ရောမ၏ မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်ခြင်းနှင့် ဘုရားကို ကဲ့ရဲ့ခြင်း	ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာရှိ ရောမ၏ မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်ခြင်းနှင့် ဘုရားကို ကဲ့ရဲ့ခြင်း	—
၁၁:၃၇–၃၉	ပြင်သစ်ဘုရားမဲ့ဝါဒ	—	—

လူများစွာသည် ဓားနှင့် မီးဖြင့် လဲကျရမည်ဟူသော ဖော်ပြချက် (၁၁:၃၃) သည် အလယ်ခေတ်ကာလအတွင်း ဘုရားသခင်၏လူတို့ကို နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ ဘုရားတိုင်းထက် မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်၍ မိမိကိုယ်ကို ကြီးမြတ်စေမည့် မင်း (အခန်းငယ် ၃၆) သည် ဒံယေလ ၈:၁၁ ရှိ ဦးချိုငယ်၏ လုပ်ဆောင်မှုများနှင့် ကိုက်ညီပြီး၊ သမိုင်းတွင် အယူဖောက်ပြန်သော အသင်းတော်၏ အာဏာနှင့် ဘုရားကို ကဲ့ရဲ့မှုတို့ ထင်ရှားစွာ ပြသခြင်းအားဖြင့် အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သည်။

ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် အခန်းငယ် ၂၃–၃၉ တွင် ဖော်ပြထားသော သမိုင်းဖြစ်ရပ်များကို အချိန်စဉ်အလိုက်မဟုတ်ဘဲ အကြောင်းအရာအလိုက် အစီအစဉ်ဖြင့် မြင်သောကြောင့် အခန်းငယ် ၃၁ ရှိ ဖြစ်ရပ်များသည် အခန်းငယ် ၂၃–၂၉ တွင် ဖော်ပြထားသော ဖြစ်ရပ်များမတိုင်မီ ဖြစ်ပေါ်ရမည်။ အမြင် ၁ တွင်လည်း ထိုနည်းတူပင် အခန်းငယ် ၂၃ ၌ အချိန်စဉ်ကို ချိုးဖောက်၍ သမိုင်းတွင် နှစ်ပေါင်းနှစ်ရာ နောက်ပြန်သွားကာ ဘီစီ ၁၆၁ ခုနှစ်ရှိ ဂျူး–ရောမ မဟာမိတ်ဖွဲ့မှုသို့ ရောက်ရှိသည်။

အမြင် ၃။ ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် ဒံယေလ ၁၁:၅–၃၉ ကို စာသား၏ဖွဲ့စည်းပုံအပေါ် အခြေခံ၍ အပိုင်းသုံးပိုင်း ခွဲထားသည်။ (၁) ပထမအပိုင်းသည် ဦးချိုငယ် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ဒံယေလ ၁၁:၅–၁၃က သည် ခရစ်ယာန်ဘာသာ ပေါ်ပေါက်လာခြင်းနှင့် အသင်းတော်နှင့် နိုင်ငံတော်အကြား မဟာမိတ်ဖွဲ့မှုများ စတင်လာခြင်း (ကွန်စတန်တင်း၊ ကလိုဗစ်—“အသင်းတော်နှင့် နိုင်ငံတော် ပေါင်းစည်းခြင်း”၊ စာမျက်နှာ ၁၀၃၃ ကိုကြည့်ပါ)၊ အလယ်ခေတ်အတွင်း ခရစ်ယာန်ရောမ၏ အလွဲသုံးစားမှုများနှင့် မတရားမှုများ၊ ခရူးဆိတ်စစ်ပွဲများနှင့် အင်ကွီဇီးရှင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်လာသော အနှောင့်အယှက်များသော ကာလကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဆန့်ကျင်ဘက်ဘက်မှ တုံ့ပြန်မှုတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်လာသည်—အာဗီညွန်ချုပ်နှောင်ခံရခြင်း၊ ပြန်လည်ဆန်းသစ်ရေးခေတ်နှင့် ဆင်ခြင်တုံတရားဝါဒ ပေါ်ပေါက်လာခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။

(၂) နောက်အပိုင်း (၁၁:၁၃ခ–၂၇) သည် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းမှု စတင်ခြင်းမှစ၍ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာပြီး နောက်ဆုံးတွင် ကျဆုံးသွားသည့် လုပ်ငန်းစဉ်ကို ဖော်ပြသည်။ ဤကာလသည် ဘာသာရေးစစ်ပွဲများနှင့် ပြင်းထန်သော နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းမှုများ ဖြစ်ပွားသည့်အချိန်ဖြစ်သည်။ ဤရူပါရုံ၏ အပိုင်းကို စိန့်ဘာသိုလိုမီးနေ့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုနှင့် ဟင်နရီ ၄ က ကက်သလစ်ဘာသာသို့ ပြောင်းလဲရန် ပြုလုပ်ခဲ့သော လျှို့ဝှက်ကြံစည်မှုများနှင့် ဆက်စပ်အသုံးချနိုင်သည်။ ဤအချိန်သည် နိုင်ငံခြားသာသနာပြုလုပ်ငန်းများ ဖွံ့ဖြိုးလာသော ကာလလည်းဖြစ်ပြီး၊ ယေရှုအဖွဲ့ဝင်များ၏ အထောက်အပံ့ဖြင့် အသင်းတော်သည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းသို့ ချဲ့ထွင်သွားခဲ့သည်။ ဤကာလသည် ပြင်သစ်တော်လှန်ရေး၏ ထိတ်လန့်ဖွယ် ထိုးနှက်ချက် (“ဒဏ်ရာ”၊ ဗျာ၊ ၁၃:၁၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ) ဖြင့် အဆုံးသတ်ခဲ့ပြီး၊ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းသော အာဏာ၏ ကျဆုံးခြင်းကို အမှတ်အသားပြုခဲ့သည်။

(၃) ၁၁:၂၈–၃၉ တွင် ရူပါရုံသည် အချိန်စဉ်အလိုက် တိုးတက်မှုကို မလိုက်နာဘဲ အသင်းတော်က ဘုရားသခင်နှင့် ကိုယ်တော်၏လူတို့ကို ဆန့်ကျင်ခြင်းအပေါ် အာရုံစိုက်သည်။ အသင်းတော်၏ မတရားမှုကို ပြစ်တင်ရှုတ်ချထားသည် (“ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာ” နှင့် ကောင်းကင်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်မှ tamid “နေ့စဉ်”/“အစဉ်အမြဲ” ကို ဖယ်ရှားခြင်းတို့ကို ဖော်ပြထားသည်)။ ဤနေရာတွင် ရှုမြင်ထားသော အချိန်ကာလမှာ အပြစ်ဖြေရာနေ့၏ နောက်ဆုံးကာလဖြစ်သည်။

၁၁:၄၀–၄၅။
ပိုမိုနီးကပ်စွာ ကြည့်ရှုခြင်း။

ဤကျမ်းပိုဒ်တွင် မပြည့်စုံသေးသော ပရောဖက်ပြုချက်အချို့ ပါဝင်သည်။ ခရစ်တော်က ပရောဖက်ပြုချက်တစ်ရပ်၏ အပြည့်အစုံ နားလည်မှုသည် ထိုပရောဖက်ပြုချက် အကောင်အထည်ဖော်ပြီးနောက်မှသာ ရရှိလေ့ရှိကြောင်း အကြံပေးခဲ့သည် (ယော၊ ၁၄:၂၉)။ ယင်းသည် ပရောဖက်ပြုချက်တစ်ရပ်ကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရန် မကြိုးစားသင့်ဟု မဆိုလိုသော်လည်း၊ မိမိတို့ ချမှတ်ထားသော အမြင်တစ်ရပ်အပေါ် အတိအကျအခိုင်အမာ မပြောဆိုသင့်ကြောင်း သေချာစွာ ဖော်ပြသည်။ အခန်း ၁၁ ၏ နောက်ဆုံးအခန်းငယ်ခြောက်ခုတွင် မြောက်ဘက်မင်းနှင့် တောင်ဘက်မင်းတို့ကို မည်သူတို့အဖြစ် သတ်မှတ်ရမည်ဆိုသည်မှာ အဒ်ဗန်တစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသူများအကြား ဆွေးနွေးငြင်းခုံစရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ အချို့က ခေတ်သစ်သမိုင်း၏ သတ်မှတ်ထားသောကာလတစ်ခုအတွင်း ခေတ်ပြိုင် ဘာသာရေး–နိုင်ငံရေး ဖြစ်ရပ်များ၌ ဤမင်းများ၏ သတ်မှတ်ချက်များကို ရှာဖွေကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ၁၉ ရာစုအဆုံးနှင့် ၂၀ ရာစုအစတွင် တူရကီ (အော်တိုမန်အင်ပါယာ) ကို မြောက်ဘက်မင်းဟု သတ်မှတ်ခဲ့ကြသော်လည်း ယခုအခါ အဒ်ဗန်တစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသူအများစုသည် မြောက်ဘက်မင်းသည် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာဖြစ်သည်ဟု သဘောတူကြသည်။ စစ်အေးကာလအတွင်း ကွန်မြူနစ်ရုရှား (ဆိုဗီယက်ယူနီယံ) ကို မြောက်ဘက်မင်း သို့မဟုတ် တောင်ဘက်မင်းအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြပြီး၊ ဘာသာရေးကို ပြတ်သားစွာ ဆန့်ကျင်သူဖြစ်သည်ဟု မြင်ခဲ့ကြသည်။ ဆိုဗီယက်ယူနီယံ ပြိုကွဲသွားပြီးနောက် ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် ဆက်လက်အသုံးပြုနိုင်တော့ခြင်း မရှိပါ။ အစ္စရေးကိုယ်တိုင်ကိုလည်း တစ်ချိန်က တောင်ဘက်မင်းအဖြစ် အဆိုပြုခဲ့ကြသည်။ ဒံယေလ ၁၁:၄၀–၄၅ တွင် မျှော်မှန်းထားသော အကောင်အထည်ဖော်မှုကို လက်ရှိဖြစ်ရပ်များအတွင်း ရှာဖွေသူအချို့က ဤနည်းလမ်းကို ယခုတိုင် အသုံးပြုနေကြသည်။ ဤကျမ်းပိုဒ်ကို ဒံယေလနှင့် ဗျာဒိတ်ကျမ်းတို့အကြား ဆက်စပ်မှုအပေါ် အခြေခံ၍ နားလည်ခြင်းက ပိုမိုသင့်လျော်မည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ အကြံပြုလိုသည်။ အဆုံးကာလနှင့် ပတ်သက်သော ဒံယေလ၏ ပရောဖက်ပြုချက်များကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ဖော်ပြထားသော ဗျာဒိတ်ကျမ်းတွင် ထပ်မံချဲ့ထွင်ဖော်ပြထားသည်ဟု ထင်ရှားသည်။ ဝိညာဉ်ရေးရာဗာဗုလုန်သည် နောက်ဆုံးကာလတွင် ဘုရားသခင်၏လူတို့ကို နောက်ဆုံးအကြိမ် နှိပ်စက်မည့်သူဖြစ်မည်ဟု ပရောဖက်ပြုချက်က ဖော်ပြပြီး၊ အမှောင်အင်အားများနှင့် အသင်းတော်၏ နောက်ဆုံးသေမင်းတမန်တိုက်ပွဲကို ဖော်ပြသည် (ဗျာ၊ ၁၂–၁၄)။

အခန်းငယ် ၄၀–၄၅ ရှိ ပရောဖက်ပြုဖြစ်ရပ်များသည် အဆုံးကာလအတွင်း ဖြစ်ပေါ်သည်။ “အဆုံးကာလ” ဟူသော ဝေါဟာရသည် ဒံယေလကျမ်းတွင် ငါးကြိမ် (၈:၁၇; ၁၁:၃၅၊ ၄၀; ၁၂:၄၊ ၉) ပေါ်ပေါက်သော်လည်း အခြားဓမ္မဟောင်းကျမ်းများတွင် သို့မဟုတ် သမ္မာကျမ်းစာပြင်ပ ဟေဗြဲရင်းမြစ်များတွင် မတွေ့ရပါ။ ယင်း၏အဓိပ္ပာယ်ကို နားလည်ရန် သော့ချက်ကို ဒံယေလ ၁၁ ရှိ ရူပါရုံတွင် တွေ့ရသည်။ ဤရူပါရုံ၏ နိဂုံးပိုင်းတွင် သေသူများ၏ ရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်း ဖြစ်ပေါ်မည်ဟု ပရောဖက်ပြုထားသည် (၁၂:၂)။ “အဆုံးကာလ” ဟူသောစကားရပ်ကို မှန်ကန်စွာ နားလည်ရန် သော့ချက်မှာ ဤအဖြစ်အပျက်ပင်ဖြစ်သည်။ ဒံယေလ ၁၂:၄ တွင် ပရောဖက်အား အဆုံးကာလတိုင်အောင် ပရောဖက်ပြုချက်များကို ပိတ်ထား၍ စာအုပ်ကို တံဆိပ်ခတ်ထားရန် ပြောခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် လူများစွာတို့သည် ဒံယေလကျမ်းကို အထူးအာရုံစိုက်၍ ရှာဖွေလေ့လာကြမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုသို့ဖြင့် ဤပရောဖက်ပြုချက်များနှင့်ပတ်သက်သော အသိပညာ တိုးပွားလာမည်။ ၁၂:၄ ရှိ “အဆုံးကာလ” ဟူသော စကားရပ်သည် ၁၁:၃၅၊ ၄၀ ရှိ “အဆုံးကာလ” သို့ ပြန်လည်ရည်ညွှန်းသည်။ ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော အကြောင်းအရာကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားလျှင် ဤကျမ်းပိုဒ်များရှိ “အဆုံးကာလ” သည် ၁၂:၂ တွင် ဖော်ပြထားသော သေသူတို့၏ ရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းမတိုင်မီ ကာလကို ရည်ညွှန်းသည်။ ထိုရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းသည် ဒုတိယအကြိမ်ကြွလာချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်မည်။ ဤသည်ပင် ၁၂:၄ ၏ အဓိပ္ပာယ်လည်း ဖြစ်သည်။ သမိုင်း၏အဆုံးမတိုင်မီ လူတို့သည် ဒံယေလကိုယ်တိုင် ယေရမိ၏ အနှစ်ခုနစ်ဆယ်ပရောဖက်ပြုချက်ကို ရှာဖွေလေ့လာခဲ့သကဲ့သို့ (၉:၂) ဒံယေလ၏ ရူပါရုံများကို လေ့လာရှာဖွေကြမည်။ ဒံယေလ ၇:၂၅ ၏ ၁,၂၆၀ နှစ် ကာလအဆုံးသတ်ပြီးနောက် ၁၉ ရာစုတွင် ဒံယေလ၏ ပရောဖက်ပြုချက်များနှင့်ပတ်သက်သော အသိပညာ အလွန်လျင်မြန်စွာ တိုးပွားလာခဲ့ကြောင်း သမိုင်းမှ သိရသည်။ ထို့ကြောင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ လွှမ်းမိုးမှု ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်သွားခြင်းနှင့်အတူ အဆုံးကာလ စတင်ခဲ့သည်ဟု ကောက်ချက်ချရန် သင့်လျော်သည်။ ထို့ကြောင့် ဒံယေလ ၁၁:၄၀ မှစ၍ ဖြစ်ရပ်များကို ၁၇၉၈ ခုနှစ်နှင့် အဆုံးကာလ ရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းကြားကာလအတွင်း ရှာဖွေရမည်။

အောက်တွင် ဒံယေလနှင့် ဗျာဒိတ်ကျမ်းတို့အကြား ဆက်စပ်မှုကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားထားသော ဒံယေလ ၁၁ ၏ နောက်ဆုံးအခန်းငယ်များကို ဖတ်ရှုနားလည်နိုင်သည့် နည်းလမ်းတစ်ရပ်ကို တင်ပြမည်။ ဒံယေလ ၁၁:၄၀–၄၅ တွင် တောင်ဘက်မင်းကို အဲဂုတ္တုပြည်နှင့် သတ်မှတ်ထားသည်။ ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၅:၂ တွင် ဖာရောဘုရင်က မိမိသည် ဘုရားသခင်ထံ လွတ်လပ်ကြောင်း ကြေညာသည့်အနေဖြင့် “ငါသည် သူ၏စကားကို နားထောင်ရမည့်အကြောင်း ထာဝရဘုရားကား အဘယ်သူနည်း” ဟု မေးခဲ့သည်။ သူသည် ထာဝရဘုရားကို မသိကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ ထိုသို့ဆိုခြင်းသည် ဟေဗြဲလူတို့၏ ဘုရားသခင် တည်ရှိကြောင်းကို သူမသိဟု ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ပါ။ ယင်းသည် ထာဝရဘုရားသည် သူ့အတွက် အရေးမပါကြောင်း သူ၏အမြင်ကိုသာ ဖော်ပြခြင်းဖြစ်ပြီး၊ သူသည် အဲဂုတ္တုဘုရားများကိုသာ လက်အောက်ခံသည်ဟု ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ ဗျာဒိတ် ၁၁:၈ တွင် အဲဂုတ္တုပြည်ကို စစ်မှန်သောဘာသာတရားကို ဆန့်ကျင်သည့်အရာကို ပုံဆောင်ရန် အသုံးပြုထားသည်။ ထို့ကြောင့် ဒံယေလ ၁၁:၄၂ တွင် အဲဂုတ္တုပြည်သည် သမ္မာကျမ်းစာ၏ ဘုရားသခင်မှလွဲ၍ အခြားအရာတစ်ခုခုကိုသာ မိမိတို့၏ ယုံကြည်အားထားရာအဖြစ် ထားရှိသော နိုင်ငံများကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ယင်းတို့တွင် ခရစ်ယာန်မဟုတ်သော ဘာသာများနှင့် လောကီဝါဒ၊ ဘုရားမဲ့ဝါဒများ လွှမ်းမိုးနေသော နိုင်ငံများ ပါဝင်မည်။ နောက်ဆုံးကာလ၏ ဝိညာဉ်ရေးရာဗာဗုလုန်သည် ဤဘုရားမဲ့အာဏာကို နတ်ဆိုးတို့၏ လုပ်ဆောင်မှုများနှင့် ဝိညာဉ်ရေးရာ လှည့်ဖြားမှုများအားဖြင့် အနိုင်ယူ၍ ကျော်လွှားမည်ဟု ပရောဖက်ပြုထားသည် (ဗျာ၊ ၁၃:၁၃–၁၄; ၁၆:၁၃–၁၄)။ ထိုသို့ဖြင့် အဝေးဆုံးသော အာဏာများပင် (လစ်ဗျားနှင့် အီသီယိုးပီးယားတို့ဖြင့် ကိုယ်စားပြုထားသည်) လက်အောက်သို့ ရောက်လာမည် (ဒံ၊ ၁၁:၄၃)။

အခန်းငယ် ၄၀ တွင်လည်း တောင်ဘက်မင်းသည် မြောက်ဘက်မင်းကို တိုက်ခိုက်မည်ဟု ဆိုထားသည်။ မြောက်ဘက်မင်းအား မည်သည့်အာဏာက ပုံဆောင်သနည်း။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် ဗာဗုလုန်သည် မြောက်ဘက်မင်းဖြစ်ပြီး ယုဒနိုင်ငံ၏ ရန်သူဖြစ်သည် (ဥပမာ ယေရမိ၊ ၁:၁၄–၁၅; ၄:၆; ၆:၁၊ ၂၂)။ ဗျာဒိတ်ကျမ်းတွင် ဗာဗုလုန်သည် ဝိညာဉ်ရေးရာ ရောမအတွက် လျှို့ဝှက်အမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မြောက်ဘက်မင်းသည် အဆုံးကာလ၏ ဝိညာဉ်ရေးရာ ရောမကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ယင်းသည် မိမိကိုယ်ကို ချီးမြှောက်မည့် မင်းသည်လည်း ဝိညာဉ်ရေးရာ ရောမကို ကိုယ်စားပြုသည်ဟု ဖော်ပြထားသော ဒံယေလ ၁၁:၃၆–၃၉ နှင့် ကိုက်ညီသည်။

မြောက်ဘက်မင်းသည် တောင်ဘက်မင်းနှင့် စစ်တိုက်ရန် သွားရာလမ်းတွင် ဘုရားသခင်၏လူတို့ နတ်ဆိုးတို့၏ လှည့်ဖြားမှုအတွင်း အသက်ရှင်နေသည့် သန့်ရှင်းသော/လှပသောမြေကို ဖြတ်သန်းသွားမည်။ သူသည် လူများစွာကို ဖြိုဖျက်အနိုင်ယူမည်ဖြစ်သော်လည်း ဧဒုံ၊ မောဘနှင့် အမ္မုန်တို့သည် လွတ်မြောက်ကြမည်။ ယခုအခါ ထိုနိုင်ငံများ မတည်ရှိတော့သော်လည်း သူတို့၏သားစဉ်မြေးဆက်များသည် ဂျော်ဒန်နိုင်ငံတွင် ရှိနေကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဤကျမ်းပိုဒ်ကို စာသားအတိုင်း နားလည်ရန် မမျှော်လင့်သင့်ပါ။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် ဤနိုင်ငံများသည် ဟေဗြဲလူမျိုးတို့နှင့် ဆက်နွှယ်သော်လည်း ဘုရားသခင်၏လူတို့၏ ရန်သူများအားလုံး ဖြစ်ကြသည် (ဧဒုံသည် ဧသောမှ၊ မောဘနှင့် အမ္မုန်သည် လောတမှ ဆင်းသက်သည်)။ ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ကျေးဇူးတော်အားဖြင့် ထိုသူတို့ထဲမှ အကြွင်းအကျန်တစ်စုကို ကယ်တင်မည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည် (ဟေရှာယ ၁၁:၁၄ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ပရောဖက်အာမုတ်အားဖြင့် မိမိ၏နာမတော်ကို ခံယူသော တစ်ပါးအမျိုးသား/နိုင်ငံများအားလုံး (အာမုတ် ၉:၁၂) သည် မေရှိယနိုင်ငံတော်၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်မည်ဟု ဘုရားသခင် ပရောဖက်ပြုခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဧဒုံ၊ မောဘနှင့် အမ္မုန်တို့သည် အဆုံးကာလတွင် ဗျာဒိတ် ၁၈:၄ ၏ ခေါ်သံကို ကြား၍ ဗာဗုလုန်မှ ထွက်လာသူများကို ကိုယ်စားပြုသည်ဟု အဆိုပြုနိုင်သည်။ ဘုရားသခင်၏လူတို့ကို ခရစ်ယာန်အသိုင်းအဝိုင်းအားလုံးတွင် တွေ့ရှိနိုင်ပြီး အချို့ကို ကမ္ဘာ့ဘာသာတရားများအကြား၌ပင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် အဆုံးကာလသို့ ချဉ်းကပ်လာသည်နှင့်အမျှ ထိုဘာသာတရားများအတွင်း ဘုရားသခင်သည် အထူးအမှုတော်တစ်ရပ်ကို ပြုလုပ်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ကိုးကွယ်သူများစွာသည် ဘုရားသခင်၏ အကြွင်းအကျန်လူတို့နှင့် ပူးပေါင်းလာကြမည်။ ဗာဗုလုန်မှ ထွက်ပြေးခြင်းသည် ဇိအုန်တောင်ပေါ်တွင် ခိုလှုံရာရှာဖွေခြင်းနှင့် အတူတူပင်ဖြစ်သည် (ယောလ ၂:၃၂)။

မြောက်ဘက်မင်းသည် အဲဂုတ္တုပြည်၊ တစ်နည်းအားဖြင့် တောင်ဘက်မင်း၏နိုင်ငံကို သိမ်းပိုက်ရမည် (ဒံ၊ ၁၁:၄၂)။ သို့သော် ဤအောင်ပွဲကို အချိန်တိုတောင်းစွာသာ ခံစားရမည်ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ အရှေ့နှင့် မြောက်အရပ်မှ သတင်းသည် သူ့ကို ထိတ်လန့်စေမည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၄၄)။ မြောက်ဘက်မင်းကို စိုးရိမ်ပူပန်စေမည့် သတင်းသည် ဗာဗုလုန်၏ လျှို့ဝှက်ချက်များကို ဖော်ထုတ်၍ ၎င်း၏ကျဆုံးခြင်းကို ကြေညာသော ဗျာဒိတ် ၁၈:၁–၄ ၏ သတင်းဖြစ်နိုင်သည်။ ထိုအချိန်သည် ဗာဗုလုန်သည် အာဏာအပြည့်အဝရှိသကဲ့သို့ ထင်ရသောအချိန်ဖြစ်သည်။ အခြားဖြစ်နိုင်ခြေတစ်ရပ်မှာ အရှေ့အရပ်မှ မင်းများသည် ချီတက်လာမည် (ဗျာ၊ ၁၆:၁၂)၊ အာမဂေဒုန်တွင် ဝိညာဉ်ရေးရာ စစ်ပွဲ၌ ပါဝင်တိုက်ခိုက်မည် (အခန်းငယ် ၁၆) ဟူသော ကြေညာချက်ဖြစ်သည်။

အခန်းသည် မြောက်ဘက်မင်းက အရှေ့အရပ်မှလာသော သတင်း၏ စိန်ခေါ်မှုကို ရင်ဆိုင်ရန် ကြိုးစားမည်ဖြစ်သော်လည်း မိမိအဆုံးသို့ ရောက်၍ မည်သူမျှ မကူညီနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြချက်ဖြင့် အဆုံးသတ်သည် (ဒံ၊ ၁၁:၄၅)။ သူသည် ရှုံးနိမ့်မည် (ဗျာ၊ ၁၆:၁၇–၂၁ ကိုကြည့်ပါ)။ ယေဘုယျအားဖြင့် သတ္တမနေ့အဒ်ဗန်တစ်များသည် အခန်းငယ် ၄၀–၄၅ ၏ အကောင်အထည်ဖော်မှုသည် အနာဂတ်တွင် ဖြစ်ပေါ်မည်ဟု ယူဆခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဤပရောဖက်ပြုချက်အပိုင်းကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုမှု မည်သည့်အရာမဆို ယာယီအမြင်သာ ဖြစ်သည်။

၁၂:၁–၄။
မိက္ခေလထမြောက်ခြင်း။

အခန်း ၁၁ ရှိ ရူပါရုံ၏ နိဂုံးပိုင်းကို ၁၂:၁–၄ တွင် တွေ့ရသည်။ ယင်းသည် ဘုရားသခင်၏အင်အားများနှင့် စာတန်၏အင်အားများအကြား နောက်ဆုံးတိုက်ပွဲနှင့် သန့်ရှင်းသူတို့၏ ကယ်တင်ခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ ခရစ်တော်သည် ကောင်းကင်တိမ်များပေါ်တွင် ပေါ်ထွန်းလာသောအခါ ဖြောင့်မတ်သူတို့၏ သေဆုံးပြီးသူများသည် မိမိတို့၏သင်္ချိုင်းများမှ ကယ်နုတ်ခြင်းခံရမည်။ အသက်စာစောင်၌ ရေးမှတ်ထားသူများ၊ သိုးသငယ်၏သွေးအားဖြင့် အပြစ်များကို ခွင့်လွှတ်ခြင်းခံရသူများနှင့် ယခု မိမိတို့၏ကယ်တင်ခြင်း၏ ပြည့်စုံခြင်းကို ခံစားကြမည့်သူများသာ ကယ်တင်ခြင်းခံရမည်။

၁၁:၄၅ နှင့် ၁၂:၁ အကြား အခန်းခွဲထားခြင်းသည် ကံမကောင်းလှပေ။ အကြောင်းမှာ အခန်း ၁၁ ၏ ရူပါရုံသည် ၁၁:၄၅ တွင် မဟုတ်ဘဲ ၁၂:၄ တွင် အဆုံးသတ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ၁၂:၁ တွင် ဖော်ပြထားသော “ထိုအချိန်” သည် ရှေ့အခန်းငယ်တွင် ဖော်ပြခဲ့သော အချိန်ကာလကို ရည်ညွှန်းသည်။ အခန်း ၁၂ ၏ ပထမအခန်းငယ်သုံးခုသည် အခန်း ၁၁ တွင် အကျယ်တဝင့် ဆွေးနွေးထားသော ပဋိပက္ခ၏ အဆုံးသတ်ကို ဖော်ပြသည်။ ထိုအချိန်တွင် မိက္ခေလသည် “ထမြောက်” သို့မဟုတ် “ရပ်တည်” ရန် ဘုရားသခင်က သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ “ရပ်တည်ရန်” သို့မဟုတ် “ထမြောက်ရန်” ဟူသော ‘amad စကားလုံးကို ဤရှည်လျားသော ရူပါရုံတွင် ထပ်ခါတလဲလဲ အသုံးပြုထားသည် (၁၁:၂–၄၊ ၇၊ ၁၆၊ ၂၀–၂၁)။ အသုံးပြုထားသည့်အကြိမ်တိုင်းတွင် မင်းသစ်တစ်ပါးက နန်းတက်ခြင်း သို့မဟုတ် အာဏာသစ်တစ်ရပ်အဖြစ် မိမိကိုယ်ကို ထူထောင်ခြင်းကို ရည်ညွှန်းသည်။ မိက္ခေလ ရပ်တည်သောအခါ အုပ်စိုးခွင့်ကို ခံယူမည်။ ဂျူးစာပေများတွင် မိက္ခေလကို ကောင်းကင်တရားရုံး၌ စာတန်၏ စွပ်စွဲချက်များမှ အစ္စရေးကို ကာကွယ်ပေးသော ကောင်းကင်တမန်အဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ထိုနည်းတူ ခရစ်တော်သည် နောက်ဆုံးရင်ဆိုင်တိုက်ပွဲတွင် မိမိ၏လူတို့ဘက်မှ အပြစ်ကင်းကြောင်း သက်သေပြမည့်သူအဖြစ် ပရောဖက်ပြုထားသည်။

မိက္ခေလသည် ကောင်းကင်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်၌ မိမိ၏အမှုတော်ကို ပြီးစီးပြီး၊ ကြိုတင်တရားစီရင်ခြင်း အဆုံးသတ်ပြီးနောက် ထမြောက်မည်။ ခမည်းတော်ရှေ့၌ ကြားဝင်ဖျန်ဖြေပေးမည့်သူ မရှိတော့သောကြောင့် ကရုဏာတံခါး ပိတ်သွားမည်ဖြစ်ပြီး၊ ဆင်းရဲဒုက္ခကာလ စတင်မည် (၁၂:၁; ဗျာ၊ ၂၂:၁၁ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ “မြေမှုန့်၌ အိပ်ပျော်နေသောသူများ” အများအပြားသည် ထာဝရအသက်ရရှိရန်ဖြစ်စေ၊ ထာဝရအပြစ်ဒဏ်ခံရန်ဖြစ်စေ နိုးထလာကြမည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့အား ပြောထားသည် (၁၂:၂)။ ယခင်က ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း ဤဖော်ပြချက်တွင် ဖြောင့်မတ်သူနှင့် ဆိုးသွမ်းသူအချို့ ပါဝင်သော အထူးရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းလည်း ပါဝင်သည် (မ၊ ၂၆:၆၄; ဗျာ၊ ၁:၇)။ ယင်းသည် ဒုတိယအကြိမ်ကြွလာချိန်၌ ဖြောင့်မတ်သူများသာ ရှင်ပြန်ထမြောက်ကြမည့် ယေဘုယျရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်း မဖြစ်မီ မကြာမီ ဖြစ်ပေါ်မည် (ဒံ၊ ၁၂:၁၃; ၁ သက်၊ ၄:၁၆–၁၇)။ ဆိုးသွမ်းသူတို့၏ ရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းသည် နှစ်တစ်ထောင်အကြာတွင် ဖြစ်ပေါ်မည် (ဗျာ၊ ၂၀:၄–၆)။

လူအများကို ဖြောင့်မတ်ခြင်းသို့ ဦးဆောင်ရန် သို့မဟုတ် ပြန်လည်လှည့်ပေးရန် (စာသားအရ “ဖြောင့်မတ်စေရန်”) နှင့် ကြယ်များကဲ့သို့ ထွန်းလင်းရန် ဖြစ်မည့်သူများကို ရည်ညွှန်းခြင်း (ဒံ၊ ၁၂:၃) သည် အလွန်ခက်ခဲသော အခြေအနေများအောက်တွင်ပင် သခင်ဘုရားအတွက် သစ္စာရှိစွာ အမှုဆောင်နေသူအားလုံးအတွက် အားပေးမှုဖြစ်သည်။ သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော်၏ သြဇာနှင့် တန်ခိုးအောက်တွင် လူတို့ ပြောင်းလဲလာခြင်းကို မြင်ရခြင်းထက် ပို၍ကြီးမားသော ဝမ်းမြောက်ခြင်း မရှိပါ။ သူတို့ကို နိုင်ငံတော်အတွင်း မြင်ရခြင်းသည် ဘုရားသခင်၏ အမှုတော်ဆောင်များအတွက် အလွန်ကောင်းမြတ်သော ဆုလာဘ်ဖြစ်မည်။

ဒံယေလအား အဆုံးကာလတိုင်အောင် စာအုပ်/စာလိပ်ကို တံဆိပ်ခတ်ထားရန် ပြောခဲ့သည်။ ယင်းသည် “အဆုံးကာလ” သည် ပိတ်ထားသော ဒံယေလကျမ်း၏ အပိုင်းများကို တံဆိပ်ဖြုတ်ဖွင့်လှစ်ခြင်းနှင့်အတူ စတင်သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ အဆုံးကာလနှင့် ပတ်သက်၍ လူများစွာသည် လျင်မြန်စွာ ဟိုမှဒီသို့ သွားလာကြမည်ဟု ပရောဖက်ပြုထားသည်။ ဤအရာသည် ၁၉ ရာစုအဆုံးပိုင်းမှစ၍ ကားများ သို့မဟုတ် လေယာဉ်များကို တီထွင်လာခြင်းကို ရည်ညွှန်းခြင်းမဟုတ်ပါ။ ဤနေရာတွင် အသုံးပြုထားသော ဟေဗြဲစကားလုံးသည် တစ်ခါတစ်ရံ ရှာဖွေခြင်းနှင့် ဆက်စပ်အသုံးပြုထားသည် (ယေရမိ ၅:၁; အာမုတ် ၈:၁၂; ဇာခရိ ၄:၁၀ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ အဆုံးကာလ စတင်ပြီးနောက် ဒံယေလကျမ်းကို တံဆိပ်ဖြုတ်ဖွင့်လှစ်သောအခါ ၎င်း၏ပရောဖက်ပြုချက်များနှင့် ပတ်သက်သော အသိပညာ တိုးပွားလာမည်။

၁၂:၅–၁၃

နိဂုံးပိုင်း

ဒံယေလသည် ၁၀:၄ တွင် ရှိခဲ့သည့်အတိုင်း တိဂရစ်မြစ်နားတွင် ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ယခုတွင် သူသည် ကောင်းကင်သတ္တဝါနှစ်ပါးအကြား စကားပြောဆိုမှုကို ကြားမိပြီး နောက်ဆုံးတွင် ထိုစကားဝိုင်းတွင် ပါဝင်လာသည် (နိဂုံးပိုင်းနှင့် စာပေဆိုင်ရာ ဆက်စပ်မှုအတွက် အခန်း ၁၀ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤကျမ်းပိုဒ်သည် ဒံယေလ ၈:၁၃–၁၄ နှင့် နည်းလမ်းများစွာဖြင့် အပြိုင်ဖြစ်သည်။ နှစ်ခုစလုံးသည် မြစ်တစ်စင်း၏အနီးတွင် ဖြစ်ပေါ်ပြီး၊ အမည်မဖော်ထားသော ကောင်းကင်သတ္တဝါနှစ်ပါး ပါဝင်ကာ “မည်မျှကြာမည်နည်း” ဟူသော မေးခွန်းကို မေးကြသည် (၁၂:၆)။ ဤအရာသည် အခန်း ၁၁ ရှိ ရူပါရုံသို့ ပြန်လည်ရည်ညွှန်းသည်။ ဂါဗြေလသည် အနာဂတ်တွင် ဘုရားသခင်၏လူတို့အပေါ် မည်သို့ဖြစ်ပျက်မည်ကို နားလည်စေရန် ဒံယေလအား ဤမျှရှည်လျားသော ရှင်းလင်းချက်ကို ပေးခဲ့သည် (၁၀:၁၄)။ ဤကျမ်းပိုဒ်တွင်လည်း ဗျာဒိတ် ၁၀ နှင့် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ၊ အကြောင်းအရာဆိုင်ရာ တူညီမှုများစွာ ရှိသည်။

ထို့နောက် အခြားကောင်းကင်သတ္တဝါနှစ်ပါး ပေါ်လာပြီး၊ ထိုသူတို့ထဲမှ တစ်ပါးက ပိတ်ချောအဝတ်ကို ဝတ်ဆင်ထားသော မိက္ခေလအား ဒံယေလနှင့် ပိုမိုသောအချက်အလက်များကို မျှဝေရန် ရည်ရွယ်သည့် မေးခွန်းတစ်ခု မေးသည်။ အဖြေမှာ အချိန်တစ်ချိန်၊ အချိန်များနှင့် အချိန်တစ်ဝက် ကြာမည်ဖြစ်ပြီး၊ သန့်ရှင်းသောလူတို့၏ အာဏာသည် လုံးဝချိုးဖဲ့ခံရသောအခါ ထိုကာလ အဆုံးသတ်မည်ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဤအရာသည် အဆုံးကာလကို ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ၏ အမြင့်ဆုံးလွှမ်းမိုးမှုနှင့် နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းမှု သုံးနှစ်ခွဲကာလ (၁,၂၆၀ နှစ်) အပြီးတွင် ရှိသောကာလအဖြစ် သတ်မှတ်ပေးသည် (“သမ္မာကျမ်းစာ၏ အနာဂတ္တိပရောဖက်ပြုချက်များကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခြင်း”၊ စာမျက်နှာ ၄၆ ကိုကြည့်ပါ)။

အခန်းငယ် ၁၁ တွင် အချိန်နှင့်ဆိုင်သော ပရောဖက်ပြုချက်အသစ်တစ်ရပ်ကို မိတ်ဆက်ထားသည်။ tamid (“နေ့စဉ်”/“အစဉ်အမြဲ”) ကို ဖယ်ရှားခြင်းအကြောင်းကို ဒံယေလကျမ်းတွင် သုံးကြိမ် ဖော်ပြထားသည် (၈:၁၁; ၁၁:၃၁; ၁၂:၁၁)။ သို့သော် ၁၂:၁၁ တွင်သာ ယင်းကို အချိန်ကာလတစ်ခုနှင့် ဆက်စပ်ထားသည် (“...အချိန်မှစ၍ ၁,၂၉၀ ရက်”)။ ဒံယေလ ၁၁:၃၁ နှင့် ၁၂:၁၁ တို့အကြား အရေးကြီးသော တူညီမှုများ ရှိသည်။ ကျမ်းပိုဒ်နှစ်ခုစလုံးတွင် tamid (“နေ့စဉ်”/“အစဉ်အမြဲ”) ကို ဖယ်ရှားခြင်းသည် ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာကို တည်ထောင်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။

ဤကျမ်းပိုဒ်နှစ်ခုသည် အပြတ်အသတ် အပြိုင်ဖြစ်ပြီး သမိုင်းတွင် တူညီသောအဖြစ်အပျက်များကို ရည်ညွှန်းသည်။ ၁၁:၃၁ သည် အတိတ်ကာလကို ရည်ညွှန်းသောကြောင့် ၁၂:၁၁ လည်း ထိုနည်းတူ အတိတ်ကာလကို ရည်ညွှန်းရမည်။ ဒံယေလ ၈:၁၁ တွင် tamid (“နေ့စဉ်”/“အစဉ်အမြဲ”) သည် ပူဇော်သက္ကာမစ္ဆာနှင့် အပြစ်ဝန်ခံခြင်းစနစ်မှတစ်ဆင့် ယဇ်ပုရောဟိတ်များ၏ အမှုဖြင့် အစားထိုးယူဆောင်ခြင်းခံခဲ့ရသော ခရစ်တော်၏ ကြားဝင်အမှုတော်ကို ရည်ညွှန်းကြောင်း ကျွန်ုပ်တို့ တွေ့မြင်ခဲ့သည်။ မစ္ဆာတိုင်းတွင် ခရစ်တော်ကို အသစ်တစ်ဖန် ပူဇော်သကဲ့သို့ ပြုခြင်းအားဖြင့် ကောင်းကင်ဘုံ၌ ခရစ်တော်၏ အမှုတော်ကို လူတို့၏မျက်မှောက်မှ ဖယ်ရှားလိုက်သည်။ ၁,၂၉၀ ကာလသည် အခြားတစ်လ ထပ်မံပေါင်းထည့်ထားသော ပရောဖက်ပြုကာလ ၁,၂၆၀ ရက်ကို အခြေခံထားသောကြောင့် (၁,၂၆၀ + ၃၀ = ၁,၂၉၀) အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရာတွင် နှစ်–ရက်နိယာမကို အသုံးပြုရမည်။ ထပ်ပေါင်းထားသော တစ်လသည် ပရောဖက်ပြုဖြစ်ရပ်များ၏ အစကို ညွှန်ပြပြီး၊ ၁,၂၆၀ နှစ်ကာလသည် ၁၇၉၈ ခုနှစ်ရှိ ကာလ၏အဆုံးကို အလေးပေးဖော်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် ဤပရောဖက်ပြုချက်တွင် ဖော်ပြထားသော လုပ်ငန်းစဉ်သည် ၆ ရာစုတွင် စတင်ခဲ့သည် (၁၇၉၈ − ၁,၂၉၀ = အေဒီ ၅၀၈)။ သမိုင်းစဉ်အလိုက် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုနည်းကို အသုံးပြုလျှင် ၁,၂၉၀ နှစ်ကာလသည် အေဒီ ၅၀၈ တွင် စတင်ခဲ့မည်။

အေဒီ ၅၀၈ မတိုင်မီ တစ်ချိန်ချိန်တွင် သို့မဟုတ် သမိုင်းပညာရှင်အချို့က ဆိုသကဲ့သို့ အေဒီ ၅၀၈ ခုနှစ်တွင် ရောမကက်သလစ်ဘာသာဝင် ဖြစ်လာခဲ့သော ဖရန့်ခ်မင်း ကလိုဗစ်သည် ကက်သလစ်ဘာသာဝင် မင်းသမီး ကလိုတီလ်ဒါနှင့် လက်ထပ်ထားသူဖြစ်သည်။ ရောမအင်ပါယာကို ဖြိုခွဲခဲ့သော အခြားဂျာမန်လူမျိုးစုအားလုံးသည် အာရိယန်များဖြစ်ကြသည် (“အသင်းတော်နှင့် နိုင်ငံတော် ပေါင်းစည်းခြင်း”၊ စာမျက်နှာ ၁၀၃၃ ကိုကြည့်ပါ)။ ထို့ကြောင့် ရောမမြို့ရှိ ပုပ်ရဟန်းမင်းကို ဆန့်ကျင်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ အေဒီ ၅၀၇ တွင် ဗီဇီဂေါ့သ်တို့အပေါ် ကြီးမားသောအောင်ပွဲ ရရှိပြီးနောက် ကလိုဗစ်သည် အောင်ပွဲအခမ်းအနား ကျင်းပရန် အေဒီ ၅၀၈ တွင် တူးရ်မြို့သို့ သွားခဲ့သည်။ တူးရ်မြို့၏ ဂရေဂိုရီ၏ မှတ်တမ်းအရ ကလိုဗစ်သည် အင်ပါယာအရာရှိများ၏ ဝတ်စုံကို ဝတ်ဆင်ထားသည်။ ဖရန့်ခ်တို့သည် မြင့်တက်လာနေသော ရောမအသင်းတော်နှင့် ပူးပေါင်းခဲ့သည့် ပထမဆုံး အရပ်ဘက်အာဏာ ဖြစ်လာသည်။ ထို့ကြောင့် ပြင်သစ်ကို ရောမကက်သလစ်အသင်းတော်၏ သမီးအကြီးဆုံးဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။

ထိုအချိန်တွင် အရပ်ဘက်အာဏာနှင့် ဘာသာရေးအာဏာ (ဖရန့်ခ်တို့နှင့် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာ) ပေါင်းစည်းခြင်းသည် ပျက်စီးစေသော စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ်အရာကို တည်ထောင်ရာတွင် အရေးကြီးသော ခြေလှမ်းတစ်ရပ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် ယင်းသည် သမ္မာတရားကို မြေကြီးပေါ်သို့ ပစ်ချပြီး မိမိတို့၏ ဘာသာရေးသွန်သင်ချက်များကို အတင်းအကျပ် လိုက်နာစေရန် အင်အားအသုံးပြုသော ဘာသာရေး–နိုင်ငံရေးစနစ် ဖြစ်သည်။ သမိုင်း၏ ထူးဆန်းသောဖြစ်ရပ်များထဲမှ တစ်ခုမှာ ၁,၂၉၀ နှစ်ကာလ၏ အစတွင် ပုပ်ရဟန်းမင်းအာဏာကို ကူညီပေးခဲ့သော ပြင်သစ်သည် ဤကာလအဆုံးတွင် ထိုအာဏာ၏ ကျဆုံးခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သော အာဏာတစ်ရပ်တည်း ဖြစ်လာခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ အလယ်ခေတ်အသင်းတော်၏ အမြင့်ဆုံးလွှမ်းမိုးမှုသည် ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့ကြောင်း သမိုင်းမှ သိရသည်။ ထိုအချိန်တွင် ပုပ်ရဟန်းမင်း ပီယပ်စ် ၆ ကို နပိုလီယံ၏ စစ်တပ်က ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။

အခန်းငယ် ၁၂ တွင် အချိန်နှင့်ဆိုင်သော ပရောဖက်ပြုချက်အသစ်တစ်ရပ်ကို ထပ်မံမိတ်ဆက်ထားသည်။ ၁,၃၃၅ ရက်/နှစ်ကာလ၏ အစအတွက် သီးခြားဖြစ်ရပ်တစ်ရပ်ကို ဖော်ပြထားခြင်း မရှိသော်လည်း ယင်းသည် ၁,၂၉၀ ရက်ကာလကို တိုးချဲ့ထားခြင်းဖြစ်သည် (ယခင်ပရောဖက်ပြုကာလသို့ တစ်လခွဲ ထပ်ပေါင်းထားသည်—၁,၂၉၀ + ၃၀ + ၁၅ = ၁,၃၃၅)။ ပရောဖက်ပြုချက်သည် ဆက်လက်စောင့်မျှော်နေသူများအား အထူးမင်္ဂလာရရှိမည်ဟုသာ ကတိပြုသည်။ အကြောင်းအရာအရ ဤပရောဖက်ပြုကာလသည် ၁,၂၉၀ ရက်ကာလ စတင်သည့်အချိန်တည်းက စတင်ခဲ့သည်ဟု ယူဆရန် အဖြစ်နိုင်ဆုံးဖြစ်သည်။ ၁,၃၃၅ ရက်ကာလသည် ၁,၂၉၀ ရက်ကာလနှင့် တစ်ချိန်တည်း မစတင်ခဲ့ပါက၊ ဒံယေလကျမ်းရှိ အခြားအချိန်ပရောဖက်ပြုချက်များနှင့် မတူဘဲ သမိုင်းဆိုင်ရာ စတင်မှတ်တိုင်မရှိသော တစ်ခုတည်းသော အချိန်ပရောဖက်ပြုချက် ဖြစ်လာမည်။ ထို့ကြောင့် ယင်းသည် ဒံယေလကျမ်းရှိ အခြားအချိန်ပရောဖက်ပြုချက်များ၏ သဘောသဘာဝနှင့် မကိုက်ညီပါ။ ထို့ကြောင့် ၁,၃၃၅ ပရောဖက်ပြုရက်များသည် ၁၈၄၃ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ ဤအချိန်ကာလသည် ၁၈၄၄ ခုနှစ်တွင် အဆုံးသတ်ခဲ့သော နှစ် ၂,၃၀၀ ပရောဖက်ပြုချက်နှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေသည်။ ၁,၃၃၅ ရက်နှင့် ညနေခင်းနှင့် နံနက် ၂,၃၀၀ တို့သည် “မည်မျှကြာမည်နည်း” ဟူသော မေးခွန်းတစ်ခုတည်းကို ဖြေကြားကြသည် (၈:၁၃; ၁၂:၆)။ ထိုသို့ဖြင့် ပရောဖက်ပြုကာလနှစ်ခုကို ဆက်စပ်ပေးပြီး၊ ထိုနောက်တွင် အချိန်နှင့်ဆိုင်သော ပရောဖက်ပြုချက်များ မရှိတော့ပါ (ဗျာ၊ ၁၀:၅–၆)။ ပထမကောင်းကင်တမန်၏ သတင်းစကား (ဗျာ၊ ၁၄:၆–၇) ကို ဥရောပနှင့် အမေရိကတိုက်များတွင် ကြေညာခဲ့သော ထိုခရစ်တော်ကြွလာမည်ကို မျှော်လင့်သည့်ကာလ၌ အသက်ရှင်ခဲ့သူများသည် ပရောဖက်ပြုချက်၏ အကောင်အထည်ဖော်မှုကို မြင်တွေ့ရသဖြင့် မင်္ဂလာရှိကြသည်။ ထို့နောက် ဤသတင်းစကားကို ဘုရားသခင်၏ အဆုံးကာလအကြွင်းအကျန်လူတို့က ဗျာဒိတ် ၁၄:၆–၁၂ ရှိ ကောင်းကင်တမန်သုံးပါး၏ သတင်းစကားများကို အပြည့်အဝ ကြေညာခြင်းဖြင့် ဆက်လက်ကြသည် (ဗျာ၊ ၁၂:၁၇)။

ဒံယေလ၏ နိဂုံးပိုင်းနှင့် အခန်း ၇–၁၁ အကြား ဆက်စပ်မှုများသည် ရှင်းလင်းသည်။ ဥပမာအားဖြင့် (၁) ဒံယေလ ၇ နှင့် ၈ ရှိ ဦးချိုငယ်သည် သမိုင်းဆိုင်ရာ အာဏာတစ်ရပ်တည်းကို ရည်ညွှန်းသောကြောင့် ၈:၁၁ နှင့် ၁၂:၁၁ ရှိ tamid (“နေ့စဉ်”/“အစဉ်အမြဲ”) ကို ဖယ်ရှားခြင်းသည် အတိတ်ကာလ၏ တူညီသော သမိုင်းဖြစ်ရပ်ကို ရည်ညွှန်းရမည်။ (၂) ၇:၂၅ နှင့် ၁၂:၇ ရှိ ကျမ်းစာစာသားများအကြား အကြောင်းအရာနှင့် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ ဆက်စပ်မှု အလွန်ခိုင်မာသည်။ ၁၂:၇ ရှိ သန့်ရှင်းသောလူတို့၏ အာဏာကို ချိုးဖဲ့ခြင်းသည် သုံးနှစ်ခွဲ ကြာမြင့်မည်ဖြစ်ပြီး၊ ၇:၂၅ ရှိ သန့်ရှင်းသူတို့ကို နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းသည်လည်း သုံးနှစ်ခွဲ ကြာမြင့်မည်။ (၃) အချိန်နှင့်ဆိုင်သော ပရောဖက်ပြုချက်အားလုံးတွင် နှစ်–ရက်နိယာမကို အသုံးပြုထားသည်။ ၁,၂၉၀ နှင့် ၁,၃၃၅ ရက်တို့သည် ၇:၂၅ နှင့် ၁၂:၇ တွင် အချိန်တစ်ချိန်၊ အချိန်များနှင့် အချိန်တစ်ဝက်အဖြစ် ဖော်ပြထားသော ၁,၂၆၀ ရက်၏ တိုးချဲ့မှုများအဖြစ် ပရောဖက်ပြုထားသည်။ ၁,၂၉၀ နှင့် ၁,၃၃၅ ရက်ကာလများသည် ၁,၂၆၀ ရက်ကို အခြေခံထားပြီး၊ ၁,၂၆၀ ရက်သည် နှစ်များဖြစ်သောကြောင့် ၁,၂၉၀ နှင့် ၁,၃၃၅ ရက်များတွင်လည်း နှစ်–ရက်နိယာမကို အသုံးပြုသည်။

ကျမ်းသည် ဒံယေလအတွက် သတင်းစကားနှစ်ရပ်ဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ သူသည် အနားယူမည့်အချိန်တိုင်အောင်—သေခြင်းကို ရည်ညွှန်းသည့် နူးညံ့သောအသုံးအနှုန်းတစ်ရပ်ဖြစ်သည် (ယောဘ ၃:၁၃၊ ၁၆၊ ၂၆ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)—မိမိ၏အသက်တာကို ဆက်လက်နေထိုင်ရန် တိုက်တွန်းခြင်းခံရသည်။ သို့သော် သေခြင်းသည် အဆုံးစွန်သော အဆုံးသတ်မဟုတ်ပါ။ အကြောင်းမှာ အဆုံးကာလနှင့် ဆက်စပ်သော ယေဘုယျရှင်ပြန်ထမြောက်ခြင်းတွင် သူသည် မိမိ၏အမွေကို ခံယူရန် ထမြောက်လာမည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ကျမ်းသည် ဤကျမ်းတစ်လျှောက် ထင်ရှားသော မျှော်လင့်ခြင်းအကြောင်းအရာသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ ဆိုးယုတ်သောအင်အားများသည် သမိုင်းတစ်လျှောက် ဘုရားသခင်၏အစီအစဉ်ကို ဆန့်ကျင်၍ ဘုရားသခင်၏လူတို့ကို ဖိနှိပ်ကြမည်ဖြစ်သော်လည်း အဆုံးတွင် သူတို့သည် ဒံယေလနှင့်အတူ မိမိတို့၏အမွေကို ခံယူကြမည်။ ဤကျမ်း၏အကြောင်းအရာအရ ထိုအမွေသည် ဘုရားသခင်၏နိုင်ငံတော် ဖြစ်သည်။ ယင်းကို လူသား၏သားတော်၊ ပထမအကြိမ်ကြွလာခြင်းကို ဒံယေလ ၉ တွင် ရှင်းလင်းစွာ ကြေညာထားသော မေရှိယ၏ အမှုတော်အားဖြင့် သူတို့ပိုင်ဆိုင်ရမည်။ ထိုအခန်းတွင် မေရှိယကို ယဇ်ကောင်နှင့် ယဇ်ပုရောဟိတ်မင်းအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ကိုယ်တော်၏ ဒုတိယအကြိမ်ကြွလာခြင်းတွင် ကိုယ်တော်၏ရန်သူများနှင့် မြေကြီးပေါ်ရှိ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော နိုင်ငံများသည် ဖျက်ဆီးခံရမည်။ ဤအံ့ဖွယ်သော မျှော်လင့်ခြင်းကို ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် ပိုမိုအသေးစိတ် ဖော်ပြပေးမည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဤအရာသည် လူသားတို့အတွက် တစ်ခုတည်းသော မျှော်လင့်ချက် ဖြစ်သည်။