အခန်းကြီး - (၉ - ၁၀)

 

၉:၁–၅၇

အစ္စရေး၏ ဘုရင်စနစ် စမ်းသပ်မှု

အခန်း ၉ သည် ဂိဒေါင်နှင့် သူ၏မိသားစုအကြောင်းကို ဆက်လက်၍ ပိုမိုဖော်ပြသည်။ ဂိဒေါင်၏သား အဘိမေလက်သည် မိမိ၏ညီအစ်ကိုများကို သတ်ပြီးနောက် မင်းဖြစ်လာသည် (အခန်းငယ် ၁–၆)။ ယောသံ၏ ပုံပြင်က အဘိမေလက်နှင့် ရှေခင်တို့၏ ပျက်စီးခြင်းကို ကြိုတင်ဆုံးဖြတ်ပေးခဲ့ပြီး (အခန်းငယ် ၇–၂၁) မကြာမီ ပြည့်စုံလာခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၂၂–၅၇)။

၉:၁–၆

အဘိမေလက်၏ ပူးပေါင်းကြံစည်မှု

ဂိဒေါင်သေဆုံးပြီးနောက် အစ္စရေးလူမျိုးတို့၏ ဖောက်ပြန်မှုကို ယခင်ကကဲ့သို့ အိမ်နီးချင်းလူမျိုးများ၏ ကျူးကျော်မှုဖြင့် အပြစ်ပေးခြင်းမပြုဘဲ သွေးထွက်သံယိုသော ပြည်တွင်းပဋိပက္ခဖြင့် အပြစ်ပေးခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်သည် အဘိမေလက် (တစ်ခါတစ်ရံ “အဘိမေလက်” ဟု အသံဖလှယ်ရေးသားကြပြီး “ငါ့အဖေသည် မင်းကြီးဖြစ်သည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်) ကို အစ္စရေးလူမျိုးတို့အား မည်သည့်ဖိနှိပ်မှုမှ ကယ်တင်ရန် ခေါ်ထားခြင်းမရှိပါ။ သူသည် ယေရုရှလင်မြို့၏ မြောက်ဘက် မိုင် ၅၀ (၈၀.၅ ကီလိုမီတာ) ခန့်အကွာရှိ ရှေခင်မြို့တွင် မယားငယ်တစ်ဦးမှ မွေးဖွားသော ဂိဒေါင်၏သားဖြစ်သည်။ ကာနန်ပြည်သို့ ရောက်ရှိပြီးနောက် အာဗြံသည် ထာဝရဘုရားအတွက် ပထမဆုံး ယဇ်ပလ္လင်ကို တည်ခဲ့သောနေရာမှာ ရှေခင်ဖြစ်သည် (ကမ္ဘာဦး ၁၂:၆–၇)။ မိခင်ဘက်မှ ဆွေမျိုးများနှင့် ရှေခင်မြို့ရှိ ခေါင်းဆောင်များ၏ ထောက်ခံမှု၊ အယူမှားဘုရားကျောင်းမှ ရရှိသော ငွေကြေးတို့ဖြင့် အဘိမေလက်သည် ဂိဒေါင်၏မိသားစုကို ဆန့်ကျင်ရန် ကြံစည်ခဲ့သည်။ သူ၏အယူခံချက်သည် ဂိဒေါင်၏ မင်းဆက်မှ တစ်စုံတစ်ဦးသည် ရှေခင်မြို့သားတို့အပေါ် အုပ်စိုးမည်ဟူသော သဘာဝကျသောယူဆချက်အပေါ် အခြေခံပြီး၊ ထိုအရာသည် မလွဲမသွေ ဖြစ်လာမည်ဆိုလျှင် အနည်းဆုံး ရှေခင်မိသားစုများထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သင့်သည်ဟု ဆိုခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် သူသည် မိမိ၏ဖအေတူမအေကွဲ ညီအစ်ကိုများဖြစ်သော ဂိဒေါင်၏သားများထဲမှ တစ်ဦးမှလွဲ၍ အားလုံးကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။ အဘိမေလက်၏ အလွန်ဆိုးရွားသောလုပ်ရပ်အပြီးတွင် ရှေခင်မြို့သားများနှင့် ဗက်မိလ္လိုမြို့သားတို့သည် ရှေခင်ရှိ အထိမ်းအမှတ်တိုင်အနီးရှိ တယ်ရေဗင့်ပင် (သပိတ်ပင်ဟု ယူဆရသည်) ဘေးတွင် သူ့ကို မင်းအဖြစ် သရဖူဆောင်းပေးခဲ့ကြသည် (တရားသူကြီးမှတ်စာ ၉:၆)။ ထိုအထိမ်းအမှတ်တိုင်သည် ယောရှုက ရှေခင်တွင် စိုက်ထူခဲ့သော သက်သေခံကျောက်ဖြစ်နိုင်ခြေ အလွန်များသည် (ယောရှု ၂၄:၂၆–၂၇)။

၉:၇–၂၁

ယောသံ၏ ပုံပြင်

ဂိဒေါင်၏သားများအနက် တစ်ဦးတည်းသော အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူ ယောသံသည် ရှေခင်မြို့သားတို့၏ ရွေးချယ်မှု၏ သဘောသဘာဝကို သူတို့ရှေ့တွင် ရင်ဆိုင်ပြောဆိုခဲ့ပြီး သစ်တောထဲရှိ သစ်ပင်များက မိမိတို့အပေါ် မင်းတစ်ပါး ခန့်အပ်ရန် ကြိုးစားသည့် ပုံပြင်တစ်ပုဒ်ကို ပြောပြခြင်းဖြင့် သူတို့၏ကံကြမ္မာကို သတိပေးခဲ့သည်။ ပုံပြင်အရ သစ်ပင်များသည် မိမိတို့၏အရွယ်အစားကို အခြေခံ၍ အခြားသစ်ပင်များထံသို့ သွားပြီး သစ်ပင်အားလုံးအပေါ် မင်းဖြစ်ရန် တောင်းဆိုခြင်းဖြင့် စတင်ရှာဖွေကြသည်။ ပထမဦးစွာ သံလွင်ပင်ထံသို့ သွားကြပြီး ထို့နောက် သင်္ဘောသဖန်းပင်ထံသို့ သွားကြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် စပျစ်နွယ်ပင်ထံသို့ သွားကြသည်။ သစ်ပင်များ၏ တုံ့ပြန်မှုမှာ အမြဲတမ်း အတူတူပင်ဖြစ်သည်။ သူတို့တစ်ဦးစီသည် သဘာဝတွင် ဘုရားသခင်ပေးထားသော မိမိတို့၏အခန်းကဏ္ဍအပေါ် ကျေနပ်ကြပြီး အဘိမေလက်ကမူ ထိုသို့ကျေနပ်ရန် ဆန္ဒမရှိခဲ့ပါ။ နောက်ဆုံးတွင် သစ်ပင်များသည် ထိုပြည်၏တောင်ကုန်းများတွင် အများအားဖြင့် တွေ့ရသော ဆူးချုံပင်ထံသို့ သွားကြသည်။ ဆူးချုံပင်က အမြင့်ကြီးမားသော သစ်ပင်များအား မိမိ၏အရိပ်အောက်တွင် လာရောက်ခိုလှုံကြရန် ပြောဆိုသောအခါ ပုံပြင်သည် ရယ်စရာကောင်းသည့် ဆန့်ကျင်ဘက်သဘော ဖြစ်လာသည်။ အကြောင်းမှာ ဆူးချုံပင်သည် ထိုအရာများကို ပေးစွမ်းနိုင်ခြင်းမရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထိုချုံပင်သည် ပြည်တစ်လျှောက် ပျံ့နှံ့နိုင်သော မီးကိုသာ လောင်ကျွမ်းစေနိုင်သည်။ ထိုမီးသည် သစ်ပင်များကို အလွယ်တကူ ဖျက်ဆီးနိုင်သည်။

ဤပုံပြင်အားဖြင့် ယောသံသည် အဘိမေလက်ကို မင်းအဖြစ် ရွေးချယ်ရာတွင် ရှေခင်မြို့သားတို့သည် ရိုးသားစွာ မပြုမူခဲ့ကြကြောင်း စွပ်စွဲခဲ့သည်။ သူတို့သည် ပုံပြင်ထဲရှိ သစ်တော၏သစ်ပင်များဖြစ်ပြီး မင်းမှာ မီးလောင်စေသောအရာဖြစ်သည့် ဆူးချုံပင်ဖြစ်သည်။ သူတို့သည် အစ္စရေးအတွက် အကောင်းဆုံးအရာကို စဉ်းစားခြင်းမဟုတ်ဘဲ မိမိတို့အတွက် ကောင်းမည်ဟု ထင်မြင်သည့်အရာကိုသာ စဉ်းစားခဲ့ကြသည်။ ပုံပြင်၏သတင်းစကားမှာ အဘိမေလက်၏ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် အစ္စရေးတွင် မင်းစနစ် စမ်းသပ်ခြင်းသည် ကျရှုံးမည်ဟူသောအချက် ဖြစ်သည်။ အတွင်းပိုင်း သဘောထားကွဲလွဲမှုနှင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို ဖျက်ဆီးခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်လာပြီး ဆွေမျိုးတော်စပ်မှု အဆုံးသတ်သွားမည်ဖြစ်သည်။

၉:၂၂–၅၇

အဘိမေလက်၏ ကျဆင်းခြင်းနှင့် ပျက်စီးခြင်း

အဘိမေလက်၏ အုပ်စိုးမှုအကြောင်းကို အနည်းငယ်သာ ပြောထားပြီး သူ၏အုပ်စိုးမှုသည် သုံးနှစ်ကြာခဲ့ကာ သူ၏လူများက သူ့ကို ဆန့်ကျင်ပုန်ကန်ခဲ့ကြသည်ဟုသာ ဖော်ပြထားသည်။ သူတို့သည် သူ၏အုပ်ချုပ်မှုအပေါ် စိတ်မသက်မသာဖြစ်လာပြီး ပုန်ကန်မှုကို ဦးဆောင်ရန် ဂါလအမည်ရှိသူတစ်ဦးကို ရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။ ဂါလသည် အစ္စရေးလူမျိုး ဟုတ်မဟုတ်၊ ကာနန်လူမျိုး ဟုတ်မဟုတ်ကို တရားသူကြီးမှတ်စာတွင် မဖော်ပြထားသော်လည်း အခန်းငယ် ၂၃ က ဘုရားသခင်သည် ရန်ငြိုးဖွဲ့သော ဝိညာဉ်တစ်ပါးကို စေလွှတ်ခြင်းဖြင့် ရှေခင်မြို့သားများနှင့် အဘိမေလက်တို့အကြား မုန်းတီးမှု သို့မဟုတ် မကောင်းသောသဘောထားကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုဟေဗြဲစကားလုံးသည် “ဆိုးညစ်ခြင်း” ဟု မကြာခဏ အသုံးပြုသော စကားလုံးဖြစ်သည်။ ရှောလုအပေါ် ကျရောက်ခဲ့သော “ဘုရားသခင်ထံမှ ဆိုးသော [တစ်ခါတစ်ရံ ‘အန္တရာယ်ဖြစ်စေသော’ သို့မဟုတ် ‘စိတ်ဆင်းရဲစေသော’ ဟု ဘာသာပြန်သည်] ဝိညာဉ်” (၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၁၆:၁၅) နှင့် ထာဝရဘုရားက အာဟပ်၏ ပရောဖက်များ၏နှုတ်ထဲသို့ ထည့်ပေးခဲ့သော “လိမ်လည်သောဝိညာဉ်” (၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၂၂:၂၃) တို့နှင့် ဆင်တူသည်။ အမှုတိုင်းတွင် လူသားတို့သည် ဘုရားသခင်ထံမှ လှည့်ထွက်သွားသောအခါ ရန်သူ၏သြဇာလွှမ်းမိုးမှုကို မိမိတို့အပေါ် ဖွင့်ပေးလိုက်ကြပြီး ဘုရားသခင်သည် ဆိုးသောဝိညာဉ်များကို သူတို့၏ဘဝများတွင် ဝင်ရောက်နှောင့်ယှက်ခွင့်ပြုတော်မူသည်။

ယောသံ ကြိုတင်ပြောခဲ့သည့်အတိုင်း ရှေခင်မြို့သားများနှင့် အဘိမေလက်တို့အကြား စစ်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ သူသည် မြို့ကို ဖျက်ဆီးပြီး သာမန်လူများနှင့် သူတို့၏ခေါင်းဆောင်များကို အကြင်နာမဲ့စွာ သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။ ဇာတ်ကြောင်းသည် အဘိမေလက်ကို တောမီးကဲ့သို့ ဖျက်ဆီးရန် ရည်ရွယ်သော ရူးသွပ်ပြီး အကြောင်းမဲ့သောလူတစ်ဦးအဖြစ် သရုပ်ဖော်ထားသည်။ သူ၏နောက်ဆုံးကံကြမ္မာမှာ သေဗက်မြို့ကို အဓိပ္ပာယ်မဲ့စွာ တိုက်ခိုက်ရာမှ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ ကြိတ်ဆုံကျောက်များကို အများအားဖြင့် ဘေဇော့ကျောက်ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော စက်ဝိုင်းပုံကျောက်နှစ်ချပ်ဖြင့် ပြုလုပ်ကြပြီး အချင်း ၁ ပေ သို့မဟုတ် ၂ ပေ (၃၀ မှ ၆၀ စင်တီမီတာ) ရှိကာ အထူ ၂ လက်မမှ ၄ လက်မ (၅ မှ ၁၀ စင်တီမီတာ) ရှိသည်။ အမည်မသိအမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် သာမန်မီးဖိုချောင်သုံးပစ္စည်းတစ်ခုကို မင်းကြီးအား သေစေလောက်အောင် ဒဏ်ရာရစေသော လက်နက်တစ်ခုအဖြစ် ပြောင်းလဲအသုံးပြုခဲ့သည်။ အသက်၏နောက်ဆုံးအချိန်တွင် အဘိမေလက်သည် မိမိ၏ဂုဏ်သိက္ခာ ပျက်စီးနေသောအခြေအနေဖြင့် သေဆုံးရမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့သည်။ အကြောင်းမှာ အမျိုးသမီးတစ်ဦး၏လက်ဖြင့် သတ်ခံရခြင်းသည် အရှက်ရဖွယ်ဖြစ်သည်ဟု ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ယုံကြည်ချက်ရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သူ၏လက်နက်ကိုင်ဆောင်သူအား သူ့ကို သတ်ရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ဤဖြစ်ရပ်များအားလုံးတွင် ဘုရားသခင်၏လက်တော် ပါဝင်ခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းက အတိအလင်း အတည်ပြုထားသည်။ အဘိမေလက်က မိမိ၏ဖခင်၏ မိသားစုအပေါ် ပြုမူခဲ့ခြင်းအတွက် သီးခြားအပြစ်ပေးခြင်းဖြစ်သကဲ့သို့၊ သူနှင့် တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေ၊ သွယ်ဝိုက်၍ဖြစ်စေ မဟာမိတ်ဖွဲ့ခဲ့ကြသော အုပ်စုအသီးသီးအတွက်လည်း အပြစ်ပေးခြင်း ဖြစ်သည် (တရားသူကြီးမှတ်စာ ၉:၅၆–၅၇)။

 

 

 

၁၀:၁–၁၆:၃၁

နောက်ပိုင်းတရားသူကြီးများ၏ အုပ်ချုပ်မှု

တရားသူကြီးများကျမ်း၏ နောက်ဆုံးအပိုင်းတွင် အဓိကခေါင်းဆောင်ကြီးနှစ်ဦးဖြစ်သော Jephthah နှင့် Samson တို့၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို အသေးစိတ်ဖော်ပြထားပြီး၊ အရေးပါမှုနည်းသော တရားသူကြီးငါးဦးဖြစ်သည့် Tola၊ Jair၊ Ibzan၊ Elon နှင့် Abdon တို့၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကိုမူ အနည်းငယ်သာ ကြားသိရသည်။ ဤကာလအတွင်း ဣသရေလတို့ကို ဖိနှိပ်သူများမှာ Ammonites နှင့် Philistines တို့ဖြစ်ကြသည်။

၁၀:၁–၅

Tola နှင့် Jair

အခန်းကြီး ၁၀ သည် Puah ၏သား Tola (“ပိုးကောင်”) ပေါ်ပေါက်လာပြီး ဣသရေလကို ကယ်တင်ခြင်းအကြောင်းဖြင့် စတင်ထားသည် (ငယ် ၁)။ Abimelech ကဲ့သို့ပင် Tola သည် ဣသရေလတို့၏ ဘာသာရေးနှင့် လူမှုဘဝအတွင်း ဖြစ်ပေါ်နေသော ပျက်စီးယိုယွင်းမှုမှ ဣသရေလကို ကယ်တင်ရန်နှင့် တည်ငြိမ်သော အုပ်ချုပ်ရေးကာလတစ်ခု ပေးရန် ပေါ်ထွန်းလာခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ သူသည် Issachar အနွယ်မှ ဖြစ်သော်လည်း Ephraim တောင်ကုန်းဒေသတွင် နေထိုင်ပြီး ဣသရေလကို နှစ်ဆယ့်သုံးနှစ် တရားစီရင်ခဲ့သည်။

Tola ၏နောက်တွင် Jordan မြစ်၏ အရှေ့ဘက်တွင် နေထိုင်သော Gilead မှ Jair (“ဘုရားသခင်သည် အလင်းပေးတော်မူပါစေ”) ပေါ်လာသည်။ သူသည် ဣသရေလကို ငြိမ်းချမ်းသော နှစ်ဆယ့်နှစ်နှစ်အတွင်း တရားစီရင်ခဲ့သည်။ သူ၏ ထင်ရှားကျော်ကြားမှုမှာ သားသုံးဆယ်ရှိခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုသားတို့သည် မြို့သုံးဆယ်ကို အုပ်ချုပ်ကာ စည်းစိမ်နှင့် ဂုဏ်သိက္ခာ၏ အမှတ်အသားဖြစ်သော မြည်းများကို စီးကြသည် (၅:၁၀; ၁ ရာ. ၂၅:၂၀ ကိုကြည့်ပါ)။ သားသုံးဆယ်ရှိခြင်းသည် မယားအများအပြားရှိသည်ဟုလည်း ဆိုလိုပြီး၊ ယင်းသည်လည်း စည်းစိမ်ရှိခြင်း၏ အခြားအမှတ်အသားတစ်ခုဖြစ်သော်လည်း၊ မိမိလူမျိုးအတွက် ဘုရားသခင်၏အလိုတော်နှင့် မကိုက်ညီပေ။

၁၀:၆–၁၂:၇

Jephthah

Jephthah ၏ဇာတ်လမ်းမတိုင်မီ လူတို့အပေါ် Ammonites တို့၏ ဖိနှိပ်မှုကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသည် (၁၀:၆–၁၆)။ ထို့နောက် သူ့ကို လွတ်မြောက်စေမည့် ကိရိယာအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည် (၁၀:၁၇–၁၁:၁၁)။ အစပိုင်းတွင် သံတမန်နည်းလမ်းဖြင့် ဖြေရှင်းရန် ကြိုးစားခဲ့သော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ (၁၁:၁၂–၂၈)။ သူသည် သစ္စာပြုကတိပြုပြီး စစ်တိုက်ကာ အောင်ပွဲရရှိ၍ ပြန်လာခဲ့သည် (၁၁:၂၉–၄၀)။ သို့သော် ကံမကောင်းစွာဖြင့် သူနှင့် Ephraim လူတို့အကြား ပဋိပက္ခ ဖြစ်ပွားခဲ့သည် (ငယ် ၁–၇)။

၁၀:၆–၁၆။ ဣသရေလတို့ ထပ်မံဖိနှိပ်ခံရခြင်း။ Tola နှင့် Jair တို့ အုပ်ချုပ်စဉ်ကာလအတွင်း ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ခဲ့သကဲ့သို့ ထင်ရသော ရုပ်တုကိုးကွယ်မှုသည် သူတို့သေဆုံးပြီးနောက် ထပ်မံထွန်းကားလာသည်။ Baal နှင့် Asherah ကို ကိုးကွယ်ခြင်းသာမက ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ လူမျိုးအားလုံး၏ ဘုရားများဖြစ်သော Syria (Aram)၊ Sidon၊ Moab၊ Ammon နှင့် Philistia တို့၏ ဘုရားများကိုပါ ကိုးကွယ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ထာဝရဘုရားသည် မိမိလူတို့ကို Ammonites နှင့် Philistines တို့၏ လက်သို့ အပ်တော်မူခဲ့သည်။

Ammonites တို့၏ ဆယ့်ရှစ်နှစ်ကြာ ဖိနှိပ်မှုသည် အဓိကအားဖြင့် Jordan မြစ်အရှေ့ဘက်ဒေသတွင် ဖြစ်ပွားပြီး Judah နှင့် Benjamin နယ်မြေများတွင်လည်း ဖြစ်ပွားခဲ့ကာ၊ Jordan မြစ်အနောက်ဘက်ရှိ Philistines တို့၏ အနှစ်လေးဆယ်ကြာ နှောင့်ယှက်မှုနှင့် တစ်ချိန်တည်းတွင် စတင်ခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။ Ammonites တို့၏ ဖိနှိပ်မှုကို ဦးစွာ ဖော်ပြထားပြီး (အခန်းကြီး ၁၀–၁၂)၊ ထို့နောက် Philistines တို့နှင့် သူတို့၏ ဣသရေလတို့ကို နှောင့်ယှက်မှုအကြောင်းကို ဖော်ပြထားသည် (အခန်းကြီး ၁၃–၁၆)။

ဆယ့်ရှစ်နှစ်ကြာ ဖိနှိပ်ခံရပြီးနောက် ဣသရေလတို့သည် နောက်ဆုံးတွင် မိမိတို့၏ဒုက္ခသည် မိမိတို့ကိုယ်တိုင်ပြုသော အပြစ်ရှိသော လုပ်ရပ်များ၏ ရလဒ်ဖြစ်ကြောင်း နားလည်လာကြသည်။ ထိုအပြစ်များမှာ Yahweh ကို ငြင်းပယ်ခြင်းနှင့် နိုင်ငံခြားဘုရားများကို ကိုးကွယ်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည် (၁၀:၁၀)။ Midianites တို့၏ ဖိနှိပ်မှုကဲ့သို့ပင် ထာဝရဘုရားသည် ချက်ချင်း အပြုသဘောဖြင့် တုံ့ပြန်တော်မမူခဲ့ (၆:၇–၁၀)။ ပထမဦးစွာ အတိတ်ကာလတွင် အကြိမ်မည်မျှ ကယ်တင်တော်မူခဲ့သည်ကို သတိပေး၍ ပြင်းထန်စွာ ဆုံးမတော်မူခဲ့သည် (၁၀:၁၁–၁၂)။ အဲဂုတ္တုပြည်မှ ထွက်မြောက်ခြင်းမှစ၍ အမည်မသိသော Maonites များအထိ ဖြစ်သည်။ ထို Maonites များသည် ယခင်ကယ်တင်မှုများစာရင်းတွင် မပါဝင်သောကြောင့် Midianites များ၏ အခြားအမည်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်သည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်း၏ ဂရိဘာသာပြန်တွင်မူ Maonites နေရာ၌ Midianites ဟု ဖော်ပြထားသည်။

တရားသူကြီးများ ၁:၂ တွင်ကဲ့သို့ပင် ဤနေရာ၌ Yahweh နှင့် ဣသရေလတို့အကြား ဤဆွေးနွေးမှုကို မည်သို့ပြုလုပ်ခဲ့သည်ကို စာသားက မဖော်ပြပါ။ လှည့်လည်သွားလာသော ပရောဖက်တစ်ဦးမှတစ်ဆင့်လား၊ သို့မဟုတ် တဲတော်မှတစ်ဆင့်လား မသိရပေ။ သို့သော် ဖြစ်ရပ်နှစ်ခုစလုံးတွင် Yahweh ၏ သတင်းစကားသည် ရှင်းလင်းသည်။ အကြိမ်တိုင်း သူတို့ကို ကယ်တင်သောအခါ သူတို့သည် ကိုယ်တော်ကို စွန့်၍ ရုပ်တုကိုးကွယ်ခြင်းသို့ ပြန်သွားကြသောကြောင့် ယခုအခါ ဘုရားသခင်သည် သူတို့ကို ကယ်တင်ရန် စိတ်မဝင်စားတော့ကြောင်း မိန့်တော်မူသည် (၁၀:၁၃)။ အမှန်မှာ သူတို့ကို “သွားကြ၊ သင်တို့ကိုးကွယ်နေသော ရုပ်တုများထံသို့ အော်ဟစ်၍ ကယ်တင်ခိုင်းကြ” ဟု အထေ့အငေါ့ဖြင့် မိန့်တော်မူခဲ့သည် (ငယ် ၁၄)။ သို့သော် ဣသရေလတို့သည် လက်မလျှော့ခဲ့ကြ။ သူတို့၏ အပြစ်ရှိကြောင်း ဝန်ခံခြင်းကို ထပ်မံပြုလုပ်ပြီး ရုပ်တုများကို ပြည်မှ ဖယ်ရှားကာ ထာဝရဘုရားကို ဝတ်ပြုခြင်းဖြင့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုကို စတင်ခဲ့ကြသည် (ငယ် ၁၆)။ ထာဝရဘုရားသည် ဣသရေလတို့၏ ဆင်းရဲဒုက္ခကို မခံနိုင်တော့သဖြင့် (ငယ် ၁၆) သူတို့၏ နောင်တကို လက်ခံပြီး ကူညီတော်မူခဲ့သည်။ အမျက်တော်သည် အပြစ်သားများအပေါ် ဘုရားသခင်၏ နောက်ဆုံးစကားမဟုတ်ပေ။ မိမိတို့အပြစ်မှ လှည့်၍ ဘုရားသခင်၏ ကရုဏာတော်၌ နှိမ့်ချစွာ အပ်နှံသူ အပြစ်သားများအတွက် အမြဲတမ်း မျှော်လင့်ချက်ရှိသည်။

၁၀:၁၇–၁၁:၁၁။ Jephthah နှင့် Gilead လူတို့။ Ammonites တို့သည် နှစ်စဉ် စစ်ဆင်ရေးတစ်ခုအတွက် စုရုံးလာသောအခါ Gilead လူတို့သည် Gilead ရှိ Mizpah တွင် ခုခံရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည် (၎င်း၏တည်နေရာကို မသိရပါ)။ သို့သော် သူတို့တွင် ဦးဆောင်မည့်သူ မရှိကြောင်း သိရှိခဲ့ကြသည်။ ထိုအချိန်တွင် Gilead လူဖြစ်သော Jephthah (“သူ [ဘုရားသခင်?] ဖွင့်ပေးခဲ့သည် [သားအိမ်?]”) သည် ဇာတ်လမ်းထဲသို့ ပေါ်လာသည် (၁၁:၁–၃)။ သူ၏မိခင်သည် ပြည့်တန်ဆာဖြစ်သောကြောင့် သူ့မိသားစုက သူ့ကို နှင်ထုတ်ခဲ့သည်။ တရားဟောရာကျမ်း ၂၃:၂ အရ ထိုသို့သောသူများသည် ထာဝရဘုရား၏ အစည်းအဝေးထဲသို့ ဝင်ရောက်ခွင့်မရှိကြပေ။ ထိုနေရာတွင် လူမျိုး၏ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ကို ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ မိသားစု၏ ပယ်ချခြင်းခံရပြီး Jephthah သည် လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ အစွန်အဖျားတွင် Tob ပြည်၌ နေထိုင်ခဲ့သည်။ ထိုဒေသသည် Syria တောင်ပိုင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ မိမိနှင့် သဘောထားတူသူများကို စုဝေးစေပြီး ကျေးရွာများကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ခြင်းဖြင့် ခိုင်မာသော ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးအဖြစ် နာမည်ရလာခဲ့သည်။

ဤသည်မှာ ဣသရေလတွင် တရားသူကြီးတစ်ဦးကို ဘုရားသခင်က ရွေးချယ်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ လူတို့က ရွေးချယ်ခဲ့သည့် ပထမဆုံးအကြိမ် ဖြစ်ပုံရသည် (တရားသူကြီး ၃:၉၊ ၁၅; ၄:၄; ၆:၁၄)။ သို့သော် Jephthah သည် ဘုရားသခင်၏ အတည်ပြုမှုကို သေချာစွာ ရရှိခဲ့သည်။ ထိုအချက်ကို ထာဝရဘုရား၏ ဝိညာဉ်တော်သည် သူ့အပေါ် ဆင်းသက်လာခြင်းက ဖော်ပြသည် (၁၁:၂၉)။ Jephthah ၏ဇာတ်လမ်းသည် လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ အစွန်အဖျားတွင် ရှိနေသူများကို မည်သို့ဆက်ဆံရမည်ကို သတိထားရန် သင်ပေးသည်။ အကြောင်းမှာ သူတို့သည်လည်း ဘုရားသခင်၏ သားသမီးများဖြစ်ကြပြီး လိုအပ်သောအချိန်တွင် ဘုရားသခင်သည် သူတို့ကို အသုံးပြုနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ မထီမဲ့မြင်ပြုခြင်းနှင့် မကောင်းစွာ ဆက်ဆံခြင်းခံရသူများသည်လည်း မိမိတို့၏အလင်းကို ထွန်းလင်းစေရန် ဘုရားသခင်ထံ အပ်နှံထားသင့်သည်။

Philistines

ကျမ်းစာအရ Philistines များ (ထိုအမည်၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ မသေချာပါ) သည် မူလက Caphtor သို့မဟုတ် Crete မှ လာကြပြီး (ယေရမိ ၄၇:၄; အာမုတ် ၉:၇) အဲဂုတ္တုပြည်သားများနှင့် မျိုးရိုးတူသော Ham ၏ အမျိုးအနွယ်များ ဖြစ်ကြသည် (ကမ္ဘာဦး ၁၀:၆၊ ၁၄)။ သူတို့ကို ဘိုးဘေးများ၏ခေတ်အတွင်း ကျမ်းစာ၌ ပထမဆုံး တွေ့ရသည် (ကမ္ဘာဦး ၂၁:၃၂; ၂၆:၁ ကိုကြည့်ပါ)။ နောက်ပိုင်းတွင် သူတို့သည် ဆယ့်သုံးရာစုအတွင်း Aegean ပင်လယ်ဒေသမှ အရှေ့မြေထဲပင်လယ်ဒေသ အမျိုးမျိုးသို့ ပြောင်းရွှေ့လာသော လူစုတစ်စုနှင့် ပေါင်းစပ်သွားကြသည်။ သမိုင်းတွင် ပင်လယ်လူမျိုးများဟု သိကြသော ထိုပြောင်းရွှေ့လာသူများသည် Hittite အင်ပါယာ ပြိုကွဲသွားစေရန် ဖြစ်စေခဲ့သော်လည်း အဲဂုတ္တုပြည်ကို ကျူးကျော်ရန် ကြိုးစားသောအခါ Ramesses III ၏ စစ်တပ်များက ပြန်လည်တွန်းလှန်ခဲ့သည်။ အဲဂုတ္တုပြည်သို့ ဝင်ရောက်ခွင့် မရသဖြင့် သူတို့သည် သန့်ရှင်းသောပြည်၏ တောင်ပိုင်းကမ်းရိုးတန်းတွင် အခြေချနေထိုင်ကြပြီး ထိုဒေသခံလူများနှင့် ပေါင်းစည်းသွားကြသည်။ ဒေသခံများ၏အမည်ဖြစ်သော Philistines အမည်ကို ဆက်လက်ခံယူခဲ့ကြပြီး David လက်ထက်တွင် သူတို့ကို လက်အောက်ခံများအဖြစ် ပြုလုပ်ခဲ့သည့်အချိန်အထိ ဣသရေလတို့အတွက် ခြိမ်းခြောက်မှု ဖြစ်ခဲ့ကြသည် (၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၁၈:၁–၂)။