တမန်တော်ဝတ္ထု 25

 

အခန်းကြီး - ၂၅

chapter 25

 

၂ ဂျူးလူမျိုးများသည် ဖေးစတပ်စ်ထံတွင် ပေါလုကို စွပ်စွဲကြသည်။ ၈ သူသည် မိမိကိုယ်ကို ခုခံပြောဆိုသည်။ ၁၁ ထို့နောက် ဧကရာဇ်ထံသို့ အယူခံတင်သည်။ ၁၄ ထို့နောက် ဖေးစတပ်စ်သည် ဤကိစ္စကို ဘုရင်အဂရိပ္ပ ထံတွင် ဖွင့်ဟပြောဆိုသည်။ ၂၃ ထို့နောက် ပေါလုကို ထုတ်ဆောင်ခံရသည်။ ၂၅ ဖေးစတပ်စ်က သူသည် သေဒဏ်ထိုက်သည့်အမှု တစ်စုံတစ်ရာမျှ မပြုခဲ့ကြောင်း ရှင်းလင်းပြသည်။

2 The Jews accuse Paul before Festus. 8 He answereth for himself, 11 and appealeth unto Caesar. 14 Afterwards Festus openeth his matter to king Agrippa, 23 and he is brought forth. 25 Festus cleareth him to have done nothing worthy of death.

 

၁။ ဖေးစတပ်စ်။ အခန်း ၂၄:၂၇ တွင် ကြည့်ပါ။

1. Festus. See on ch. 24:27.

 

၁. ရောက်လာသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ၊ သူအုပ်ချုပ်ရမည့် ခရိုင်သို့သော်လည်းကောင်း၊ သူ၏တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ရန် ရုံးသို့သော်လည်းကောင်း ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ဂျိုးဆီးဖပ်စ်၏ အန်တီကွီးတီးစ် အပိုင်း ၂၀၊ အခန်း ၈၊ အပိုဒ် ၉၊ ဝေါး အပိုင်း ၂၊ အခန်း ၁၄၊ အပိုဒ် ၁ ကို ကြည့်ပါ။

Was come. That is, either to the district he was to govern or to his office to take up its responsibilities. See Josephus Antiquities xx. 8. 9; War ii. 14. 1.

 

ဆီဇရိယာ။ ပါလက်စတိုင်းရှိ ရောမအုပ်ချုပ်ရေး၏ ဌာနချုပ် (အခန်း ၈၊ အပိုဒ် ၄၀ ကို ကြည့်ပါ)။

Cæsarea. The seat of Roman administration in Palestine (see on ch. 8:40).

 

ဂျေရုရှလင်သို့။ ဤသည်မှာ ဂျူဒီယာ ခရိုင်ခွဲ၏ မြို့တော်ဖြစ်သည်။ ဖီးစတပ်စ်သည် သူအုပ်ချုပ်ရာသို့ ခန့်အပ်ခံရသည့် နယ်မြေကို စစ်ဆေးရန် ရည်ရွယ်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏ပြဿနာများကို သိရှိရန် စိတ်အားထက်သန်ခဲ့သည်။ သူသည် သုံးရက်သာကြာပြီးနောက် ဤစစ်ဆေးရေးခရီးကို စတင်ခဲ့ခြင်းသည် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးတစ်ဦးအဖြစ် သူ၏စွမ်းရည်ကို သက်သေပြသည်။ စွမ်းရည်နှင့် သမာဓိရှိမှုတွင် သူသည် ဖီးလစ်ထက် များစွာသာလွန်ပုံရသည် (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၇၁ ကို ကြည့်ပါ)။

To Jerusalem. This was the metropolis of the subprovince of Judea. Festus was no doubt inspecting the territory over which he had become procurator, intent on learning its problems. That he allowed but three days to pass before he set out on this tour speaks well of him as an administrator. In ability and integrity he seems to have greatly excelled Felix (see Vol. V, p. 71).

 

၂. ယဇ်ပုရောဟိတ်မင်း။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကို ကြည့်ပါ) “ယဇ်ပုရောဟိတ်မင်းများ” ဟူသော စာသားကို ဖတ်ရသည်။ အစ္စမေးလ်သည် ယခု ယဇ်ပုရောဟိတ်မင်းဖြစ်ပြီး၊ အာဂရီပါ ၂ မှ မကြာသေးမီက ခန့်အပ်ခံခဲ့ရသည် (ဂျိုးဆီးဖပ်စ်၏ အန်တီကွီးတီးစ် အပိုင်း ၂၀၊ အခန်း ၈၊ အပိုဒ် ၈)။ ပေါလ်အား စွပ်စွဲသူများသည် ဖီးစတပ်စ်အား ဂျူးရေးရာများကို မဖြစ်မနေ နားလည်ရန် အချိန်မရှိမီ အခွင့်အရေးယူရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။

2. High priest. Textual evidence attests (cf. p. 10) the reading “chief priests.” Ismael was now high priest, having recently been appointed by Agrippa II (Josephus Antiquities xx. 8. 8). Paul’s accusers intended to take advantage of Festus before he had time to see Jewish affairs in their true perspective.

 

ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်များ။ သို့မဟုတ် “ခေါင်းဆောင်များ”၊ “ထင်ရှားသူများ”။ ဂျူးလူမျိုးတို့၏ အချမ်းသာဆုံးနှင့် ထင်ရှားသူများသည် ကောင်စီအဖွဲ့ဝင်များဖြစ်ပြီး၊ အများအားဖြင့် ဆဒ္ဒရှဲးများဖြစ်သည်။ ပြန်လည်ထမြောက်ခြင်းကို ငြင်းပယ်သူများဖြစ်သော ဆဒ္ဒရှဲးများသည် ပေါလ်အား စွဲချက်တင်ရာတွင် အဓိကတာဝန်ယူခဲ့ပုံရသည် (အခန်း ၂၃၊ အပိုဒ် ၆-၉၊ ဂျွန် ၁၁၊ အပိုဒ် ၄၆ ကို ကြည့်ပါ)။

Chief. Or, “leaders,” “principal men.” The most wealthy and notable Jews were members of the council, and for the most part were Sadducees. It seems to have been the Sadducees who, because they denied the resurrection, were chiefly responsible for pressing the charges against Paul (see on Acts 23:6–9; cf. on John 11:46).

 

၃. အထူးကျေးဇူးတောင်းခံခြင်း။ သူတို့သည် ပေါလ်အပေါ် စွဲချက်များကို အထူးထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ သူတို့သည် လူမျိုး၏ ထင်ရှားသူများဖြစ်ပြီး၊ ပေါလ်ကား မဟုတ်ပေ။ ဤကိစ္စတွင် လူမျိုး၏ ခေါင်းဆောင်များအဖြစ် သူတို့၏ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် သမာဓိသည် အန္တရာယ်ရှိသည်။ ပေါလ်အပေါ် သူတို့၏ ရန်လိုမှုကြောင့် သူတို့သည် ခက်ခဲသော အနေအထားသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ဂျူးလူမျိုးတို့သည် တောင်းဆိုခဲ့သော “ကျေးဇူး” (ခါရစ်) သည် ပေါလ်အား သူတို့၏ တရားစီရင်ပိုင်ခွင့်သို့ လွှဲပြောင်းပေးရန် တရားဝင်အမိန့်ဖြစ်နိုင်သည်ဟု အကြံပြုထားသည်။

3. Desired favour. They sought special consideration of the charges against Paul. They were among the great men of the nation; Paul was not. Their honor and integrity as leaders of the people were at stake in this matter. By their animosity toward Paul they had maneuvered themselves into a difficult position. It has been suggested that the “favour” (charis) the Jews sought might have been an official order transferring Paul to their jurisdiction.

 

လမ်းခုံး၍ စောင့်နေခြင်း။ ပေါလ်အား ဆန့်ကျင်သည့် ယခင်ကြံစည်မှု (အခန်း ၂၃၊ အပိုဒ် ၁၂-၁၅ ကို ကြည့်ပါ) ကို စွန့်လွှတ်ခြင်းမရှိခဲ့ပေ။ ဂျူးလူထု၏ အမြင်နှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းဥပဒေအရ၊ ဘာသာရေးဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများကို ချိုးဖောက်သူဟု ယူဆခံရသူများကို တိုက်ရိုက်ဆောင်ရွက်ရန် ထောက်ခံခဲ့သည် (မစ်ရှ်နား ဆန်ဟီဒရင် ၉. ၆၊ ဆွန်စီနို တဲမွတ် အတွဲ၊ စာမျက်နှာ ၅၄၂ ကို ကြည့်ပါ)။ ကောင်စီအဖွဲ့ဝင်အချို့သည် နှစ်နှစ်ခန့်က အလွန်အမင်းသမားများကဲ့သို့ ကျိန်ဆိုမှုဖြင့် သူတို့ကိုယ်သူတို့ ချည်နှောင်ခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။

Laying wait. The earlier plot against Paul (see on ch. 23:12–15) had not been abandoned. Jewish public opinion and common law approved of direct measures in dealing with persons supposed to be guilty of violating certain religious regulations (cf. Mishnah Sanhedrin 9. 6, Soncino ed. of the Talmud, p. 542). Perhaps some members of the council had also bound themselves with an oath, as certain fanatics had done two years earlier.

 

၄. ထိန်းသိမ်းထားသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ၊ ထိန်းသိမ်းခံထားရသည်။ ဖီးလစ်က ပေါလ်အား ထိုနေရာသို့ ပို့ဆောင်ခဲ့ပြီး၊ ထိုနေရာတွင် သူသည် ရောမလက်ထဲတွင် လုံခြုံစွာရှိနေပြီး၊ သူ့ကို အခြားနေရာသို့ ပြောင်းရွှေ့ရန် အကြောင်းမရှိသောကြောင့် ထိုနေရာတွင်ပင် ဆက်လက်ထားရှိမည်ဖြစ်သည်။

4. Kept. That is, in custody. There Paul had been sent by Felix, there he was safely in Roman hands, and there he would remain because there was no good reason to move him elsewhere.

 

မကြာမီ။ ဆိုလိုသည်မှာ၊ ရက်ပေါင်း ၁၀ ခန့်အကြာတွင်ဖြစ်သည်။

Shortly. That is, some 10 days later.

 

၅. စွမ်းရည်ရှိသူများ။ ဂရိဘာသာဖြင့် “ဒူနာတိုင်”၊ ဆိုလိုသည်မှာ “အာဏာရှိသူများ”၊ “စွမ်းအားရှိသူများ”၊ ဆိုလိုသည်မှာ အာဏာရှိသူများ၊ သို့မဟုတ် ဂျူးလူမျိုးကို ကိုယ်စားပြုရန် အရည်အချင်းရှိသူများဖြစ်သည်။ ဤစကားလုံးသည် လုကာ ၂၄၊ အပိုဒ် ၁၉၊ တမန်တော်များကျမ်း ၇၊ အပိုဒ် ၂၂၊ ၁ ကောရိန္တု ၁၊ အပိုဒ် ၂၆၊ ဗျာဒိတ်ကျမ်း ၆၊ အပိုဒ် ၁၅ တွင် “အာဏာရှိသူ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည်။ ၎င်းတို့သည် ခေါင်းဆောင်မှုနှင့် ဂုဏ်သရေရှိသူများ၊ ဖြစ်နိုင်ချေ ဆန်ဟီဒရင်အဖွဲ့ဝင်များဖြစ်သည်။

5. Able. Gr. dunatoi, literally, “mighty [ones],” “powerful [ones],” that is, men of authority, or men of ability, men qualified to represent the Jewish nation. The same word is translated “mighty” in Luke 24:19; Acts 7:22; 1 Cor. 1:26; Rev. 6:15. They would be men of leadership and standing, probably members of the Sanhedrin.

 

ကျွန်ုပ်နှင့်အတူ ဆင်းသွားပါ။ ဂျူးကိုယ်စားလှယ်များသည် ရောမအုပ်ချုပ်ရေးမှူးနှင့်အတူ ခရီးသွားရန် ထိုက်တန်သူများဖြစ်ရမည်။ ဖီးစတပ်စ်သည် ထင်ရှားသည့် ဂျူးလူမျိုးများကို ဂုဏ်ပြုနေပြီး၊ တစ်ချိန်တည်းတွင် ပေါလ်၏အမှု၏ အရေးပါမှုကို အသိအမှတ်ပြုနေသည်။ ပေါလ်အား ဆန့်ကျင်သည့် ဂျူးခေါင်းဆောင်များ၏ စိတ်အားထက်သန်မှုသည် ယခင်ကြားနာမှုမှ (အခန်း ၂၄၊ အပိုဒ် ၁၊ ၂၇) နှစ်နှစ်အတွင်း သိသိသာသာ အေးစက်မသွားပေ။

Go down with me. The Jewish delegates should be men worthy to travel with the Roman governor. Festus was honoring these leading Jews and at the same time recognizing the importance of Paul’s case. The zeal of the Jewish leaders against Paul had not cooled perceptibly in the two years since his previous hearing (ch. 24:1, 27).

 

မတရားမှုတစ်စုံတစ်ရာ။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကို ကြည့်ပါ) “မဖြစ်မနေမတော်မတရားမှု”၊ “မတော်မတရားမှု”၊ “မတိကျမှု” ဟူသော စာသားကို ဖတ်ရသည်။ “မတရားမှု” ဟူသော စကားလုံးသည် ဂရိစာသားတွင် မပါဝင်သော်လည်း၊ လက်တင်ဗူလ်ဂိတ်မှ “ကရီမင်” ဟူသော စကားလုံးကို ဘာသာပြန်သူများက ထည့်သွင်းခဲ့ပုံရသည်။

Any wickedness. Textual evidence attests (cf. p. 10) the reading “anything improper,” “any impropriety,” “any wrong.” The word for “wickedness” is not in the Greek text, but apparently was inserted by the translators from the Latin Vulgate, which reads crimen.

 

၆. ဆယ်ရက်ထက်ပို၍။ အရေးကြီးသော စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကို ကြည့်ပါ) “ရှစ်ရက် သို့မဟုတ် ဆယ်ရက်ထက်မပိုသော” ဟူသော စာသားကို ဖတ်ရသည်။ ဤစာသားသည် ဖီးစတပ်စ်၏ ဂျေရုဆလင်တွင် နေထိုင်မှု၏ တိုတောင်းမှုကို (အပိုဒ် ၄) မီးမောင်းထိုးပြပြီး၊ ၎င်း၏ ကြာရှည်မှုကို မဟုတ်ပေ။ ဖီးလစ်၏ အုပ်ချုပ်ရေးမှ ကျန်ရှိသော ပြဿနာများစွာသည် အရေးတကြီးဖြစ်နေပြီး၊ ဖီးစတပ်စ်သည် အုပ်ချုပ်ရေးဌာနချုပ်မှ ထွက်ခွာနေထိုင်ရန် မဖြစ်နိုင်ပေ (အပိုဒ် ၁ ကို ကြည့်ပါ)။

6. More than ten days. Important textual evidence may be cited (cf. p. 10) for reading “not more than eight or ten days.” This reading stresses the brevity of Festus’ stay in Jerusalem (v. 4) rather than its length. Doubtless many problems left from Felix’ administration were pressing for attention, and Festus could not be absent from the seat of government (see on v. 1).

 

နောက်တစ်နေ့။ သို့မဟုတ် “မနက်ဖြန်”။ ဂျူးလူမျိုးတို့သည် ပေါလ်၏အမှုကို မဖြစ်မနေ ဖြေရှင်းခြင်းသည် ပါလက်စတိုင်းရှိ ရောမအုပ်ချုပ်ရေးမှူးနှင့် ဂျူးလူမျိုးတို့၏ ဆက်ဆံရေးအတွက် အလွန်အရေးကြီးသည်ဟု ဖီးစတပ်စ်အား ယုံကြည်စေခဲ့ပုံရသည်။

The next day. Or, “on the morrow.” The Jews had apparently convinced Festus that the proper settlement of Paul’s case was of utmost importance to satisfactory relations between the Roman administrator of Palestine and the Jewish people.

 

တရားစီရင်ရာထိုင်ခုံပေါ်တွင်။ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းသည် တရားဝင်ကြားနာမှုတစ်ခုဖြစ်သည်။

On the judgment seat. The procedure was that of a formal trial.

 

၇. ရောက်လာသော ဂျူးလူမျိုးများ။ ဖီးစတပ်စ်၏ စွမ်းရည်ရှိပြီး ဩဇာရှိသူများ၏ ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့တောင်းဆိုမှုကို (အပိုဒ် ၅) ဖြည့်ဆည်းခဲ့ပြီး၊ ပေါလ်အား ကြားနာမှုအတွက် ခေါ်ယူခံရချိန်တွင် ဂျူးခေါင်းဆောင်များသည် အသင့်ရှိနေခဲ့သည်။

7. Jews which came. Festus’ request for a delegation of able and influential men had been met (v. 5), and the Jewish leaders were on hand when Paul was summoned for the hearing.

 

ပတ်လည်ဝိုင်းထားသည်။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကို ကြည့်ပါ) “သူ့ပတ်လည်ဝိုင်းထားသည်” ဟူသော စာသားကို ဖတ်ရသည်။ ပေါလ်အား စွပ်စွဲသူအချို့သည် နှစ်ပြည့်သုံးဆယ်ခန့်က ခရစ်ယာန်များကို ပြင်းထန်စွာ နှိပ်စက်သူအဖြစ် သူ့ကို သိခဲ့ဖူးပြီး၊ ဂျူးလူမျိုးကို သစ္စာဖောက်သူအဖြစ် မုန်းတီးခဲ့ကြသည်။

Round about. Textual evidence attests (cf. p. 10) the reading “round about him.” Some of those who brought complaints against Paul had doubtless known him as a bitter persecutor of Christians a quarter of a century before, and they hated him as a traitor to the Jewish nation.

 

များပြားပြီး ပြင်းထန်သော စွပ်စွဲချက်များ။ ကြားနာမှုနှစ်နှစ်အတွင်း (အခန်း ၂၄၊ အပိုဒ် ၂၇) ဂျူးလူမျိုးတို့သည် အမျိုးမျိုးသော သတင်းများနှင့် ကောလာဟလများကို စုဆောင်းရာတွင် အလုပ်များနေခဲ့ပုံရသည်။ ယခုအခါ သူတို့သည် သူ့အား ဆန့်ကျင်သည့် အမှုကို များစွာပိုမိုအားကောင်းစေခဲ့ပုံရသည်။ ဤစွပ်စွဲချက်များ၏ စာရင်းတစ်စောင်ကို နောက်ပိုင်းတွင် ရောမရှိ ဂျူးလူမျိုးများထံ ပေးပို့ခြင်းမရှိခဲ့သည်မှာ ထူးဆန်းပုံရသည် (အခန်း ၂၈၊ အပိုဒ် ၂၁ ကို ကြည့်ပါ)။

Many and grievous complaints. During the two intervening years (ch. 24:27) the Jews had apparently been busy collecting all sorts of reports and rumors. Presumably they now had a far stronger case against him. It seems strange that a copy of this bill of particulars was not later transmitted to the Jews in Rome (see ch. 28:21).

 

ပေါလ်အား။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကို ကြည့်ပါ) ဤစကားစုကို ချန်လှပ်ထားသည်။

Against Paul. Textual evidence attests (cf. p. 10) the omission of this phrase.

 

သက်သေမပြဝံ့။ ပေါလ်အား စွဲချက်တင်ထားသော သက်သေများသည် တရားရုံးတွင် မခိုင်လုံကြောင်း ဖီးစတပ်စ်အား ထင်ရှားပေါ်လွင်ခဲ့ရမည် (အခန်း ၂၄၊ အပိုဒ် ၁၃၊ ၁၉၊ အခန်း ၂၅၊ အပိုဒ် ၁ ကို ကြည့်ပါ)။ သူသည် ဤကဲ့သို့သော ကိစ္စများတွင် အတွေ့အကြုံမရှိသူ မဟုတ်ပေ။

Could not prove. It must have been apparent to Festus that the evidence for the case against Paul would not stand up in court (cf. ch. 24:13, 19; cf. on ch. 25:1). He was apparently no novice in such matters.

 

၈. သူဖြေကြားစဉ်။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကို ကြည့်ပါ) “ပေါလ်ဖြေကြားစဉ်” ဟူသော စာသားကို ဖတ်ရသည်။

8. While he. Textual evidence attests (cf. p. 10) the reading “while Paul.”

 

ဖြေကြားသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ “သူ၏ကာကွယ်ပြောဆိုမှု ပြုလုပ်သည်”။ ဖြစ်နိုင်ချေမှာ သူသည် သူ့အား စွပ်စွဲထားသော သေးသိမ်သော စွပ်စွဲချက်များကို (အပိုဒ် ၇) အသေးစိတ်ဖြေကြားခြင်းမပြုဘဲ၊ ရောမတရားရုံးတွင်ပင် သူ့အား ဆန့်ကျင်သည့်အဖြစ်မျိုးတွင် ထိန်းသိမ်းထားနိုင်သည့် စွပ်စွဲချက်များကိုသာ ဖြေကြားခဲ့သည်။ ၎င်းတို့မှာ သူ၏ ဗိမာန်တော်ကို ညစ်ညမ်းစေမှု၊ ဂျူးဥပဒေကို မထီမဲ့မြင်ပြုမှု၊ နှင့် လူထုဆူပူမှုများတွင် ပါဝင်သည်ဟု စွပ်စွဲခံရမှုများဖြစ်သည်။ ရောမသည် ဤကဲ့သို့သော ကိစ္စများကို သတိပြုမိပြီး၊ ဖီးစတပ်စ်သည် ပေါလ်အား ရောမအာဏာကို ဆန့်ကျင်သော ပုန်ကန်မှုတွင် အပြစ်ရှိသည်ဟု ထင်မှားနိုင်သည်။ လုကာသည် ပေါလ်၏ ကာကွယ်ပြောဆိုမှုကို ဤအချက်သုံးချက်အောက်တွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။

Answered. Literally, “made his defense.” Probably he did not answer in detail the trivial charges recited against him (v. 7), but only those that, if sustained, would be held against him even by a Roman court. These were his supposed desecration of the Temple and contempt for Jewish law, and his alleged participation in seditious riots. Rome took notice of such things, and Festus might be misled into thinking Paul guilty of insurrection against Roman authority. Luke reports Paul’s defense under these three heads.

 

ဥပဒေကို ဆန့်ကျင်ခြင်း။ ဂျူးခေါင်းဆောင်များသည် ပေါလ်၏ သုတ္တံကို သင်္ကေတသက်သက်သာဖြစ်သည်ဟု သွန်သင်ချက်ကို (ရောမ ၂၊ အပိုဒ် ၂၃-၂၉) သိရှိခဲ့ပြီး၊ ၎င်းကို ဥပဒေကို ဖျက်ဆီးရန် ကြံစည်မှုအဖြစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခဲ့ပေမည်။ သူတို့သည် ဤစွပ်စွဲချက်ကို ယေရှုအား ဆန့်ကျင်ခဲ့ဖူးသည် (မဿဲ ၅၊ အပိုဒ် ၁၇၊ မာကု ၂၊ အပိုဒ် ၁၆၊ ၇၊ အပိုဒ် ၁-၅ ကို ကြည့်ပါ)။ ဂျူးလူမျိုးတို့သည် ယေရှုအား စံပြထားသည့် ဥပုသ်နေ့နှင့်ပတ်သက်၍ ပေါလ်အား ဘယ်သောအခါမှ စိန်ခေါ်ခဲ့ခြင်းမရှိပေ (ဂျွန် ၅၊ အပိုဒ် ၁၆-၁၈)။

Against the law. Perhaps the Jewish leaders knew of Paul’s teaching that circumcision was merely a symbolic act (see Rom. 2:23–29), and construed this as an attempt to break down the law. They had brought this charge against Jesus (see on Matt. 5:17; Mark 2:16; 7:1–5). The Jews never challenged Paul respecting the Sabbath as they had formerly challenged Jesus (John 5:16–18).

 

ဗိမာန်တော်ကို ဆန့်ကျင်ခြင်း။ ဂျူးလူမျိုးများကို ဗိမာန်တော်ထဲသို့ ခေါ်ဆောင်လာသည်ဟူသော ယခင်စွပ်စွဲချက် (အခန်း ၂၁၊ အပိုဒ် ၂၇၊ ၂၈) သည် ကြားနာမှုအတွင်း ပြန်လည်သုံးသပ်ခံရဖွယ်ရှိသည်။

Against the temple. The old charge of bringing Gentiles into the Temple (ch. 21:27, 28) was probably reviewed during the course of the hearing.

 

ဆီဇာကို ဆန့်ကျင်ခြင်း။ အကယ်၍ ပေါလ်သည် “ဆီဇာကို ဆန့်ကျင်ခြင်း” မပြုခဲ့ပါက၊ ရောမတရားရုံးမည်သည်ကမျှ သူ့ကို အပြစ်ရှိကြောင်း စီရင်မည်မဟုတ်ပေ။ စွပ်စွဲချက်များ၏ မပြည့်စုံမှုနှင့် ပေါလ်၏ ကာကွယ်ပြောဆိုမှု၏ ရိုးသားမှုသည် စွမ်းရည်ရှိပြီး သမာဓိရှိသော အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဖီးစတပ်စ်ကို အထင်ကြီးစေခဲ့ရမည် (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၇၁ ကို ကြည့်ပါ)။

Against Cæsar. If Paul had done nothing “against Caesar,” no Roman court would convict him. The superficiality of the accusations and the candor of Paul’s defense must have impressed Festus, an able and honest administrator (see Vol. V, p. 71).

 

၉. ကျေးဇူးတစ်ခု။ သို့မဟုတ် “အကျိုးပြုမှု” (အခန်း ၂၄၊ အပိုဒ် ၂၇ ကို ကြည့်ပါ)။ အစပိုင်းတွင် ဖီးစတပ်စ်သည် ပေါလ်အား ဂျေရုဆလင်သို့ ခေါ်ဆောင်လာရန် ဂျူးလူမျိုးတို့၏ တောင်းဆိုမှုကို ငြင်းပယ်ခဲ့သည် (အခန်း ၂၅၊ အပိုဒ် ၃၊ ၄)။ သူသည် ပေါလ်အား စွပ်စွဲချက်များကြောင့် သဘောထားပြောင်းလဲသွားသည်ဖြစ်စေ၊ မပြောင်းလဲသည်ဖြစ်စေ၊ ဂျူးလူမျိုးတို့၏ ပေါလ်အား ဆန့်ကျင်သည့် ခံစားချက်များ၏ ပြင်းထန်မှုကို ယခင်ထက် ပိုမိုသဘောပေါက်ခဲ့သည်။ ဖီးစတပ်စ်အနေဖြင့် ဂျူးလူမျိုးတို့ကို ကျေနပ်စေရန် ဖြစ်နိုင်သမျှပြုလုပ်ခြင်းသည် သူ၏အုပ်ချုပ်ရေး၏ အောင်မြင်မှုကို အထောက်အကူဖြစ်စေမည်ဖြစ်သည်။

9. A pleasure. Or, “a favor” (see on ch. 24:27). At first Festus had refused the Jews’ request that Paul be brought to Jerusalem (ch. 25:3, 4). Whether or not he had been influenced against Paul by the charges brought against him, he at least realized more than before the intensity of Jewish feeling against him. All that Festus could reasonably do to please the Jews would, of course, contribute to the success of his administration.

 

သွားလိုပါသလား။ ပေါလ်အား စွဲချက်တင်ထားသည့်အချက်များသည် ရောမဥပဒေမဟုတ်ဘဲ ဂျူးဥပဒေနှင့် သက်ဆိုင်ကြောင်း ထင်ရှားပြီး၊ ထို့ကြောင့် ဂျူးမြို့တော်ဖြစ်သော ဂျေရုဆလင်တွင် ဤကိစ္စကို စုံစမ်းရန် ဖီးစတပ်စ်အား သင့်လျော်ပုံရသည်။

Wilt thou go? It was apparent that the charges against Paul were matters of Jewish, not Roman, law, and it therefore seemed reasonable to Festus to investigate the matter in Jerusalem, the Jewish metropolis.

 

ကျွန်ုပ်ရှေ့တွင်။ ကြားနာမှုတွင် ဖီးစတပ်စ်၏ ရှိနေမှုသည် ပေါလ်သည် ရောမထိန်းသိမ်းမှုနှင့် ရောမကာကွယ်မှုအောက်တွင်ရှိနေမည်ဖြစ်ကြောင်း အာမခံချက်ဖြစ်သည်။ သို့သော် ဂျူးခေါင်းဆောင်များသည် တရားစီရင်ရေးလုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို တာဝန်ယူရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ဖီးစတပ်စ်သည် စိတ်ဝင်စားသော ကြည့်ရှုသူအဖြစ်သာ ရှိမည်ဖြစ်သည်။ သူသည် ပေါလ်အား ဂျူးတရားစီရင်ပိုင်ခွင့်သို့ လွှဲပြောင်းပေးခြင်းမဟုတ်သော်လည်း၊ ဤအဆိုပြုချက်သည် ထိုသို့လွှဲပြောင်းပေးရန် ယာယီဆန္ဒရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဤအဆိုပြုချက်သည် ပေါလ်အား “ဆီဇာကို ဆန့်ကျင်ခြင်း” မည်သည့်ပြစ်မှုမှ အပြစ်ကင်းစင်ကြောင်း ကြေညာခြင်းဖြစ်သည်။ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန်ဖြစ်နိုင်သည့် စွပ်စွဲချက်များသည် ဂျူးဥပဒေနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့်သာ သက်ဆိုင်သည်။ ရောမကိုယ်စားလှယ်အဖြစ်၊ ဖီးစတပ်စ်သည် ဤအမှုတွင် နောက်ထပ်တိုက်ရိုက်စိတ်ဝင်စားမှုမရှိသော်လည်း၊ သူ၏ အုပ်ချုပ်ရေးခရိုင်သစ်၏ ခေါင်းဆောင်များ၏ မျက်နှာသာရရှိရန် ဆန္ဒရှိမှုကြောင့် ၎င်းတို့၏ ဆန္ဒများကို ဖြစ်နိုင်သမျှ လိုက်လျောရန် ဆန္ဒရှိခဲ့သည်။ ဤအဆိုပြုချက်သည် ပေါလ်သည် မည်သည့်ပြစ်မှုကိုမျှ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်ဟု သံသယရှိခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ သက်သက်မျှသာ နိုင်ငံရေးအရ အဆင်ပြေမှုအတွက်သာ ဖြစ်သည်။

Before me. The presence of Festus at the hearing was a guarantee that Paul would still be in Roman custody and under Roman protection. However, the Jewish leaders would be in charge of the judicial procedure, and Festus would be more in the role of an interested observer. He was not transferring Paul to Jewish jurisdiction, although the proposal implied a tentative willingness to make such a transfer. This proposal virtually declared Paul innocent of any offense “against Caesar.” Any charges possibly worthy of consideration had to do with Jewish law and custom. Though, as the representative of Rome, Festus had no further direct interest in the case, his desire to win the favor of the leaders of his new administrative district made him willing to comply with their desires as far as possible. Apparently the proposal was not based on the suspicion that Paul was actually guilty of any overt act or of any intention to commit such an act, but solely as a political expedient.

 

၁၀. ကျွန်ုပ်ရပ်တည်နေသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ “ကျွန်ုပ်သည် [ရပ်တည်ခဲ့ပြီး] ရပ်တည်နေသည်”။ အစပိုင်းမှစ၍ ပေါလ်သည် ရောမလူမျိုးများက ထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည်။ သူသည် ရောမနိုင်ငံသားဖြစ်ခြင်းကြောင့် ရက်စက်စွာ ရိုက်နှက်ခံရခြင်းမှ ကယ်တင်ခံခဲ့ရသည်။ ဖြစ်နိုင်ချေမှာ ပေါလ်သည် အခန်း ၂၃၊ အပိုဒ် ၁၁ တွင် ဘုရားသခင်၏ ကတိတော်ကို စိတ်ထဲတွင် ရှိခဲ့ပေမည်၊ သို့သော် ဤနေရာတွင် ၎င်းကို အရိပ်အမြွက်မပြပေ။ သူသည် ရောမလူမျိုးများက ဆီဇာ၏အာဏာဖြင့် နှစ်နှစ်ကြာ အကျဉ်းချခံခဲ့ရသည်။ ဤအချက်ကို သူသည် ရောမအုပ်ချုပ်ရေးမှူးအား သတိပေးပြီး၊ သူ့အား လုပ်ကြံရန် ကြံစည်မှုတွင် ပူးပေါင်းပါဝင်သူများဖြစ်ကြောင်း သိရှိထားသူများရှေ့တွင် တရားစီရင်ရန် ငြင်းပယ်ခဲ့သည် (အခန်း ၂၃၊ အပိုဒ် ၁၂-၁၅၊ ၃၀၊ အခန်း ၂၅၊ အပိုဒ် ၂၊ ၃ ကို ကြည့်ပါ)။

10. I stand. Literally, “I [have stood and] am standing.” From the first Paul had been detained by the Romans. He had been saved from a brutal flogging by virtue of the fact that he was a Roman citizen. Perhaps Paul had in mind the divine promise of ch. 23:11, though he gives no hint of it here. He had been held prisoner for two years by Romans acting under Caesar’s authority. Of this he reminds the Roman governor, and declines to stand trial before men whose complicity in a plot to assassinate him was already known (see chs. 23:12–15, 30; 25:2, 3).

 

တရားစီရင်ရာထိုင်ခုံ။ သို့မဟုတ် “တရားရုံး”။ ပေါလ်သည် သူ၏ စိတ်ထကြွပြီး ဥပဒေကို မလိုက်နာသည့် မိမိနိုင်ငံသားများ၏ မတရားသော ရန်လိုမှုထက် ရောမဥပဒေ၏ နှိုင်းယှဉ်မျှတမှုကို ပိုမိုနှစ်သက်ခဲ့သည်။

Judgment seat. Or, “tribunal.” Paul preferred the comparative fairness of Roman law to the capricious animosity of his hotheaded countrymen, who knew no law but that of their own selfish, irresponsible prejudices.

 

စီရင်ခံရမည်။ ဆိုလိုသည်မှာ၊ ရောမနိုင်ငံသားအဖြစ် စီရင်ခံရမည်ဖြစ်သည်။

Ought to be judged. That is, as a Roman citizen.

 

၁၀. ဂျူးလူမျိုးများထံသို့။ ပေါလ်သည် သူ့အား စွဲချက်တင်ထားသော စွပ်စွဲချက်များအားလုံးကို အကျဉ်းချုံးငြင်းဆိုခဲ့သည်။ သူကြောင့် ဂျူးလူမျိုးများ၏ ပုဂ္ဂိုလ်၊ ပစ္စည်းဥစ္စာ၊ ဂုဏ်သိက္ခာ၊ သို့မဟုတ် ဘာသာရေးတို့သည် မည်သည့်ထိခိုက်မှုမျှ မခံခဲ့ရပေ။

To the Jews. Paul summarily denied the whole gamut of charges preferred against him. No injury had come to Jewish persons, property, character, or religion because of him.

 

သင်အလွန်ကောင်းစွာ သိသည်။ ပေါလ်သည် အပိုဒ် ၉ တွင် ဖီးစတပ်စ်၏ အဆိုပြုချက်သည် ဂျူးလူမျိုးများကို ဖျောင်းဖျရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်ကို သိသည်။

Thou very well knowest. Paul knows that Festus’ motive in the proposal of v. 9 was to conciliate the Jews.

 

၁၁. အကယ်၍။ ဆိုလိုသည်မှာ “အကယ်၍သာ”။ ပေါလ်သည် ဂျူးလူမျိုးများကို ဆန့်ကျင်သည့် မည်သည့်ပြစ်မှုမျှ မပြုခဲ့ကြောင်း ငြင်းဆိုခဲ့ပြီး၊ ဖီးစတပ်စ်သည် သူ့ကို ဂျူးတရားရုံးတွင် စစ်ဆေးရန် အဆိုပြုခြင်းဖြင့် ရောမဥပဒေအရ သူသည် အပြစ်ကင်းကြောင်း သွယ်ဝိုက်ဖော်ပြခဲ့သည်။ သို့သော် ဤအရာများရှိသော်လည်း၊ ပေါလ်သည် မည်သည့်ပြစ်မှုတစ်စုံတစ်ရာအတွက် အပြစ်ရှိသည်ဟု သံသယရှိနေသေးပါက၊ သူသည် ရောမနိုင်ငံသားအဖြစ် ရောမဥပဒေအောက်တွင် စစ်ဆေးခံရန် သူ၏အခွင့်အရေးကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။

11. For if. Literally, “if indeed then.” Paul has already denied any offense against the Jews, and by proposing to submit him to a Jewish trial Festus has implied that he is innocent with respect to Roman law. But if in spite of this there was any lingering suspicion that Paul was guilty of some crime, he chose to exercise his prerogative as a Roman citizen to be tried under Roman law.

 

သေရန် ငြင်းဆိုခြင်းမရှိ။ ဆိုလိုသည်မှာ “သေဒဏ်ကို ရှောင်ရှားရန် ငြင်းဆိုခြင်းမပြုပေ”။ ဂျိုးဆီးဖပ်စ်၏ ဘဝ အပိုဒ် ၂၉ ကို နှိုင်းယှဉ်ပါ။ ပေါလ်သည် တရားမျှတသော စစ်ဆေးမှုတစ်ခု၏ ရလဒ်ကို ရင်ဆိုင်ရန် ဆန္ဒရှိကြောင်း ကြေညာခဲ့ပြီး၊ စီရင်ချက်မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ဖြစ်သည်။

I refuse not to die. Literally, “I do not plead to avert death.” Compare Josephus Life 29. Paul declares his willingness to face the results of a just trial, whatever the verdict might be.

 

လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခြင်း။ ဂရိဘာသာဖြင့် “ခါရီဇိုမိုင်”၊ “ကျေးဇူးပြုရန်”၊ “ကျေနပ်စေရန်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ပေါလ်သည် သူ့အား စွပ်စွဲသူများထံ သက်သက်မျှသာ ကျေးဇူးပြုရန်အတွက် လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခံရရန် မလိုလားခဲ့ပေ။ ဖီးစတပ်စ်သည် ဂျူးလူမျိုးများ၏ မျက်နှာသာရရှိရန် ကြိုးစားနေသည်ကို သူသိသည်။ သူသည် သူ၏ ရောမနိုင်ငံသားအခွင့်အရေးများကို စွပ်စွဲသူများကို ကျေနပ်စေရန်နှင့် ၎င်းတို့၏ သူ့အသက်အား မကောင်းသော ရည်ရွယ်ချက်များ အောင်မြင်ရန် လွယ်ကူစေရန် စွန့်လွှတ်ရန် ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ ဆန်ဟီဒရင်သည် သူ့အား တရားမျှတမှုရော၊ သနားကရုဏာရောပင် ပေးမည်မဟုတ်ကြောင်း သူ ကောင်းစွာသိသည်။

Deliver. Gr. charizomai, “to do a favor,” “to gratify.” Paul was unwilling to be turned over to his accusers merely as a favor to them. He knew that Festus was trying to win the favor of the Jews. He refused to yield his rights as a Roman citizen merely to please his accusers and make it easier for them to achieve their evil designs on his life. He well knew that the Sanhedrin would accord him neither justice nor mercy.

 

ဆီဇာထံ အယူခံတင်သည်။ ပေါလ်သည် သူ၏ အခွင့်အရေးများကို နောက်ထပ်အတည်ပြုခြင်းဖြင့် သူ၏ အယူခံကို ပိတ်သိမ်းခဲ့သည် (အခန်း ၂၂၊ အပိုဒ် ၂၅-၂၉ ကို ကြည့်ပါ)။ သူသည် ရောမတွင် သူ့အား စွဲချက်တင်နိုင်သမျှကို စွန့်စားရန် အသင့်ရှိပြီး၊ ဆီဇာ၏ သက်သေများအပေါ် အခြေခံ၍ ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခု၏ မျှတမှုကို လက်ခံရန် အသင့်ရှိသည်။ သူသည် ရောမသို့ သွားရောက်လည်ပတ်ရန် ကာလရှည်ရည်ရွယ်ထားခဲ့ပြီး၊ အကျဉ်းချခံရမှုဖြင့် မဟုတ်ပေ (ရောမ ၁၊ အပိုဒ် ၉-၁၂၊ ၁၅၊ အပိုဒ် ၂၃၊ ၂၄)။ ဧကရာဇ်သည် အင်ပါယာ တစ်ခုလုံးရှိ အောက်တန်းစားတရားရုံးများမှ အယူခံတင်သည့် နောက်ဆုံးတရားရုံးဖြစ်သည်။

I appeal unto Cæsar. Paul closes his appeal with another assertion of his rights (see on ch. 22:25–29). He is ready to risk what may be laid to his charge at Rome, and Caesar’s fairness in reaching a decision on the basis of the evidence. He had long purposed to visit Rome, though not in bonds (Rom. 1:9–12; 15:23, 24). The emperor was the final court of appeal from all subordinate tribunals throughout the empire.

 

သူတို့တမန်တော်အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသည့်အချိန်မှစ၍၊ ပေါလ်သည် ဂျူးလူမျိုးများနှင့် တပါးအမျိုးသားများထံမှ ဆင်းရဲဒုက္ခခံခဲ့ရပြီး၊ သူ၏ဓမ္မအမှုဆောင်ခြင်းသည် အဟန့်အတားဖြစ်ခဲ့သည် (၂ ကောရိန္တု ၁၁၊ အပိုဒ် ၂၄-၂၇ ကို ကြည့်ပါ)။ ဤဆန့်ကျင်မှုကို သူသည် ခရစ်တော်၏ အကျိုးအတွက် တိုးတက်နိုင်မည်ဆိုပါက ဆန္ဒအလျောက် ခံယူခဲ့သည် (တမန်တော်များကျမ်း ၂၀၊ အပိုဒ် ၂၂-၂၅၊ ၂ ကောရိန္တု ၄၊ အပိုဒ် ၅-၁၈၊ ဂလာတိ ၆၊ အပိုဒ် ၁၄၊ ဖိလိပ္ပိ ၁၊ အပိုဒ် ၁၂)။ သို့သော် သူသည် ယခု ဆီဇရိယာတွင် နှစ်နှစ်ကြာ အကျဉ်းချခံထားရပြီး၊ အပြစ်စီရင်ခံရခြင်းမရှိဘဲ၊ နှင့် တရားစစ်ဆေးမှုအသစ်တစ်ခု၏ အလားအလာမရှိပေ။ လီစီယပ်စ် (တမန်တော်များကျမ်း ၂၂၊ အပိုဒ် ၂၉)၊ ဖီးလစ် (အခန်း ၂၄၊ အပိုဒ် ၂၃-၂၇ ကို ကြည့်ပါ)၊ နှင့် ဖီးစတပ်စ် (အခန်း ၂၅၊ အပိုဒ် ၈၊ ၉၊ ၂၅ ကို ကြည့်ပါ) တို့သည် သူသည် ရောမဥပဒေကို ချိုးဖောက်မှုမရှိကြောင်း အားလုံးကောက်ချက်ချခဲ့သည်။ ဖီးလစ်သည် ပုဂ္ဂိုလိကအကြောင်းပြချက်များနှင့် ဂျူးလူမျိုးများကို ကျေနပ်စေရန်အတွက် ပေါလ်ကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းခဲ့ပြီး၊ ဖီးစတပ်စ်သည် ယခု ပေါလ်၏ ကုန်ကျစရိတ်ဖြင့် ဂျူးလူမျိုးများကို ဖျောင်းဖျရန် မူဝါဒကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် အဆိုပြုပုံရသည်။ ထို့ကြောင့်၊ ပေါလ်သည် ဂျူဒီယာရှိ ရောမအုပ်ချုပ်ရေးမှူး၏ တရားစီရင်ပိုင်ခွင့်အောက်တွင် ဆက်လက်ရှိနေသရွေ့၊ အပြစ်ကင်းစင်ပြီး လွတ်မြောက်ရန် အလားအလာမရှိပေ၊ ပြီးတော့ သူသည် အပြစ်စီရင်ခံရသည့် အကျဉ်းသားအဖြစ်ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် နိုင်ငံရေးအရ အသုံးပြုခံရသူအဖြစ်ဖြစ်စေ ထိန်းသိမ်းခံရခြင်းသည် သိသာထင်ရှားသော ကွာခြားမှုမရှိပေ။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ၊ သူသည် ဧဝံဂေလိတရားကို ဟောပြောရန် လွတ်လပ်မှုမရှိခဲ့ပေ၊ ပြီးတော့ ဘဝတွင် အခြားရည်မှန်းချက်မရှိ၊ စိတ်ဝင်စားမှုမရှိသူတစ်ဦးအတွက် ထိုအလားအလာသည် သည်းမခံနိုင်ဖွယ်ဖြစ်ပုံရသည်။ ကားရာဇ်သံကျင့်ကြံသူများသည် အလားတူနည်းဖြင့် ၎င်းတို့၏ ဓမ္မအမှုဆောင်ခြင်းကို အဟန့်အတားဖြစ်နေပုံရသည်။

Ever since his appointment as the apostle to the heathen, Paul had suffered and his ministry had been hindered by both Jews and Gentiles (see 2 Cor. 11:24–27). This opposition he willingly endured if by it the cause of Christ might be advanced (Acts 20:22–25; 2 Cor. 4:5–18; Gal. 6:14; Phil. 1:12). However, he had now been confined in Caesarea for two years, uncondemned and without the prospect of a new trial. Lysias (Acts 22:29), Felix (see on ch. 24:23–27), and Festus (see on ch. 25:8, 9, 25) had all concluded that he was innocent of any violation of Roman law. Felix had nevertheless detained Paul, for personal reasons and to please the Jews, and Festus now apparently proposed to continue the policy of conciliating the Jews at Paul’s expense. Thus, as long as Paul remained under the jurisdiction of the Roman procurator of Judea there appeared to be no prospect of acquittal and release, and it made little difference whether he was detained as a condemned prisoner or merely as a political pawn. Either way he was not free to preach the gospel, and to one for whom life held no other ambition or interest such a prospect must have seemed insufferable. Other ambassadors of the cross were no doubt finding their ministry hindered in similar ways.

 

ဓမ္မသစ်ကျမ်းခေတ်တွင်၊ ခရစ်ယာန်ဘာသာသည် ရောမဥပဒေအောက်တွင် အသိအမှတ်ပြုခံရသော ဘာသာတစ်ခုအဖြစ် အဆင့်အတန်းမရှိခဲ့ပေ၊ ပြီးတော့ အသိအမှတ်မပြုခံရသော ဘာသာများ၏ ကျင့်သုံးမှုနှင့် ပြန့်ပွားမှုကို တားမြစ်ထားသည်။ ရောမသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာကို အစပိုင်းတွင် ဂျူဒီယံဘာသာ၏ ဂိုဏ်းတစ်ခုအဖြစ် ယူဆခဲ့သောကြောင့်သာ သည်းခံခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် အသိအမှတ်ပြုခံရသည်။ ပေါလ်နှင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာကို ဆန့်ကျင်သည့် အမှုကို ဖိအားပေးခြင်းဖြင့်၊ ဂျူးလူမျိုးများသည် နောက်ဆုံးတွင် ဤအကျိုးကျေးဇူးကိုပင် ဆုံးရှုံးစေနိုင်ပြီး၊ ၎င်းတို့၏ အနေအထားကို ရောမဥပဒေအောက်တွင် တရားဝင်မခိုင်လုံစေနိုင်သည်။ စာမျက်နှာ ၄၇၊ ၉၃ ကို ကြည့်ပါ။

In NT times Christianity did not enjoy the status of a recognized religion before Roman law, and the practice and promulgation of unrecognized religions was prohibited. Rome tolerated Christianity only because it was at first considered to be a sect of Judaism, which was recognized. By pressing the case against Paul and Christianity the Jews could eventually deprive them of even this benefit, and make their position legally untenable under Roman law. See pp. 47, 93.

 

ပေါလ်သည် သူ၏အမှုကို ဆီဇာထံ အယူခံတင်ခြင်းဖြင့်၊ ရပ်တန့်နေသော သူ၏ကိုယ်ပိုင်အမှုတွင် ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုရရှိရန်သာမက၊ ခရစ်ယာန်ဘာသာကို သီးခြားတရားဝင်ဘာသာတစ်ခုအဖြစ် အနည်းဆုံး အသိအမှတ်ပြုမှုတစ်ခုရရှိရန်လည်း ရည်ရွယ်ခဲ့သည်ဟု အကြံပြုထားသည်။ ၎င်းသည် ကားရာဇ်သံကျင့်ကြံသူများအား ၎င်းတို့သွားရောက်သည့်နေရာတိုင်းတွင် ပိုမိုလွတ်လပ်မှုပေးနိုင်ပြီး၊ ဒေသဆိုင်ရာ ဆန့်ကျင်မှုများကို ပိုမိုလွယ်ကူစွာ ကျော်လွှားနိုင်မည်ဟု မျှော်လင့်နိုင်သည်။ ပေါလ်သည် ရောမတွင် အကျဉ်းချခံထားရစဉ်ပင်၊ သူသည် ဧကရာဇ်တရားရုံးတွင် ဧဝံဂေလိတရားကို ဟောပြောခြင်းမှ အဟန့်အတားမဖြစ်ခဲ့ဘဲ၊ အနည်းဆုံး “ဆီဇာ၏အိမ်တော်” (ဖိလိပ္ပိ ၄၊ အပိုဒ် ၂၂) မှ အချို့သည် ခရစ်ယာန်ဖြစ်လာခဲ့သည့်အချက်သည်၊ အခြားခရစ်ယာန်လုပ်သားများကို “အကြောက်တရားမရှိဘဲ နှုတ်ကပတ်တရားကို ပို၍ရဲရင့်စွာ ဟောပြောရန်” (ဖိလိပ္ပိ ၁၊ အပိုဒ် ၁၂-၁၄ ကို ကြည့်ပါ) အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိခဲ့သည်။ ပြီးတော့ ဧကရာဇ်သည် ခရစ်ယာန်ဧဝံဂေလိဆရာများ၏ ထိပ်တန်းပုဂ္ဂိုလ်ကို အပြစ်ကင်းစင်ကြောင်း အမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်ကို သိရှိလာသောအခါ၊ အင်ပါယာတစ်ခုလုံးတွင် ဧဝံဂေလိတရားကို ဟောပြောရန် ပိုမိုလွတ်လပ်မှုရှိလာမည်ဖြစ်သည်။ ပေါလ်အား ဧကရာဇ်၏လက်ထဲတွင် အပြစ်ကင်းစင်ကြောင်း စီရင်ချက်သည် ဧဝံဂေလိတရားကို ဟောပြောရန် တရားဝင်ခွင့်ပြုချက်ကို ဖြစ်ပေါ်စေမည်၊ သို့မဟုတ် အနည်းဆုံး ၎င်းအတွက် လမ်းဖွင့်ပေးမည်ဖြစ်သည်။

It has been suggested that by appealing his case to Caesar, Paul purposed not only to secure a decision in his own case, which had come to a standstill, but also, perhaps, to secure at least a measure of recognition for Christianity as a legal religion in its own right. This might well be expected to afford the ambassadors of the cross greater freedom wherever they might go, and to overcome local opposition the more readily. Even while Paul was still in prison at Rome the very fact that he was not hindered from preaching the gospel in the imperial court, and that at least some “of Caesar’s household” (Phil. 4:22) became Christians, had the effect of making other Christian workers “much more bold to speak the word without fear” (see Phil. 1:12–14). And when it should become known that the emperor had decreed the acquittal of the foremost of Christian evangelists, there would be greater freedom throughout the empire to proclaim the gospel. Paul’s acquittal at the hands of the emperor would thus constitute, or at least prepare the way for, official permission to preach the gospel.

 

၁၂. ကောင်စီ။ ဂရိဘာသာဖြင့် “ဆမ်ဘူလီယွန်”၊ အုပ်ချုပ်ရေးမှူး၏ ကိုယ်ပိုင် “အကြံပေးအဖွဲ့” ကို ဆိုလိုသည်။ လုကာသည် ဂျူးလူမျိုးများ၏ “ကောင်စီ” ဖြစ်သော ဆန်ဟီဒရင်ကို ရည်ညွှန်းသည့်အခါ “ဆူနီဒရီယွန်” ဟူသော စကားလုံးကို တသမတ်တည်း အသုံးပြုသည် (တမန်တော်များကျမ်း ၅၊ အပိုဒ် ၂၁၊ ၆၊ အပိုဒ် ၁၂၊ ၂၂၊ အပိုဒ် ၃၀၊ ၂၃၊ အပိုဒ် ၁၊ ၂၄၊ အပိုဒ် ၂၀ စသည်)။ ဆီဇာထံ အယူခံတင်ခြင်းသည် အလိုအလျောက်ခွင့်ပြုခံရခြင်းမဟုတ်သော်လည်း၊ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမှုက ပေါလ်သည် ရောမနိုင်ငံသားဖြစ်သည့်အတွက် သူ၏အယူခံကို ငြင်းပယ်၍မရသည့်အချက်ကို အတည်ပြုခဲ့သည်။

12. Council. Gr. sumboulion, the procurator’s own “group of councilors.” Luke consistently uses the word sunedrion when speaking of the Jewish “council,” the Sanhedrin (Acts 5:21; 6:12; 22:30; 23:1; 24:20; etc.). The appeal to Caesar was not automatically granted, but consultation confirmed the fact that since Paul was a Roman citizen his appeal could not be denied.

 

၁၃. ရက်အနည်းငယ်။ ရှင်းလင်းစွာ တိုတောင်းသော ကာလတစ်ခု (အခန်း ၉၊ အပိုဒ် ၁၉ ကို ကြည့်ပါ)။

13. Certain days. Clearly a brief period of time (see on ch. 9:19).

 

အာဂရီပါမင်း။ ဆိုလိုသည်မှာ၊ ဟီရော့အာဂရီပါ ၂၊ ဟီရော့အာဂရီပါ ၁ (သူ၏သေဆုံးမှုကို အခန်း ၁၂၊ အပိုဒ် ၂၀-၂၃ တွင် ဖော်ပြထားသည်) ၏သားဖြစ်ပြီး၊ ထို့ကြောင့် ဟီရော့မဟာမင်း၏ မြစ်ဖြစ်သည် (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၃၉၊ ၆၉၊ ၂၃၄ ကို ကြည့်ပါ)။ သူ၏ညီမဖြစ်သူ ဒရူဆီလာကဲ့သို့ (အခန်း ၂၄၊ အပိုဒ် ၂၄ ကို ကြည့်ပါ)၊ ဤဘုရင်သည် ဟီရော့မဟာမင်း၏ဇနီး မာရီယမ်နီမှ ဆင်းသက်လာသူဖြစ်သည့်အတွက် ဂျူးလူမျိုးဖြစ်သည်။ အာဂရီပါ ၂ သည် သူ၏ဖခင်သေဆုံးချိန်တွင် (အေဒီ ၄၄) ပါလက်စတိုင်းရှိ ဘုရင်ရာထူးကို ထမ်းဆောင်ရန် အသက်ငယ်လွန်းသည်ဟု ယူဆခံခဲ့ရသော်လည်း၊ မကြာမီတွင် ဦးလေးတစ်ဦးသေဆုံးပြီးနောက်၊ သူသည် ခါလစီစ်၏ အုပ်ချုပ်မှုဖြင့် နှစ်သိမ့်ခံခဲ့ရသည် (ဂျိုးဆီးဖပ်စ်၏ အန်တီကွီးတီးစ် အပိုင်း ၁၉၊ အခန်း ၉၊ အပိုဒ် ၂)။ နောက်ပိုင်းတွင် အာဂရီပါသည် ဖိလိပ္ပုနှင့် လီစာနိယပ်စ်အောက်တွင် ယခင်က ရှိခဲ့သော မြောက်ပိုင်းရှိ ခရိုင်များကို ဘုရင်ဘွဲ့ဖြင့် ရရှိခဲ့သည် (အပိုင်း ၂၀၊ အခန်း ၇၊ အပိုဒ် ၁)။ နောက်ပိုင်းတွင် နီရိုသည် သူ့အား အချို့သော မြို့များကို ပေးအပ်ခဲ့သည်။ အေဒီ ၆၈-၇၃ ဂျူးစစ်ပွဲတွင် အာဂရီပါသည် ဂျူးလူမျိုးများကို ပုန်ကန်မှုမှ တားဆီးရန် ကြိုးစားခဲ့ပြီး၊ ရောမလူမျိုးများဘက်မှ ရပ်တည်ခဲ့သည် (ဂျိုးဆီးဖပ်စ်၏ ဝေါး အပိုင်း ၂၊ အခန်း ၁၆၊ အပိုဒ် ၄ [၃၄၅-၄၀၁])။ သူသည် ရောမသို့ ပြည်နှင်ခံခဲ့ပြီး၊ အေဒီ ၁၀၀ တွင် သေဆုံးခဲ့သည်။ ဖီးစတပ်စ်သည် ပေါလ်၏အမှုကို ကိုင်တွယ်ရာတွင် အာဂရီပါ ၂ ၏ အကြံဉာဏ်ကို သဘာဝအတိုင်း တောင်းခံလိမ့်မည်။ အာဂရီပါသည် ဗိမာန်တော်၏ ဘဏ္ဍာကို ထိန်းသိမ်းခဲ့ပြီး၊ ယဇ်ပုရောဟိတ်မင်းကို ခန့်အပ်ပိုင်ခွင့်ရှိခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် သူသည် ရောမအုပ်ချုပ်ရေးမှူး၏ ဘာသာရေးဆိုင်ရာ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်တစ်ဦးအဖြစ် ရှိပြီး၊ အမှုနှင့်ပတ်သက်၍ ခိုင်မာသော အကြံဉာဏ်ပေးနိုင်သည့် အနေအထားတွင် ရှိသည်။

King Agrippa. That is, Herod Agrippa II, son of Herod Agrippa I (whose death is described in ch. 12:20–23), and thus great-grandson of Herod the Great (see Vol. V, pp. 39, 69, 234). Like his sister Drusilla (see on ch. 24:24), this monarch was a Jew by virtue of descent from Herod the Great’s wife Mariamne. Agrippa II was considered too young to take the kingship of Palestine when his father died (a.d. 44; Josephus Antiquities xix. 9. 2), but upon the death of an uncle soon afterward, he was consoled with the rulership of Chalcis (ibid. xx. 5. 2). Later Agrippa received the provinces to the north, formerly under Philip and Lysanias (ibid. 7. 1), with the title of king. Still later Nero gave him certain other cities, In the Jewish war of a.d. 68–73 Agrippa sided with the Romans against the Jews, whom he tried to dissuade from rebellion (Josephus War ii. 16. 4 [345–401]). He retired to Rome, where he died in a.d. 100. Festus would naturally turn to Agrippa II for counsel concerning the handling of Paul’s case. Agrippa had custody of the Temple treasure and the privilege of appointing the high priest. He was therefore in a sense a religious colleague of the Roman governor, and in a position to give sound advice with respect to the case.

 

ဘာနစ်။ သို့မဟုတ် ဘီရနစ်၊ အာဂရီပါ ၁ ၏ အကြီးဆုံးသမီးဖြစ်ပြီး၊ အာဂရီပါ ၂ နှင့် ဖီးလစ်၏ဇနီး ဒရူဆီလာတို့၏ အစ်မဖြစ်သည်။ သူမသည် ဦးလေးဖြစ်သူ ခါလစီစ်ဘုရင် ဟီရော့နှင့် ပထမဦးစွာ လက်ထပ်ခဲ့ပြီး (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၄၀ ကို ကြည့်ပါ)၊ ၎င်းကို အာဂရီပါ ၂ က ဆက်ခံခဲ့သည် (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၂၃၄ ကို ကြည့်ပါ)။ ဂျူးနှင့် ရောမစာရေးဆရာများသည် သူမနှင့် သူမ၏အစ်ကို အာဂရီပါ ၂ တို့၏ ဆက်ဆံရေးကို အပြစ်ရှိသည်ဟု ပြောကြသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သူမသည် စီလီစီယာဘုရင် ပိုလီမိုနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သော်လည်း၊ မကြာမီတွင် သူ့ကို စွန့်ခွာပြီး သူမ၏အစ်ကိုနှင့်အတူ ရောမသို့ သွားခဲ့သည်။ သူမသည် ဧကရာဇ် တိုင်တပ်စ်၏ မယားဖြစ်လာခဲ့ပြီး၊ ဆီးနိတ်က သူမကို ဖယ်ရှားရန် အတင်းအကျပ်ပြုလုပ်သောအခါ တိုင်တပ်စ်သည် အလွန်ဝမ်းနည်းခဲ့သည် (ဆူအီတိုနီးယပ်စ်၏ တိုင်တပ်စ် အခန်း ၇၊ အပိုဒ် ၂၊ တာစီတပ်စ်၏ သမိုင်း အပိုင်း ၂၊ အခန်း ၈၁၊ ဂျိုးဆီးဖပ်စ်၏ အန်တီကွီးတီးစ် အပိုင်း ၂၀၊ အခန်း ၇၊ အပိုဒ် ၃)။

Bernice. Or, Berenice; the eldest daughter of Agrippa I, and a sister of Agrippa II and of Drusilla, wife of Felix. She had first been married to her uncle, Herod, king of Chalcis (see Vol. V, p. 40), whom Agrippa II had succeeded (see Vol. V, p. 234). Both Jewish and Roman writers speak of her relations with her brother Agrippa II as sinful. Later she married Polemo, king of Cilicia, but soon left him and went to Rome to be with her brother. She became the mistress of the emperor Titus, who grieved greatly when the Senate compelled him to dismiss her (Suetonius Titus vii. 2; Tacitus History ii. 81; Josephus Antiquities xx. 7. 3).

 

ဖီးစတပ်စ်ကို နှုတ်ဆက်ရန်။ ၎င်းသည် အာဂရီပါ ၂ ၏ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးသစ်ထံ ပထမဆုံး ယဉ်ကျေးသောလည်ပတ်မှုဖြစ်ပြီး، သူ့ကို ကြိုဆိုရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။ အာဂရီပါ ၂ သည် ရောမပြည်ထောင်စု၏ လက်အောက်ခံဘုရင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။

To salute Festus. This was the first courtesy visit of Agrippa II to the new procurator, for the purpose of welcoming him. Agrippa II was, of course, a vassal king of Rome.

 

၁၄. ရက်ပေါင်းများစွာ။ ပေါလ်ကို အာဂရီပါနှင့် ဘီရနစ်တို့၏ ရှေ့သို့ ခေါ်ဆောင်လာခဲ့သည်မှာ ၎င်းတို့၏ ကြာရှည်နေထိုင်မှုက အခွင့်အရေးပေးခဲ့သောအခါဖြစ်သည်။ ဖီးစတပ်စ်သည် ပေါလ်၏အမှုကို အပြန်အလှန်စိုးရိမ်ရသည့် လုပ်ငန်းတစ်ခုအဖြစ် မဟုတ်ဘဲ၊ စကားပြောဆိုမှုအတွင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။

14. Many days. Paul was brought before Agrippa and Berenice when their protracted stay gave opportunity for it. Festus mentioned Paul’s case, not so much as an item of business that was of mutual concern, but rather in the course of conversation.

 

၁၅. ယဇ်ပုရောဟိတ်မင်းများ။ အပိုဒ် ၂ ကို ကြည့်ပါ။ စီရင်ချက်ရယူလိုခြင်း。 အပိုဒ် ၁-၃ ကို ကြည့်ပါ။

15. Chief priests. See on v. 2.

Desiring to have judgment. See on vs. 1–3.

 

၁၆. လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခြင်း။ ဂရိဘာသာဖြင့် “ခါရီဇိုမိုင်” (အပိုဒ် ၁၁ ကို ကြည့်ပါ)။ ရောမအရာရှိတစ်ဦးသည် စွပ်စွဲခံရသူတစ်ဦးကို အခြားသူများထံ ပြစ်ဒဏ်ပေးရန်အတွက် သက်သက်မျှသာ ကျေးဇူးပြုရန် လွှဲပြောင်းပေးအပ်ရန် မဖြစ်သင့်ပေ။ သို့သော်၊ ထိုအရာသည် ပိလတ်သည် ခရစ်တော်နှင့်ပတ်သက်၍ ပြုလုပ်ခဲ့သည့်အရာဖြစ်သည်။ ဖီးစတပ်စ်၏ မှတ်တမ်းသည် ပို၍ဂုဏ်ယူစရာဖြစ်သည် (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၇၁ ကို ကြည့်ပါ)။

16. Deliver. Gr. charizomai (see on v. 11). A Roman official was not supposed to surrender an accused man to others for punishment, merely as a favor. However, that is precisely what Pilate had done with Christ. Festus’ record was more honorable (see Vol. V, p. 71).

 

သေရန်။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကို ကြည့်ပါ) ဤစကားလုံးများကို ချန်လှပ်ထားသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ မပြောင်းလဲပေ။

To die. Textual evidence favors (cf. p. 10) the omission of these words. The meaning is not altered.

 

အခွင့်အရေး။ ဂရိဘာသာဖြင့် “တိုပိုစ်”၊ ဆိုလိုသည်မှာ “နေရာ”၊ “အခွင့်အရေး” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ “ခွင့်ပြုချက်” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် “လိုင်စင်” မဟုတ်ပေ (ရောမ ၁၅၊ အပိုဒ် ၂၃ ကို ကြည့်ပါ)။ ဖီးစတပ်စ်သည် ပေါလ်အား သူ၏ကာကွယ်ပြောဆိုမှုကို ပြုလုပ်ရန် အခွင့်အရေးပေးရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။

Licence. Gr. topos, literally, “place,” meaning “opportunity,” not “license” in the sense of permission (see Rom. 15:23). Festus was determined to give Paul opportunity to make his defense.

 

၁၇. ဤသို့ရောက်လာသည်။ အပိုဒ် ၆၊ ၇ ကို ကြည့်ပါ။

17. Come hither. See on vs. 6, 7.

 

၁၈. အရာများ။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကို ကြည့်ပါ) “မကောင်းသောအရာများ” ဟူသော စာသားကို ဖတ်ရသည်။

18. Things. Textual evidence favors (cf. p. 10) the reading “evil things.”

 

၁၉. အချို့သော အငြင်းပွားမှုများ။ ဆိုလိုသည်မှာ၊ အငြင်းပွားမှုအချက်များ၊ မေးမြန်းရန်နှင့် ဖြေကြားရန် မေးခွန်းများ မဟုတ်ပေ။ အပိုဒ် ၇၊ ၈ ကို ကြည့်ပါ။

19. Certain questions. That is, points of dispute, not inquiries to be raised and answered. See on vs. 7, 8.

 

၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်။ ဤအသုံးအနှုန်းကို “သူ၏ကိုယ်ပိုင်” ဟုလည်း ဘာသာပြန်နိုင်ပြီး၊ ထိုသို့ဆိုပါက ၎င်းသည် ပေါလ်ကို ရည်ညွှန်းမည်ဖြစ်သည်။

Their own. This expression may also be translated “his own,” in which case it would refer to Paul.

 

ဘာသာရေးယုံကြည်မှု။ ဂရိဘာသာဖြင့် “ဒိစီဒိုင်မိုနီယာ”၊ “နတ်များကို ရိုသေလေးစားမှု”၊ “ဘာသာရေး” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ တစ်ခါတစ်ရံ၊ ဤနေရာတွင် မဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ “အယူသည်းမှု” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်၊ ပေါလ်၏ဘာသာကို ရည်ညွှန်းသည်မဟုတ်လျှင်ဖြစ်သည်။ ဖီးစတပ်စ်သည် ဂျူဒီယံဘာသာကို “အယူသည်းမှု” ဟု ဖော်ပြပါက ဂျူးလူမျိုးဖြစ်သည်ဟု အမည်ခံထားသူ အာဂရီပါကို စော်ကားမှုဖြစ်စေမည်မဟုတ်ပေ။

Superstition. Gr. deisidaimonia, “reverence for the gods,” “religion,” and sometimes, though probably not here, “superstition,” unless reference is made to Paul’s religion. Festus could hardly have described Judaism as a “superstition,” without giving offense to Agrippa, himself nominally a Jew.

 

ယေရှု။ ၎င်းသည် ဖီးလစ်သို့မဟုတ် ဖီးစတပ်စ်နှင့် အင်တာဗျူးများတွင် ယေရှုကို တိုက်ရိုက်ရည်ညွှန်းသည့် ပထမဆုံး မှတ်တမ်းတင်ထားသော ကိုးကားချက်ဖြစ်သော်လည်း၊ သူ၏နာမည်ကို ယခင်က မဖော်ပြခဲ့သည်ဟု ထင်ရန်မဖြစ်နိုင်ပေ။ ပေါလ်သည် ပြန်လည်ထမြောက်ခြင်းအကြောင်း ပြောခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတွင် ခရစ်တော်၏ အတွေ့အကြုံသည် တစ်ခုတည်းသော အောင်မြင်မှု၏ ဥပမာဖြစ်သည်၊ ပြီးတော့ “ဖြောင့်မတ်ခြင်း၊ သမ္မာသတိရှိခြင်း၊ နှင့် နောင်လာမည့်တရားစီရင်ခြင်း” (အခန်း ၂၄၊ အပိုဒ် ၂၅) အကြောင်း ဆင်ခြင်ခဲ့သည်။ ပေါလ်သည် ခရစ်တော်အကြောင်းကို မပြောဘဲ ဤသို့ပြောဆိုနိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ ယေရှုကို အမည်ပေးရာတွင်၊ ဖီးစတပ်စ်သည် ပေါလ်၏ ကယ်တင်ရှင်အပေါ် သက်သေခံမှုကို ထင်ဟပ်စေသည်။

Jesus. This is the first recorded direct reference to Jesus in interviews with either Felix or Festus, but it would be incredible to think that His name had not been earlier mentioned. Paul had talked of the resurrection, of which Christ’s experience was the one great triumphant illustration, and had “reasoned of righteousness, temperance, and judgment to come” (ch. 24:25). Paul could not thus have spoken without telling of the Christ. In naming Jesus, Festus reflects Paul’s witness to the Saviour.

 

၂၀။ ကျွန်ုပ်သံသယရှိခဲ့သည်။ ဖေးစတုမှာ ဂျူးဘာသာနှင့်ဓလေ့ထုံးတမ်းများကို မသိရှိကြောင်း ဝန်ခံသည်။ ဂျူးဘာသာ၏ဌာနချုပ်ဖြစ်သော ယေရုဆလင်တွင် ဘာသာရေးဆိုင်ရာမေးခွန်းများ၏ အချက်အလက်များကို သိရှိရန် ပို၍လွယ်ကူပေလိမ့်မည် (အခန်းကြီး ၉ ကိုကြည့်ပါ)။ သို့သော် ပေါလုသည် ယေရုဆလင်သို့သွားရန် ငြင်းဆိုခဲ့သည် (အခန်းကြီး ၁၀ ကိုကြည့်ပါ)။ ပေါလုသည် ရောမသို့သွားသောအခါ ဖေးစတုမှာ သူ၏အမှုနှင့်ပတ်သက်ပြီး အစီရင်ခံစာတစ်စောင် ပေးပို့ရန်လိုအပ်ပြီး၊ ဂျူးလူမျိုးတစ်ဦးဖြစ်ပြီး အသိပညာရှိသူဖြစ်သော အဂရစ်ပကမှာ ဖေးစတုအား ဘာပြောရမည်ကို သိရန် ကူညီနိုင်သည်။ ထို့ပြင်၊ အဂရစ်ပကို ဤတောင်းဆိုမှုသည် ဖေးစတုနှင့် အဂရစ်ပကအကြား အနာဂတ်ဆက်ဆံရေးအတွက် တန်ဖိုးရှိသော သွယ်ဝိုက်သောချီးကျူးမှုတစ်ခုကို သယ်ဆောင်လာသည်။

20. I doubted. Festus confesses his ignorance of Jewish beliefs and customs. In Jerusalem, the headquarters of Judaism, it would presumably be easier to ascertain the facts of religious questions (see on v. 9). But Paul had refused to go to Jerusalem (see on v. 10). When Paul went to Rome it would be necessary for Festus to send with him a report on his case, and Agrippa, an informed Jew, could assist the procurator in knowing what to say. Also, this request to Agrippa carried with it an implied compliment that would be of value to Festus in future relations with Agrippa.

 

၂၁။ ထိန်းသိမ်းထားသည်။ ဂရိဘာသာ tēreō (အခန်းကြီး ၂၄:၂၃ ကိုကြည့်ပါ)။

21. Reserved. Gr. tēreō (see ch. 24:23).

 

စစ်ဆေးမှု။ ဂရိဘာသာ diagnōsis၊ စကားလုံးအရ “ထိုးထွင်းသိမြင်မှု” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး စေ့စပ်သေချာသော စစ်ဆေးမှုကို ဖော်ပြသည်။ ၎င်းသည် ဥပဒေဆိုင်ရာအသုံးအနှုန်းတစ်ခုဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ အခန်းကြီး ၂၃:၃၅ ကိုကြည့်ပါ။

Hearing. Gr. diagnōsis, literally, a “through-knowing,” indicates a thorough examination. It was probably a technical legal term. See on ch. 23:35.

 

ဩဂတ်စတုမှ်။ ဂရိဘာသာ Sebastos၊ “ဆည်းကပ်ထိုက်သော”၊ “ရိုသေထိုက်သော”၊ “ဂုဏ်ပြုထိုက်သော” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး လက်တင်ဘာသာ Augustus၊ “တင့်တယ်သော”၊ “ဂုဏ်သရေရှိသော”၊ “ဂုဏ်ပြုထိုက်သော” နှင့် ညီမျှသည် (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၃၇၊ ၃၈၊ အတွဲ ၆၊ စာမျက်နှာ ၇၂ ကိုကြည့်ပါ)။ ၎င်းသည် ဘီစီ ၂၇ မှ အေဒီ ၁၄ အထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သော ဧကရာဇ် ဩဂတ်စတုမှ်မဟုတ်ဘဲ၊ ဧကရာဇ်နှင့်ညီမျှသော ဘွဲ့တစ်ခုဖြစ်သည်။ ရောမလူမျိုးများသည် ၎င်းတို့၏အုပ်ချုပ်သူကို ဧကရာဇ်အစား ဩဂတ်စတုမှ်ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။

Augustus. Gr. Sebastos, “worshipful,” “reverend,” “venerable,” equivalent to the Latin Augustus, “majestic,” “august,” “worthy of honor” (see Vol. V, pp. 37, 38; Vol. VI, p. 72). This was not Caesar Augustus, who ruled from 27 b.c. to a.d. 14 (see Vol. V, p. 234), but a title equivalent to Caesar. The Romans spoke of their ruler as Augustus, not as emperor.

 

ဧကရာဇ်။ ဤအချိန်က ဧကရာဇ်မှာ နီရို (အေဒီ ၅၄-၆၈) ဖြစ်သည်။ စာမျက်နှာ ၈၁-၈၄ ကိုကြည့်ပါ။

Cæsar. The emperor at this time was Nero (a.d. 54–68). See pp. 81–84.

 

၂၂။ ကြားလိုသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ကြားနာလိုသည့်ဆန္ဒရှိသည်။ အဂရစ်ပကသည် ပေါလုအကြောင်းနှင့် သူ၏သွန်ပြချက်များကို ကြားဖူးပြီး စူးစမ်းလိုစိတ်ရှိခဲ့သည်။ အဂရစ်ပက၏ဦးလေး ဟေရုဒ်အန္တိပက ယေရှုကိုတွေ့လိုသော ဆန္ဒနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ (လုကာ ၂၃:၈)။

22. Would … hear. That is, was desiring to hear. Agrippa had evidently heard of Paul and was curious concerning him and his teachings. Compare the desire of Agrippa’s great-uncle, Herod Antipas, to see Jesus (Luke 23:8).

 

၂၃။ ခမ်းနားစွာဖြင့်။ ဖေးစတုကို အထင်ကြီးစေရန်နှင့် ပေါလုကို ထိတ်လန့်စေရန် ဖြစ်နိုင်သည်။ ဤသည်မှာ ပေါလုအား ဘုရင်မင်းမြတ်များရှေ့တွင် သူ၏ယုံကြည်ခြင်းကို သက်သေထူရန် ပထမဆုံးအခွင့်အရေးဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၉:၁၅ ကိုကြည့်ပါ)။

23. With great pomp. Perhaps to impress Festus and overawe Paul. Here was Paul’s first opportunity to testify to his faith before royalty (see ch. 9:15).

 

ကြားနာရာနေရာ။ ဂရိဘာသာ akroatērion၊ “ကြားနာရာခန်းမ”။ ၎င်းသည် ပို၍သို့မဟုတ် လူထုဆန်သော အထူးကြားနာမှုများအတွက် သီးသန့်ခွဲထားသော ကြီးမားသောအခန်းတစ်ခုဖြစ်ပေလိမ့်မည်။

Place of hearing. Gr. akroatērion, “audience chamber.” This was probably a large room set aside for special audiences of a more or less public nature.

 

ဗိုလ်မှူးများ။ အခန်းကြီး ၂၂:၂၄ ကိုကြည့်ပါ။ လုစီယပ်သည် ပေါလုကို ဖမ်းဆီးထားခဲ့သူဖြစ်သည်။ ဖေးစတုသည် အဂရစ်ပကအား ဂုဏ်ပြုရန် ဤအထူးကြားနာမှုအတွက် တပ်စခန်းမှ အဆင့်မြင့်အရာရှိများကို စုဝေးစေခဲ့ပြီး၊ ထိုအခါသမယကို ဂုဏ်ပြုရန်အတွက် အရောင်အသွေးနှင့် အရေးပါမှုကို ထည့်သွင်းပေးခဲ့ပေမည်။

Chief captains. See on ch. 22:24. Such was Lysias, who placed Paul under arrest. Festus now assembled the high officers of the garrison for this special audience, perhaps to lend color and importance to the occasion in honor of Agrippa.

 

ထင်ရှားသူများ။ ဆိုလိုသည်မှာ ကဲသရိယမြို့၏ ထင်ရှားသူများဖြစ်သည်။

Principal men. That is, the prominent men of Caesarea.

 

၂၄။ ဂျူးလူထု။ ဆိုလိုသည်မှာ ဂျူးလူမျိုးတစ်ခုလုံးဖြစ်ပြီး၊ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့နှင့် ယဇ်ပုန်းကြီးများက ကိုယ်စားပြုသည်။

24. The multitude of the Jews. That is, the Jewish people as a nation, as represented, of course, by the chief priests and members of the Sanhedrin.

 

ကျွန်ုပ်ထံသို့လာရောက်တောင်းဆိုသည်။ သို့မဟုတ် “ကျွန်ုပ်ထံသို့ အသနားခံသည်”၊ “ကျွန်ုပ်ထံသို့ ဆုတောင်းသည်”၊ “ကျွန်ုပ်အတွက် ဝင်ရောက်စွက်ဖက်သည်” (ရောမ ၈:၂၇၊ ၃၄၊ ၁၁:၂၊ ဟေဗြဲ ၇:၂၅ ကိုကြည့်ပါ)။

Dealt with me. Or, “made suit to me,” “petitioned me” “interceded with me” (see Rom. 8:27, 34; 11:2; Heb. 7:25).

 

ဤနေရာ၌လည်း။ ယေရုဆလင်၏ ခေါင်းဆောင်များသည် ကဲသရိယမြို့တွင် ပေါလုဆန့်ကျင်ရေးအဖွဲ့ကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးအသစ်အား ပေါလုကို သေဒဏ်ပေးရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။

Also here. The leaders of Jerusalem had obviously stirred up an anti-Paul party in Caesarea which had joined in urging the new governor to put Paul to death.

 

အော်ဟစ်သည်။ ပေါလုကို သေဒဏ်ပေးရန် ဂျူးလူမျိုးများ၏ တောင်းဆိုမှုများသည် ပြင်းထန်ပြီး ဆူညံစွာဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည် (အခန်းကြီး ၂၂:၂၂၊ ၂၃ ကိုကြည့်ပါ)။

Crying. The pleas of the Jews for Paul to be killed were apparently vehement and vociferous (cf. ch. 22:22, 23).

 

၂၅။ သေဒဏ်ထိုက်သည့်အမှုမရှိ။ အခန်းကြီး ၁၁ ကိုကြည့်ပါ။ ဂျူးဘာသာကို ဆန့်ကျင်သော ပြစ်မှုတစ်ခုအတွက် လူတစ်ဦးကို သေဒဏ်ပေးရန်ဟူသော အယူအဆကို ရောမလူမျိုးတစ်ဦးသည် မဆီမဆိုင်ဟု ယူဆပေလိမ့်မည်။ သို့သော် ပေါလုသည် ဧကရာဇ်ထံသို့ အယူခံဝင်ခဲ့ပြီး၊ ဖေးစတုသည် ဧကရာဇ်ထံသို့ အစီရင်ခံစာ ပြင်ဆင်ရာတွင် အကြံပြုချက်များကို ကြိုဆိုခဲ့သည်။

25. Nothing worthy of death. See on v. 11. A Roman would consider outrageous the idea of putting a man to death for an offense against the Jewish religion. But Paul had appealed to Caesar, and Festus would welcome suggestions on preparing his report to the emperor.

 

ဩဂတ်စတုမှ်။ အခန်းကြီး ၂၁ ကိုကြည့်ပါ။

Augustus. See on v. 21.

 

၂၆။ မသေချာသောအရာ။ ဖေးစတုသည် ဂျူးဘာသာအကြောင်း အနည်းငယ်သာသိခဲ့သဖြင့်၊ ဂျူးဘာသာနှင့်သက်ဆိုင်သော စွဲချက်တစ်ခုအပေါ် ပေါလုကို တရားစွဲဆိုရန် အသိပညာပြည့်ဝသော စွဲချက်တစ်ခုကို မည်သို့တင်ပြရမည်ကို မသိခဲ့ပေ။

26. No certain thing. Festus knew so little of the Jewish religion that he felt at a loss to know how to present an informed indictment against Paul on a charge concerned exclusively with matters of the Jewish religion.

 

ရေးသားရန်။ ဖေးစတုသည် ဧကရာဇ်ထံသို့ အသေးစိတ်စာရင်းတစ်စောင် ပေးပို့ရမည်။

To write. Festus must send a bill of particulars to the imperial throne.

 

အရှင်သခင်။ ဂရိဘာသာ ho kurios၊ “အရှင်သခင်” သို့မဟုတ် “ကျွန်ုပ်၏အရှင်” ဟု ဤနေရာတွင် ဧကရာဇ်နီရိုကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဧကရာဇ်များအတွက်အသုံးပြုသောအခါ သို့မဟုတ် ခရစ်တော်အတွက် အသုံးပြုသောအခါ ဤဘွဲ့သည် နတ်ဘုရားဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်သည်။ ဩဂတ်စတုမှ်သည် သူ့ကို အရှင်သခင်ဟု မည်သူမျှ မခေါ်ဆိုရန် တားမြစ်ခဲ့ပြီး၊ သူ၏ဆက်ခံသူ တိဘေရီးယပ်လည်း (Suetonius Augustus iii. 53. 1; Tiberius xxvii) ထိုနည်းတူပြုခဲ့သော်လည်း၊ ၎င်းတို့၏ နှိမ့်ချမှုနည်းပါးသော ဆက်ခံသူများသည် မိတ်ဆွေများနှင့် ချီးမွမ်းသူများထံမှ ဤဘွဲ့ကို လက်ခံခဲ့ကြသည်။ ကဲလိဂူလာသည် သူ့ကိုယ်သူ dominus၊ လက်တင်ဘာသာဖြင့် kurios ၏ ညီမျှသူအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး၊ ဒိုမီရှန်သည် dominus deus၊ “အရှင်ဘုရား” ဟူသော ဘွဲ့ကို လက်ခံခဲ့သည်။ ပလငီအငယ်သည် သူ၏ထောက်ခံသူဖြစ်သော ဧကရာဇ်ထရာဂျန်ကို dominus ဟု မကြာခဏခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ စာမျက်နှာ ၆၁၊ ၆၂ ကိုကြည့်ပါ။

My lord. Gr. ho kurios, “the [or “my”] lord,” here the emperor, Nero. When used of the emperors as when applied to Christ this title bore an implication of divinity. Augustus had forbidden anyone to call him lord, as had his successor Tiberius (Suetonius Augustus iii. 53. 1; Tiberius xxvii), but their less modest successors accepted the title from friends and flatterers. Caligula styled himself dominus, the Latin equivalent of kurios, and Domitian adopted the title dominus deus, “lord god.” Pliny the Younger addressed his patron, the emperor Trajan, frequently as dominus. See pp. 61, 62.

 

အထူးသဖြင့် သင့်ရှေ့တွင်။ ဖေးစတုသည် ဤခက်ခဲသောအမှုကို ဖြေရှင်းရာတွင် အဂရစ်ပကထံမှ အထူးအကူအညီကို ရှာဖွေနေခဲ့သည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင်၊ အဂရစ်ပက၏ အကြံဉာဏ်ကို လေးစားမှုရှိလျှင် သူဝမ်းမြောက်ပေလိမ့်မည်။

Specially before thee. Festus was looking to Agrippa for special help in solving this difficult case. At the same time Agrippa would be pleased if his counsel should be held in esteem.

 

၂၇။ မဖြစ်မနေ။ ရောမတရားစီရင်မှုသည် နိယာမအရ တရားမျှတသော်လည်း၊ ၎င်းကို အုပ်ချုပ်သော တရားသူကြီးများသည် မကြာခဏ အကျင့်ပျက်ခြစားမှုရှိသည်။ ဖေးစတုသည် သမာဓိရှိသူတစ်ဦးဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၁ ကိုကြည့်ပါ)။

27. Unreasonable. Roman justice was fair in principle although the judges who administered it were too often venal. Festus was a man of some integrity (see on v. 1).

 

ellen g. white comments

1–5 AA 428

1–27 AA 428-435

6–9 AA 429

10–12 AA 430

13–15 AA 433

16 AA 428

18, 19, 22, 23, AA 434

24–27 AA 435