တမန်တော်ဝတ္ထု 6

 

အခန်းကြီး - ၆

chapter 6

 

၁ တမန်တော်များသည် ဆင်းရဲသားများအား ၎င်းတို့၏ ရုပ်ခန္ဓာအတွက် စားနပ်ရိက္ခာကို ဂရုစိုက်ပေးလိုကြပြီး၊ ဝိညာဉ်အတွက် အစာဖြစ်သော ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို ပြည့်ဝစွာ ဖြန့်ဝေရန်လည်း ဂရုစိုက်ကြသည်။ ၃ ၎င်းတို့သည် ရွေးချယ်ထားသော ယောက်ျား ခုနစ်ဦးအား သာသနာပြုရာထူးကို ခန့်အပ်ကြသည်။ ၅ ထိုသူများထဲတွင် ယုံကြည်ခြင်းနှင့် သန္တာနှင့် ပြည့်စုံသော စတီဖင်သည် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ၁၂ စတီဖင်သည် စကားစစ်ထိုးငြင်းခုံရာတွင် ၎င်းတို့ကို အောင်မြင်စွာ ဖယ်ရှားနိုင်ခဲ့သော သူများက ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားသည်။ ၁၃ ထို့နောက် ၎င်းသည် ပညတ်တရားနှင့် ဗိမာန်တော်ကို ဆန့်ကျင်ပြီး သံသယဖြစ်ဖွယ် စွပ်စွဲခံရသည်။

1 The apostles, desirous to have the poor regarded for their bodily sustenance, as also careful themselves to dispense the word of God, the food of the soul, 3 appoint the office of deaconship to seven chosen men. 5 Of whom Stephen, a man full of faith, and of the Holy Ghost, is one. 12 Who is taken of those, whom he confounded in disputing, 13 and after falsely accused of blasphemy against the law and the temple.

 

၁-၇။ ဘုရားသခင်၏အမှုတွင် တာဝန်များကို ခွဲဝေယူရန်။ ဤနေရာတွင် သခင်သည် သူ၏အမှုတော်အတွက် လူများကို ရွေးချယ်ရာတွင် ဂရုစိုက်ရမည့် ဥပမာကို ပြသထားသည်။ ဤဖြစ်ရပ်တွင် တစ်ဦးတည်းကို ကြီးမားသော တာဝန်များအတွက် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးဖြစ်စေမည့်သူအဖြစ် မသတ်မှတ်ခဲ့ပါ။ ခုနစ်ဦးသော ယောက်ျားများကို ရွေးချယ်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့သည် ၎င်းတို့၏အမှုတွင် အနီးကပ်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရမည် (မူရင်းစာမူ ၉၁၊ ၁၈၉၉)။

1–7. Responsibilities in God’s Work to Be Shared.—The Lord here gives us an example of the care that should be exercised when choosing men for His service. In this case, one man was not made the only burden bearer of great responsibilities. Seven men were chosen, and they were to be closely united in their work (MS 91, 1899).

 

၁။ ထို့ပြင်။ ဤအခန်းငယ်သည် အခန်းကြီး ၅:၄၂ နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သောကြောင့် “သို့သော်” ဟူသော စကားလုံးကို သုံးသည်။

1. And. Rather, “but,” for the verse points a contrast to ch. 5:42.

 

ထိုနေ့ရက်များတွင်။ ဆိုလိုသည်မှာ အခန်းကြီး ၅:၄၁၊ ၄၂ ၏ နေ့ရက်များဖြစ်သည်။ လုကာသည် ၎င်း၏သမိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ထူးချွန်စွာ ချောမွေ့စွာ ကိုင်တွယ်သည်။ သူသည် သန္တာနှင့်တန်ခိုးဖြင့် ခရစ်ယာန်အသင်းတော်၏ ကြီးထွားမှုနှင့် ယုံကြည်သူအသစ်များ အလျှံအပယ် ဝင်ရောက်လာမှုကို ပြသခဲ့သည်။ ထို့ပြင် အသင်းတော်၏ စီးပွားရေးသည် တစ်ချိန်က ပိုင်ဆိုင်မှုမျှဝေသော ပုံစံဖြစ်လာသည်ကို ပြသခဲ့သည်။ အခန်းကြီး ၆ သည် ထိုစီစဉ်မှုမှ ပေါ်ပေါက်လာသော အခက်အခဲအချို့ကို ပြသထားသော်လည်း၊ စတီဖင်၏အတွေ့အကြုံသို့ ဦးတည်သည့် နိဒါန်းဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် တာရဇမြို့မှ ရှောလု၏ ယုံကြည်ခြင်းသို့ ပြောင်းလဲမှုနှင့် ၎င်း၏နောက်ထပ် သာသနာပြုလှုပ်ရှားမှုများအတွက် နိဒါန်းဖြစ်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်သည် ထင်ရှားစွာ သမိုင်းဆိုင်ရာဖြစ်သည်။ အခန်းကြီး ၆ ၏ ဖြစ်ရပ်သည် အခန်းကြီး ၅:၁၄ နှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေသော်လည်း ဤဖြစ်ရပ်နှစ်ခုကြားကာလ၏ ကြာချိန်သည် မသေချာပါ။

In those days. That is, the days of ch. 5:41, 42. Luke handles his historical materials with notable smoothness. He has shown the growth of the church under the power of the Holy Spirit, and the great influx of new believers. He has shown how the economy of the church, for a time at least, took on a communal form. Chapter 6 shows some of the difficulties arising out of that arrangement, but is in turn an introduction to the experience of Stephen, which itself is introductory to the conversion of Saul of Tarsus, and his subsequent missionary activities. The narrative is clearly historical. The account of ch. 6 is closely related to that of ch. 5:14, but the length of the interval between the two events is uncertain.

 

တပည့်တော်များ။ တမန်တော်များကျမ်းတွင် ခရစ်ယာန်များကို “တပည့်တော်များ” ဟု ပထမဆုံးအကြိမ် အသုံးပြုသည်။ ဧဝံဂေလိတရားများမှ တပည့်တော်များသည် တမန်တော်များဖြစ်လာပြီး “တပည့်တော်” ဟူသော ဝေါဟာရသည် သာမန်ယုံကြည်သူများထံ ပြောင်းရွှေ့သွားသည်။

Disciples. The first time this name is used of Christians in the Acts. The disciples of the Gospels have become apostles, and the term “disciples” has passed to the ordinary believer.

 

များပြားလာသည်။ ဤစကားစုကို “တပည့်တော်များ၏ အရေအတွက် တိုးပွားလာသောအခါ” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုခြင်းသည် ပိုမိုသင့်လျော်သည်၊ ဆိုလိုသည်မှာ နေ့စဉ်နီးပါး ထပ်မံဝင်ရောက်လာခြင်းဖြင့်ဖြစ်သည်။ ဤတိုးပွားမှုသည် သဘာဝအားဖြင့် ပြဿနာအသစ်များကို ယူဆောင်လာသည်။ ယုဒါရှငွေအိတ်ဖြင့် တမန်တော်မိသားစု၏ လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးရန်မှာ ရိုးရှင်းသောကိစ္စဖြစ်သည်။ ပင်တေကုတ္တေပွဲတော်တွင် ယုံကြည်သူအုပ်စုငယ်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးရန်မှာ ခက်ခဲသော်လည်း မဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်ပါ။ သို့သော် ခရစ်ယာန်အသင်းအဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင်အရေအတွက်သည် ယခုအခါ များပြားလာသောကြောင့် ဆင်းရဲသူများ၏ လိုအပ်ချက်များကို ဂရုစိုက်ရန်သည် တမန်တော်များ၏ အချိန်အားလုံးကို ယူဆောင်သွားပြီး ပိုမိုမြင့်မားသော တာဝန်များကို ဖယ်ထုတ်ခဲ့သည်။

Multiplied. The phrase may be better translated, “when the disciples were increasing in number,” that is, by almost daily additions. Such increase naturally would bring new problems. It had been a simple thing to care for the needs of the apostolic family from the purse that Judas carried. It was more complicated, though not impossible, to care for the early group of believers at Pentecost. But the membership in the Christian society had now so increased that the care of the needy took all the time of the apostles, to the exclusion of higher duties.

 

ညည်းညူခြင်း။ သေးငယ်သော ညည်းညူခြင်းမျှသာမဟုတ်ဘဲ၊ ဆိုးရွားသော စိုးရိမ်စရာဖြစ်လာသည့် အသံထွက်ဆန္ဒပြမှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤမှတ်တမ်းသည် တမန်တော်များအပေါ် အပြစ်တင်ခြင်းမပြုပါ၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းတို့သည် အပြစ်မရှိသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ အဖွဲ့ဝင်အရေအတွက်၏ ရုတ်တရက်တိုးပွားမှုသည် ၎င်းတို့၏ အရင်းအမြစ်များကို ကျော်လွန်သွားပြီး အခက်အခဲကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။

Murmuring. Not merely a petty complaining, but a protest sufficiently vocal to warrant serious concern. The record places no blame upon the apostles, for they deserved none. The sudden growth in membership had outstripped their resources and precipitated the difficulty.

 

ဂရိလူမျိုးများ။ ဂရိဘာသာ “ဟဲလီနစ္စတိုင်” ဆိုသည်မှာ “ဟဲလီနစ်များ” ဖြစ်ပြီး ဂရိဘာသာစကားပြောသော ယုဒလူမျိုး သို့မဟုတ် “ဂရိယုဒလူမျိုး” (အာအာဘီ) ဟု ဆိုလိုသည်။ ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် ၎င်းတို့ကို ဂရိလူမျိုးများနှင့် ဂရိလူမျိုးများ (ယောဟန် ၁၂:၂၀) ဟူ၍ ဂရုတစိုက် ခွဲခြားထားသည်။ ဟဲလီနစ်များသည် ဂရိဘာသာစကားပြောရုံသာမက ဂရိယဉ်ကျေးမှုကို စုပ်ယူထားသော ပြည်ပကျွံယုဒလူမျိုး (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၅၉၊ ၆၀၊ ယောဟန် ၇:၃၅၊ တမန်တော်များကျမ်း ၂:၈ ကိုကြည့်ပါ) ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ဂရိဘာသာစကားသည် သာမန်ဘာသာစကားဖြစ်သော နိုင်ငံများတွင် မွေးဖွားခဲ့သော ယုဒလူမျိုးများဖြစ်နိုင်ပြီး၊ ဟီဘရူ သို့မဟုတ် အာရမိဘာသာစကားကို မသိရှိဘဲ၊ ပါလက်စတိုင်းရှိ ဟီဘရူဝတ်ပြုမှုများတွင် ပါဝင်မည့်အစား ယေရုဆလင်မြို့တွင် ၎င်းတို့၏ ဂရိဘာသာစကားပြောသော ယုဒဘုရားကျောင်းများကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ဂရိဘာသာစကားပြောသော ယုဒဘာသာသို့ ပြောင်းလဲဝင်ရောက်သူများဖြစ်နိုင်သည်။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ၊ ၎င်းတို့သည် ယုဒဘာသာမှ ပြောင်းလဲဝင်ရောက်သူများဖြစ်သည်၊ အကြောင်းမှာ ဤအချိန်အထိ ဧဝံဂေလိတရားကို တစ်ပါးအမျိုးသားများထံ မတင်ပြရသေးပါ။ ပင်တေကုတ္တေနေ့တွင် ပြောင်းလဲဝင်ရောက်သူအများစုသည် ဤအုပ်စုမှဖြစ်ရမည်၊ ဥပမာ ဗာနဗတ် (အခန်းကြီး ၄:၃၆) နှင့် ဖြစ်ရပ်တွင် အထူးဖော်ပြထားသော အခြားသူများ (အခန်းကြီး ၆:၅)။

Grecians. Gr. Hellēnistai, “Hellenists,” that is, Greek-speaking Jews, or “Grecian Jews” (RV). NT usage distinguishes carefully between them and Hellēnes, who were Greeks by race (John 12:20). The Hellenists were Jews of the Dispersion (see Vol. V, pp. 59, 60; see on John 7:35; Acts 2:8) who not only spoke Greek but had absorbed Greek culture. They could have been Jews who had been born in lands where Greek was the common language, and so did not know Hebrew or Aramaic, and instead of joining in the Hebrew services in Palestine, had their own synagogues in Jerusalem. They could have been Greek-speaking proselytes. In either case they were converts from Judaism, for up to this time the gospel had not been presented to the Gentiles. Many of the converts of the day of Pentecost must have belonged to this group, as did Barnabas (ch. 4:36) and others whose names are specifically mentioned in the narrative (ch. 6:5).

 

ဤဟဲလီနစ်ယုဒလူမျိုးများသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်း၏ အလဲဇန္ဒရီယာဘာသာပြန်ကို ဖတ်ရှုကြပြီး၊ ၎င်းသည် ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် မကြာခဏ ကိုးကားထားသော ဘာသာပြန်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ဒေသခံယုဒလူမျိုးများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် အများအားဖြင့် အလွန်စိတ်အားထက်သန်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် ယေရုဆလင်မြို့၏ သန့်ရှင်းသောနေရာများတွင် ဝတ်ပြုရန် ကြီးမားသော စွန့်လွှတ်မှုဖြင့် လာရောက်ကြပြီး၊ ပါလက်စတိုင်းယုဒလူမျိုးများအတွက် ဗိမာန်တော်နေရာများသည် မကြာခဏ သာမန်ဖြစ်သွားတတ်သည် (အခန်းကြီး ၂၁:၂၇၊ ၂၈ ကိုကြည့်ပါ)။ ယုဒရက်ဗီ ဓမ္မဆရာအစဉ်အလာသည် ယေဟောဝါ၏ ဟီဘရူဝတ်ပြုခြင်း (ဒံယေလ ၆:၄) ကို ဂရိဟဲလီနစ်ဘာသာဖြင့် ပြောဆိုရန် ပြင်ဆင်ထားသည်။ အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၅၇ ကိုကြည့်ပါ။

These Hellenistic Jews read the LXX version of the OT, the version most frequently quoted in the NT. They were usually most zealous, in contrast with many of the local Jews. They came at great sacrifice to worship at the sacred places of Jerusalem, whereas to the Palestinian Jews the Temple precincts too often became commonplace (cf. ch. 21:27, 28). Jewish rabbinical tradition made provision for the saying of the Shema, the Hebrew confession of Jehovah (Deut. 6:4), in Hellenistic Greek. See Vol. V, p. 57.

 

ဟီဘရူလူမျိုး။ ၎င်းတို့သည် ဟဲလီနစ်များနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် ပါလက်စတိုင်းတွင် မွေးဖွားပြီး နေထိုင်ကာ ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် ဟီဘရူဟု ခေါ်ဆိုသော အာရမိဘာသာစကားကို ပြောဆိုသော ယုဒလူမျိုးများဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၂၂:၂ ကိုကြည့်ပါ)။ အတွဲ ၁၊ စာမျက်နှာ ၃၀ ကိုကြည့်ပါ။

Hebrews. These were Jews who, in contrast with the Hellenists, had been born in Palestine, and who lived there and spoke the language (Aramaic) that the NT calls Hebrew (see ch. 22:2). See Vol. I, p. 30.

 

၎င်းတို့၏ မုဆိုးမများ။ ဆိုလိုသည်မှာ ဟဲလီနစ်များ၏ မုဆိုးမများဖြစ်သည်။ ပါလက်စတိုင်းယုဒလူမျိုးများသည် အစောပိုင်းခရစ်ယာန်အသင်းတော်တွင် အများစုဖြစ်သောကြောင့် ဟဲလီနစ်များထဲမှ ဆင်းရဲသူများသည် ဘာသာစကားနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းကွဲပြားမှုကြောင့် ရည်ရွယ်ချက်မရှိဘဲ အကူအညီမရရှိဘဲ ကျန်ရစ်ခဲ့ပေမည်။ မုဆိုးမများကို ဂရုစိုက်ခြင်းသည် ကျမ်းစာတွင် အလေးထားဖော်ပြထားသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၂၂:၂၂၊ ဒံယလ် ၁၄:၂၉၊ ဟေရှာယ ၁:၁၇၊ လုကာ ၁၈:၃ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤနေရာတွင် ဆင်းရဲသူများနှင့် မှီခိုသူများအားလုံးကို ဂရုစိုက်ခြင်းကို ရည်ညွှန်းပေမည်။ အသင်းတော်တွင် ပိုင်ဆိုင်မှုမျှဝေသော စီးပွားရေးသည် ဖန်တီးထားသော ဘုံရန်ပုံငွေကို စီမံခန့်ခွဲရန် တစ်မျိုးမျိုးသော စည်းမျဉ်းစီမံမှု လိုအပ်သည် (တမန်တော်များကျမ်း ၄:၃၂)။ နောက်ပိုင်းတွင် အသင်းတော်သည် ၎င်း၏မုဆိုးမများကို ဂရုစိုက်ရန် စည်းမျဉ်းများ ချမှတ်ခဲ့သည် (၁ တိမောသေ ၅:၃-၁၆)။

Their widows. That is, of the Hellenists. Since Palestinian Jews were in the majority in the infant church, the needy among the Hellenists might without any ill intent have been left unassisted, because of differences in language and customs. The care of widows is stressed in Scripture (see on Ex. 22:22; Deut. 14:29; Isa. 1:17; Luke 18:3). Here the reference may be to the care of all poor and dependent persons. Obviously the communal economy in the church required some sort of organized supervision of the common fund that had been created (Acts 4:32). Later, the church formulated rules for the care of its widows (1 Tim. 5:3–16).

 

ဝန်ထမ်းလုပ်ငန်း။ ဂရိဘာသာ “ဒိုင်ယာကိုးနီးယား” ဆိုသည်မှာ “ဝန်ထမ်းလုပ်ငန်း”၊ “ဝန်ဆောင်မှု” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုပြီး အာအက်စ်ဗွီတွင် “ဖြန့်ဝေမှု”၊ အခန်းကြီး ၁၁:၂၉ တွင် “ထောက်ပံ့မှု” ဟု ဘာသာပြန်သည်။ ဤစကားလုံးသည် “ဒိုင်ယာကိုးနပ်စ်” ဆိုသည့် “ဝန်ထမ်း” သို့မဟုတ် “သာသနာပြု” နှင့် ဆက်စပ်သည်။ ဤအကူအညီသည် နေ့စဉ်ပေးအပ်သည်။ အရေးပေါ်လိုအပ်ချက်များနှင့် သိုလှောင်ရာနေရာ မရှိခြင်းကြောင့် အကူအညီကို နေ့စဉ်ဖြန့်ဝေရန် လိုအပ်ပြီး မြို့ထဲရှိ နေရာအမျိုးမျိုးမှ ဖြစ်နိုင်သည်။ လှူဒါန်းမှုများ စဉ်ဆက်မပြတ်ဝင်ရောက်လာပြီး လှူဒါန်းမှုများကို ဖြန့်ဝေပေးနေရသည်။ တမန်တော်များ၏ အချိန်ကို များစွာယူဆောင်သွားရပေမည်။ သို့သော် တမန်တော်များသည် မတရားဖိစီးမှု သို့မဟုတ် အလျစ်လျူပြုမှုအတွက် အပြစ်မရှိသလို ၎င်းတို့အပေါ် မကျေနပ်မှုရှိသည်ဟူသော အရိပ်အမြွက်လည်း မရှိပါ။

Ministration. Gr. diakonia, “service,” “ministering,” translated “distribution” in RSV, and “relief” in ch. 11:29. The word is related to diakonos, “ministrant,” or “deacon.” This help was given daily. Because of pressing needs and perhaps lack of storage space, it was doubtless necessary to distribute the aid every day, and possibly from various points in the city. Probably there was a continuous stream of gifts coming in and of donations being passed out. The drain upon the apostles’ time must have been great. But there is no hint that the apostles were guilty of favoritism or neglect, nor that any resentment was felt against them.

 

၂။ ဆယ်နှစ်ဦး။ မဿဲသည် ဆယ်နှစ်ဦးမြောက် တမန်တော်ဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၁:၂၄-၂၆ ကိုကြည့်ပါ)။

2. The twelve. Matthias was obviously the twelfth apostle (see on ch. 1:24–26).

 

လူအများကို ခေါ်ယူသည်။ တမန်တော်များသည် ညည်းညူသံများကို ကြားသိပြီး ၎င်းတို့၏ ဆိုးရွားမှုကို သဘောပေါက်သောအခါ၊ ၎င်းတို့သည် မိမိတို့ကိုယ်ကို ခုခံကာကွယ်ရန် ရပ်တန့်မထားပုံရပါ။ ၎င်းတို့သည် ချက်ချင်းဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် မောရှေ၏ ဥပမာကို သတိရပြီး (ထွက်မြောက်ရာ ၁၈:၂၅)၊ သူကဲ့သို့ အာဏာကို လွှဲအပ်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ “တပည့်တော်များ၏ လူအများ” ဟူသော စကားဖြင့် ယေရုဆလင်မြို့နှင့် ၎င်း၏အနီးတစ်ဝိုက်ရှိ ခရစ်ယာန်တစ်ဦးချင်းစီကို စုရုံးရန် မလိုအပ်ဟု ယူဆရသော်လည်း၊ အထူးအစည်းအဝေးတစ်ခုကို ခေါ်ယူခဲ့ပြီး၊ လာရောက်နိုင်သူအားလုံး တက်ရောက်ကာ တမန်တော်များက ပြဿနာနှင့် ၎င်းတို့၏ အစီအစဉ်ကို တင်ပြခဲ့သည်။ ညည်းညူမှုဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော ရန်ပုံငွေသည် လူအများက လှူဒါန်းထားသည့်အရာဖြစ်သောကြောင့် လူအများကို တိုင်ပင်ရန်မှာ မဖြစ်မနေ လိုအပ်သည်။ ဤတစ်ခုတည်းသော ဗဟိုနေရာမှ ဆောင်ရွက်မှုသည် အသင်းတော်၏ ကိုယ်စားလှယ်ပုံစံအုပ်ချုပ်ရေးကို သဘာဝအတိုင်း ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည် (အေအေ ၉၆)။

Called the multitude. When the apostles heard the complaints, and realized their seriousness, they did not pause, apparently, to vindicate themselves. They acted promptly. They may have remembered the precedent set by Moses (Ex. 18:25), and like him, they resolved to delegate authority. By “the multitude of the disciples” it is not to be supposed that every individual Christian in Jerusalem and its environs had to be gathered to a meeting, but that a special meeting was called, to which all came who could, and at which the apostles presented the problem and their plan. The fund concerning whose distribution complaint had arisen, had been contributed to by many, and therefore the many were rightly consulted. From this procedure in a single central place there naturally arose the representative form of church government (AA 96).

 

အကြောင်းပြချက်။ ဂရိဘာသာ “အရက်စတွန်” ဆိုသည်မှာ “သင့်လျော်သည်” ဟု ဆိုလိုပြီး၊ တမန်တော်များသည် ရုပ်ဝတ္ထုနှင့် စီးပွားရေးကိစ္စများတွင် ၎င်းတို့၏ အချိန်များစွာကို သုံးစွဲရန် “မသင့်လျော်” ဟူသော အယူအဆကို ဖော်ပြသည်။

Reason. Gr. areston, “pleasing,” conveying the idea that it was not “proper” that the apostles should spend so much of their time dealing with material and business matters.

 

စွန့်ပစ်ရန်။ ဂရိဘာသာ “ကာတာလိပိုး” ဆိုသည်မှာ “စွန့်ပစ်ရန်”၊ “လျစ်လျူရှုရန်” ဟု ဆိုလိုသည်။ ဤဂရိစကားလုံးသည် အလေးထားသော စကားလုံးဖြစ်ပြီး၊ တမန်တော်များ၏ အချိန်များစွာသည် ဆင်းရဲသူများကို ဂရုစိုက်ရန်အတွက် သုံးစွဲခံခဲ့ရသည်ဟု ဖော်ပြသည်။

Leave. Gr. kataleipo, “to forsake,” “to abandon.” The Greek word is an emphatic one, and suggests that much time of the apostles had been taken up in caring for the needy.

 

နှုတ်ကပတ်တော်။ ဆယ်နှစ်ဦးသည် ဟောပြောခြင်းနှင့် သင်ကြားခြင်းဖြင့် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို ဝန်ထမ်းဆောင်ရွက်ရန် ၎င်းတို့၏ အဓိကတာဝန်ကို အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။

The word. The Twelve recognized their prime responsibility—to minister the word of God through preaching and teaching.

 

စားပွဲများကို ဝန်ဆောင်မှုပြုရန်။ ယုဒဘုရားကျောင်းများတွင် ဆင်းရဲသူများကို ဂရုစိုက်ရန်အတွက် ယောက်ျားသုံးဦးကို ခန့်အပ်ခဲ့သည်။

Serve tables. In the Jewish synagogues three men were appointed to care for the poor.

 

၃။ သို့ဖြစ်ရာ။ “သို့သော်” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုခြင်းသည် ပိုမိုသင့်လျော်သည်။

3. Wherefore. Rather, “but.”

 

ရှာဖွေကြည့်ရှုပါ။ ဆယ်နှစ်ဦးသည် ၎င်းတို့အထဲမှ ရွေးချယ်ရန် တာဝန်ကို ယုံကြည်သူများ၏ ပခုံးပေါ်သို့ တိုက်ရိုက်တင်ပြခဲ့သည်။

Look ye out. The Twelve placed the responsibility squarely upon the shoulders of the believers, who were to make a choice from among their own number.

 

ယောက်ျားခုနစ်ဦး။ တမန်တော်များသည် ခုနစ်ဦးဟူသော အရေအတွက်ကို စဉ်းစားရန်မှာ သင့်လျော်သည်။ ယုဒလူမျိုးများကြားတွင် ထိုအရေအတွက်ကို ယေဘုယျအားဖြင့် ရိုသေလေးစားကြသည်။ နောက်ပိုင်းတွင်အနည်းဆုံး ယုဒမြို့များတွင် အများပြည်သူဆိုင်ရာ ကိစ္စများကို စီမံခန့်ခွဲရန် ခုနစ်ဦးကို ခေါ်ယူခဲ့သည် (တာလ်မတ် မဂ္ဂီလဟ် ၂၆အေ၊ ဆွန်စီနို ထုတ်ဝေမှု၊ စာမျက်နှာ ၁၅၇)။ ရိုးရှင်းစွာပင်၊ ထိုအချိန်တွင် ယောက်ျားခုနစ်ဦးသာ လိုအပ်ခဲ့ပေမည်။

Seven men. It was reasonable for the apostles to think of the number seven. There was a general reverence for that number among the Jews. In later times, at least, seven was the number of persons called upon to manage public business in Jewish towns (Talmud Megillah 26a, Soncino ed., p. 157). More simply, it may have been that only seven men were needed at that time.

 

ဤသို့ခန့်အပ်ခံရသော ယောက်ျားများကို ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် “သာသနာပြု” ဟု မခေါ်ဆိုပါ။ ၎င်းတို့ကို ထပ်မံဖော်ပြသောအခါ “ခုနစ်ဦး” ဟု ခေါ်ဆိုပြီး (အခန်းကြီး ၂၁:၈)၊ ၎င်းတို့သည် သီးခြားအဖွဲ့တစ်ခုသဖွယ်ဖြစ်သည်။ သို့သော် ၎င်းတို့သည် “သာသနာပြု” ဟု ခေါ်ဆိုသော အဆင့်အတန်း၏ အစဖြစ်ပြီး (အေအေ ၈၉၊ ၉၀)၊ ၎င်းတို့၏လုပ်ဆောင်မှုများသည် နောက်ပိုင်းတွင် ပေါလုဖော်ပြသော သာသနာပြုများ၏ လုပ်ဆောင်မှုများနှင့် ထင်ရှားစွာ ဆင်တူသည် (၁ တိမောသေ ၃:၈-၁၃ ကိုကြည့်ပါ)။ ရောမမြို့ကဲ့သို့ အချို့အသင်းတော်များတွင် သာသနာပြုအရေအတွက်ကို နောက်ပိုင်းတွင် ခုနစ်ဦးအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည် (ယူဆီးဘီးယပ်စ် ဘုရားကျောင်းသမိုင်း အတွဲ ၆၊ ၄၃. ၁၁)။ နီယို-ဆီဇာရီယာ ကောင်စီ (ခရစ်နှစ် ၃၁၄၊ ကျမ်းသတ်မှတ်ချက် ၁၄) သည် တစ်နေရာတွင် သာသနာပြုခုနစ်ဦးကို တောင်းဆိုသည်။ မှတ်ချက်ပြုသူများစွာက ဤနေရာတွင် ရွေးချယ်ခံရသော ယောက်ျားခုနစ်ဦးသည် တမန်တော်များကျမ်း ၁၁:၃၀၊ ၁၄:၂၃ နှင့် နောက်ပိုင်းတွင် ဖော်ပြထားသော “အကြီးအကဲများ” နှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ စာမျက်နှာ ၂၅၊ အေအေ ၈၉၊ ၉၀ ကိုကြည့်ပါ။

The men thus appointed are not called “deacons” in the NT. When referred to again, it is as “the seven” (ch. 21:8), almost as though they were a distinct body. But they were the origin of the class called “deacons” (AA 89, 90), and their functions were clearly analogous to those of the deacons later described by Paul (see 1 Tim. 3:8–13). In some churches, as at Rome, the number of deacons was later fixed at seven (Eusebius Ecclesiastical History vi. 43. 11). The council of Neo-Caesarea (a.d. 314; Canon 14) calls for seven deacons in a locality. Many commentators think that the seven men here chosen correspond to the “elders” mentioned in Acts 11:30; 14:23 and onward. See p. 25; AA 89, 90.

 

ဂုဏ်သိက္ခာရှိသော။ စကားလုံးအရ “သက်သေခံခံရသူ” သို့မဟုတ် “အများက ချီးကျူးခံရသူ” ဟု ဆိုလိုပြီး (၁ တိမောသေ ၅:၁၀ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤစကားလုံးကို တမန်တော်များကျမ်း ၁၀:၂၂ တွင် “ကောင်းသောဂုဏ်သတင်း” ဟု ဘာသာပြန်သည်။ ပိုမိုတရားမျှတသော ဖြန့်ဝေမှုအတွက် တာဝန်ယူရန် အပြစ်ကင်းသော ဂုဏ်သတင်းရှိသူများကို ခေါ်ယူရန် မလိုအပ်ပါက အခြေအနေသည် ပိုမိုကောင်းမွန်လာမည်မဟုတ်ပါ။ ၎င်းတို့သည် ရိုးသားမှုနှင့် ထိရောက်မှုရှိပြီး ၎င်းတို့၏အပေါင်းအဖော်များက လက်ခံနိုင်သော သူများဖြစ်ရမည်။ သာသနာပြုများနှင့် အကြီးအကဲများ (ဘုန်းတော်ကြီးများ) ၏ စံပြအရည်အချင်းများကို ၁ တိမောသေ ၃:၁-၁၄၊ တိတု ၁:၅-၁၁ တွင် ကြည့်ပါ။

Of honest report. Literally, “attested,” or “having witness borne them,” that is, well reported among their fellows (cf. 1 Tim. 5:10). The word is rendered “of good report” in Acts 10:22. The situation would be in no way bettered, unless men of unimpeachable standing were called to the task of a more equitable distribution. They must be men of honesty and efficiency, and acceptable to their fellows. For the inspired list of qualifications of deacons as well as of elders (bishops) see 1 Tim. 3:1–14; Titus 1:5–11.

 

သန္တာနှင့် ပြည့်စုံသူ။ စာသားဆိုင်ရာ သက်သေများသည် (စာမျက်နှာ ၁၀ ကိုကြည့်ပါ) “ဝိညာဉ်နှင့် ပြည့်စုံသူ” ဟူသော ဖတ်ရှုမှုကို ထောက်ခံသည်။ သို့သော် အခန်းငယ် ၅ တွင် ခုနစ်ဦးအနက် တစ်ဦးဖြစ်သော စတီဖင်သည် သန္တာနှင့် ပြည့်စုံသူဟု ဖော်ပြထားသောကြောင့် ဤနေရာတွင်လည်း သန္တာနှင့် ရည်ညွှန်းပေမည်။ အသင်းတော်၏ တမန်တော်အဖွဲ့အပြင်ဘက်သို့ ပထမဆုံးချဲ့ထွင်မှုအတွက် မဖြစ်မနေ မှန်ကန်သောသူများကို ရွေးချယ်ရန် အရေးကြီးသည်။ ကောင်းသောဂုဏ်သတင်းပြီးနောက်၊ တစ်ဦးစီသည် သန္တာနှင့် ပြည့်စုံရန် မျှော်လင့်ခံရသည်။ တမန်တော်များသည် သန္တာနှင့်၏ လုပ်ဆောင်မှုသည် ပရောဖက်ပြုခြင်းနှင့် ဘာသာစကားများပေးအပ်ခြင်းထက် ပိုမိုကျယ်ပြန့်သည်ဟု ယူဆခဲ့သည်။

Full of the Holy Ghost. Textual evidence favors (cf. p. 10) the reading “full of spirit.” However, v. 5 declares that one of the seven, Stephen, was full of the Holy Spirit, so the expression here may also be taken as referring to the Holy Spirit. It was most important that for this first expansion in the organization of the church beyond the apostolate, the right men should be chosen. Next to a good reputation, each was expected to have the infilling of the Holy Spirit. Obviously the apostles conceived of the Spirit’s working as being wider than simply the gift of prophecy and of tongues.

 

ဉာဏ်ပညာ။ ထိုသူများသည် ဆင်းရဲသူများ၏ ဝိညာဉ်ရေးလိုအပ်ချက်များကို ဂရုစိုက်ရုံသာမက၊ ၎င်းတို့၏အမှုတွင် သတိရှိမှု၊ ဆင်ခြင်တုံတရားမှု၊ စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ဉာဏ်ပညာကိုလည်း ပြသရမည်။ ပေါလုသည် ဉာဏ်ပညာကို သန္တာနှင့်၏ လက်ဆောင်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည် (၁ ကောရိန္တု ၁၂:၈)။ ယာကုပ်သည် ၎င်းကို ဘုရားသခင်၏ လက်ဆောင်အဖြစ် အလေးထားပြီး (ယာကုပ် ၁:၅)၊ ၎င်းသည် ကောင်းသောအပြုအမူ သို့မဟုတ် “စကားပြောဆိုမှု” နှင့် တွဲလျက်ရှိရမည် (ယာကုပ် ၃:၁၃)။ တမန်တော်များကျမ်းတွင်၊ ဤအခန်းငယ်မှလွဲ၍ “ဉာဏ်ပညာ” ဟူသော စကားလုံးကို စတီဖင်၏ (အခန်းကြီး ၆:၁၀) သို့မဟုတ် စတီဖင်မှ (အခန်းကြီး ၇:၁၀၊ ၂၂) အသုံးပြုသည်။ သူသည် “ယုံကြည်ခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသူ” ဟုလည်း အထူးဖော်ပြထားသည် (အခန်းကြီး ၆:၅)။

Wisdom. Not only must the men be able to look after the spiritual wants of the poor; they were to show prudence, discretion, economy, wisdom in their work. Paul rated wisdom as a gift of the Spirit (1 Cor. 12:8). James stressed it as a gift of God (James 1:5), to be accompanied by good conduct or “conversation” (James 3:13). In Acts, apart from this verse, the word “wisdom” is used only of (Acts 6:10) or by Stephen (ch. 7:10, 22). He is also specifically said to be “full of faith” (ch. 6:5).

 

ခန့်အပ်နိုင်သူများ။ စကားလုံးအရ “ထိန်းသိမ်းရန် သတ်မှတ်ပေးမည့်သူများ” ဟု ဆိုလိုသည်။ တမန်တော်များသည် ညီအစ်ကိုများက ရွေးချယ်သော သူများကို ခန့်အပ်ရန် ဆန္ဒရှိခဲ့သည်။ ဤသဘောထားသည် ခေါင်းဆောင်များနှင့် လူများကြားတွင် အပြန်အလှန်ယုံကြည်မှုကို မြှင့်တင်ပေးခဲ့သည်။

Whom we may appoint. Literally, “whom we shall set over.” The apostles were willing to appoint the men chosen by the “brethren.” Such an attitude promoted mutual confidence between leaders and people.

 

၄။ သို့သော်ကျွန်ုပ်တို့။ ခုနစ်ဦးနှင့် ထင်ရှားစွာ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။

4. But we. In marked contrast with the seven.

 

ဆက်လက်ပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကို ပေးအပ်ပါ။ သို့မဟုတ် “ဇွဲရှိပါ”။ ဤစကားလုံးကို အစောပိုင်းခရစ်ယာန်များ၏ စိတ်အားထက်သန်သော ပြုမူပုံကို ဖော်ပြရာတွင် အကြိမ်ပေါင်းများစွာ အသုံးပြုခဲ့သည် (ဆက်လက်ဖတ်ရှုရန် အခန်း ၁:၁၄၊ ၂:၄၂, ၄၆)။

Give ourselves continually. Or, “persevere.” The same word is used several times in describing earnest conduct on the part of the early Christians (cf. ch. 1:14; 2:42, 46).

 

ဆုတောင်းခြင်းသို့။ ဤဘုရားသခင့်ကို ကြောက်ရွံ့သောသူများသည် ခရစ်တော်၏ ဆုတောင်းဘဝအကြောင်း မှတ်ဉာဏ်တွင် လတ်ဆတ်နေသေးသဖြင့် ဆုတောင်းရန်လိုအပ်ချက်ကို ၎င်းတို့၏စာရင်းတွင် ပထမနေရာတွင် ထားရှိခဲ့သည်။ သို့သော် ဆုတောင်းခြင်းတွင် အများသူငှာ ဘုရားကျောင်းဝတ်ပြုခြင်းနှင့် ပုဂ္ဂလိကဆုတောင်းပူဇော်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည်ကို သတိရရမည်။

To prayer. These godly men, with the memory of Christ’s prayer life still fresh in their minds, placed the need for prayer first on their list. But it should be remembered that prayer includes the public worship of the church, as well as private devotion.

 

ဓမ္မအမှု။ ဂရိဘာသာဖြင့် “ဒိုင်ယာကိုနီယာ” ဟူသောစကားလုံးကို အခန်းကါး ၁ တွင်လည်း အသုံးပြုထားသည်။ ရွေးချယ်ခံရသော ခုနစ်ဦးသည် ရုပ်ဝတ္ထုဆိုင်ရာ ကောင်းချီးများကို ဝေငှရန်ဖြစ်ပြီး၊ တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးသောသူများသည် ဓမ္မတရားစကားမှရရှိသော ဝိညာဉ်ရေးရာအကျိုးကျေးဇူးများကို ဝေငှရန် လွတ်လပ်စွာထားရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ဟောပြောခြင်းနှင့် သင်ကြားခြင်း၏ ပုံစံအမျိုးမျိုးမှတစ်ဆင့် ဤအမှုကို ဆောင်ရွက်မည်။ ၎င်းသည် “ဘုရားသခင်၏စကားကို စွန့်လွှတ်ခြင်း” (အခန်းကါး ၂) ဟူသည်မှာ အဘယ်အရာကိုဆိုလိုသည်ကို ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြသည်။

Ministry. Gr. diakonia, the same word as used in v. 1. The seven were to minister material blessings while the Twelve were to be left free to minister the spiritual benefits derived from the Word of God. This they would do through preaching and various forms of teaching. This clearly explains what is meant by “leave the word of God” (v. 2).

 

၅. နှစ်သက်သဘောကျခြင်း။ မည်သူမဆို ချို့တဲ့ခြင်း သို့မဟုတ် လျစ်လျူရှုခြင်းရှိရန် ရည်ရွယ်ချက်မရှိခဲ့သည်မှာ ထင်ရှားပြီး၊ ယခုအခါ ပြဿနာကို အသိအမှတ်ပြုပြီး လက်ခံနိုင်သော ဖြေရှင်းနည်းတစ်ခုကို အကြံပြုခဲ့သဖြင့် အားလုံးဝမ်းမြောက်ကြသည်။

5. Pleased. There had obviously been no intent to deprive or neglect anyone, and there is now general rejoicing that the problem is recognized and an acceptable remedy suggested.

 

၎င်းတို့သည် ရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။ အခန်းကါး ၃ ကို ကြည့်ပါ။ ရွေးချယ်ခံရသော ခုနစ်ဦး၏ အမည်များသည် ဟယ်လင်နစ်စတစ်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအမည်များကို ဆောင်သူများသည် ဟယ်လင်နစ်စတစ်များဖြစ်နိုင်သည် (အခန်းကါး ၁ ကို ကြည့်ပါ)။ သို့သော်၊ ဂျူးလူမျိုးများစွာသည် တမန်တော်များထဲတွင်ပင် အင်ဒရူးနှင့် ဖိလိပ္ပုကဲ့သို့ ဂရိအမည်များကို ဆောင်ထားကြသည် (မာကု ၃:၁၈ ကို ကြည့်ပါ)။ ထို့ပြင်၊ ခုနစ်ဦးသည် ၎င်းတို့၏ဓမ္မအမှုကို ဟယ်လင်နစ်စတစ်ယုံကြည်သူများထံသာ ကန့်သတ်ထားသည်ဟူသော သက်သေမရှိပါ။ ၎င်းတို့၏ နောက်ပိုင်းလုပ်ဆောင်မှုများနှင့်ပတ်သက်၍၊ စတီဖန်နှင့် ဖိလိပ္ပုအကြောင်းသာ ထပ်မံကြားရသည်။

They chose. See on v. 3. The names of the chosen seven were Hellenistic, and it is possible that the bearers of the names were Hellenists (see on v. 1). However, many Jews bore Greek names, even among the apostles, such as Andrew and Philip (see on Mark 3:18). Furthermore, there is no evidence that the seven limited their ministry to the Hellenistic believers. As to their later work, we hear again only of Stephen and Philip.

 

စတီဖန်။ ဂရိဘာသာဖြင့် “စတီဖာနို့စ်”၊ “ပန်းဦးရစ်”၊ “သရဖူ”၊ “အောင်ပွဲပန်းကုံး” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဤအမည်သည် မထူးခြားဘဲ၊ ရှေးခေတ်ကျောက်စာများတွင်လည်း ပေါ်လာသည်။

Stephen. Gr. Stephanos, “chaplet,” “coronet,” “wreath of victory.” This name was not uncommon, and appears on ancient inscriptions.

 

ထုံးတမ်းစဉ်လာအရ စတီဖန်နှင့် ဖိလိပ္ပုတို့သည် ခရစ်တော်ပေါ်ထွန်းလာပြီဟု မြို့ရွာတိုင်းသို့ သွားရောက်ကြေညာရန် ရွေးချယ်ခံရသော ခုနစ်ဆယ်ဦးထဲတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည် (လုကာ ၁၀:၁-၁၁)။ ၎င်းတို့၏ ဓမ္မအမှုသည် ဆမာရီယာတွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ဖွယ်ရှိသည် (လုကာ ၁၀:၁ ကို ကြည့်ပါ)။ ဟယ်လင်နစ်စတစ်ဂျူးများသည် ပါလသတိုင်းဂျူးများထက် ဆမာရီယာတွင် ပိုမိုလက်ခံခံရဖွယ်ရှိပြီး၊ ၎င်းကြောင့် ဖိလိပ္ပုကို ဆမာရီယာသို့ ဧဝံဂေလိဆရာအဖြစ် စေလွှတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်နိုင်သည် (တမန်တော် ၈:၅)။

Tradition has it that Stephen and Philip were both of the Seventy, sent into every city and village to announce that the Messiah had come (Luke 10:1–11). It is possible that Samaria was the scene of their ministry (see on Luke 10:1). Hellenistic Jews were probably better received in Samaria than were Palestinian Jews, and this might account for the sending of Philip as an evangelist to the Samaritans (Acts 8:5).

 

ဖိလိပ္ပု။ ဂရိဘာသာဖြင့် “ဖိလိပ္ပို့စ်”၊ “မြင်းချစ်သူ” (မာကု ၃:၁၈ ကို ကြည့်ပါ)။ ဤအမည်သည် တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးသောသူတစ်ဦး၏အမည်ဖြစ်ပြီး၊ ဟေရုဒ်ကြီး၏ သားနှစ်ဦး၏အမည်လည်းဖြစ်သည်။ ယခင်ရာစုနှစ်များတွင် မက်ဆီဒိုးနီးယားအုပ်ချုပ်ရေးအိမ်တော်တွင် ဤအမည်သည် ထူးခြားခဲ့သည်။ ဖိလိပ္ပု၏ ယခင်ရာဇဝင်နှင့်ပတ်သက်၍ မည်သည့်အချက်အလက်မျှ မသိရဘဲ၊ ခုနစ်ဆယ်ဦးထဲတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်ဟူသော ထုံးတမ်းစဉ်လာသာရှိသည် (အထက်တွင် “စတီဖန်” အောက်တွင် ကြည့်ပါ)။ ရှင်ပေါလ်သည် ဖိလိပ္ပုကို ကဆဲရိယာတွင် လည်ပတ်ခဲ့သည် (တမန်တော် ၂၁:၈)၊ ၎င်းသည် ထိုနေရာတွင် ဘုရားကျောင်း၏ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးအဖြစ် ကာလရှည်ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။ ရှင်ပေါလ်လည်ပတ်စဉ်တွင် ဖိလိပ္ပုတွင် အရွယ်ရောက်ပြီးသမီးလေးဦးရှိခဲ့သည်က သူသည် ခန့်အပ်ချိန်တွင် အိမ်ထောင်ပြုထားပြီးဖြစ်သည်ဟု ညွှန်ပြသည်။

Philip. Gr. Philippos, “lover of horses” (see on Mark 3:18). The name was also that of one of the Twelve and of two of Herod the Great’s sons. It was frequent in the ruling house of Macedonia in previous centuries. Nothing is known of Philip’s previous history, there being only the tradition that he had belonged to the Seventy (see above, under “Stephen”). Paul visited him in Caesarea (Acts 21:8), and he was probably long a leader of the church there. That Philip had four grown daughters at the time of Paul’s visit suggests that he was already married at the time of his appointment.

 

ပရိုခိုးရပ်စ်၊ နီကာနော၊ တီမုန်၊ ပါမီနပ်စ်။ ဤလေးဦးနှင့်ပတ်သက်၍ မည်သည့်အချက်အလက်မျှ မသိရဘဲ၊ ထင်ကြေးပေးရန်အတွက်လည်း မည်သည့်အချက်မျှ မရှိပါ။

Prochorus, and Nicanor, and Timon, and Parmenas. Of these four nothing is known, nor is there anything upon which to build a conjecture.

 

နီကိုလပ်စ်။ ဂရိဘာသာဖြင့် “နီကိုလော့စ်”၊ “လူထု၏ဆရာ”။ ဤသည်မှာ မည်သည့်ဂျူးမဟုတ်သော ခရစ်ယာန်တစ်ဦး၏ မှတ်တမ်းတင်ထားသော ပထမဆုံးအမည်ဖြစ်သည်။

Nicolas. Gr. Nikolaos, “master of the people.” The first non-Jewish Christian whose name is recorded.

 

ဂျူးဘာသာသို့ ပြောင်းလာသူ။ နီကိုလပ်စ်သည် “ဖြောင့်မတ်ခြင်း၏ပြောင်းလာသူ” ဖြစ်ဖွယ်ရှိပြီး၊ ဂျူးဘာသာကို အပြည့်အဝလက်ခံထားသူဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သူသည် ဂျူးဘာသာတွင် ကောင်းစွာအခြေတည်ထားသူဖြစ်သည်။ အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၆၂ ကို ကြည့်ပါ။ နီကိုလပ်စ်သည် နီကိုလဲတန်ဂိုဏ်းကို တည်ထောင်သူဖြစ်သည်ဟူသော ထုံးတမ်းစဉ်လာနှင့်ပတ်သက်၍ အတွဲ ၆၊ စာမျက်နှာ ၅၈၊ ဗျာဒိတ် ၂:၁၅ ကို ကြည့်ပါ။

Proselyte. Doubtless Nicolas was a “proselyte of righteousness,” one who had completely accepted Judaism. As such he would be well grounded in the Jewish religion. See Vol. V, p. 62. Regarding the tradition that this Nicolas was a founder of the sect of the Nicolaitans see Vol. VI, p. 58; see on Rev. 2:15.

 

အန်တီအုတ်။ ဤဆီးရီးယားမြို့သည် ဂျူးလူမျိုးများစွာနှင့်အတူ ပါလသတိုင်းနှင့် နီးကပ်စွာဆက်နွယ်မှုရှိသည်။ ဟေရုဒ်ကြီးသည် ၎င်း၏ပင်မလမ်းတစ်လျှောက် ခမ်းနားထည်ဝါသော ကိုလိုနိတ်တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ နီကိုလပ်စ်သည် အန်တီအုတ်မှလာသူဖြစ်သည်ဟူသော အချက်သည် ခရစ်ယာန်များသည် ၎င်းတို့၏အမည်ကို ရရှိခဲ့သောနေရာ (အခန်း ၁၁:၂၆) ဖြစ်သောကြောင့် အထူးစိတ်ဝင်စားဖွယ်ဖြစ်သည်။ ထိုမြို့သည် နောက်ပိုင်းတွင် အစောပိုင်းခရစ်ယာန်သာသနာပြုလုပ်ငန်း၏ ဌာနချုပ်ဖြစ်လာခဲ့သည် (အခန်း ၁၁:၁၉ ကို ကြည့်ပါ)။

Antioch. This Syrian city, with its many Jews, had close ties with Palestine. Herod the Great had built a splendid colonnade along the whole length of its main street. Special interest attaches to the fact that Nicolas came from Antioch, since it is the place where Christians received their name (ch. 11:26). The city later became the headquarters for the early missionary work of the church (see on ch. 11:19).

 

၆. ၎င်းတို့အား ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ စစ်ဆေးခြင်း၊ သင်ကြားခြင်း၊ နှင့် သင့်လျော်သောခန့်အပ်ခြင်းအတွက် ဖြစ်နိုင်သည်။

6. Whom they set. Probably for examination, instruction, and of course for ordination.

 

ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ဂရိဘာသာတွင် တမန်တော်များသည် ရွေးချယ်ခံရသော ခုနစ်ဦးအပေါ် လက်တင်မပြီးမီ ဆုတောင်းခဲ့ကြသည်မှာ ရှင်းလင်းသည်။ အစောပိုင်းခရစ်ယာန်ဘုရားကျောင်းသည် ဆုတောင်းခြင်းမပြုဘဲ မည်သည့်အရေးကြီးသောခြေလှမ်းကိုမျှ မလှမ်းခဲ့ပါ (အခန်း ၁:၁၄, ၂၄၊ ၂:၄၂ ကို ကြည့်ပါ)။

Prayed. The Greek makes clear that it was the apostles who prayed before laying their hands on the seven chosen men. The early church took no major step without first praying (see on ch. 1:14, 24; 2:42).

 

လက်တင်ခြင်း။ ဤသည်မှာ ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် ဖော်ပြခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင်၊ ၎င်းသည် ကောင်းချီးပေးခြင်း (ကမ္ဘာဦး ၄၈:၁၃, ၁၄ ကို ကြည့်ပါ)၊ ယဇ်ပုရောဟိတ်များကို သန့်ရှင်းစေခြင်း (တောလည်ရာ ၈:၁၀ ကို ကြည့်ပါ)၊ နှင့် ယောရှုကို ခေါင်းဆောင်အဖြစ် အပ်နှံခြင်း (တောလည်ရာ ၂၇:၁၈, ၂၃ ကို ကြည့်ပါ) အတွက် အသုံးပြုခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤလုပ်ဆောင်မှု၏ အရေးပါမှုသည် သစ္စာရှိဂျူးများအတွက် မထူးခြားပါ။ ခရစ်ယာန်များအတွက်၊ သခင်ယေရှုသည် လက်တင်ခြင်းဖြင့် မကြာခဏဆိုသလို နာမကျန်းသူများကို ကုသပေးခဲ့သည် (မာကု ၆:၅၊ လုကာ ၄:၄၀၊ ၁၃:၁၃၊ မာကု ၁၆:၁၈ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထိုနည်းတူ၊ ကလေးများကို ကောင်းချီးပေးခဲ့သည် (မဿဲ ၁၉:၁၅)။ ထို့ကြောင့် တမန်တော်များသည် ခုနစ်ဦးကို ကောင်းချီးပေးရန်နှင့် အပ်နှံရန်အတွက် လက်တင်ခြင်းနည်းလမ်းကို အသုံးပြုရန် ကောင်းသောနည်းဥပဒေရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ဤနည်းလမ်းကို ဆက်လက်အသုံးပြုခဲ့သည်၊ တမန်တော် ၈:၁၇၊ ၁၃:၃၊ ၁၉:၆ တွင် မြင်တွေ့နိုင်သည်။ တမန်တော်ဘုရားကျောင်းတွင် ဓမ္မအမှုအတွက် ခန့်အပ်ရာတွင် လက်တင်ခြင်းကို အသုံးပြုခဲ့သည် (၁ တိမောသေ ၄:၁၄၊ ၅:၂၂၊ ၂ တိမောသေ ၁:၆)။ ဟေဗြဲ ၆:၂ မှ ဤအလေ့အကျင့်သည် ဘုရားကျောင်းအုပ်ချုပ်ရေးတွင် လက်ခံထားသောလုပ်ထုံးလုပ်နည်းဖြစ်လာသည်ဟု ထင်ရသည်။ ၎င်းသည် သခင်ယေရှုနှင့် လက်တင်ခံရသူအကြား နီးကပ်သော ဝိညာဉ်ရေးဆက်နွယ်မှုကို ဆိုလိုသင့်သည် (AA ၁၆၁, ၁၆၂)။

Laid their hands. This is the first mention of the act in the NT. In the OT, however, it had already been used for the act of blessing (see on Gen. 48:13, 14), in the consecration of the priests (see on Num. 8:10), and in the dedication of Joshua to leadership (see on Num. 27:18, 23). The significance of the act was therefore not unknown to the faithful Jew. To the Christian there was added import in that the Master often healed the sick by laying His hands on them (Mark 6:5; Luke 4:40; 13:13; cf. Mark 16:18). Similarly, He blessed the children (Matt. 19:15). The apostles, then, had good precedent for blessing and dedicating the seven by the laying on of hands. They continued to use this method in similar situations, as may be seen in Acts 8:17; 13:3; 19:6. In the apostolic church hands were laid on men in ordination to the ministry (1 Tim. 4:14; 5:22; 2 Tim. 1:6). It appears from Heb. 6:2 that the practice crystallized into an accepted procedure in church polity. It should signify a close spiritual connection between the Lord and the one on whom the hands are laid (AA 161, 162).

 

၇. တိုးပွားလာသည်။ ယင်းထက် “ဆက်လက်တိုးပွားနေသည်” ဟူ၍ ဖြစ်ပြီး၊ တဖြည်းဖြည်းနှင့် စဉ်ဆက်မပြတ် တိုးပွားမှုကို ညွှန်ပြသည်။ ဤဖော်ပြချက်သည် နောက်ပိုင်းအပိုဒ်တွင် ဖော်ပြထားသော ဂဏန်းအရ တိုးပွားမှုထက် ပိုမိုပါဝင်သည်။ ဘုရားသခင်၏စကားသည် တိုးပွားလာခဲ့သည်။ ဤနေရာတွင် “ဘုရားသခင်၏စကား” သည် တမန်တော်များမှ ဖော်ပြထားသော ခရစ်တော်၏သွန်သင်ချက်များကို ရည်ညွှန်းသည်။ နောက်ပိုင်းအခန်းကါးများအရ ခုနစ်ဦးသည် သင်ကြားရေးလုပ်ငန်းတွင် တက်ကြွစွာပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ ဒီခင်များနှင့် အထူးသဖြင့် စတီဖန်၏လုပ်ဆောင်မှုသည် ခရစ်ယာန်ကြေညာချက်၏ သိသာထင်ရှားသော ချဲ့ထွင်မှုနှင့် ဖွံ့ဖြိုးမှုကို အမှတ်အသားပြုသည် (အခန်း ၆:၈၊ ၈:၅)။

7. Increased. Rather, “kept increasing,” indicating gradual but continuous growth. The statement implies more than the numerical increase mentioned in the next clause. It was the word of God that increased. The “word of God” here refers to the teachings of Christ as set forth by the apostles. Subsequent verses show that the seven were active in the work of teaching. The work of the deacons, and especially Stephen, marks a definite expansion and development of the Christian proclamation (see ch. 6:8; 8:5).

 

တပည့်များ၏ အရေအတွက်။ ဘုရားကျောင်း၏တိုးတက်မှုသည် ထူးခြားခဲ့သည်- “ဤသူများကို ထပ်ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် … သုံးထောင်ခန့်သော ဝိညာဉ်များ” (အခန်း ၂:၄၁)၊ “သခင်သည် နေ့စဉ်ဘုရားကျောင်းသို့ ထပ်ပေါင်းထည့်ခဲ့သည်” (အခန်းကါး ၄၇)၊ “ယုံကြည်သူများစွာ … ယုံကြည်ခဲ့ကြသည်၊ … ငါးထောင်ခန့်” (အခန်း ၄:၄)၊ “ယုံကြည်သူများကို ထပ်မံထပ်ပေါင်းထည့်ခဲ့သည်” (အခန်း ၅:၁၄)။ ယခုအခါ ဂျေရုဆလင်တွင် ဘုရားကျောင်းအဖွဲ့ဝင်များ၏ အရေအတွက်သည် “အလွန်များပြားစွာ တိုးပွားလာသည်”။

Number of the disciples. The growth of the church had been extraordinary: “These were added … about three thousand souls” (ch. 2:41); “the Lord added to the church daily” (v. 47); “many of them … believed; … about five thousand” (ch. 4:4); “believers were the more added” (ch. 5:14). Now the number of church members is “multiplied in Jerusalem greatly.”

 

ယဇ်ပုရောဟိတ်များစည်းဝေးခြင်း။ ဤတွင်ဖော်ပြထားသောအချက်သည် အရေးကြီးသည်။ သိရသလောက် ခရစ်တော်၏ နောက်လိုက်ခံများထဲတွင် ယဇ်ပုရောဟိတ်များမပါဝင်ခဲ့ပြီး အစောပိုင်းသာသနာဝင်များထဲတွင်လည်း ယဇ်ပုရောဟိတ်တစ်ဦးတစ်ယောက်မျှ အမည်မဖော်ပြထားခဲ့ပါ။ တမန်တော်များနှင့် ဒီခင်များ၏ ပြတ်သားသော ဟောပြောချက်များသည် ယဇ်ပုရောဟိတ်အားလုံး၏ ပြင်းထန်သောရန်ငြိုးဖွဲ့မှုကို နှိုးဆွပေးလိမ့်မည်ဟု ထင်မှတ်ရသည်။ ထို့ပြင် ယဇ်ပုရောဟိတ်များစွာသည် ရန်ငြိုးဖွဲ့သူများဖြစ်လာခဲ့သည်မှာ မလွဲမသွေပင်ဖြစ်သည်။ သို့သော် သန္တာန်တန်ခိုး၏အားဖြင့် ထိုသို့ဟောပြောခြင်းသည် ယဇ်ပုရောဟိတ် “များစွာသောအုပ်စု” ကို ခရစ်တော်ထံသို့ ဆွဲဆောင်ခဲ့သည်။

Company of the priests. The fact here stated is significant. As far as is known, none of Christ’s immediate followers was a priest, and no priest is named among the early converts. One would have expected that some of the plain speaking of the apostles and deacons would have aroused the bitter enmity of all the priests. And doubtless many of them did become hostile. But under the power of the Holy Spirit, such preaching drew “a great company” of them to Christ.

 

အလိုတော်နာခံခြင်း။ ယဇ်ပုရောဟိတ်များ၏ ဆက်လက်ပြီး အဆက်မပြတ်သာသနာဝင်လာမှုကို ဖော်ပြရန် “ဆက်လက်နာခံနေသည်” ဟူသောစကားကို အသုံးပြုထားသည်။ လိုအပ်သောနာခံမှုအတွက် အခန်း ၅:၃၂ ကိုကြည့်ပါ။

Obedient. Rather, “kept being obedient,” suggesting a continual flow of priestly converts. For the obedience necessary see on ch. 5:32.

 

ယုံကြည်ခြင်း။ “ယုံကြည်ခြင်းကို နာခံသည်” ဟူသောစကားစုကို အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရာတွင် ထင်မြင်ချက်များကွဲပြားသည်။ ရည်မှန်းချက်ရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် “ယုံကြည်ခြင်း” သည် ယဇ်ပုရောဟိတ်များက သဘောတူလက်ခံပြီး ၎င်းတို့၏ဘဝများကို စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းစေသော ခရစ်ယာန်အယူဝါဒတစ်ခုလုံးကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ယူဆသည် (ဥပမာ၊ တမန်တော် ၁၃:၈၊ ၁၄:၂၂၊ ၁၆:၅၊ ဂလာတိ ၁:၂၃ ကိုကြည့်ပါ)။ သို့သော် မှတ်ချက်ပေးသူများစွာက “ယုံကြည်ခြင်း” သည် ၎င်း၏အတွင်းစိတ်ခံစားမှုအဓိပ္ပာယ်ဖြင့်သုံးထားပြီး လုကာသည် ယဇ်ပုရောဟိတ်များက “ယေရှုခရစ်ကို ယုံကြည်ခြင်း” ကိုပြသသည်ဟု ပြောဆိုနေသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ ဤအချက်သည် ဓမ္မသစ်ကျမ်း၏ ယေဘုယျအသုံးပြုမှုနှင့် ကိုက်ညီသည် (ဥပမာ၊ တမန်တော် ၂၄:၂၄၊ ရောမ ၁:၅၊ ၁၆:၂၆၊ ဂလာတိ ၃:၂ ကိုကြည့်ပါ)။ ထိုသို့သောယုံကြည်ခြင်းသည် ခရစ်ယာန်အယူဝါဒကို လက်ခံပြီး၊ ထိုအယူဝါဒသည် လူတို့အား ယေရှု၌ ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်သောယုံကြည်ခြင်းကို ပြသနိုင်စေသည်။ ရောမ ၁:၅ ကိုနှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။

Faith. Opinion is divided about the correct interpretation of the phrase “obedient to the faith.” The objective view holds that “faith” refers to the body of Christian doctrine to which the priests gave their assent and by which they ordered their lives (cf. Acts 13:8; 14:22; 16:5; Gal. 1:23). Many commentators, however, believe that “faith” is here used in its subjective sense, and that Luke is speaking of the priests displaying “faith in Jesus Christ.” This harmonizes with general NT usage (cf. Acts 24:24; Rom. 1:5; 16:26; Gal. 3:2). Such faith embraces Christian doctrine, for it is such doctrine that enables men to display an intelligent faith in Jesus. Compare on Rom. 1:5.

 

ယုံကြည်ခြင်းနှင့် တန်ခိုးပြည့်စုံသည်။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကိုကြည့်ပါ) “ကျေးဇူးတော်နှင့် တန်ခိုးပြည့်စုံသည်” ဟူသောဖတ်ရှုမှုကို ထောက်ခံသည်၊ သို့သော် အခန်း ၆:၅ တွင် စတီဖန်သည် “ယုံကြည်ခြင်းပြည့်စုံသူ” ဟုဖော်ပြထားသည်။ “ကျေးဇူးတော်” သည် ဘုရားသခင်၏ဂုဏ်တော်သာမက (ယောဟန် ၁:၁၄, ၁၆ ကိုကြည့်ပါ) စတီဖန်သည် ဧဝံဂေလိသတင်းကောင်းကို တင်ပြရာတွင် ပြသသော စိတ်နှလုံး၏ ကျေးဇူးနှင့်အလှတရားလည်းဖြစ်သည် (လုကာ ၄:၂၂ ကိုကြည့်ပါ)။ “တန်ခိုး” သည် အံ့ဖွယ်အမှုများပြီးမြောက်စေသောတန်ခိုးဖြစ်သည်။ စတီဖန်သည် တမန်တော်ဆယ်နှစ်ပါးကဲ့သို့ သန္တာန်၏ဆုကျေးဇူးများကို အပြည့်အဝပိုင်ဆိုင်ထားပုံရသည်။

8. Full of faith and power. Textual evidence favors (cf. p. 10) the reading “full of grace and power,” although v. 5 states that Stephen was “full of faith.” The “grace” was not only the divine attribute (cf. on John 1:14, 16) but the grace and beauty of spirit with which he presented the gospel message (cf. Luke 4:22). The “power” was that of working miracles. It appears that Stephen had as full a possession of the gifts of the Spirit as had the Twelve.

 

အံ့ဖွယ်နှင့်နိမိတ်လက္ခဏာများ။ သို့မဟုတ် “အံ့ဖွယ်နှင့်နိမိတ်များ” (အခန်း ၂:၁၉ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤအံ့ဖွယ်အမှုများသည် စတီဖန်ပြည့်စုံသောတန်ခိုးကို သက်သေပြသည်။ စတီဖန်သည် ဒီခင်အဖြစ်ခန့်အပ်ခံရပြီးနောက် အာဇာနည်အဖြစ်သေဆုံးသည်အထိ မည်မျှကာလရှိခဲ့သည်ကို မသိရသော်လည်း၊ ၎င်းသည် သိပ်မကြာလှပေ။

Wonders and miracles. Or, “wonders and signs” (see on ch. 2:19). These miracles demonstrated the power with which Stephen was filled. There is no way of knowing how long a time passed between Stephen’s ordination as a deacon, and his martyrdom, but it could not have been long.

 

၉ ထခြင်း။ အခန်း ၅:၁၇ ကိုကြည့်ပါ။

9. Arose. See on ch. 5:17.

 

ယူဒဘုရားကျောင်း။ အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၅၆, ၅၇ ကိုကြည့်ပါ။ ယူဒဘုရားကျောင်းတစ်ခုကို အရွယ်ရောက်သူ ၁၀ ဦးဖြင့် တည်ထောင်နိုင်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် တိဗက်ရှိ ယူဒဘုရားကျောင်း ၁၂ ခုရှိခဲ့ပြီး၊ ရိုးရာအဆိုအရ ယေရုရှလင်တွင် ၄၈၀ ခုရှိသည်ဟု ချဲ့ကားဖော်ပြထားသည်။ ဤနောက်ဆုံးဂဏန်းသည် ယုံကြည်စိတ်ချရခြင်းမရှိသော်လည်း၊ မြို့တော်တွင် ယူဒဘုရားကျောင်းများစွာရှိသည်ကို အနည်းဆုံးဖော်ပြသည်။

Synagogue. See Vol. V, pp. 56, 57. A synagogue could be founded by ten adults. At a later time there were 12 synagogues in Tiberias, and tradition, with great exaggeration, assigned 480 to Jerusalem. Unreliable as this last figure may be, it at least suggests the great number in the capital city.

 

လစ်ဘာတိုင်း။ ဤကျမ်းပိုဒ်သည် “လစ်ဘာတိုင်းယူဒဘုရားကျောင်း” ကို ဖွဲ့စည်းထားသော ယူဒလူမျိုး၏မူလဇာစ်မြစ်နှင့်ပတ်သက်၍ မရေရာပါ။ ဤကျမ်းပိုဒ်ကို “လစ်ဘာတိုင်း၊ ဆိုင်ရင်းနှင့် အလက်ဇန္ဒြီးယားများဟု ခေါ်သော ယူဒဘုရားကျောင်း” ဟုဘာသာပြန်နိုင်သည်။ ၎င်းသည် ယူဒဘုရားကျောင်းတစ်ခုတည်းသာရှိပြီး၊ ၎င်း၏ဝတ်ပြုသူအချို့သည် လွတ်မြောက်သူများဖြစ်ပြီး အခြားသူများမှာ ဆိုင်ရင်းနှင့် အလက်ဇန္ဒြီးယားမှဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုနိုင်သည်။ သို့သော် ဤဘာသာပြန်ဆိုမှုကို လစ်ဘာတိုင်းများသာဖြင့်ဖွဲ့စည်းထားသော ယူဒဘုရားကျောင်းဖြစ်ပြီး၊ ဖော်ပြထားသော အခြားသူများသည် ယူဒဘုရားကျောင်းမဖွဲ့စည်းထားသော ယူဒလူမျိုးအုပ်စုများဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့၏မူလဒေသများအလိုက် ခွဲခြားထားသည်ဟုလည်း နားလည်နိုင်သည်။ ဤဘာသာပြန်ဆိုမှုများထဲမှ တစ်ခုခုမှန်ကန်ပါက၊ လစ်ဘာတိုင်းများသည် ဘီစီ ၆၃ တွင် ပုံပေါမှ ပါလက်စတိုင်းမှ ရောမသို့ ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်ခံရသော ယူဒလူမျိုး၏ သားစဉ်မြေးဆက်များဖြစ်နိုင်ပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ၎င်းတို့၏ဖမ်းဆီးသူများက လွတ်မြောက်သူများ (လစ်ဘာတီနီ) အဖြစ်ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

Libertines. The present passage is ambiguous in regard to the origin of the Jews who made up “the synagogue of the Libertines.” The passage may be translated: “the synagogue called [the synagogue] of the Libertines and of the Cyrenians and of the Alexandrians.” This may imply that there was only one synagogue, some of whose worshipers were freedmen, the others from Cyrene and Alexandria. However, this translation may be understood to mean that the synagogue was composed only of Libertines, and that the others mentioned were groups of Jews not organized as synagogues but classified by their places of origin. If either interpretation of this translation is correct, the Libertines may have been the children of Jews who had been carried captive from Palestine to Rome by Pompey in 63 b.c., and who had later been made freedmen (libertini) by their captors.

 

သို့သော် ဤကျမ်းပိုဒ်၏ နောက်ထပ်ဘာသာပြန်ဆိုမှုတစ်ခုမှာ “ဆိုင်ရင်းနှင့် အလက်ဇန္ဒြီးယားမှ လစ်ဘာတိုင်းဟု ခေါ်သော ယူဒဘုရားကျောင်း” ဟုဖြစ်နိုင်သည်။ ၎င်းသည် ဤယူဒဘုရားကျောင်းကို ဖွဲ့စည်းထားသော လစ်ဘာတိုင်းများသည် ဆိုင်ရင်းနှင့် အလက်ဇန္ဒြီးယားမှ လာသူများဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြပြီး၊ ၎င်းဒေသများတွင် ယူဒလူဦးရေများစွာရှိသည်။

However, another translation of this passage is possible: “the synagogue called [the synagogue] of the Libertines, both of Cyrenians and of Alexandrians.” This would identify the Libertines who made up this synagogue as coming from Cyrene and Alexandria, both localities in which there was an unusually large Jewish population.

 

ရှေးဟောင်းသုတေသနအထောက်အထားများအရ အေဒီ ၇၀ မတိုင်မီ ယေရုရှလင်တွင် ဟယ်လီနစ်ယူဒလူမျိုးများအတွက် အထူးသီးသန့်အသုံးပြုရန် ယူဒဘုရားကျောင်းတစ်ခုရှိခဲ့သည်။ ယေရုရှလင်တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သော ဂရိစာသားတစ်ခုတွင် သိအိုဒတ်စ်အမည်ရှိသူတစ်ဦးက ယူဒဘုရားကျောင်းတစ်ခုတည်ဆောက်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် ပြည်ပနှင့်ဆက်သွယ်ထားသော ယူဒလူမျိုးများအတွက် အထူးရည်ရွယ်ထားသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ စာသားမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-

Archeological evidence indicates that there was at least one synagogue in Jerusalem before a.d. 70 that was specifically for the use of Hellenistic Jews. A Greek inscription has been discovered in Jerusalem telling of the construction of a synagogue by a certain Theodotus, which was intended particularly for the use of Jews from the Dispersion. The inscription reads as follows:

 

“သိအိုဒတ်စ်၊ ဗက်တီနပ်စ်၏သား၊ ယဇ်ပုရောဟိတ်နှင့် ယူဒဘုရားကျောင်းအုပ်ချုပ်သူ၊ ယူဒဘုရားကျောင်းအုပ်ချုပ်သူ၏သား၊ ယူဒဘုရားကျောင်းအုပ်ချုပ်သူ၏မြေး၊ ပညတ်တော်ဖတ်ရှုရန်နှင့် ပညတ်များသင်ကြားရန်အတွက် ယူဒဘုရားကျောင်းတည်ဆောက်ခဲ့ပြီး၊ ဧည့်သည်တော်အဆောင်၊ အခန်းများ၊ ရေပေးဝေမှုများကို ပြည်ပကလာသူများ၏လိုအပ်ချက်အတွက် တည်ဆောက်ခဲ့သည်၊ ဤယူဒဘုရားကျောင်းကို ၎င်း၏ဘိုးဘေးများ၊ အကြီးအကဲများနှင့် ဆီမိုနိုက်ဒစ်တို့က တည်ထောင်ခဲ့သည်”

“Theodotus, [son of] Vettenus, priest and ruler of the synagogue, son of a ruler of the synagogue, grandson of a ruler of the synagogue, built the synagogue for reading of the Law and for teaching of the commandments, and the guest-chamber, and the rooms, and the water supplies, for a lodging for those who have need from foreign lands, which [synagogue] his fathers and the elders and Simonides founded”

 

(အာဒေါ့ဖ်ဒိစ်မန်း၊ ရှေးဟောင်းအရှေ့မှအလင်းရောင်၊ စာမျက်နှာ ၄၃၉–၄၄၁ ကိုကြည့်ပါ)။

(see Adolf Deissmann, Light From the Ancient East, pp. 439–441).

 

ဤယူဒဘုရားကျောင်းသည် ဤကျမ်းပိုဒ်တွင်ဖော်ပြထားသော လစ်ဘာတိုင်းယူဒဘုရားကျောင်းဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြရန်မဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ ဤစာသားသည် စတီဖန်နှင့်ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားခဲ့သော ဟယ်လီနစ်ယူဒဘုရားကျောင်းတစ်ခုထဲမှတစ်ခုဖြစ်သည်ကို သက်သေပြသည်။

Although it cannot be proved, it is possible that this synagogue was that of the Libertines mentioned in the present passage. Whether this is true or not, the inscription witnesses to the existence of such a Hellenistic synagogue in Jerusalem as the one with whose members Stephen came into conflict.

 

ဆိုင်ရင်း။ “ဆိုင်ရင်းမှလူများ” ဟုဖြစ်သည်။ ဆိုင်ရင်းတွင် ယူဒလူဦးရေများစွာရှိပြီး၊ ၎င်းသည် အီဂျစ်နှင့် ကာသိဂျမြောက်ပိုင်းကမ်းရိုးတန်းတွင်ရှိသည်။ ဂျိုးဇီဖပ်စ်က ဂန္တဝင်ဘူမိဗေဒပညာရှင် စထရာဘိုကို ကိုးကားရင်း ဆိုင်ရင်းပြည်နယ်တွင် လူဦးရေအတန်းလေးမျိုးရှိပြီး၊ ယူဒလူမျိုးများသည် ၎င်းတို့ထဲမှတစ်မျိုးဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြသည် (ဂျိုးဇီဖပ်စ်၊ ရှေးဟောင်းသမိုင်း xiv. ၇. ၂ [၁၁၅])။ ဆိုင်ရင်းယူဒလူမျိုးများသည် ယေရုရှလင်ရှိ ဗိမာန်တော်သို့ ရက်ရောစွာပေးပို့သော လက်ဆောင်များကြောင့် ထင်ရှားခဲ့ပြီး၊ အော်ဂတ်စတပ်စ်ဘုရင်ထံသို့ ၎င်းတို့၏လက်ဆောင်များကို ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများက ကြားဖြတ်တားဆီးရန်ကြိုးစားသည့် အခွန်မမှန်ကန်မှုများမှ ကာကွယ်ရန် အယူခံဝင်ခဲ့သည် (ဂျိုးဇီဖပ်စ်၊ ရှေးဟောင်းသမိုင်း xvi. ၆. ၅)။ ခရစ်တော်၏လက်ဝါးကပ်တိုင်ကို ထမ်းပိုးခဲ့သော ဆိုင်ရင်းမှဆီမွန်သည် ထိုသို့သောယူဒလူမျိုးဖြစ်ပုံရသည် (မဿဲ ၂၇:၃၂ ကိုကြည့်ပါ)။ ဆိုင်ရင်းယူဒလူမျိုးများသည် ပင်တေကုတ္တေပွဲတော်တွင် ပါဝင်ခဲ့သည် (တမန်တော် ၂:၁၀)၊ ထို့ပြင် ဆီးရီးယားနိုင်ငံ အန္တိအုတ်မြို့တွင် တပါးအမျိုးသားများထံ ဧဝံဂေလိသတင်းကောင်းဟောပြောသူများအဖြစ် ဖော်ပြထားသည် (အခန်း ၁၁:၂၀)။

Cyrenians. Rather, “of the Cyrenians.” There was a large Jewish population at Cyrene, on the north coast of Africa, between Egypt and Carthage. Josephus (Antiquities xiv. 7. 2 [115]) quotes Strabo, the classical geographer, as stating that there were four classes of citizens in the state of Cyrene, of which the Jews were one. The Cyrenian Jews had been noted for the generous gifts they sent to the Temple in Jerusalem, and had appealed to Augustus Caesar for protection against irregularities in the taxes imposed by governors of the province who had tried to intercept their gifts (ibid. xvi. 6. 5). Simon of Cyrene, who carried Christ’s cross, apparently was such a Jew (see on Matt. 27:32). Cyrenian Jews were present at Pentecost (Acts 2:10), and such Jews are mentioned as preaching the gospel to Gentiles in Antioch in Syria (ch. 11:20).

 

အလက်ဇန္ဒြီးယား။ “အလက်ဇန္ဒြီးယားမှလူများ” ဟုဖြစ်သည်။ ယေရုရှလင်နှင့် ရောမမြို့များမှလွဲ၍ အင်ပါယာ၏မည်သည့်မြို့တွင်မျှ ယူဒလူမျိုးများသည် အလက်ဇန္ဒြီးယားမြို့ထက် ပိုမိုကြီးမားပြီး သြဇာညောင်းသည်မရှိပေ (အတွဲ ၅၊ စာမျက်နှာ ၅၉ ကိုကြည့်ပါ)။ တမန်တော်များခေတ်တွင် ထိုမြို့၏ ယူဒလူဦးရေသည် ၁၀၀,၀၀၀ ခန့်ရှိသည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ ၎င်းတို့သည် မြို့၏ခရိုင်ငါးခုအနက် တစ်ခုဖြစ်သော ၎င်းတို့၏ကိုယ်ပိုင်ခရိုင်တစ်ခုရှိသည်။ ၎င်းတို့သည် ၎င်းတို့၏ကိုယ်ပိုင်အကြီးအကဲတစ်ဦးဖြင့် အုပ်ချုပ်ခံရပြီး၊ သီးခြားအုပ်ချုပ်ရေးပြည်နယ်တစ်ခုကဲ့သို့ဖြစ်သည် (ဂျိုးဇီဖပ်စ်၊ ရှေးဟောင်းသမိုင်း xiv. ၇. ၂ [၁၁၇])။ ၎င်းတို့၏ရောမအုပ်ချုပ်သူများက ၎င်းတို့အား နိုင်ငံသားများအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည် (ဂျိုးဇီဖပ်စ်၊ ရှေးဟောင်းသမိုင်း xiv. ၁၀. ၁ [၁၈၈])။ အလက်ဇန္ဒြီးယားတွင် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းကို ဂရိဘာသာသို့ ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့သည် (အတွဲ ၁၊ စာမျက်နှာ ၃၉ ကိုကြည့်ပါ)။ ယူဒဒဿနပညာရှင်နှင့် စာရေးဆရာ ဖီလိုသည် ပထမခရစ်ယာန်ရာစုနှစ်တွင် ထိုမြို့တွင်နေထိုင်ခဲ့ပြီး၊ ထိုမြို့သည် အာပေါလုပ်စ်၏မွေးရပ်မြေလည်းဖြစ်သည် (အခန်း ၁၈:၂၄)။

Alexandrians. Rather, “of the Alexandrians.” Probably in no city of the empire, except Jerusalem and perhaps Rome, were the Jews more numerous and influential than in the city of Alexandria (see Vol. V, p. 59). The Jewish population there at the time of the apostles is estimated at 100,000. They had their own quarter, made up of one of the five districts into which the city of Alexandria was divided. They were governed by an ethnarch of their own (Josephus Antiquities xiv. 7. 2 [117]), as though they constituted an autonomous republic. Their Roman rulers recognized them as citizens (ibid. 10. 1 [188]). It was in Alexandria that the OT had been translated into the Greek language (see Vol. I, p. 39). Philo, the Jewish philosopher and writer, lived there during the first Christian century, and the city was also the birthplace of Apollos (ch 18:24).

 

စီလီစီယာ။ အာရှမိုင်နာ၏ အရှေ့တောင်ထောင့်တွင်တည်ရှိပြီး၊ တာရှုမြို့သည် ၎င်း၏အဓိကမြို့များထဲမှတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ စီလီစီယာသည် ရှောလု၏မွေးရပ်မြေဖြစ်သည်။ ဤနေရာတွင် ယူဒလူမျိုးများစွာနေထိုင်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် အန်တိုကပ်စ်မဟာကြီးက အာရှမိုင်နာသို့ မိသားစု ၂,၀၀၀ ခေါ်ဆောင်လာခဲ့သူများ၏ သားစဉ်မြေးဆက်များဖြစ်သည် (ဂျိုးဇီဖပ်စ်၊ ရှေးဟောင်းသမိုင်း xii. ၃. ၄ [၁၄၉, ၁၅၀])၊ ပြည်နယ်၏သစ္စာခံမှုကိုရရှိရန်နှင့် ပြည်နယ်ကာကွယ်ရေးတွင် ကူညီရန်ဖြစ်နိုင်သည်။ အခန်း ၇:၅၈–၆၀ အရ တာရှုမှရှောလုသည် ဤအချိန်တွင် ယေရုရှလင်တွင်ရှိနေသည်မှာ ထင်ရှားပြီး၊ သူသည် စတီဖန်နှင့် အငြင်းအခုံပြုသူများထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်ပုံရသည်။ စတီဖန်၏ပြင်းထန်သောအငြင်းအခုံများသည် ရှောလုကို ပြင်းထန်စွာဆန့်ကျင်မှုသို့ဦးတည်စေခဲ့သော်လည်း၊ သူသည် မသိစိတ်ဖြင့် ၎င်းတို့ထံသို့ ဆွဲဆောင်ခံခဲ့ရသည်ဟု အထောက်အထားရှိသည် (AA ၁၀၁)။

Cilicia. At the southeast corner of Asia Minor, with Tarsus as one of its principal towns, Cilicia was the land of Paul’s birth. Here lived many Jews, descendants of 2,000 families whom Antiochus the Great had brought into Asia Minor (Josephus Antiquities xii. 3. 4 [149, 150]) to secure the allegiance of the province for him, and perhaps to aid in its defense. It is obvious from ch. 7:58–60 that Saul of Tarsus was in Jerusalem at this time, and he seems to have been one of those who disputed with Stephen. Doubtless the strong arguments of Stephen led Saul to biter opposition, although there is evidence that he was unconsciously drawn by them (AA 101).

 

အာရှ။ ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် ၎င်းသည် ယခုအာရှမိုင်နာတွင်ရှိသော ရောမပြည်နယ်ကို ရည်ညွှန်းသည်။ ၎င်းတွင် ယခင်လီဒီယာနှင့် အိုင်အိုးနီးယားဟုခေါ်သော နယ်မြေများပါဝင်ပြီး၊ ဧဖက်မြို့သည် အဓိကမြို့ဖြစ်သည်။ အာရှမှယူဒလူမျိုးများသည် ပင်တေကုတ္တေပွဲတော်တွင် ပါဝင်ခဲ့သည် (အခန်း ၂:၉)။ ဤယူဒလူမျိုးများသည် ဗိမာန်တော်၏သန့်ရှင်းမှုကို ခုခံကာကွယ်ရာတွင် ၎င်းတို့၏စိတ်အားထက်သန်မှုကို နောက်ပိုင်းတွင် ပြသခဲ့သည် (အခန်း ၂၁:၂၇)။

Asia. In the NT this refers to the Roman province located in what is now Asia Minor. It included areas that had formerly been known as Lydia and Ionia, with Ephesus as the chief city. Jews of Asia had been present at Pentecost (ch. 2:9). These Jews later demonstrated their zeal in defense of the sacredness of the Temple (ch. 21:27).

 

အငြင်းအခုံပြုခြင်း။ စကားလုံးအရ “အတူတကွရှာဖွေခြင်း”၊ “မေးခွန်းထုတ်ခြင်း”၊ “အငြင်းအခုံပြုခြင်း” ဟုဖြစ်သည်။ အငြင်းအခုံကို ပြည်ပနှင့်ဆက်သွယ်ထားသော ယူဒလူမျိုးများက စတင်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ၎င်းတို့၏ဆည်းကပ်မှု၏ဗဟိုမှ ဝေးကွာလေလေ၊ ပို၍စိတ်အားထက်သန်လေလေဖြစ်သောကြောင့်၊ ယေရုရှလင်သို့ရောက်ရှိလာသူများသည် ပြင်းထန်သောဆည်းကပ်မှုစိတ်ဓာတ်ဖြင့်လာခဲ့သည်။ စတီဖန်၏သွန်သင်ချက်များတွင် ယေရုရှလင်ရှိ ဗိမာန်တော်၏ထူးခြားသောဝိညာဉ်ရေးအရေးပါမှုကို လျော့ချသည် သို့မဟုတ် အစားထိုးသည်ဟု ၎င်းတို့ခံစားရစေသောအရာတစ်ခုရှိခဲ့ရမည် (အခန်း ၆:၁၃; ၇:၁ ကိုကြည့်ပါ)။ ၎င်းတို့၏ယူဒဘုရားကျောင်းများမှလာသော အငြင်းအခုံပြုသူများသည် ခရစ်ယာန်များနှင့် ဘာသာရေးဆိုင်ရာကိစ္စရပ်များကို ဆွေးနွေးရန် ကောင်းစွာပြင်ဆင်ထားကြသည်။

Disputing. Literally, “seeking together,” “questioning,” “disputing.” The dispute was initiated by the Jews of the Dispersion. These were men who had come to Jerusalem in an intense spirit of devotion, for the farther men are from the center of their devotion, the more zealous they sometimes are. There must have been something in the teachings of Stephen that made them feel that he was lessening, if not supplanting, the singular spiritual importance of the Temple in Jerusalem (see on ch. 6:13; 7:1). The disputants, coming from their synagogues, would be well equipped to discuss theological matters with the Christians.

 

ခုခံနိုင်ခြင်းမရှိ။ စကားလုံးအရ “ဆန့်ကျင်ရန်အားမရှိ” ဟုဖြစ်သည်။ ဤအတွေ့အကြုံသည် ခရစ်တော်က ၎င်း၏နောက်လိုက်များအား ပေးခဲ့သောကတိကို ပြည့်စုံစေသည် (လုကာ ၂၁:၁၅)။

10. Not able to resist. Literally, “were not strong to stand against.” This experience fulfilled Christ’s promise to His followers (Luke 21:15).

 

ပညာ။ အခန်း ၆:၃ ကိုနှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။ ဧဝံဂေလိကျမ်းများတွင် ပညာသည် သခင်ယေရှုထံသို့ပိုင်ဆိုင်ထားသည်ဟု ဖော်ပြထားသည် (မဿဲ ၁၃:၅၄၊ လုကာ ၂:၄၀, ၅၂)၊ ထို့ပြင် မဿဲ ၁၂:၄၂ တွင် “ရှောလမုန်၏ပညာ” ကိုပြောဆိုထားသည်။ သို့သော် စတီဖန်သည် လူ့အဖွဲ့အစည်းသစ်တွင် ပညာကို ထူးခြားစွာပိုင်ဆိုင်သည်ဟု ဖော်ပြခံရသည့် ပထမဆုံးဆရာဖြစ်သည်။ လုကာကဲ့သို့ ဂရုတစိုက်ရေးသားသူတစ်ဦးအတွက်၊ ဤစကားလုံးသည် သီးသန့်အဓိပ္ပာယ်ရှိရမည်။ ၎င်းသည် စတီဖန်တွင် အမှန်တရားကို ထင်ရှားစွာမြင်နိုင်သောအမြင်နှင့် ယခင်ကမမြင်ဖူးသောအမှန်တရားများကို ထုတ်ဖော်ပြသနိုင်သောစွမ်းရည်ရှိသည်ကို ဖော်ပြသည်။

Wisdom. Compare on v. 3. In the Gospels, wisdom is ascribed to the Lord (Matt. 13:54; Luke 2:40, 52), and Matt. 12:42 speaks of “the wisdom of Solomon.” But Stephen was the first teacher in the new society to whom wisdom was thus particularly ascribed. With such a careful writer as Luke, the word must have specific significance. It suggests that Stephen possessed a singularly clear vision of truth, and an ability to bring out truths not previously perceived.

 

ဝိညာဉ်။ ဤနေရာတွင် အဓိကရည်ညွှန်းသည်မှာ စတီဖန်ပြောဆိုရာတွင်ထည့်သွင်းထားသော ဝိညာဉ်လှုံ့ဆော်မှုစွမ်းအင်ဖြစ်သည်။ ဧလိယသ၏ဝိညာဉ်နှင့်တန်ခိုးဖြင့် လုပ်ဆောင်ခဲ့သော နှစ်ခြင်းဆရာယောဟန်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ (လုကာ ၁:၁၇)။

Spirit. The primary reference here is to the inspired energy with which Stephen spoke. Compare with John the Baptist, who worked “in the spirit and power of Elias” (Luke 1:17).

 

လျှို့ဝှက်စည်းရုံးခြင်း။ ဂရိစကားလုံး “ဟူပိုဘဲလို”၊ “အောက်သို့ထားရန်” ဟုဖြစ်သည်။ ဤစကားလုံးကို တစ်ခါတစ်ရံ လျှို့ဝှက်အေးဂျင့်တစ်ဦးကို ငှားရမ်းခြင်း၊ လှုံ့ဆော်ခြင်း သို့မဟုတ် ညွှန်ကြားခြင်းအတွက် အသုံးပြုသည်။ RSV ဘာသာပြန်ကို “လျှို့ဝှက်စွာ လှုံ့ဆော်သည်” ဟုနှိုင်းယှဉ်ပါ။

11. Suborned. Gr. hupoballō, “to put under.” The word was sometimes used for the act of employing, instigating, or instructing a secret agent. Compare RSV, “they secretly instigated.”

 

မဿဲ ၁၂:၃၁ တွင် ဘုရားကိုဆဲဆိုသောစကားများကို တွေ့ရသည်။ ထိုစွဲချက်ကို တ၀ံ ၆:၁၃ တွင် ပို၍ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ထိုစွဲချက်သည် အမှန်တရားကို ဖီလာဖြစ်အောင် ပြုလုပ်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ယေရှုအား စွဲချက်တင်ခဲ့သည့်အတိုင်း ဖြစ်သည်။ ယေရှုအား ဘုရားကိုဆဲဆိုသည်ဟု စွပ်စွဲခဲ့သည် (မဿဲ ၂၆:၆၅ ကိုကြည့်ပါ)၊ အကြောင်းမှာ သူသည် မိမိကိုယ်ကို ဘုရားသခင်၏သားတော်ဟု ခေါ်ဆိုပြီး၊ ဘုရားသခင်နှင့် တန်းတူဖြစ်အောင် ပြုလုပ်ခဲ့သည် (မဿဲ ၂၆:၆၃, ၆၄၊ ယောဟန် ၅:၁၈)၊ ထို့ပြင် ဗိမာန်တော်ကို “ဖျက်ဆီးမည်” ဟု စွပ်စွဲခဲ့သည် (မဿဲ ၂၆:၆၁)。 ဤစွဲချက်တစ်ခုစီသည် ယေရှုအမှန်တကယ် ပြောခဲ့သောစကားများကို အခြေခံပြီး တည်ဆောက်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ စတီဖင်သည် စွဲချက်များအတွက် အုတ်မြစ်ဖြစ်စေမည့် စကားများကို ပြောခဲ့ဖူးပေမည်။ သူသည် ဗိမာန်တော်၏လိုအပ်မှု ရပ်စဲသွားပြီဟု သင်ကြားခဲ့ဖူးပေမည် (တမန် ၇:၄၈ ကိုကြည့်ပါ)၊ ယေရှုသည် ဆမာရိမိန်းမနှင့် စကားပြောရာတွင် အရိပ်အမြွက်ပြောခဲ့သည့်အတိုင်း (ယောဟန် ၄:၂၁) ဖြစ်သည်။ ဤသို့သောအဆိုသည် ယုဒဘာသာ၏အုတ်မြစ်ကို တိုက်ခိုက်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ပြင်းထန်သော ဆန့်ကျင်မှုကို ဖြစ်ပေါ်စေမည်ဖြစ်သည်။ ဤသင်ကြားမှုကြောင့် ဆဒ္ဒုကဲများနှင့် ဖာရိဆီများသည် ဆန့်ကျင်ရန် ပူးပေါင်းလာပေမည်။ ဘုရားကိုဆဲဆိုမှုအတွက် ပြစ်ဒဏ်မှာ ကျောက်ခဲနှင့်ပေါက်ပြီး သေဒဏ်ပေးခြင်းဖြစ်သည် (ဝတ်ပြုရာ ၂၄:၁၆)။

Blasphemous words. See on Matt. 12:31. The charge is made more explicit in Acts 6:13. The charge was built on a distortion of truth, as had been that against Jesus. Christ was accused of blasphemy (see on Matt. 26:65) because He called Himself the Son of God, made Himself equal with God (Matt. 26:63, 64; John 5:18), and allegedly threatened to “destroy the temple” (Matt. 26:61). Each of these counts in the indictment was constructed from words that Jesus had actually spoken. Stephen may have said things that seemed to give foundation for the accusations. He may have taught that the need for a temple had ceased (cf. Acts 7:48), even as Jesus had inferred in talking with the woman of Samaria (John 4:21). This would assail the very foundations of Judaism, and would naturally arouse strong opposition. In the face of such a teaching, Sadducees and Pharisees would unite in opposition. Punishment for blasphemy was death by stoning (Lev. 24:16).

 

မောရှေ။ ဆိုလိုသည်မှာ မောရှေတည်ထောင်ခဲ့သော စည်းမျဉ်းများဖြစ်ပြီး၊ ပဉ္စလကၤာတွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ မောရှေကို ဘုရားသခင်ထက် ဦးစွာဖော်ပြထားသည်ကို သတိပြုပါ။ ဥပဒေလိုက်စားသူများသည် သူတို့၏ဘုရားသခင်ထက် ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ပို၍ဂရုစိုက်ကြသည်။

Moses. That is, the systems that Moses instituted, as recorded in the Pentateuch. Note that Moses is mentioned before God. The legalists were more concerned with their ceremonies than with their God.

 

၁၂။ လှုံ့ဆော်လှုပ်ရှားစေသည်။ စာသားအရ “ဆူပူအောင် လှုံ့ဆော်သည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဤမမှန်ကန်သောစွဲချက်များဖြင့် စတီဖင်သည် အံ့ဖွယ်အမှုများပြသခဲ့သော လူများကို လှုံ့ဆော်ပြီး ဆူပူစေခဲ့သည် (အခန်းကြီး ၆:၈ ကိုကြည့်ပါ)။

12. Stirred up. Literally, “they threw into commotion.” By means of these false charges they provoked the people among whom Stephen had performed miracles (cf. v. 8).

 

အကြီးအကဲများ။ ဤသူများသည် တမန်တော်များကို ဆန့်ကျင်ပြီးသားဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၄:၅-၇)၊ စတီဖင်ကို ဆန့်ကျင်ရန် အားပေးမှုအနည်းငယ်သာ လိုအပ်သည်။

Elders. These had already been incensed against the apostles (ch. 4:5–7), and would need but little encouragement to turn on Stephen.

 

ရုတ်တရက်ရောက်လာသည်။ မမျှော်လင့်ဘဲ၊ ရုတ်တရက် ရောက်လာသည့်အတိုင်း၊ ကျမ်းပြခြင်းနှင့် ဖာရိဆီများသည် ဗိမာန်တော်ထဲတွင် ယေရှုထံ ရောက်လာခဲ့သည့်အတိုင်း (လုကာ ၂၀:၁) ဖြစ်သည်။

Came upon him. Unexpectedly, suddenly, as the scribes and Pharisees came upon Jesus in the Temple (Luke 20:1).

 

ဖမ်းဆီးသည်။ သို့မဟုတ် “ဖမ်းချုပ်သည်”။

Caught him. Or, “seized him.”

 

ကောင်စီ။ ယေရှုကဲ့သို့ပင်၊ ကောင်စီရှေ့တွင် စစ်ဆေးမှုသည် အကြမ်းဖက်သော အဆုံးသတ်မှုမတိုင်မီ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည် (အခန်းကြီး ၇:၅၇)။ စတီဖင်၏ အာဇာနည်ဖြစ်မှုအတွေ့အကြုံသည် သူ၏သခင်နှင့် မည်မျှနီးကပ်စွာ တူညီသည်ကို သတိပြုပါ။

Council. As with Jesus, the hearing before the council preceded a violent end (ch. 7:57). Note how closely Stephen’s experience of martyrdom parallels that of his Master.

 

၁၃။ မမှန်ကန်သော သက်သေများ။ အခန်းကြီး ၆:၁၁ ကိုကြည့်ပါ။

13. False witnesses. See on v. 11.

 

ဤလူ။ မထီမဲ့မြင်ပြုလျက်၊ ပြောင်လှောင်သည့်အမူအရာဖြင့် ပြောဆိုခြင်းဖြစ်သည်။

This man. Spoken contemptuously, probably with a sneer.

 

ဘုရားကိုဆဲဆိုသောစကားများ။ စာသားအထောက်အထားများအရ (စာမျက်နှာ ၁၀ ကိုကြည့်ပါ) “ဘုရားကိုဆဲဆိုသော” ဟူသောစကားလုံးကို ဖယ်ထားသည်။

Blasphemous words. Textual evidence attests (cf. p. 10) the omission of “blasphemous.”

 

ဤသန့်ရှင်းသောနေရာကို ဆန့်ကျင်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ဗိမာန်တော်နှင့် ၎င်း၏ အနီးတစ်ဝိုက်ဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၃:၁ ကိုကြည့်ပါ)။

Against this holy place. That is, the Temple and its immediate vicinity (see on ch. 3:1).

 

ဥပဒေ။ စတီဖင်သည် ယေရှုကဲ့သို့ (မဿဲ ၅:၁၇-၁၉)၊ နောက်ပိုင်းတွင် ပေါလုကဲ့သို့ (တမန် ၂၄:၁၄-၁၆၊ ၂၅:၈)၊ ခရစ်ယာန်ဘာသာသည် ယုဒလူမျိုးတို့ ချစ်မြတ်နိုးသော ဥပဒေ၏ အခြေခံကျင့်ဝတ်များကို ပြောင်းလဲမည်မဟုတ်ဟု အခိုင်အမာ ပြောကြားခဲ့ရမည်။ သို့သော် ဘုရားသခင်၏သိုးသငယ်အကြောင်း ဟောပြောမှုသည် ဥပဒေတွင်ဖော်ပြထားသော ယဇ်ပူဇော်မှုစနစ်၏အဆုံးသတ်ကို ညွှန်ပြသည်မှာ ထင်ရှားသည်။ ဤသို့သော ဟောပြောမှုသည် ယုဒလူမျိုးတို့ တန်ဖိုးထားသော အရာအားလုံးနီးပါးကို ဖျက်ဆီးသည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခံရမည်။

The law. Stephen must have insisted, as had Jesus (Matt. 5:17–19), and as Paul later did (Acts 24:14–16; 25:8), that Christianity would introduce no change in the basic moral principles of the law that the Jews so loved. Nevertheless, it was clear that the proclamation concerning the Lamb of God implied the end of the sacrificial system as outlined in the law. Such preaching would be interpreted as being destructive of practically everything that the Jews held dear.

 

၁၄။ သူပြောသည်ကို ကျွန်ုပ်တို့ကြားခဲ့သည်။ စတီဖင်၏သင်ကြားမှုများသည် ရိုးသားသူများက နားလည်မှုလွဲခဲ့ပြီး၊ မရိုးသားသူများက မမှန်ကန်စွာ အသုံးချခဲ့ပုံရသည်။ ဤသည်မှာ ဘာသာရေးအငြင်းပွားမှုများတွင် မကြာခဏဖြစ်ပေါ်သည်။

14. Have heard him say. Stephen’s teachings may have been misunderstood by the honest, and were evidently misapplied by the dishonest. This is not infrequently the case in matters that lead to religious dispute.

 

ဤယေရှု။ ထပ်မံ၍ မထီမဲ့မြင်ပြုသောရည်ညွှန်းမှုဖြစ်သော်လည်း၊ ခရစ်ယာန်များ၏နှုတ်ဖြင့် ဤအမည်သည် သာယာလှပစွာ ထွက်ပေါ်လာရမည် (အခန်းကြီး ၂:၂၂ ကိုကြည့်ပါ)။ မမှန်ကန်သောသက်သေများသည် စတီဖင်သည် ယေရှု၏ဟောပြောမှုကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု ချီးကျူးသည်ကို သတိပြုပါ။

This Jesus. Again, a contemptuous reference, though on Christian lips the name must have sounded beautiful (cf. ch. 2:22). Note how the false witnesses credit Stephen with continuing Christ’s own preaching.

 

ဤနေရာကို ဖျက်ဆီးလိမ့်မည်။ မဿဲ ၂၄:၂၊ ၂၆:၆၁၊ ၂၇:၄၀ ကိုနှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။ ယေရှု၏စကားများကို စတီဖင်က ထပ်လောင်းပြောခဲ့ပေမည်၊ ၎င်းသည် စွဲချက်တင်သူများ၏စိတ်ထဲတွင် ရေရှည်ထိခိုက်မှုဖြစ်စေခဲ့သည်။ ထို့ပြင်၊ သူတို့သည် ယေရှုသေပြီဟု ထင်မှတ်ထားသော်လည်း၊ ဗိမာန်တော်ကို ဖျက်ဆီးပြီး ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို အနာဂတ်တွင် ပြောင်းလဲမည်ကို စိုးရိမ်နေကြသည်။

Shall destroy this place. Compare on Matt. 24:2; 26:61; 27:40. Christ’s words, possibly repeated by Stephen, had obviously made a lasting impression on the accusers’ minds. Furthermore, although they thought Christ to be dead, they were concerned about His destroying the Temple and changing the customs at some time in the future.

 

ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ပြောင်းလဲမည်။ ဤစွဲချက်သည် “ထုံးတမ်းစဉ်လာ” များနှင့်ပတ်သက်သည်ဖြစ်ရာ၊ ဖာရိဆီများက ဖိအားပေးခဲ့ပေမည် (တတိယအုပ်၊ စာမျက်နှာ ၅၁, ၅၂ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤစွဲချက်သည် စတီဖင်ကို ဆန့်ကျင်ထားသော်လည်း၊ နာဇရက်မြို့သား ယေရှု၏သင်ကြားမှုများနှင့် ဆက်စပ်နေဆဲဖြစ်သည်။ သူတို့သည် ဗိမာန်တော်နှင့် ဥပဒေနှင့်ပတ်သက်၍ စတီဖင်ကို စွပ်စွဲခဲ့ပြီးဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၆:၁၃)။ ယခုတွင် ဗိမာန်တော်နှင့် ဥပဒေတစ်ဝိုက်တွင် စုဝေးလာသော “ထုံးတမ်းစဉ်လာ” များနှင့်ပတ်သက်၍ စွပ်စွဲသည်။ ၎င်းတို့သည် ဤထုံးတမ်းများကို မောရှေက ပေးခဲ့သည်ဟု ဆိုသော်လည်း၊ ထိုသို့သောအဆိုသည် မမှန်ကန်ပါ။ အကျဉ်းသားများကို ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးဖြစ်စေသော ကန့်သတ်ချက်များသည် အဓိကအားဖြင့် ဘီစီ ၅၃၆ တွင် ပြန်လည်ရောက်ရှိပြီးနောက်၊ မောရှေခေတ်ပြီးနောက် နှစ်ပေါင်းတစ်ထောင်နီးပါးအကြာတွင် ထပ်ပေါင်းထည့်သွင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည် (မာကု ၇:၁-၂၃၊ အထူးသဖြင့် အခန်းကြီး ၃ ကိုကြည့်ပါ)။ ယေရှုသည် ဤထုံးတမ်းစဉ်လာများကို ပြတ်သားစွာ ရှုတ်ချခဲ့သည် (မဿဲ ၁၅:၁-၁၃)။

Change the customs. This accusation was probably pressed by the Pharisees, since it deals with “customs” (see Vol. V, pp. 51, 52). The charge, though made against Stephen, is still linked with Jesus of Nazareth and His teachings. They had already accused Stephen concerning the Temple and the law (v. 13). Now they accuse him concerning the “customs” that had gathered around the Temple and the law. They claim that these had been given them by Moses, but such a claim was not true. Irksome restrictions had been loaded on the people, mainly since the return in 536 b.c., nearly a thousand years after Moses’ time (see on Mark 7:1–23, particularly on v. 3). It was these traditions that Jesus had scathingly condemned (Matt. 15:1–13).

 

၁၅။ စူးစိုက်ကြည့်သည်။ ဤစကားလုံးသည် လုကာ၏ဝိသေသလက္ခဏာဖြစ်သည် (တမန် ၁:၁၀ ကိုကြည့်ပါ)။ စတီဖင်၏စွဲချက်တင်သူများသည် သူကိုယ်တိုင်ခုခံကာကွယ်ရာတွင် ဘာပြောမည်ကို တွေးတောလျက် စူးစိုက်ကြည့်ရှုကြမည်ဖြစ်သည်။ ကောင်စီအဖွဲ့ဝင်များသည် သူတို့မြင်ခဲ့ရသည်နှင့် ကြားခဲ့ရသည်ကို အံ့ဩခဲ့ကြသည်။

15. Stedfastly. The word is characteristic of Luke (see on Acts 1:10). Stephen’s accusers would naturally gaze intently at him, wondering what he would say in his own defense. The members of the council were surprised at what they saw and heard.

 

ကောင်းကင်တမန်၏မျက်နှာ။ စတီဖင်၏မျက်နှာပေါ်တွင် သဘာဝအလျောက်သိက္ခာရှိသောအမူအရာ သို့မဟုတ် စတီဖင်သည် ကြီးလေးသောအန္တရာယ်ရှေ့တွင် အံ့ဖွယ်အေးဆေးတည်ငြိမ်နေသည်ဟု ဆိုရုံမျှဖြင့် မလုံလောက်ပါ။ ၎င်းသည် သူ၏မျက်နှာသည် ဘုရားသခင်၏အလင်းဖြင့် လင်းထိန်နေရမည်။ ကောင်းကင်တမန်စေတမန်များ၏ အလင်းရောင်ကို ကျမ်းစာတွင် ထပ်ခါတလဲလဲ ဖော်ပြထားသည်၊ ဥပမာ၊ မာကု ၁၆:၅ တွင် “လူငယ်” ကောင်းကင်တမန်ကဲ့သို့ဖြစ်သည်။ မောရှေ၏မျက်နှာသည် ဘုရားသခင်ရှေ့တော်တွင် ရှိခဲ့ပြီး (ထွက်မြောက်ရာ ၃၄:၂၈-၃၅) သိနာတောင်မှ ဆင်းလာစဉ် ထွန်းလင်းခဲ့သည်။ ထိုနည်းတူ၊ စတီဖင်၏မျက်နှာသည် ယေရှုနှင့် နီးကပ်စွာရှိမှုနှင့် ဘုရားသခင်၏ညာဘက်တွင် ယေရှုရပ်နေသည်ကို မြင်တွေ့ရမည့် ရူပါရုံ၏အလင်းဖြင့် ထွန်းလင်းခဲ့သည် (တမန် ၇:၅၆)။

Face of an angel. It is not enough to say that the look on Stephen’s face was because of a natural dignity of expression, or even because Stephen was astonishingly tranquil and undisturbed in the presence of grave danger to himself. It must have been that his face was lighted up with a divine brightness. The brightness of angelic messengers is described again and again in Scripture, as with the angelic “young man” of Mark 16:5. Moses’ face shone as he came down from Mt. Sinai, where he had been in the very presence of God (Ex. 34:28–35). Even so, Stephen’s face was illuminated because of his nearness to Christ and by the light of the vision he was about to have of Jesus standing at the right hand of God (Acts 7:56).

 

ellen g. white comments

1 AA 87, 88

1–4 SR 259

1–6 WM 275

1–15 AA 87-99; SR 259-264; 7T 252

2 4T 356

2–7 AA 89

3 AA 91

4 Ev 91

7 DA 266

7, 8 EW 197; SR 260

8–10 AA 97; SR 262

11 SR 263

12, 13 EW 197

13 AA 98

14, 15 AA 99; EW 198

15 AA 116, 495; COL 218; MB 33; PP 329; SL 91; SR 263