လူ့အသက်တာအတွင်း သမ္မာကျမ်းစာနှင့် အသိစိတ်

အသိစိတ်၏ သဘောသဘာဝနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်

လူသားတိုင်း၏ ဝိညာဉ်အတွင်း အနက်ရှိုင်းဆုံးအဆင့်၌ အသိစိတ်ရှိသည်။ အသိစိတ်သည် တက်ကြွစွာ လုပ်ဆောင်နေသော အရာတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး ဂရိလူမျိုးတို့က syneidesis ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထိုစကားလုံး၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ “အတူသိခြင်း” သို့မဟုတ် “ပူးတွဲအသိပညာ” ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် လူသားတို့ကို အခြားဖန်ဆင်းခံအရာများနှင့် ခွဲခြားပေးသော အရည်အသွေးဖြစ်သည်။[၁] ၎င်းသည် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ တွေးခေါ်ခြင်းနှင့် ဆုံးဖြတ်ခြင်းတို့၏ အခြေခံနေရာ၊ “အတွင်းသက်သေခံ” သို့မဟုတ် “ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အိမ်မြှောင်” ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏စစ်မှန်သော သဘောသဘာဝကို ၎င်း၏လုပ်ဆောင်ချက်များကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်းအားဖြင့် အကောင်းဆုံး သိရှိနိုင်သည်။

သမ္မာကျမ်းစာပြင်ပ အမြင်များ

ရှေးရိုးဓမ္မဗေဒသည် သောမတ်စ် အကွိုင်နပ်စ် (Thomas Aquinas) ၏ ရေးသားချက်များတွင် အထင်ရှားဆုံး ပေါ်လွင်သကဲ့သို့ အသိစိတ်ကို လူ့စိတ်က ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ ဆုံးဖြတ်ချက်များ ပြုလုပ်ခြင်းအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ဆင်ခြင်တုံတရားသည် မှန်သည်နှင့် မှားသည်ကို ခွဲခြားပေးသော်လည်း မှန်ကန်မှုနှင့် မှားယွင်းမှုဆိုင်ရာ မေးခွန်းများကို ဆုံးဖြတ်ပေးခြင်းသည် အသိစိတ်၏ နယ်ပယ်ဖြစ်သည်။ အရစ္စတိုတယ် (Aristotle) ၏ အယူအဆများနှင့် သဘာဝအတိုင်းရှိသော လူ့ဆင်ခြင်တုံတရား၏ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်အပေါ် အခြေခံ၍ အသိစိတ်သည် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ ဆင်ခြင်တွေးခေါ်မှု၊ လုပ်ရပ်များနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်များကို လမ်းညွှန်ပေးနိုင်သည်။

ကန့် (Kant) က အသိစိတ်ကို Categorical Imperative ဟု ခေါ်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ လုပ်သင့်သောအရာကို လုပ်ရန်နှင့် မလုပ်သင့်သောအရာကို ရှောင်ရန် အတွင်းပိုင်းမှ တွန်းအားဖြစ်သည်။ ကိုယ်ကျင့်တရား၏ အရင်းအမြစ်ဖြစ်သော လူ့ဆင်ခြင်တုံတရားနှင့် အသိစိတ်နှစ်ရပ်စလုံးသည် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရှိကြောင်း သူက အခိုင်အမာဆိုသည်။ “ဧဝံဂေလိတရားထဲမှ သန့်ရှင်းတော်မူသောသူကိုပင် ထိုသူသည် ထိုသို့သောသူဖြစ်ကြောင်း ကျွန်ုပ်တို့ အသိအမှတ်မပြုမီ ကျွန်ုပ်တို့၏ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ ပြည့်စုံခြင်းစံနှုန်းနှင့် ဦးစွာ နှိုင်းယှဉ်ရမည်။”[၂] ကန့်၏အဆိုအရ အသိစိတ်သည် ကျွန်ုပ်တို့ ရယူရသောအရာမဟုတ်ပါ။ “ထို့ကြောင့် ဤသူ၌ အသိစိတ်မရှိဟု ဆိုသောအခါ အဓိပ္ပာယ်မှာ သူသည် အသိစိတ်၏ အမိန့်များကို ဂရုမစိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။”[၃]

ဇစ်ဂ်မန် ဖရွိုက် (Sigmund Freud) သည် အသိစိတ်နှင့်ပတ်သက်သော တတိယမြောက် အဓိကကျသည့် သမ္မာကျမ်းစာမဟုတ်သော နားလည်မှုကို ကိုယ်စားပြုသည်။ သူက အသိစိတ်ကို “အထက်စိတ်” (superego) အဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ကလေးများသည် မိဘများနှင့် ဆရာများက ချမှတ်ထားသော တားမြစ်ချက်များကို မိမိတို့အတွင်းသို့ စောစောစီးစီး လက်ခံသွင်းယူလာသောအခါ ၎င်းသည် ဖွံ့ဖြိုးလာသည်။ ဖရွိုက်က အသိစိတ်ကို “လူတစ်ဦး၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာကျန်းမာရေးကို ကြီးမားစွာ ထိခိုက်ပျက်စီးစေနိုင်သော ဖိနှိပ်သည့်အင်အား” ဟု ယူဆပြီး ဘာသာရေးယုံကြည်မှုသည် အခြားအရေးပါသူများ၏ အာဏာပိုင်ဆန်သော အလွန်ထိခိုက်စေသည့် အဆိုများကို လူတိုင်းအတွက် အကျုံးဝင်သည်ဟု သတ်မှတ်ပေးခြင်းအားဖြင့် အခြေအနေကို ပိုမိုဆိုးရွားစေသည်ဟု ဆိုသည်။[၄]

ဤအမြင်များက ပြသသကဲ့သို့ လူ့စိတ်သည် လူ့စွမ်းရည်များကို နတ်ဆိုးသဘောသို့လည်းကောင်း၊ ဘုရားသဘောသို့လည်းကောင်း ပြောင်းလဲမြင်နိုင်စွမ်းရှိသည်။ ကျွန်ုပ်တို့အတွက် အမှန်တကယ် လုံခြုံစိတ်ချရသော တစ်ခုတည်းသောအရာမှာ ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ဖြစ်သည်။

သမ္မာကျမ်းစာနှင့် အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၏ သွန်သင်ချက်

“အသိစိတ်” ဟူသောစကားလုံးကို ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် မတွေ့ရသော်လည်း ၎င်း၏အယူအဆနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်ကို အလွယ်တကူ အသိအမှတ်ပြုနိုင်သည်။ “နှလုံး” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော ဟေဗြဲစကားလုံး lev သည် အသိစိတ်၏အယူအဆကို မကြာခဏ သယ်ဆောင်ထားသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ၁ရာ ၂၄း၅ တွင် “ဒါဝိဒ်သည် ရှောလု၏အဝတ်စကို ဖြတ်မိသောကြောင့် မိမိနှလုံး၌ အပြစ်ရှိသကဲ့သို့ ခံစားရ၏” ဟု ဆိုထားသည်။ အခြားဘာသာပြန်ကျမ်းများတွင် “ဒါဝိဒ်သည် အသိစိတ်ထိုးနှက်ခြင်းကို ခံရသည်” နှင့် “ဒါဝိဒ်၏ အသိစိတ်သည် သူ့ကို စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေသည်” ဟူ၍ ဘာသာပြန်ထားကြသည်။[၅] ထို့အပြင် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းရှိ ကျမ်းပိုဒ်အမျိုးမျိုးတွင် လူသားတို့သည် နောင်တရခြင်း၊ အပြစ်အတွက် ဝမ်းနည်းခြင်းနှင့် ခွင့်လွှတ်ခြင်းကို ရှာဖွေ၍ ရရှိသောအခါ ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ငြိမ်သက်ခြင်းတို့ကို တွေ့ကြုံကြောင်း ဖော်ပြထားပြီး ထိုအရာအားလုံးသည် တက်ကြွသော အသိစိတ်ရှိခြင်းကို ထင်ရှားစေသည် (ဆာ ၃၂း၁-၅; ၅၁)။

ဂရိစကားလုံး syneidesis ကို ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် အကြိမ် ၃၀ တွေ့ရသည်။[၆] ရောမ ၂း၁၄-၁၅ တွင် ပေါလုက အသိစိတ်သည် ပင်ကိုယ်သဘာဝအရရှိသော အရာဖြစ်ပြီး လူတိုင်းတွင် ရှိသော အရာဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အသိစိတ်သည် ပတ်ဝန်းကျင်၊ လေ့ကျင့်ပေးမှု၊ အလေ့အထ သို့မဟုတ် ပညာသင်ကြားမှု၏ ထုတ်ကုန်မဟုတ်သော်လည်း ထိုအရာများအားလုံး၏ လွှမ်းမိုးမှုကို ခံရသည်။[၇] အသိစိတ်တွင် အရေးကြီးသော လုပ်ဆောင်ချက်များစွာ ရှိသည်။

၁။ ၎င်းသည် ကျွန်ုပ်တို့အား မှားယွင်းမှုထက် မှန်ကန်မှုကို ကြိုတင် ရွေးချယ် ရန် ကူညီပေးသည်။[၈]

၂။ ၎င်းသည် မှန်ကန်သောအရာကို လုပ်ရန် တာဝန်ပေး သို့မဟုတ် မှားယွင်းသောအရာကို မလုပ်မိစေရန် ထိန်းချုပ်ပေးသည်။[၉]

၃။ ၎င်းသည် ကျွန်ုပ်တို့၏ အတိတ်လုပ်ရပ်များကို အကဲဖြတ် နိုင်စေသည် (ယော ၁၅း၁၇-၁၉)။

၄။ ကျွန်ုပ်တို့သည် အရာများကို မှန်ကန်အောင် ပြုပြင်ရန် သဘောတူသည်အထိ ၎င်းသည် အတွင်းစိတ်မငြိမ်မသက်မှုနှင့် နောင်တရမှုကို ဖြစ်စေသည် (ဆာ ၃၂း၃-၅)။ အီး. ဘရွန်းနာ (E. Brunner) က ဆိုသကဲ့သို့ တာဝန်ရှိမှု၏ မူလအတွေ့အကြုံသည် အများအားဖြင့် “ဖြစ်ရပ်ပြီးနောက် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ၎င်းသည် သီးခြားအရာတစ်ခုအပေါ် အပြစ်ရှိသည်ဟူသော ခံစားချက်အဖြစ် အသိစိတ်ထဲသို့ ရောက်လာပြီး ချက်ချင်းပင် အလုံးစုံသော နက်ရှိုင်းသည့် အပြစ်ရှိသည်ဟူသော ခံစားချက်၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။”[၁၀]

ဝေါလ်ဖ်ဂန်း ရှရားဂ် (Wolfgang Schrage) ၏အဆိုအရ အကွိုင်နပ်စ်နှင့် ကန့်တို့၏ အမြင်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် “အသိစိတ်သည် ဘုရားသခင်၏အသံ လုံးဝမဟုတ်ပါ။ အသိစိတ်၏ စီရင်ချက်သည် သန့်ရှင်းသောဝိညာဉ်တော်၏ ဆုံးဖြတ်မှုဖြစ်နိုင်သည် (ရော ၉း၁)” ဖြစ်ပြီး “ယုံကြည်ခြင်းနှင့် တစ်ထပ်တည်းဖြစ်နိုင်သော်လည်း ထိုကြောင့်ပင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရှိသော၊ အကြွင်းမဲ့ဖြစ်သော သို့မဟုတ် အဆုံးအဖြတ်ပေးနိုင်သောအရာ မဟုတ်ပါ (၁ကော ၄း၄)”။ ရှရားဂ်က ဆက်လက်ဆိုသည်မှာ—

ထို့အပြင် ပေါလုသည် အသိစိတ်၏လုပ်ဆောင်ချက်ကို လမ်းညွှန်ပေးခြင်းနှင့် စံသတ်မှတ်ပေးခြင်းထက် အကဲဖြတ်ပေးခြင်းအဖြစ် ပို၍မြင်သည်၊ လုပ်ရပ်တစ်ခုမပြုမီ အသိစိတ်က ရှိနှင့်နေနိုင်သော်လည်း ဖြစ်သည်။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ အသိစိတ်သည် မိမိကိုယ်တိုင် လိုအပ်သောအရာ၏ အကြောင်းအရာကို သတ်မှတ်ပေးသော လမ်းညွှန်အာဏာပိုင်တစ်ရပ်ထက် လူတို့လုပ်သည့်အရာ သို့မဟုတ် မလုပ်သည့်အရာကို သတ်မှတ်ချက်အချို့အသုံးပြု၍ ဆုံးဖြတ်ပေးသော ဝေဖန်အကဲဖြတ်သည့် အာဏာပိုင်တစ်ရပ် ပို၍ဖြစ်သည်။ မည်သည့်အရာကို လုပ်ရမည်ဆိုသည်ကို အသိစိတ်က သတ်မှတ်ပေးခြင်းမဟုတ်ဘဲ ပညတ်တော်များက သတ်မှတ်ပေးခြင်း သို့မဟုတ် အသိုင်းအဝိုင်းက သတ်မှတ်ပေးရမည်။[၁၁]

သမ္မာကျမ်းစာထဲမှ အသိစိတ်

သမ္မာကျမ်းစာနှင့် ပရောဖက်ပြုခြင်း၏ဝိညာဉ်တော် နှစ်ရပ်စလုံးက လူ့အသိစိတ်သည် လှုံ့ဆော်မှုများနှင့် ဖိအားအမျိုးမျိုးကို ခံနိုင်ရည်နည်းကြောင်း အသိအမှတ်ပြုကြသည်။ အကြီးမားဆုံးစိန်ခေါ်မှုမှာ မိမိကိုယ်တိုင်ထက် မြင့်မားသော အာဏာပိုင်တစ်စုံတစ်ရာ၏ လက်အောက်မခံဘဲ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ဖြင့် ပြုမူရန် သွေးဆောင်ခံရခြင်း ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်သည်။ ကန့်က ထိုသို့ တိုက်တွန်းခဲ့ခြင်းကြောင့် လွတ်လပ်သော ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အကျိုးဆောင်တစ်ဦးဖြစ်ခြင်း၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ အဘယ်နည်းဟူသော မေးခွန်း ပေါ်ပေါက်လာသည်။

လွတ်လပ်ခြင်းအဖြစ်

အကြွင်းမဲ့ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ဟူသော အယူအဆသည် ဆွဲဆောင်မှုရှိသည်။ အကြောင်းမှာ သမ္မာကျမ်းစာကလည်း လူတစ်ဦး၏ အသိစိတ်လွတ်လပ်ခွင့်ကို အတည်ပြုထားသောကြောင့် ဖြစ်သည် (၁ကော ၆း၁၂)။ မည်သူမျှ အခြားသူတစ်ဦးအား အတင်းအကျပ်ပြုခွင့်မရှိသကဲ့သို့ ဘုရားသခင်ကိုယ်တော်တိုင်ကိုလည်း အတင်းအကျပ်ပြုသူမဟုတ်ဘဲ ခေါ်တော်မူသော အာဏာပိုင်အဖြစ် ဖော်ပြထားသည် (ဟော ၁၁း၄)။ သို့သော် ခရစ်တော်၌ လွတ်လပ်သူများပင် ဘုရားသခင်၏ အကြွင်းမဲ့အာဏာကို ဦးညွှတ်ကြမည်ဖြစ်ကြောင်း ပေါလုက တစ်ဖက်တွင် ခရစ်ယာန်လွတ်လပ်ခွင့်ကို အတည်ပြုရင်း (၁ကော ၆း၁၂; ၁၀း၂၃; ဂလာ ၅း၁) အခြားတစ်ဖက်တွင် “ငါ့ကိုယ်ငါ အပြစ်တင်စရာ ဘာမျှမသိသော်လည်း ထိုအကြောင်းကြောင့် ငါသည် အပြစ်လွတ်သည်မဟုတ်။ ငါ့ကို တရားစီရင်တော်မူသောသူကား သခင်ဘုရားပေတည်း” (၁ကော ၄း၄) ဟု ရဲရင့်စွာ အတည်ပြုသည်။

တစ်နည်းအားဖြင့် အသိစိတ်သည် ကျွန်ုပ်တို့၏ အတွေးများနှင့် လုပ်ရပ်များကို တရားစီရင်သော်လည်း (ရော ၂း၁၅) ၎င်းသည် မှားယွင်းမှုကင်းသောအရာ မဟုတ်ပါ။[၁၂] ၎င်းသည် ဘုရားသခင်၏ ကျေးဇူးတော်၏ လွှမ်းမိုးမှုအောက်တွင် ရှိပြီး[၁၃] ဘုရားသခင်၏အလိုတော်ကို လက်အောက်ခံသောအခါမှသာ ယုံကြည်စိတ်ချရပြီး အမှန်တကယ် လွတ်လပ်သည်။ တစ်ချိန်တည်းတွင် မည်သည့်လူ့အာဏာပိုင်ကမျှ ကျွန်ုပ်တို့၏ အသိစိတ်ကို ဆန့်ကျင်၍ ပြုမူရန် အတင်းအကျပ်မပြုနိုင်ပါ၊ အသင်းတော်ပင်လျှင် မပြုနိုင်ပါ။[၁၄] ယေရှု၏ စံနမူနာနှင့် အမိန့်တော်နှင့်အညီ တမန်တော်ပေါလုသည် မိမိ၏ရာထူးကို အသုံးပြု၍ အခြားသူများအပေါ် “အရှင်သခင်လုပ်” ရန် ငြင်းပယ်သည် (မ ၂၀း၂၆)။ “ရှက်စရာကောင်းသော လျှို့ဝှက်သောနည်းလမ်းများကို ကျွန်ုပ်တို့ စွန့်ပယ်ကြပြီ။ လှည့်ဖြားခြင်းကို မပြုကြ၊ ဘုရားသခင်၏နှုတ်ကပတ်တော်ကို မဖျက်ဆီးကြ။ သို့သော် အမှန်တရားကို ပွင့်လင်းစွာ ဖော်ပြခြင်းအားဖြင့် ဘုရားသခင်ရှေ့တော်၌ လူတိုင်း၏ အသိစိတ်အား ကျွန်ုပ်တို့ကိုယ်တိုင် ချီးမွမ်းဖွယ်ဖြစ်စေကြသည်” (၂ကော ၄း၂)။

ထို့ကြောင့် မိမိတို့နှင့် မတူညီသော အမြင်ရှိသူများကို ဘေးဖယ်ထားရန် သို့မဟုတ် ရွေးကောက်ပွဲမတိုင်မီ လူများ၏အကျိုးကို လိုက်၍ မိမိတို့ကိုယ်ကို နှစ်လိုဖွယ်ဖြစ်အောင် ပြုမူရန် မည်သည့်အသင်းတော်ခေါင်းဆောင်မျှ မကြိုးစားသင့်ပါ။ ထိုသို့သောအလေ့အထများသည် လူတို့၏ လွတ်လပ်ခွင့်ကို ဆုံးရှုံးစေတတ်သည်။

အလွဲသုံးစားပြုမှု ဖြစ်နိုင်ခြေသည် အသင်းတော်ခေါင်းဆောင်မှုတာဝန်များတွင်သာ မရှိဘဲ မိသားစုအတွင်း၌လည်း ရှိသည်။ ကလေးများအပေါ် အလွန်ပြင်းထန်ပြီး လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်သော အင်အားများသည် ဖရွိုက်က မှန်ကန်စွာ ဝမ်းနည်းဖွယ်အဖြစ် ဖော်ပြခဲ့သော အာရုံကြောဆိုင်ရာ စိတ်အခြေအနေများကို အတိအကျ ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ သို့သော် ဖရွိုက်၏အမြင်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် အသိစိတ်သည် ဖိနှိပ်သည့်အရာဖြစ်ရန် မလိုပါ။ အမှန်မှာ ထိုသို့မဖြစ်ရပါ။ အာဏာရှင်ကဲ့သို့ ပြုမူသော မိဘများသည် ခရစ်ယာန်နည်းလမ်းအတိုင်း ပြုမူနေခြင်းမဟုတ်ပါ။ ခရစ်တော်၏ဘာသာတရားသည် မေတ္တာ၊ သည်းခံခြင်းနှင့် ပြုစုစောင့်ရှောက်မှုရှိသော ပတ်ဝန်းကျင်အတွင်း ရွေးချယ်ပိုင်ခွင့်လွတ်လပ်မှုဖြင့် ထင်ရှားသည် (ယော ၁၀း၁-၂၀)။

အားနည်း၍ ဒဏ်ရာရနေခြင်းအဖြစ်

၁ကော ၈ နှင့် ၁၀ တွင် ခရစ်ယာန်လွတ်လပ်ခွင့်၏ မေးခွန်းကို အကျယ်တဝင့် ကိုင်တွယ်ထားသော်လည်း မတူညီသော ရှုထောင့်မှ ဖြစ်သည်။ ပေါလုသည် ယုံကြည်ခြင်း၌ မလုံခြုံသူ၊ အားနည်းသူနှင့် လွယ်လင့်တကူ လွှမ်းမိုးခံရသူများနှင့် ဆင်ခြင်တုံတရားရှိ၍ ဂရုတစိုက် ဆက်ဆံရန် မိမိ၏နောက်လိုက်များအား တိုက်တွန်းသည် (၈း၉-၁၂)။ ကောရိန္သုအသင်းသားအချို့သည် ယုံကြည်ချက်အရ ရုပ်တုများအား ပူဇော်ပြီးသော အသားကို မစားကြပေ။ အခြားသူများမှာ ထိုသို့သော အကန့်အသတ်များ မရှိသဖြင့် မိမိတို့၏ အသိစိတ်ကို အနှောင့်အယှက်မဖြစ်စေဘဲ ရုပ်တုအား ပူဇော်ပြီးသောအစားအစာကို စားနိုင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ပေါလုက “မယုံကြည်သောသူတစ်စုံတစ်ယောက်က သင့်ကို ဧည့်ခံရန် ဖိတ်လျှင် သွားရန် အသင့်ရှိပါက အသိစိတ်အကြောင်းကြောင့် မေးခွန်းတစ်စုံတစ်ရာ မမေးဘဲ သင့်ရှေ့၌ ချထားသမျှကို စားလော့” (၁ကော ၁၀း၂၇) ဟု ညွှန်ကြားသည်။ သို့သော် ပေါလုက “တစ်စုံတစ်ယောက်က သင်တို့အား ‘ဤအရာသည် ယဇ်ပူဇော်ထားသောအရာဖြစ်သည်’ ဟုဆိုလျှင် သင်တို့အား ပြောပြသောသူအတွက်လည်းကောင်း၊ အသိစိတ်အတွက်လည်းကောင်း မစားကြနှင့်” (အခန်းငယ် ၂၈-၂၉) ဟု ထပ်မံပြောသည်။

ဤကျမ်းနှစ်ခန်းက အသိစိတ်နှင့်ပတ်သက်၍ များစွာသွန်သင်ပေးသည်။ ပထမအချက်မှာ အားနည်းသူတစ်ဦး၏ အာရုံခံစားမှုများသည် အားကောင်းသော ယုံကြည်သူ၏ အပြုအမူကို ကန့်သတ်ရန် မလိုပါ။ အသိစိတ်အားနည်းသူများ မရှိနေဘဲ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ မူတစ်ရပ်မျှ မထိခိုက်ပါက ထိုအားနည်းသူများကို စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေနိုင်သော အရာများတွင်ပင် အားကောင်းသောယုံကြည်သူများသည် မိမိတို့၏လွတ်လပ်ခွင့်ကို ကျင့်သုံးနိုင်သည်။ ထိုအခန်းများက အသိစိတ်အားနည်းခြင်းသည် အပြစ်မဟုတ်ကြောင်းလည်း ပြသသည်။ အားနည်းသူများကို ဆူပူအပြစ်တင်ရန်မဟုတ်ဘဲ အားကောင်းသူများက ပြုစုစောင့်ရှောက်ပေး ရမည်။ အားနည်းသူတစ်ဦးအနေဖြင့် အထိခိုက်လွယ်သော အသိစိတ်ကို ဆန့်ကျင်သော်လည်း ခရစ်တော်၌ မိမိတို့၏ “လွတ်လပ်ခွင့်” အပြည့်အဝကို ကျင့်သုံးရန် အခြားယုံကြည်သူတစ်ဦးက အတင်းအကျပ်ပြုခြင်းထက် ပိုမိုမလိုအပ်သောအရာ မရှိပါ။ ထိုသို့ချဉ်းကပ်ခြင်းသည် အားနည်းပြီးသားသူကို ထပ်မံဒဏ်ရာရစေခြင်းအားဖြင့် ပြဿနာကို ပိုမိုဆိုးရွားစေသည်။ ထိုထက်ဆိုးသည်မှာ အားနည်းသူနှင့် အားကောင်းသူနှစ်ဦးစလုံးအတွက် အသေခံတော်မူသော ခရစ်တော်ကို ဆန့်ကျင်၍ အပြစ်ပြုခြင်းဖြစ်သည်။

ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အိမ်မြှောင်

ကျွန်ုပ်သည် နာရီပြုလုပ်သည့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းကို လုပ်ကိုင်ခဲ့သော နှစ်များအတွင်း လူကြီးတစ်ဦးသည် ကျွန်ုပ်ထံသို့ အိမ်မြှောင်တစ်လုံး ယူလာခဲ့သည်။ သူက “ဒီအိမ်မြှောင် ပြုတ်ကျပြီးကတည်းက အပ်က မြောက်ဘက်ကို မညွှန်တော့ဘူး” ဟု တိုင်ကြားသည်။ အမှန်ပင် အပ်သည် မြောက်ဘက်မှန်ကို မညွှန်ဘဲ အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ အမြဲတစေ မှန်မှန်ကန်ကန် ညွှန်နေသည်။ ၎င်းကို ချက်ချင်းဖွင့်ကြည့်လိုက်သောအခါ ကျွန်ုပ်၏ သံသယသည် အတည်ပြုခံရသည်။ “အပ်မှာ ဘာမှမဖြစ်ပါဘူး” ဟု ကျွန်ုပ်က သူ့ကို စိတ်ချစေခဲ့သည်။ “ထိခိုက်မှုကြောင့် အညွှန်းပြားက လွတ်သွားတာပါ။ ဒါပေမဲ့ အခုချက်ချင်း ပြင်ပေးလို့ရပါတယ်။” အပ်အောက်တွင် “N” အမှတ်တည့်တည့် ကျရောက်လာအောင် အညွှန်းပြားကို ပြန်ညှိပြီး အညွှန်းပြားကို အိမ်မြှောင်အဖုံးနှင့် ခိုင်မြဲစေရန် အခြောက်မြန်ကော်ကို နှစ်ချက်ထိပေးလိုက်သောအခါ အိမ်မြှောင်သည် တစ်ဖန် ယုံကြည်စိတ်ချရသော လမ်းညွှန်တစ်ခု ဖြစ်လာသည်။

ဤဇာတ်လမ်းသည် အသိစိတ်နှင့်ပတ်သက်သော ထူးခြားသည့်အရာတစ်ခုကို သရုပ်ဖော်သည်။ အသိစိတ်သည် ကျွန်ုပ်တို့၏ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အပြုအမူကို လမ်းညွှန်ပေးရန် လူသားတို့အား ဘုရားသခင်ပေးတော်မူသော ဆုကျေးဇူးဖြစ်သော်လည်း ၎င်းတွင် ကိုယ်ပိုင်သဘောသဘာဝရှိပြီး ကျွန်ုပ်တို့သည် အချိန်တိုင်း ၎င်း၏အသံကို နားထောင်ရန် အရေးကြီးသည်။[၁၅] အာဏာရှိသူများ၏ အမိန့်များထက် (ဒံယေလ၏အဖြစ်တွင်ကဲ့သို့)၊ လူအုပ်၏အသံထက် (ယေရှု ပြုတော်မူသကဲ့သို့)၊ အင်အားကြီးသော အသင်းတော်အဖွဲ့အစည်း၏ အမိန့်များထက် (လူသာ ပြုသကဲ့သို့) အသိစိတ်၏အသံကို နားထောင်ရမည်။ သို့သော် ၎င်း၏တည်ငြိမ်မှုနှင့် ခိုင်မာမှုရှိသော်လည်း အသိစိတ်သည် ထိခိုက်လွယ်၊ ပြောင်းလဲလွယ်ပြီး လွှမ်းမိုးခံလွယ်ကြောင်းကိုလည်း ကျွန်ုပ်တို့ အမြဲသတိရရမည်။ ကျွန်ုပ်တို့တွင် အသိစိတ်အားနည်းသည်ဖြစ်စေ အားကောင်းသည်ဖြစ်စေ “အညွှန်းပြား” ကို အမှန်တရား၏ ဘယ်ဘက်သို့ဖြစ်စေ၊ ညာဘက်သို့ဖြစ်စေ ရွှေ့နိုင်ပြီး ထိုသို့ဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ ဦးတည်ချက်ကို ဆုံးရှုံးနိုင်သည်။

ကောင်းသော သို့မဟုတ် သန့်ရှင်းသော (agathos/kalos) အသိစိတ်သည် ဘုရားသခင်ကို ရည်ညွှန်း၍ အသက်ရှင်ခြင်း (တ ၂၃း၁; ၁ပေ ၃း၂၁)၊ သတ္တိရှိရှိ ကောင်းသောတိုက်ပွဲကို တိုက်ရန် အသင့်ရှိခြင်း (၁တိ ၁း၁၉)၊ ဗတ္တိဇံခံခြင်းအားဖြင့် ကတိကဝတ်၌ တံဆိပ်ခတ်ခံရခြင်း (၁ပေ ၃း၂၁) နှင့် “အရာခပ်သိမ်း၌ ဂုဏ်အသရေရှိစွာ ပြုမူရန်” အသင့်ရှိခြင်း (ဟေဗြဲ ၁၃း၁၈) တို့မှ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ သို့သော် ထိုသို့သောအသိစိတ်သည် အလျှော့ပေးခြင်း၊ မဆင်မခြင်ပြုမူခြင်း သို့မဟုတ် ပြောင်ပြောင်တင်းတင်း အပြစ်ပြုခြင်းအားဖြင့် “ဆိုးညစ်သော” အသိစိတ် ဖြစ်လာနိုင်သည် (ဟေဗြဲ ၁၀း၂၂)။

စစ်မှန်သောဘုရားသခင်ကို ကိုးကွယ်ခြင်း၊ ပညတ်တရားနှင့် ပရောဖက်များ၏ ရေးသားထားသမျှကို ယုံကြည်ခြင်း၊ ဘုရားသခင်၌ မျှော်လင့်ခြင်းရှိခြင်းနှင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ အသိစိတ်ကို သန့်ရှင်းအောင် အားထုတ်ခြင်းအားဖြင့် အသိစိတ်ကို အပြစ်တင်စရာကင်းစွာ ထိန်းသိမ်းနိုင်သည် (aproskopos, တ ၂၄း၁၆)။ သို့သော် မည်သူမျှ၊ ကြီးမြတ်သော တမန်တော်ပေါလုပင်လျှင် မိမိ၏ကာကွယ်မှုကို လျှော့ချ၍မရပါ။ အကြောင်းမှာ အသိစိတ်သည် ပျက်စီးယိုယွင်းနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည် (တိ ၁း၁၅)။

အသိစိတ်သည်လည်း သန့်ရှင်းနိုင်သည် (katharos, ၁တိ ၃း၉; ၂တိ ၁း၃)။ ပေါလုက “မတူညီသော ဩဝါဒကို မသွန်သင်ရန်၊ ဒဏ္ဍာရီများနှင့် အဆုံးမရှိသော မျိုးရိုးစာရင်းများတွင် မပါဝင်ရန် အချို့သောသူများကို မှာထားလော့။ ထိုအရာများသည် ယုံကြည်ခြင်း၌ရှိသော ဘုရားသခင်၏ လေ့ကျင့်သွန်သင်ခြင်းထက် ထင်မြင်ယူဆချက်များကိုသာ ဖြစ်ပေါ်စေသည်” ဟု အမိန့်ပေးသော်လည်း၊ သန့်ရှင်းသောနှလုံးနှင့် ကောင်းသောအသိစိတ်မှ ထွက်ပေါ်လာသော မေတ္တာကို ရည်ရွယ်ကြရန် မိန့်မှာသည် (၁တိ ၁း၃-၅)။

လျှို့ဝှက်ဟန်ဆောင်မှုအားဖြင့် တံဆိပ်ခတ်သကဲ့သို့ ပျက်စီးခြင်း

အထူးအရေးပါသည့်အရာမှာ “တံဆိပ်ခတ်ထားသော” အသိစိတ်ဖြစ်သည်။ “ဝိညာဉ်တော်သည် အတိအလင်း မိန့်တော်မူသည်ကား၊ နောင်ကာလ၌ အချို့သောသူတို့သည် လှည့်ဖြားသောဝိညာဉ်များနှင့် နတ်ဆိုးတို့၏ ဩဝါဒများကို နားထောင်၍ ယုံကြည်ခြင်းမှ လွှဲသွားကြလိမ့်မည်။ လိမ်လည်သူတို့၏ လျှို့ဝှက်ဟန်ဆောင်မှုအားဖြင့် မိမိတို့၏ အသိစိတ်ကို သံပူဖြင့် တံဆိပ်ခတ်သကဲ့သို့ ပြုကြလိမ့်မည်” (၁တိ ၄း၁-၂)။ အသိစိတ်၏ နောက်ထပ်ထူးခြားသော လက္ခဏာတစ်ရပ်မှာ “အညွှန်းပြား” သည် လွတ်သွား၍ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အိမ်မြှောင်၏ သက်သေခံချက်ကို ပုံပျက်စေနိုင်သကဲ့သို့ တစ်ဖက်သို့ စောင်းနေသည့်အတိုင်းလည်း တင်းကျပ်စွာ ကပ်နေစေနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဖြစ်ရပ်နှစ်မျိုးစလုံးတွင် လူတို့သည် မုသားကို အမှန်ဟု ရိုးသားစွာ ယုံကြည်လာပြီး ပျောက်ဆုံးသွားနိုင်သည်။

တစ်နည်းအားဖြင့် အသိစိတ်တံဆိပ်ခတ်ခံထားရသူများသည် အလွန်ဆိုးရွားသော ရာဇဝတ်သားများ၊ အကြမ်းဖက်သမားများ သို့မဟုတ် ဘုရားမဲ့ဝါဒီများ ဖြစ်ရန် မလိုအပ်ပါ။ ပေါလုသည် ဤနေရာတွင် အမှန်တရားကို သိရှိသူများနှင့် ဘာသာရေးဝေါဟာရများကို သိရှိသူများအကြောင်း ပြောနေခြင်းဖြစ်သည်။ သူတို့တွင် မိမိတို့၏ အထောက်အထားများ ရှိကြသော်လည်း လက်တွေ့ဘဝတွင် မိမိတို့၏ ဗတ္တိဇံနှင့် ခေါင်းဆောင်မှုဆိုင်ရာ ကတိကဝတ်များအပေါ် သစ္စာမရှိကြပေ။ လျှို့ဝှက်ဟန်ဆောင်မှုသည် အသိစိတ်ကို တံဆိပ်ခတ်ပျက်စီးစေသည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် အပြစ်ပြုမူမှုကို မည်သူမျှ သံသယမဝင်နိုင်လောက်အောင် ကောင်းမွန်စွာ ပြသနိုင်ပြီး တက်ကြွ၍ အောင်မြင်သော ခရစ်ယာန်များပင် ဖြစ်နိုင်သည်။ သို့သော် အမှန်တကယ်ရှိသော လူသည် မျက်နှာဖုံးနောက်တွင်၊ အသင်းတော်နှင့် လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရရှိထားသော ရာထူး သို့မဟုတ် လုပ်ဆောင်ချက်နောက်ကွယ်တွင် ရှိနေသည်။ လူတို့သည် အောင်မြင်သောခေါင်းဆောင်များကို ပို၍ပို၍ အထင်ကြီးလာကြသည်နှင့်အမျှ ယေရှုအပေါ် သူတို့၏ယုံကြည်ခြင်းသည် လူသား၏ပုံရိပ်နှင့် ပြင်ပအပြုအမူအပေါ် တစ်ဆင့်ခံအားဖြင့် ပိုမိုမှီခိုလာပြီး ခေါင်းဆောင်ကျဆုံးသွားပါက ခါးသီးသော စိတ်ပျက်ခြင်းကို ခံစားရရန် ပို၍ ထိခိုက်လွယ်လာကြသည်။ “လူကို ကိုးစား၍ အသားကို မိမိလက်ရုံးသဖွယ် ပြုသောသူသည် ကျိန်ခြင်းကို ခံရ၏...” (ယေ ၁၇း၅)။

လျှို့ဝှက်ဟန်ဆောင်သူသည် ပို၍ပင် ကံမကောင်းသူဖြစ်သည်။ ပြင်ပမှ ကြည့်လျှင် အဆင်ပြေနေပုံရသောကြောင့် မည်သူမျှ သူ့အား ဝိညာဉ်ရေးအမှုဆောင်ပေးရန် မစဉ်းစားကြပေ။ ထို့အပြင် လူတို့က သူ့ကို ပို၍လေးစားလေလေ သူ၏ “ပရိသတ်များ” စိတ်ပျက်သွားမည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် အကူအညီတောင်းရန် ပို၍ခက်ခဲလာလေလေ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လူကြိုက်များမှုသည် လူတစ်ဦးအား မိမိ၏အပြစ်ကို ကိုယ်တိုင်မသိရှိနိုင်လောက်အောင် အာရုံမခံနိုင်သူ ဖြစ်လာစေပြီး နောက်ဆုံးတွင် အသိစိတ်သည် သံပူဖြင့် တံဆိပ်ခတ်ထားသော အမာရွတ်ကဲ့သို့ မာကျောလာသည်။[၁၆] ယုဒ၏ ဥပမာက ဖော်ပြသကဲ့သို့ ထိုအခြေအနေသည် ယေရှုကိုယ်တော်တိုင်ပင် လူတစ်ဦးအတွင်း ပြောင်းလဲမှုကို ဖြစ်စေရန် မဖြစ်နိုင်လောက်အောင် ခက်ခဲစေသည်။

အားလုံးအတွက် မျှော်လင့်ချက်

ပေါလုသည် အဆိုးဆုံးအပြစ်သားများအတွက်ပင် မျှော်လင့်ချက်ကို ကြေညာသည်။ ကုစားခြင်းအတွက် ယေရှုထံသို့ လာရန် ဆန္ဒအနည်းငယ်မျှ ရှိနေသေးသူတိုင်းကို ယေရှုသည် “အကြွင်းမဲ့ ကယ်တင်နိုင်တော်မူသည်” (ဟေဗြဲ ၃း၂၅၊ NEB; ၃း၇-၁၅ ကို နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ မည်မျှနက်ရှိုင်းသော အနက်ရှိစေကာမူ၊ မည်မျှလျှို့ဝှက်သော တစ်ကိုယ်တည်းပုန်းကွယ်ရာ ဖြစ်စေကာမူ၊ မည်မျှပြည့်စုံစွာ ဖျက်ဆီးခံထားရစေကာမူ ယေရှု မဝင်ရောက်နိုင်သော နေရာမရှိပါ။ ထိခိုက်ခံစားနိုင်သော အာရုံအနည်းငယ်မျှ ကျန်ရှိနေပြီး ကိုယ်တော်၏အသံကို တုံ့ပြန်ရန် ကျွန်ုပ်တို့ရွေးချယ်ပါက ကိုယ်တော်သည် အသိစိတ်ကို ပြည့်စုံသော ကောင်းမြတ်ခြင်း၊ အပြစ်တင်စရာကင်းခြင်းနှင့် သန့်ရှင်းခြင်းသို့ ပြန်လည်ဖန်ဆင်းပေးနိုင်တော်မူသည်။

ပေါလုသည် မိမိ၏ ဟေဗြဲညီအစ်ကိုများထံ ယေရှုကို ဘုရားသခင်၏သိုးသငယ်အဖြစ် တင်ပြသည်။ ကိုးကွယ်သူတို့၏ အသိစိတ်ကို “ပြည့်စုံစေခြင်းငှာ မတတ်နိုင်သော” တိရစ္ဆာန်ယဇ်များထက် အလွန်မြင့်မြတ်တော်မူသည် (ဟေဗြဲ ၉း၉)။ အကြောင်းမှာ ထိုယဇ်များသည် ပိုမိုကြီးမားသောအရာ၏ ပုံပြင် သို့မဟုတ် သင်္ကေတသာ ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထိုအရာမှာ ပြည့်စုံ၍ အပြစ်ကင်းသော ယဇ်ကောင်၏ အစားထိုးအသေခံခြင်း ဖြစ်သည်။ “ဆိတ်နှင့် နွားတို့၏အသွေး၊ မီးရှို့သော နွားမ၏ပြာကို မသန့်ရှင်းသောသူတို့အပေါ် ဖျန်းသောအခါ ကိုယ်ခန္ဓာသန့်ရှင်းခြင်းအတွက် သန့်ရှင်းစေသည်မှန်လျှင်၊ ထာဝရဝိညာဉ်တော်အားဖြင့် အပြစ်ကင်းလျက် ဘုရားသခင်ထံ မိမိကိုယ်ကို ပူဇော်တော်မူသော ခရစ်တော်၏အသွေးသည် အသေကောင်အကျင့်များမှ သင်တို့၏အသိစိတ်ကို သန့်ရှင်းစေ၍ အသက်ရှင်တော်မူသော ဘုရားသခင်ကို ဝတ်ပြုစေမည်မှာ အဘယ်မျှလောက်သာ၍ မဖြစ်သနည်း” (အခန်းငယ် ၁၃-၁၄)။

ဤသည်မှာ သတင်းကောင်းပင်ဖြစ်သည်။ အမှန်မှာ အကောင်းဆုံးသတင်းကောင်းဖြစ်သည်။ အကြောင်းမှာ ယခုယုံကြည်သူများသည် “ကိုယ်တော်သည် ငါတို့အတွက် ကန့်လန့်ကာကို ဖြတ်၍ ဖွင့်ပေးတော်မူသော အသစ်သောအသက်ရှင်သောလမ်းအားဖြင့်၊ ထိုကန့်လန့်ကာသည် ကိုယ်တော်၏အသားဖြစ်၏” (ဟေဗြဲ ၁၀း၂၀) ဟူသည့်အတိုင်း ချက်ချင်းဝင်ရောက်ခွင့် ရရှိကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ကရုဏာပလ္လင်သို့ ဝင်ရောက်ခြင်းကို ပိတ်ဆို့ထားသော ကန့်လန့်ကာနှင့်မတူဘဲ ယေရှုသည် ကျွန်ုပ်တို့အတွက် အပြင်ဘက်နှင့် အတွင်းဘက်၊ အလွန်သန့်ရှင်းရာဌာနတော်အထိ ရောက်ရှိကာ ကျွန်ုပ်တို့အား ကိုယ်တော်နှင့် ကျွန်ုပ်တို့၏အဖဘုရားသခင်ထံသို့ ခေါ်ဆောင်ပေးသော ဆက်သွယ်ပေးသူ ဖြစ်သည်။ ကိုယ်တော်သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို ဘုရားသခင်ထံမှ ကာကွယ်ဖုံးကွယ်ထားခြင်းမဟုတ်ဘဲ ကိုယ်တော်နှင့် မိတ်သဟာယဖွဲ့ခြင်းထဲသို့ ပါဝင်စေ တော်မူသည်။ ထို့ကြောင့် “စိတ်နှလုံးအမှန်ဖြင့် ယုံကြည်ခြင်း၏ အပြည့်အဝသေချာမှုနှင့်အတူ အနီးကပ်ချဉ်းကပ်ကြကုန်အံ့။ ဆိုးညစ်သောအသိစိတ်မှ နှလုံးကို သန့်ရှင်းအောင် ဖျန်းပြီးစီးကာ ကိုယ်ခန္ဓာကို သန့်ရှင်းသောရေဖြင့် ဆေးကြောကြကုန်အံ့” (အခန်းငယ် ၂၂)။ ဤလမ်းသစ်သည် အလွန်ထိရောက်သောကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့၏အပြစ်များနှင့် ထိုအပြစ်များ၏အမှတ်ရစရာများကို နောက်ဆုံးတွင် ဖယ်ရှားပေးရုံသာမက ပျက်စီးနေသော ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အိမ်မြှောင်၏ အပ်သည်လည်း တစ်ဖန် ယုံကြည်စိတ်ချရလာသည်။

နိဂုံး

ဘုရားသခင်သည် လူသားတိုင်း၏နှလုံးထဲတွင် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ ခွဲခြားသိမြင်ခြင်း၏ အခြေခံနေရာဖြစ်သော အသိစိတ်ကို ထည့်သွင်းပေးတော်မူသည်။ ဘုရားသခင်နှင့် အဆက်အသွယ်ပြတ်သွားသောအခါ ၎င်းသည် ထိခိုက်လွယ်ပြီး ယုံကြည်စိတ်ချရမှု နည်းပါးလာသည်။ သို့သော် ပျက်စီးနေသော အသိစိတ်ကိုပင် ယေရှု၏အသွေးတော်အားဖြင့် သန့်ရှင်းစေနိုင်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ယုံကြည်ခြင်းနှင့် နောင်တရကြေကွဲသောစိတ်ဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ ကယ်တင်ရှင်ယေရှုခရစ်တော်၏ ကန့်လန့်ကာအားဖြင့် ဘုရားသခင်ထံသို့ လာသောအခါ ဘုရားသခင်သည် ပျက်စီးပြီး တံဆိပ်ခတ်ခံထားရသော အသိစိတ်ကို သန့်ရှင်းစေရုံသာမက ပြန်လည်ဖန်ဆင်းပေးနိုင်တော်မူသည် (ဟေဗြဲ ၁၀း၂၀)။ ယောသပ်သည် ကျွန်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး အခွင့်အရေးမရှိ၊ သူ့ကို လမ်းညွှန်ပေးမည့် ဖခင်၏အကြံဉာဏ်လည်း မရှိသော်လည်း နိုးကြားတက်ကြွသော အသိစိတ်ဖြင့် မိမိသခင်၏မယားကို ခုခံငြင်းဆန်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် သူနှင့်အတူ အခြားမည်သူမျှ မရှိခဲ့ပေ (က ၃၉း၁၁)။ မတရားစွပ်စွဲခံရပြီး အီဂုတ္တုပြည်၏ အနိမ့်ဆုံးနှင့် အကျင့်ပျက်ဆုံး လူမှုအလွှာသို့ ပို့ဆောင်ခံရသော်လည်း ယောသပ်သည် အဆုံးတိုင် ခံနိုင်ရည်ရှိခဲ့သည်။ “သူသည် အပြစ်ကင်းကြောင်း သိရှိသောကြောင့် ရရှိလာသော ငြိမ်သက်ခြင်းကို ရရှိခဲ့ပြီး မိမိ၏အမှုကို ဘုရားသခင်ထံ အပ်နှံယုံကြည်ခဲ့သည်။”[၁၇]

ကျွန်ုပ်တို့တွင် မြင့်မြတ်သော ခေါ်တော်မူခြင်းရှိသည်။ “လောက၏ အကြီးမားဆုံးလိုအပ်ချက်မှာ လူများ—ဝယ်ယူ၍မရ၊ ရောင်းချ၍မရသော လူများ၊ မိမိတို့၏ အတွင်းဆုံးဝိညာဉ်၌ သစ္စာရှိ၍ ရိုးသားသော လူများ၊ အပြစ်ကို ၎င်း၏မှန်ကန်သောအမည်ဖြင့် ခေါ်ရန် မကြောက်ရွံ့သော လူများ၊ အိမ်မြှောင်အပ်သည် မြောက်ဝင်ရိုးစွန်းကို ညွှန်သကဲ့သို့ မိမိတို့၏တာဝန်အပေါ် အသိစိတ်မှန်ကန်သော လူများ၊ မိုးကောင်းကင်ကျသော်လည်း မှန်ကန်သောအရာဘက်တွင် ရပ်တည်မည့် လူများ ဖြစ်သည်။”[၁၈] ထိုခေါ်တော်မူခြင်းအပေါ် သစ္စာရှိကြပါစို့။

---

၁။ ဗီ. နော်စ်ကော့ဗ် အိုလ်ဆင် (V. Norskov Olsen)၊ ဘုရားသခင်၏ ပုံသဏ္ဌာန်ဖြစ်သော လူသား၊ ဟေဂါစတောင်း၊ မေရီလန်း (Hagerstown, Md.) — ရီဗျူးနှင့် ဟဲရလ် (Review and Herald)၊ ၁၉၈၈၊ စာ ၆၉။

၂။ အီမန်နျူအယ် ကန့် (Immanuel Kant)၊ “ကိုယ်ကျင့်တရား၏ မက်တာဖစ်စစ်အခြေခံများ”၊ ကန့်၏ အတွေးအခေါ် (ကာလ် ဂျေ. ဖရီးဒရစ် (Carl J. Friedrich) တည်းဖြတ်)၊ နယူးယောက် — မော်ဒန် လိုင်ဘရာရီ (Modern Library)၊ ၁၉၄၉၊ စာ ၁၉၃-၁၉၄။

၃။ အီမန်နျူအယ် ကန့် (Immanuel Kant)၊ ကန့်၏ လက်တွေ့ဆင်ခြင်တုံတရား ဝေဖန်ချက် (သောမတ်စ် ကေ. အဘော့တ် (Thomas K. Abbott) ဘာသာပြန်)၊ လန်ဒန် — လောင်မန်စ် (Longmans)၊ ၁၉၀၉၊ စာ ၃၁၁။

၄။ ဒီ. ဂျေ. အက်တကင်ဆန် (D. J. Atkinson)၊ ဒီ. အိတ်ချ်. ဖီးလ်ဒ် (D.H. Field)၊ အေအက်ဖ်. ဟုမ်းစ် (A.F. Holmes) နှင့် အို. အိုဒိုနိုဗန် (O. O’Donovan) တည်းဖြတ်၊ ခရစ်ယာန်ကျင့်ဝတ်နှင့် သင်းအုပ်ဆရာဓမ္မဗေဒ အဘိဓာန်အသစ်၊ ဒေါင်းနာစ်ဂရိုဗ် — အင်တာဗာစီတီ ပရက်စ် (InterVarsity Press)၊ ၁၉၉၅၊ စာ ၂၅၁။

၅။ က ၂၀း၅; ၁ရာ ၂၅း၃၁; ၂ရာ ၂၄း၁၀; ယောဘ ၂၇း၆; ဆာ ၅၁း၁၀ ကိုလည်း ရှုပါ။

၆။ ခရစ်ရှန် မော်ရား (Christian Maurer)၊ “Synoida, syneidēsis”၊ ဓမ္မသစ်ကျမ်း၏ ဓမ္မဗေဒအဘိဓာန် (ဂျီ. ကစ်တယ် (G. Kittel) နှင့် ဂျီ. ဖရီးဒရစ် (G. Friedrich) တည်းဖြတ်၊ ဂျီ. ဒဗလျူ. ဘရိုမီလီ (G. W. Bromiley) ဘာသာပြန်၊ အတွဲ ၁၀ တွဲ)၊ ဂရန်းရက်ပစ် — အာဒ်မန်စ် (Eerdmans)၊ ၁၉၇၁၊ အတွဲ ၇၊ စာ ၉၀၂-၉၀၆။

၇။ အေ. အမ်. ရေးဝင်ကယ် (A. M. Rehwinkel)၊ “အသိစိတ်”၊ ဝေါလ်တာ အေ. အဲလ်ဝဲလ် (Walter A. Ellwell) တည်းဖြတ်၊ ဧဝံဂေလိဓမ္မဗေဒအဘိဓာန်၊ ဂရန်းရက်ပစ် — ဘေကာ (Baker)၊ ၁၉၈၄၊ စာ ၂၆၇-၂၆၈။

၈။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ ကိုယ်တော်ကို ငါသိကျွမ်းနိုင်ရန်၊ ဝါရှင်တန်ဒီစီ — ရီဗျူးနှင့် ဟဲရလ် (Review and Herald)၊ ၁၉၆၄၊ စာ ၂၉၀၊ အပိုဒ် ၁။

၉။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ ယနေ့ ဘုရားသခင်နှင့်အတူ၊ ဝါရှင်တန်ဒီစီ — ရီဗျူးနှင့် ဟဲရလ် (Review and Herald)၊ ၁၉၇၉၊ စာ ၁၅၃၊ အပိုဒ် ၅; ထိုသူ၏ ကျွန်ုပ်တို့၏ မြင့်မြတ်သောခေါ်တော်မူခြင်း၊ ဝါရှင်တန်ဒီစီ — ရီဗျူးနှင့် ဟဲရလ် (Review and Herald)၊ ၁၉၆၁၊ စာ ၃၂၈၊ အပိုဒ် ၄။

၁၀။ အီမီလ် ဘရွန်းနာ (Emil Brunner)၊ ဘုရားသခင်၏ အကြွင်းမဲ့အမိန့်တော်၊ ဖီလာဒဲလ်ဖီးယား — ဝက်စ်မင်စတာ ပရက်စ် (Westminster Press)၊ ၁၉၃၇၊ စာ ၁၅၇။

၁၁။ ဝေါလ်ဖ်ဂန်း ရှရားဂ် (Wolfgang Schrage)၊ ဓမ္မသစ်ကျမ်း၏ ကျင့်ဝတ်၊ ဖီလာဒဲလ်ဖီးယား — ဖော်ထရက်စ် ပရက်စ် (Fortress Press)၊ ၁၉၈၂၊ စာ ၁၉၅။

၁၂။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ ကျွန်ုပ်တို့၏ မြင့်မြတ်သောခေါ်တော်မူခြင်း၊ စာ ၁၄၃၊ အပိုဒ် ၂။

၁၃။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ စိတ်၊ စရိုက်လက္ခဏာနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး — စိတ်နှင့် ဝိညာဉ်ရေးကျန်းမာရေးအတွက် လမ်းညွှန်ချက်များ၊ နက်ရှ်ဗီးလ်၊ တင်နက်ဆီ (Nashville, Tenn.) — ဆာသာန် ပဘလစ်ရှင်းအဖွဲ့ (Southern Publishing Association)၊ ၁၉၇၇၊ စာ ၃၂၃၊ အပိုဒ် ၅။

၁၄။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ မဟာတိုက်လှန်ပွဲ၊ ဝါရှင်တန်ဒီစီ — ရီဗျူးနှင့် ဟဲရလ် (Review and Herald)၊ ၁၉၅၀၊ စာ ၂၉၃။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ စိတ်၊ စရိုက်လက္ခဏာနှင့် ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး၊ စာ ၃၂၇၊ အပိုဒ် ၁ နှင့် အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ ရွေးနုတ်ခြင်းအကြောင်း၊ ဝါရှင်တန်ဒီစီ — ရီဗျူးနှင့် ဟဲရလ် (Review and Herald)၊ ၁၉၄၇၊ စာ ၃၅၂ ကိုလည်း ရှုပါ။

၁၅။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ အသင်းတော်အတွက် သက်သေခံချက်များ (အတွဲ ၉ တွဲ၊ မောင်တိန်းဗျူး၊ ကယ်လီဖိုးနီးယား — ပစိဖိတ် ပရက်စ် (Pacific Press)၊ ၁၉၄၈)၊ အတွဲ ၄၊ စာ ၆၂; အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ ယနေ့ ဘုရားသခင်နှင့်အတူ၊ စာ ၁၅၃၊ အပိုဒ် ၅။

၁၆။ တိမောသီ ဖရိုင်ဘာ့ဂ် (Timothy Freiberg) နှင့် ဘာဘရာ ဖရိုင်ဘာ့ဂ် (Barbara Freiberg)၊ “Kausteriazo”၊ ဓမ္မသစ်ကျမ်း၏ ဂရိဘာသာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာအဘိဓာန်၊ ဂရန်းရက်ပစ် — ဘေကာ (Baker)၊ ၂၀၀၀၊ စာ ၂၂၆။

၁၇။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ ဘိုးဘေးများနှင့် ပရောဖက်များ၊ မောင်တိန်းဗျူး၊ ကယ်လီဖိုးနီးယား — ပစိဖိတ် ပရက်စ် (Pacific Press)၊ ၁၉၅၈၊ စာ ၂၁၈; ၁ပေ ၂း၁၈-၁၉ ကိုလည်း ရှုပါ။

၁၈။ အယ်လင်ဂျီဝှိုက်၊ ပညာရေး၊ မောင်တိန်းဗျူး၊ ကယ်လီဖိုးနီးယား — ပစိဖိတ် ပရက်စ် (Pacific Press)၊ ၁၉၅၂၊ စာ ၅၇။

နောက်ထပ်ဆောင်းပါးများ

အကြောင်းအရာအလိုက်

“ငါ၏အိမ်နီးချင်းကား မည်သူနည်း” — လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုနှင့် အမျိုးသားရေးဝါဒဆိုင်ရာ အတွေးအမြင်အချို့

လာဘ်ပေးလာဘ်ယူမှုနှင့် လာဘ်ပေးခြင်းဆိုင်ရာ အမြင်တစ်ရပ်

လိင်ပြောင်းလဲမှုဝါဒဆိုင်ရာ သတ္တမနေ့မြော်လင့်ခြင်းအသင်းတော်၏ သဘောထားများ — ၂၀၁၄

ညီအစ်ကိုမောင်နှမများကို ပြုစုစောင့်ရှောက်ခြင်း — မဿဲ ၁၈း၁၅–၂၀

စာရေးသူအလိုက်

အိမ်ထောင်ရေး၏ ဓမ္မဝတ်

အတူနေထိုင်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ သတ္တမနေ့မြော်လင့်ခြင်းအသင်းတော်၏ ရပ်တည်ချက်

လူ့သဘာဝနှင့် ကံကြမ္မာ