Saturday, August 1, 2026

အခန်း ၆၆— ခရစ်တော်၏ သမာဓိတရားအတွက် စံနမူနာပြ ဆရာများ

 အခန်း ၆၆— ခရစ်တော်၏ သမာဓိတရားအတွက် စံနမူနာပြ ဆရာများ

ကျွန်ုပ်၏ ပညာရေးအဖွဲ့အစည်းများ၏ ဦးခေါင်းတွင် ရပ်တည်နေကြသူများအတွက် သတင်းစကားတစ်ခုရှိသည်။ တာဝန်ယူရသော ရာထူးနေရာတစ်ခုစီကို သိမ်းပိုက်ထားသူတိုင်း၏ အာရုံစိုက်မှုကို မှန်ကန်သော အပြုအမူမှန်သမျှ၏ အခြေခံအဖြစ် တရားဥပဒေတော်ဆီသို့ ခေါ်ဆောင်ရန် ကျွန်ုပ်အား ညွှန်ကြားထားသည်။ ဧဒုံဥယျာဉ်တွင် ပေးသုတ္တံပေးခဲ့သော တရားဥပဒေ၊ နားထောင်ခြင်းအတွက် ဆုလာဘ်နှင့် နားမထောင်ခြင်းအတွက် ပြစ်ဒဏ်တို့ဆီသို့ အာရုံစိုက်စေခြင်းဖြင့် ကျွန်ုပ် စတင်ရမည်ဖြစ်သည်။

အာဒံ၏ ကျူးလွန်ဖောက်ဖျမှုကြောင့် ဘုရားသခင် ဖန်ဆင်းခဲ့သော လှပသည့်ကမ္ဘာလောကထဲသို့ အပြစ်တရား ဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး၊ အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများသည် ကိုယ်တော်၏တရားဥပဒေကို နားမထောင်ရာတွင် ပိုမို၍နှင့် ပိုမို၍ပင် ရဲတင်းလာကြသည်။ ထာဝရဘုရားသည် နောင်တမရကြသော ကမ္ဘာလောကကို ငုံ့ကြည့်တော်မူပြီး၊ ကျူးလွန်သူများအား ကိုယ်တော်၏တန်ခိုးတော်ကို ပြသရမည်ဟု ဆုံးဖြတ်တော်မူခဲ့သည်။ ကိုယ်တော်၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို နောဧ သိရှိစေခဲ့ပြီး၊ ဘုရားသခင်၏ အမျက်တော် ကုန်လွန်သည်အထိ နားထောင်သူတို့ ခိုလှုံရာကို တွေ့ရှိနိုင်မည့် သင်္ဘောတစ်စင်းကို တည်ဆောက်နေစဉ် လူတို့အား သတိပေးရန် ညွှန်ကြားခဲ့သည်။ တစ်ရာနှစ်ဆယ်သော နှစ်များတစ်လျှောက်လုံးတွင် နောဧသည် ရေလွှမ်းမိုးခြင်းမခံရသေးသော ကမ္ဘာလောကကြီးသို့ သတိပေးသည့်သတင်းစကားကို ဟောပြောခဲ့သော်လည်း၊ အချို့သောသူတို့သာ နောင်တရခဲ့ကြသည်။ သင်္ဘောတည်ဆောက်ရာတွင် သူငှားရမ်းခဲ့သော လက်သမားအချို့သည် သတင်းစကားကို ယုံကြည်ခဲ့ကြသော်လည်း ရေလွှမ်းမိုးခြင်းမတိုင်မီ သေဆုံးသွားခဲ့ကြသည်။ နောဧ၏ တရားနာယူသူအချို့မှာမူ နောက်ကြောင်းပြန်လှည့်သွားခဲ့ကြသည်။ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဖြောင့်မတ်သောသူတို့သည် အနည်းငယ်သာရှိကြပြီး ရှစ်ယောက်သာလျှင် သင်္ဘောထဲသို့ ဝင်ရောက်ရန် အသက်ရှင်ခဲ့ကြသည်။ ဤသူတို့မှာ နောဧနှင့် သူ၏မိသားစုပင်တည်း။

ပုန်ကန်တတ်သော လူမျိုးအနွယ်ကို ရေလွှမ်းမိုးခြင်းဖြင့် ဖယ်ရှားသုတ်သင်ခဲ့သည်။ သေခြင်းတရားသည် သူတို့၏ ပုံဝေစုဖြစ်ခဲ့သည်။ ကောင်းကင်ဘုံ၏ ပညတ်တော်များကို မစောင့်ထိန်းကြသောသူအသီးသီးတို့သည် ရေလွှမ်းမိုးခြင်း၏ ရေကို သောက်ရလိမ့်မည်ဟူသော ပရောဖက်ပြု သတိပေးချက် ပြည့်စုံလာခြင်းအားဖြင့် ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော် အမှန်တရားသည် ထင်ရှားစေခဲ့သည်။

ရေလွှမ်းမိုးပြီးနောက် လူတို့သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် တစ်ဖန်တိုးပွားလာကြပြီး ဆိုးသွမ်းမှုလည်း တိုးပွားလာခဲ့သည်။ ရုပ်တုကို ကိုးကွယ်ခြင်းသည် လူတိုင်းနှင့်နီးပါး သက်ဆိုင်လာခဲ့ပြီး၊ ထာဝရဘုရားသည် နောက်ဆုံးတွင် ခိုင်မာသော ကျူးလွန်ဖောက်ဖျသူများကို ၎င်းတို့၏ ဆိုးသွမ်းသောလမ်းစဉ်အတိုင်း လိုက်သွားစေရန် ထားခဲ့ကာ ရှေမ အမျိုးအနွယ်မှ အာဗြဟမ်ကို ရွေးချယ်တော်မူပြီး၊ နောင်လာနောက်သား မျိုးဆက်များအတွက် ကိုယ်တော်၏တရားဥပဒေကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်သူ ဖြစ်စေခဲ့သည်။ သူ၏ထံသို့ “သင်၏ပြည်မှလည်းကောင်း၊ သင်၏အမျိုးသားချင်းတို့ထံမှလည်းကောင်း၊ သင်၏အဘ၏အိမ်မှလည်းကောင်း ထွက်သွား၍ ငါပြမည့်ပြည်သို့ လော့” ဟူသော သတင်းစကား ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ အာဗြဟမ်သည် ယုံကြည်ခြင်းအားဖြင့် နားထောင်ခဲ့သည်။ “မိမိသွားရာအရပ်ကို မသိဘဲ ထွက်သွား၏။”

အာဗြဟမ်၏ အမျိုးအနွယ်သည် တိုးပွားလာခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် ယዕကုပ်နှင့် သူ၏သားများ၊ ၎င်းတို့၏ မိသားစုများသည် အီဂျစ်ပြည်သို့ ဆင်းသွားခဲ့ကြသည်။ ဤနေရာတွင် သူတို့နှင့် သူတို့၏ အမျိုးအနွယ်များသည် နှစ်ပေါင်းများစွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် ထာဝရဘုရားက ၎င်းတို့အား ခါနာန်ပြည်သို့ ပို့ဆောင်ရန် ခေါ်ထုတ်ခဲ့သည်။ ဤကျေးကျွန်လူမျိုးကို ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ရုပ်တုကိုးကွယ်သော လူမျိုးတို့အား ကိုယ်တော်၏ စရိုက်လက္ခဏာကို ဖော်ပြမည့် လူမျိုးတစ်မျိုး ဖြစ်လာစေရန် ပြုလုပ်ရန်မှာ ကိုယ်တော်၏ ရည်ရွယ်ချက် ဖြစ်ခဲ့သည်။ အကယ်၍သာ ၎င်းတို့သည် ကိုယ်တော်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို နားထောင်ခဲ့ကြပါက ကတိထားရာပြည်ထဲသို့ မကြာမီ ဝင်ရောက်ခဲ့ကြလိမ့်မည်။ သို့သော် ၎င်းတို့သည် နားမထောင်ဘဲ ပုန်ကန်ခဲ့ကြသဖြင့် တောကန္တာရထဲတွင် နှစ်ပေါင်းလေးဆယ်တိုင်တိုင် ခရီးသွားလာခဲ့ကြရသည်။ အီဂျစ်ပြည်မှ ထွက်လာကြသော လူကြီးများအနက် နှစ်ဦးသာလျှင် ခါနာန်ပြည်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ကြသည်။

ဣသရေလလူမျိုးတို့ တောကန္တာရထဲတွင် လှည့်လည်သွားလာနေစဉ်အတွင်း ဘုရားသခင်သည် ၎င်းတို့အား ကိုယ်တော်၏ တရားဥပဒေကို ပေးသနားတော်မူခဲ့သည်။ ကိုယ်တော်သည် ၎င်းတို့အား ሲနဲတောင်သို့ ပို့ဆောင်ခဲ့ပြီး၊ ထိုနေရာတွင် ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ဘုန်းတန်ခိုး၏ မြင်ကွင်းများကြား၌ ပညတ်တော်ဆယ်ပါးကို ပြသကြေညာခဲ့သည်။

ဣသရေလ ပရိသတ်တို့သည် တရားဥပဒေကို နားထောင်ရန် ပြင်ဆင်ခဲ့ကြခြင်း၏ မှတ်တမ်းကို ကျွန်ုပ်တို့သည် အကျိုးရှိရှိ လေ့လာနိုင်ကြသည်။ “ဣသရေလအမျိုးသားတို့သည် အီဂျစ်ပြည်မှ ထွက်သွားပြီးနောက် သုံးလမြောက်သောနေ့၌ ထိုနေ့ပင်လျှင်၊ သိနဲတောသို့ ရောက်ကြ၏။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော်၊ ရေဖိဒိမ်မှ ထွက်သွား၍ သိနဲတောသို့ရောက်ကြပြီးလျှင် တော၌ တဲချကြ၏။ ထိုအရပ်၊ တောင်ရှေ့၌ ဣသရေလလူတို့သည် တဲချကြ၏။ မောရှေသည်လည်း ဘုရားသခင်ထံသို့ တက်သွားလေ၏။ ထာဝရဘုရားသည်လည်း တောင်ပေါ်မှ သူ့ကိုခေါ်၍၊ ယዕကုပ်အမျိုးအား သင်ပြောရမည်ကား၊ ဣသရေလအမျိုးသားတို့အား ဆက်၍ပြောရမည်မှာ၊ အီဂျစ်လူတို့အား ငါပြုသမျှကို လည်းကောင်း၊ လင်းယုန်တောင်ပံပေါ်တွင် သင်တို့ကိုတင်ဆောင်၍ ငါ့ထံသို့ ခေါ်ခဲ့သည်ကို လည်းကောင်း သင်တို့မြင်ကြပြီ။ ထို့ကြောင့် ယခုတွင် သင်တို့သည် ငါ့စကားကို အမှန်နားထောင်၍ ငါ၏ပဋိညာဉ်တရားကို စောင့်ရှောက်ကြလျှင်၊ လူမျိုးအပေါင်းတို့ထက် သင်တို့သည် ငါပိုင်ဆိုင်သော အထူးဘဏ္ဍာ ဖြစ်ကြလိမ့်မည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ကမ္ဘာမြေကြီးရှိသမျှသည် ငါ့ဥစ္စာဖြစ်၏ ဟု မိန့်တော်မူ၏။”

သို့ဖြစ်လျှင် လူမျိုးတို့၏ အစိုးရမင်းအဖြစ် အဘယ်သူကို မှတ်ယူရမည်နည်း။— အနန္တတန်ခိုးရှင် ထာဝရဘုရားဘုရားသခင်ပင်တည်း။ ရှင်ဘုရင်အပေါင်း၊ အစိုးရအပေါင်း၊ လူမျိုးအပေါင်းတို့သည် ကိုယ်တော်၏ အုပ်စိုးမှုနှင့် အစိုးရအောက်တွင် ရှိကြသော ကိုယ်တော်၏ လူများဖြစ်ကြသည်။

“မောရှေသည်လည်း လာ၍ လူအိုတို့အား ခေါ်ပြီးလျှင်၊ ထာဝရဘုရား မိန့်မှာတော်မူသမျှသော စကားတို့ကို သူတို့ရှေ့၌ ထားလေ၏။”

လူဦးရေ တစ်သန်းကျော်ရှိသော ပရိသတ်၏ တုံ့ပြန်မှုမှာ အဘယ်နည်း။

“လူအပေါင်းတို့ကလည်း၊ ထာဝရဘုရား မိန့်တော်မူသမျှကို ငါတို့ပြုကြပါမည်ဟု တညီတညွတ်တည်း ထူးဆိုကြ၏။ မောရှေလည်း လူတို့၏စကားကို ထာဝရဘုရားအား တင်လျှောက်လေ၏။”

ဤကဲ့သို့ဖြင့် ဣသရေလလူမျိုးတို့သည် အထူးလူမျိုးအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ကြရသည်။ အလွန်ပင် ခမ်းနားသော ပဋိညာဉ်တရားအားဖြင့် ဘုရားသခင်အပေါ် သစ္စာရှိကြရန် ကတိသစ္စာပြုခဲ့ကြသည်။

ထို့နောက် လူတို့သည် တရားဥပဒေကို နားထောင်ရန် မိမိတို့ကိုယ်ကို ပြင်ဆင်ကြရန် အမိန့်ပေးခံခဲ့ရသည်။ သုံးရက်မြောက်သောနေ့ နံနက်အချိန်တွင် ဘုရားသခင်၏ အသံတော်ကို ကြားခဲ့ရသည်။ တောင်ပေါ်တွင် ရပ်တည်နေတော်မူစဉ် ကိုယ်တော်ကို လွှမ်းခြုံထားသော ထူထဲသော မှောင်မိုက်ထဲမှ ပြောဆိုတော်မူပြီး၊ ကောင်းကင်တမန် အခြွေအရံများ ခြံရံလျက် ထာဝရဘုရားသည် ကိုယ်တော်၏ တရားဥပဒေကို သိရှိစေခဲ့သည်။

ဘုရားသခင်၏ တရားဥပဒေကို ကြေညာခြင်းနှင့်အတူ ကိုယ်တော်၏ တန်ခိုးနှင့် ဘုန်းအသရေတို့ကို ဖော်ပြပြသခြင်းများ ပါရှိခဲ့သဖြင့်၊ လူတို့သည် တရားဥပဒေကို ပေးသနားတော်မူသော ပင်ရင်းပုဂ္ဂိုလ်၊ ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးကို ဖန်ဆင်းတော်မူသော ဖန်ဆင်းရှင်အပေါ် အလွန်လေးစားကြည်ညိုစိတ် ရှိလာကြစေရန် ဖြစ်သည်။ ကိုယ်တော်သည် ကိုယ်တော်၏ တရားဥပဒေ၏ သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်မှု၊ အရေးပါမှုနှင့် ထာဝရတည်မြဲမှုကို လူသားအားလုံးအား ပြသလိုတော်မူခဲ့သည်။

ဣသရေလလူတို့သည် ကြောက်ရွံ့ခြင်းဖြင့် အလွန်တရာ နှိမ်နှင်းခြင်းခံခဲ့ကြရသည်။ ၎င်းတို့သည် ကြောက်ရွံ့ခြင်းနှင့် ရိုသေလေးစားခြင်းတို့ကြောင့် တောင်မှ ဆုတ်ခွာသွားခဲ့ကြသည်။ လူအစုအဝေးကြီးက မောရှေအား “ကိုယ်တော်သည် ကျွန်ုပ်တို့နှင့် ပြောပါ၊ ဘုရားသခင်မူကား ကျွန်ုပ်တို့နှင့် မပြောပါစေနှင့်၊ သို့မဟုတ်လျှင် ကျွန်ုပ်တို့ သေမည်” ဟု အော်ဟစ်ပြောဆိုခဲ့ကြသည်။

ကျေးကျွန်ဘဝကြောင့် ကန်းသွားပြီး ယုတ်ညံ့သွားခဲ့ကြသော လူတို့၏ စိတ်နှလုံးများသည် ဘုရားသခင်၏ ပညတ်ချက်ဆယ်ပါး၏ ဝေးကွာကျယ်ပြန့်သော အခြေခံမူများကို အပြည့်အဝ နားလည်တန်ဖိုးထားရန် အသင့်မဖြစ်ခဲ့ကြပေ။ ပညတ်တော်ဆယ်ပါး၏ တာဝန်ဝတ္တရားများကို ပိုမိုနားလည်သဘောပေါက်စေရန်နှင့် အကျိုးသက်ရောက်စေရန်အတွက် ပညတ်တော်ဆယ်ပါး၏ အခြေခံမူများကို သရုပ်ဖော်ပေးပြီး ကျင့်သုံးစေမည့် ထပ်ဆောင်းပညတ်ချက်များကို ပေးအပ်ခဲ့သည်။ ပညတ်တော်ဆယ်ပါးနှင့် မတူဘဲ၊ ဤပညတ်ချက်များကို မောရှေထံသို့ သီးသန့်ပေးအပ်ခဲ့ပြီး၊ သူက လူတို့အား ဆက်လက်ပြောကြားရန် ဖြစ်သည်။

တောင်ပေါ်မှ ဆင်းလာသောအခါ မောရှေသည် “လာ၍ ထာဝရဘုရား၏ စကားရှိသမျှနှင့် စီရင်ထုံးဖွဲ့ချက် ရှိသမျှတို့ကို လူတို့အား ပြောပြလေ၏။ လူအပေါင်းတို့ကလည်း ထာဝရဘုရား မိန့်တော်မူသမျှသော စကားတို့ကို ငါတို့ပြုကြပါမည်ဟု အသံတစ်သံတည်းဖြင့် ထူးဆိုကြ၏။ မောရှေလည်း ထာဝရဘုရား၏ စကားရှိသမျှတို့ကို ရေးမှတ်ပြီးလျှင်၊ နံနက်စောစောထ၍ တောင်ရင်း၌ ယဇ်ပလ္လင်ကို တည်၏။ ဣသရေလအမျိုး၏ အဆွေအမျိုး တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးအတိုင်း တိုင်တစ်ဆယ့်နှစ်တိုင်ကိုလည်း စိုက်၏။ ထို့နောက် ဣသရေလအမျိုးသား လူငယ်များကို စေလွှတ်၍၊ ထာဝရဘုရားအား မီးရှို့ရာယဇ်တို့ကို ပူဇော်စေ၏။ နွားများကိုလည်း မိဿဟာယယဇ်အဖြစ် ပူဇော်စေ၏။ မောရှေသည်လည်း သွေးဝက်ကိုယူ၍ ဇလုံတို့၌ ထည့်၏။ ကျန်ရှိသော သွေးဝက်ကိုလည်း ယဇ်ပလ္လင်ပေါ်မှာ ပက်ဖျန်း၏။ ပဋိညာဉ်ကျမ်းစာကိုလည်း ယူ၍ လူတို့ကြားနာရာတွင် ဖတ်ပြလေ၏။ လူတို့ကလည်း ထာဝရဘုရား မိန့်တော်မူသမျှကို ငါတို့ပြု၍ နားထောင်ကြပါမည်ဟု ဆိုကြ၏။ မောရှေလည်း သွေးကိုယူ၍ လူတို့ပေါ်မှာ ပက်ဖျန်းလျက်၊ ဤကား ဤစကားများအကြောင်းနှင့်ပတ်သက်၍ ထာဝရဘုရား သင်တို့နှင့် ပြုတော်မူသော ပဋိညာဉ်သွေးပေတည်း ဟု ဆိုလေ၏။”

ဤကဲ့သို့ဖြင့် အလွန်ပင် ခမ်းနားသော ဝတ်ပြုကိုးကွယ်မှု အခမ်းအနားအားဖြင့် ဣသရေလလူမျိုးတို့သည် အထူးလူမျိုးအဖြစ် တစ်ဖန် ခွဲထုတ်ခြင်း ခံခဲ့ကြရသည်။ သွေးပက်ဖျန်းခြင်းသည် လူသားတို့ အပြစ်မှ စင်ကြယ်စေခြင်းခံရမည့် ယေရှု၏ သွေးသွန်းလောင်းခြင်းကို ကိုယ်စားပြုဖော်ပြပေသည်။

ထာဝရဘုရားသည် ကိုယ်တော်၏ လူမျိုးတော်အား ပြောကြားရန် အထူးစကားများ တစ်ဖန်ရှိနေပြန်သည်။ ထွက်မြောက်ရာကျမ်း အခန်းကြီးသုံးဆယ်တစ်တွင် ကျွန်ုပ်တို့ ဖတ်ရသည်မှာ—

“ထာဝရဘုရားကလည်း၊ သင်သည် ဣသရေလအမျိုးသားတို့အား ဆက်၍ပြောရမည်မှာ၊ မှန်ကန်စွာပင် ငါ၏ဥပဘုပ်နေ့တို့ကို သင်တို့စောင့်ထိန်းရမည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော်၊ ၎င်းသည် သင်တို့ကို သန့်ရှင်းစေသော ထာဝရဘုရားဖြစ်ကြောင်းကို သင်တို့သိစေခြင်းငှာ၊ သင်နှင့်ငါ့ကြားတွင် သင်တို့၏ မျိုးဆက်အဆက်ဆက်အတွက် လက္ခဏာသက်သေ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ဣသရေလအမျိုးသားတို့သည် ဥပဘုပ်နေ့ကို စောင့်ထိန်းရမည်။ မျိုးဆက်အဆက်ဆက်အတွက် ထာဝရပဋိညာဉ်အဖြစ် ဥပဘုပ်နေ့ကို စောင့်ရှောက်ရမည်။ ၎င်းသည် ငါနှင့် ဣသရေလအမျိုးသားတို့ကြားတွင် ထာဝရလက္ခဏာသက်သေ ဖြစ်၏။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော်၊ ထာဝရဘုရားသည် ခြောက်ရက်အတွင်း၌ ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးကို ဖန်ဆင်းတော်မူ၍၊ ခုနစ်ရက်မြောက်သောနေ့၌ အနားယူတော်မူကာ သက်သာခြင်းသို့ ရောက်တော်မူသောကြောင့်တည်း။ သိနဲတောင်ပေါ်တွင် ကိုယ်တော်နှင့် စကားပြောဆိုခြင်း ပြီးဆုံးသောအခါ၊ ဘုရားသခင်၏ လက်ချောင်းတော်ဖြင့် ရေးထכתားသော သက်သေခံ ကျောက်ပြားနှစ်ပြား၊ ကျောက်ပြားများကို မောရှေအား ပေးသနားတော်မူ၏။”

ဘုရားသခင်၏ တရားဥပဒေ၏ သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်မှုနှင့် ပတ်သက်သော အခြားသော ကျမ်းချက်များစွာကိုလည်း ကျွန်ုပ်၏ရှေ့မှောက်တွင် တင်ပြခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ ပစ္စုပ္ပန်ကာလအထိ ရောက်ရှိလာသော မြင်ကွင်းပြီးနောက် မြင်ကွင်းများသည် ကျွန်ုပ်၏ရှေ့မှောက်မှ ကုန်လွန်သွားခဲ့ကြသည်။ ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလလူတို့အား မိန့်ကြားခဲ့သော နှုတ်ကပတ်တော်သည် အမှန်တကယ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ လူတို့သည် နားမထောင်ဘဲ နေခဲ့ကြသဖြင့် အီဂျစ်ပြည်မှ ထွက်လာကြသော လူကြီးများအနက် နှစ်ဦးသာလျှင် ခါနာန်ပြည်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ကြသည်။ ကြွင်းကျန်သောသူတို့သည် တောကန္တာရထဲတွင် သေဆုံးသွားခဲ့ကြသည်။ အကယ်၍သာ ကိုယ်တော်၏ လူမျိုးတော်အနက်မှ ခေါင်းဆောင်များသည် ကိုယ်တော်၏ ပညတ်တော်များကို ဖောက်ဖျက်ကျူးလွန်ကြမည်ဆိုလျှင်၊ ယနေ့ခေတ်ကာလတွင် ထာဝရဘုရားသည် ကိုယ်တော်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို တရားမျှတအောင် ဆောင်ရွက်တော်မူမည် မဟုတ်ပေဘူးလော။

တရားဟောရာကျမ်း အခန်းကြီးလေးသို့ ကျွန်ုပ်အား ညွှန်ပြခဲ့သည်။ ဤအခန်းကြီးတစ်ခုလုံးကို လေ့လာရမည်ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ဤဖော်ပြချက်ကို သတိပြုပါ– “သို့ဖြစ်၍ ယနေ့တွင် သင်သိမှတ်၍ သင်၏နှလုံးထဲ၌ ဆင်ခြင်ရမည့်အရာကား၊ ထာဝရဘုရားသည် အထက်ကောင်းကင်၌လည်းကောင်း၊ အောက်မြေကြီးပေါ်၌လည်းကောင်း ဘုရားသခင် ဖြစ်တော်မူ၏။ အခြားသောဘုရား မရှိ။ ထို့ကြောင့် ယနေ့ ငါပညတ်သမျှသော ကိုယ်တော်၏ စည်းမျဉ်းဥပဒေများနှင့် ကိုယ်တော်၏ ပညတ်ချက်များကို သင်စောင့်ရှောက်ရမည်။ သို့ပြုလျှင် သင့်အဖို့ရာနှင့် သင့်နောက်မှ သင့်သားမြေးတို့အဖို့ရာ ကောင်းမွန်လိမ့်မည်ဖြစ်ပြီး၊ သင်၏ဘုရားသခင် ထာဝရဘုရား ပေးသနားတော်မူသော ပြည်တော်၌ သင်၏အသက်တာကို ထာဝရကာလပတ်လုံး ရှည်ကြာစေမည်။”

တရားဟောရာကျမ်း အခန်းကြီးရှစ်နှင့် တစ်ဆယ်တစ်တို့သည်လည်း ကျွန်ုပ်တို့အတွက် အလွန်အရေးပါ အဓိပ္ပာယ်ရှိကြသည်။ ၎င်းတို့တွင် ပါဝင်သော သင်ခန်းစာများသည် အလွန်အရေးကြီးဆုံးဖြစ်ကြပြီး ဣသရေလလူမျိုးတို့အား ပေးသကဲ့သို့ပင် ကျွန်ုပ်တို့အားလည်း အမှန်တကယ် ပေးသနားထားခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ အခန်းကြီးတစ်ဆယ်တစ်တွင် ဘုရားသခင် မိန့်တော်မူသည်မှာ—

“ကြည့်ရှုလော့၊ ယနေ့တွင် ငါသည် ကောင်းချီးမင်္ဂလာနှင့် ကျိန်ဆဲခြင်းကို သင်တို့ရှေ့၌ ထား၏။ သင်တို့ယနေ့ ငါပညတ်သော သင်တို့၏ ဘုရားသခင် ထာဝရဘုရား၏ ပညတ်တော်များကို နားထောင်လျှင် ကောင်းချီးမင်္ဂလာ၊ သင်တို့ယနေ့ ငါပညတ်သော သင်တို့၏ ဘုရားသခင် ထာဝရဘုရား၏ ပညတ်တော်များကို နားမထောင်ဘဲ၊ သင်တို့ မသိဖူးသေးသော အခြားသောဘုရားတို့နောက်သို့ လိုက်ရန် ယနေ့ငါညွှန်ပြသော လမ်းမှ ဖဲသွားကြလျှင် ကျိန်ဆဲခြင်း ဖြစ်၏။”

ဘုရားသခင်၏ တမန်တော်တစ်ဦးအနေဖြင့် ကျွန်ုပ်အား ကျောင်းများရှိ တာဝန်ယူရသော ရာထူးနေရာများတွင် ရှိနေကြသူများအတွက် လေးနက်သော သင်ခန်းစာတစ်ခုအနေဖြင့်၊ အထူးသဖြင့် ဤအဖွဲ့အစည်းများ၏ ဥက္ကဋ္ဌများအဖြစ် ဆောင်ရွက်နေကြသူများအတွက် မောရှေ၏ အပြစ်နှင့် ၎င်း၏ ဝမ်းနည်းဖွယ် ရလဒ်တို့၏ မှတ်တမ်းအပေါ်တွင် အထူးသဖြင့် အလေးပေးဖော်ပြရန် ညွှန်ကြားခြင်း ခံခဲ့ရသည်။

မောရှေနှင့်ပတ်သက်၍ ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်က “မောရှေသည် ကမ္ဘာမြေကြီးပေါ်တွင် ရှိသမျှသော လူအပေါင်းတို့ထက် အလွန်ပင် နူးညံ့သိမ်မွေ့သောသူ ဖြစ်၏” ဟု ကြေညာထားသည်။ သူသည် ဣသရေလလူတို့၏ ပုန်ကန်မှုနှင့် ခေါမာ stubborn ဖြစ်မှုကို ကြာရှည်စွာ သည်းခံခဲ့သည်။ သို့သော် နောက်ဆုံးတွင် သူ၏ သည်းခံခြင်းစွမ်းအား ကုန်ဆုံးသွားခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ကတိထားရာပြည်၏ နယ်စပ်များတွင် ရှိနေကြသည်။ သို့သော် ခါနာန်ပြည်ထဲသို့ မဝင်ရောက်မီတွင် ၎င်းတို့သည် ဘုရားသခင်၏ ကတိတော်ကို ယုံကြည်ကြောင်း ပြသကြရမည်ဖြစ်သည်။ ရေပေးဝေမှု ရပ်တန့်သွားခဲ့သည်။ ဤနေရာတွင် ၎င်းတို့သည် အမြင်ဖြင့် မဟုတ်ဘဲ ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် လျှောက်လှမ်းရန် အခွင့်အလမ်းတစ်ခု ရရှိခဲ့ကြသည်။ သို့သော် နှစ်ပေါင်းများစွာ သူတို့၏ လိုအချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးခဲ့သော လက်တော်ကို ၎င်းတို့ မေ့လျော့သွားခဲ့ကြပြီး၊ အကူအညီအတွက် ဘုရားသခင်ထံသို့ လှည့်သွားမည့်အစား ကိုယ်တော်ကို ဆန့်ကျင်၍ ညည်းညူကြလေသည်။

သူတို့၏ အော်ဟစ်ညည်းညူမှုများသည် မောရှေနှင့် အာရုန်တို့ကို ဆန့်ကျင်ခဲ့ကြသည်– “အဘယ်ကြောင့် ထာဝရဘုရား၏ ပရိသတ်ကို ဤတောကန္တာရထဲသို့ ခေါ်ဆောင်လာခဲ့သနည်း၊ ဤနေရာတွင် ငါတို့နှင့် ငါတို့၏ တိရစ္ဆာန်များ သေဆုံးကြရမည်လော။ အဘယ်ကြောင့် ငါတို့အား ဤဆိုးယုတ်သောအရပ်သို့ ခေါ်ဆောင်လာရန် အီဂျစ်ပြည်မှ ခေါ်ထုတ်ခဲ့ကြသနည်း။ ဤအရပ်သည် မျိုးစေ့ကြဲရာအရပ်၊ သဖန်းသီးပင်၊ စပျောက်ပင်၊ သလဲပင်ပေါက်ရာအရပ်လည်း မဟုတ်၊ သောက်စရာရေလည်း မရှိ။”

ညီအစ်ကိုနှစ်ဦးသည် လူအစုအဝေးရှေ့သို့ သွားကြလေသည်။ သို့သော် ဘုရားသခင် ညွှန်ကြားတော်မူခဲ့သည့်အတိုင်း ကျောက်ဆောင်ကို ပြောဆိုရမည့်အစား၊ မောရှေသည် အမျက်ထွက်လျက် ကျောက်ဆောင်ကို ရိုက်ပုတ်ကာ “အို ပုန်ကန်တတ်သောသူတို့၊ နားထောင်ကြလော့၊ ဤကျောက်ဆောင်မှ ရေကို သင်တို့အား ငါတို့ထုတ်ပေးရမည်လော” ဟု အော်ဟစ်ခဲ့သည်။

ချက်ချင်းပင် ကြေညာချမှတ်လိုက်သော ပြစ်ဒဏ်စီရင်ချက်သည် ပြင်းထန်ပြီး အလွန်တရာ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းစေသော အရာဖြစ်ခဲ့သည်။ “ထာဝရဘုရားသည် မောရှေနှင့် အာရုန်တို့အား မိန့်တော်မူသည်မှာ၊ သင်တို့သည် ဣသရေလအမျိုးသားတို့၏မျက်စိရှေ့တွင် ငါ့ကိုသန့်ရှင်းစေရန် ငါ့စကားကို မယုံကြည်ကြသောကြောင့်၊ ဤပရိသတ်ကို ငါပေးသနားတော်မူသော ပြည်သို့ သင်တို့ခေါ်ဆောင်သွားရကြလိမ့်မည် မဟုတ်။” ပုန်ကန်တတ်သော ဣသရေလလူတို့နှင့်အတူ ယော်ဒန်မြစ်ကို မဖြတ်ကူးမီ ၎င်းတို့သည် သေဆုံးကြရမည် ဖြစ်သည်။

မောရှေ၏ အတွေ့အကြုံမှတစ်ဆင့် ကိုယ်တော်၏ လူမျိုးတော်တို့သည် မိမိကိုယ်ကို အထူးပေါ်လွင်စေမည့် အရာများကို ပြုလုပ်ကြသည့်အခါ၊ ကိုယ်တော်၏ အလုပ်ကို လျစ်လျူရှုခြင်းခံရပြီး ကိုယ်တော်သည် ဂုဏ်သိက္ခာကျဆင်းစေခြင်း ခံရကြောင်းကို သိရှိနားလည်စေရန် ထာဝရဘုရား အလိုရှိတော်မူသည်။ ထာဝရဘုရားသည် ကိုယ်တော်ကို ဆန့်ကျင်၍ လုပ်ဆောင်ကြသောသူများကို ဆန့်ကျင်၍ လုပ်ဆောင်တော်မူမည်။ ကိုယ်တော်၏ နာမတော်တစ်ခုတည်းသာလျှင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် မြင့်မြတ်ကြီးကျယ်စေရမည်။

နှစ်ပေါင်းနှစ်ဆယ်ကျော် ကာလအတွင်း မတူညီသော အချိန်များတွင် ထူးဆန်းသော အရာများသည် ကျွန်ုပ်တို့ကြားထဲသို့ ဝင်ရောက်လာခဲ့ကြသည်။ သစ္စာဖောက်လာကြပြီး ဖြောင့်မတ်ခြင်း တရားဓမ္မ၏ အခြေခံမူများကို မြှင့်တင်မပေးခဲ့ကြသောသူများသည် မိမိတို့၏ အပြစ်များကို ဘုရားသခင် ကုစားပေးနိုင်ရန်အတွက် နက်ရှိုင်းသော ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှုနှင့်အတူ ထာဝရဘုရားကို ရှာဖွေကြရန်နှင့် ပြောင်းလဲလာကြရန် လိုအပ်နေကြသည်။

ကျောင်း၏ ဦးခေါင်းတွင် ရပ်တည်နေသူတစ်ဦးသည် ထာဝရဘုရား ရည်ရွယ်တော်မူခဲ့သည့်အတိုင်း ကျောင်းသည် အမှန်တကယ် ဖြစ်လာစေရန်အတွက် သူ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းမျှ မကွဲပြားသော စိတ်ဝင်စားမှုကို လုပ်ငန်းတွင် ထည့်သွင်းရမည် ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ သူသည် ပိုမိုမြင့်မား၍ ပိုမိုမြင့်မားစွာ တက်လှမ်းလိုသည့် ရည်မှန်းချက်ကြီးမားနေမည်ဆိုလျှင်၊ သူ၏လုပ်ငန်း၏ အစစ်အမှန် ဂုဏ်ကျေးဇူးများနှင့် ၎င်း၏ ရိုးရှင်းမှုထက် ကျော်လွန်သွားမည်ဆိုလျှင်၊ ကောင်းကင်ဘုံ၏ သန့်ရှင်းသော အခြေခံမူများကို လျစ်လျူရှုမည်ဆိုလျှင်၊ မိမိရှေ့တွင် ချမှတ်ထားသော စံနှုန်းသို့ မရောက်ရှိနိုင်ခြင်းကြောင့် ထာဝရဘုရားသည် ကိုယ်တော်၏ မနှစ်မြို့မှုကို အမှန်တကယ် ထင်ရှားစေတော်မူမည် ဖြစ်ကြောင်း မောရှေ၏ အတွေ့အကြုံမှတစ်ဆင့် သူသင်ယူပါစေ။

အထူးသဖြင့် ကျောင်း၏ ဥက္ကဋ္ဌသည် အဖွဲ့အစည်း၏ ငွေကြေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို သေချာစွာ စောင့်ရှောက်ကြည့်ရှုရမည် ဖြစ်သည်။ သူသည် စာရင်းကိုင်ခြင်း၏ အခြေခံ သဘောတရားများကို နားလည်ထားရမည်။ ကျောင်း၏ အသုံးအတွက် သူ၏လက်ထဲမှ ဖြတ်သန်းသွားသော ငွေကြေးအားလုံးကို အသုံးပြုခြင်းအတွက် သူသည် သစ္စာရှိရှိ အစီရင်ခံရမည် ဖြစ်သည်။ ကျောင်း၏ ရန်ပုံငွေများကို ငွေပိုသုံးစွဲခွင့်မပြုရဘဲ၊ ကျောင်း၏ အကျိုးရှိမှုကို တိုးပွားစေရန်အတွက် ကြိုးစားအားထုတ်မှု မှန်သမျှကို ပြုလုပ်ရမည် ဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့၏ ပညာရေးအဖွဲ့အစည်းများ၏ ငွေကြေးဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှုကို အပ်နှံခံထားရသောသူများသည် အရင်းအနှီး သုံးစွဲရာတွင် မည်သည့်ပေါ့ဆမှုကိုမျှ ခွင့်မပြုရပေ။ ကျောင်းများ၏ ငွေကြေးနှင့် သက်ဆိုင်သည့် အရာအားလုံးသည် လုံးဝ တိကျမှန်ကန်နေရမည် ဖြစ်သည်။ လူတို့၏ လမ်းစဉ်များနှင့် ကိုက်ညီမည်မဟုတ်သော်လည်း ထာဝရဘုရား၏ လမ်းစဉ်ကို တိကျစွာ လိုက်နာရမည် ဖြစ်သည်။

ကျွန်ုပ်တို့၏ ကျောင်းများကို တာဝန်ယူ စောင့်ရှောက်နေကြသူများအား ကျွန်ုပ်ပြောလိုသည်မှာ– သင်တို့သည် ဘုရားသခင်နှင့် ကိုယ်တော်၏ တရားဥပဒေကို ပျော်ရွှင်နှစ်သက်စရာ ဖြစ်စေနေကြသလော။ သင်တို့ လိုက်နာနေကြသော အခြေခံမူများသည် တည်ကြည်သန့်ရှင်းပြီး စင်ကြယ်ကြသလော။ သင်တို့သည် လက်တွေ့အသက်တာတွင် ဘုရားသခင်၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်၌ မိမိတို့ကိုယ်ကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်နေကြသလော။ အသေးစိတ်အရာရာတိုင်းတွင် ကိုယ်တော်ကို နားထောင်ရန် လိုအပ်ကြောင်း သင်တို့မြင်ကြသလော။ အကယ်၍ ကျောင်းထဲသို့ ဝင်ရောက်လာသော ငွေကြေးများကို ကျောင်းအတွက် အထူးအကျိုးမရှိသော နည်းလမ်းများဖြင့် သုံးစွဲရန် သင်တို့သည် သွေးဆောင်ခြင်း ခံရမည်ဆိုလျှင်၊ သင်တို့၏ စံနှုန်းမူဝါဒကို ဝေဖန်ခံရမည့်အချိန်နှင့် အားနည်းချက်တွေ့ရှိခံရမည့်အချိန် မရောက်လာစေရန် သေချာစွာ ဝေဖန်သုံးသပ်ရန် လိုအပ်နေသည်။ သင်တို့၏ စာရင်းကိုင်မှာ အဘယ်သူနည်း။ သင်တို့၏ ဘဏ္ဍာရေးမှူးမှာ အဘယ်သူနည်း။ သင်တို့၏ လုပ်ငန်းမန်နေဂျာမှာ အဘယ်သူနည်း။ ၎င်းတို့သည် သတိကြီးမားကြပြီး အရည်အချင်းပြည့်မီကြပါသလော။ ဤအရာကို စစ်ဆေးကြည့်ရှုပါ။ မည်သူမျှ မည်သို့ဖြစ်လာသည်ကို သေချာစွာ နားမလည်ဘဲ ငွေကြေးများကို အလွဲသုံးစားလုပ်မိရန် ဖြစ်နိုင်ချေရှိပြီး၊ မမှန်ကန်သော သုံးစွဲမှုများကြောင့် ကျောင်းသည် အဆက်မပြတ် ဆုံးရှုံးနေရန်လည်း ဖြစ်နိုင်ချေရှိသည်။ တာဝန်ယူနေကြသူများသည် ဤဆုံးရှုံးမှုကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ခံစားရနိုင်ပြီး၊ သို့သော် မိမိတို့ တတ်စွမ်းသမျှ အကောင်းဆုံး လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြပြီဟု ယူဆနေကြပေမည်။ သို့သော် အဘယ်ကြောင့် ၎င်းတို့သည် အကြွေးများ စုပုံလာစေရန် ခွင့်ပြုနေကြသနည်း။ ကျောင်းကို တာဝန်ယူနေကြသူများသည် လစဉ်လတိုင်း ကျောင်း၏ အမှန်တကယ် ဘဏ္ဍာရေး အခြေအနေကို စုံစမ်းဖော်ထုတ်ကြပါစေ။

တာဝန်ဝတ္တရားများကို ထမ်းဆောင်နေကြသော ကျွန်ုပ်၏ ညီအစ်ကိုတို့၊ ကြည်ဖြူစွာ နားထောင်ခြင်းကို ပေးအပ်ခြင်းအားဖြင့် ခရစ်တော်၏ နိုင်ငံတော်၏ တရားဥပဒေကို မြှင့်တင်ကြပါ။ အကယ်၍ သင်တို့ကိုယ်တိုင်သည် စကြဝဠာ၏ အစိုးရမင်း၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် မရှိကြဘူးဆိုလျှင်၊ ကိုယ်တော်၏ နှုတ်ကပတ်တော်တွင် တောင်းဆိုထားသည့်အတိုင်း ကိုယ်တော်၏ တရားဥပဒေကို သင်တို့မည်ကဲ့သို့ နားထောင်နိုင်ကြမည်နည်း။ အာဏာပိုင် ရာထူးနေရာများတွင် ခန့်အပ်ထားခြင်း ခံရသောသူတို့သည် ဘုရားသခင်၏ တရားဥပဒေအပေါ် မိမိတို့၏ တာဝန်ရှိမှုကိုနှင့် ကိုယ်တော်၏ တောင်းဆိုချက် အားလုံးကို နားထောင်ခြင်း၏ အရေးပါမှုကို အပြည့်အဝဆုံး သိရှိနားလည်ရန် အလိုအပ်ဆုံးသော သူများပင်တည်း။

အချို့သော ကိစ္စရပ်များတွင် ကျွန်ုပ်တို့၏ ကျောင်းများနှင့် ဆက်စပ်နေကြသူ အများစုသည် ပိုမိုမြင့်မားသော ပလက်ဖောင်းပေါ်တွင် ရပ်တည်နေသင့်ကြသည်။ ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်မှ ထွက်လာသမျှသော စကားတိုင်းကို နားထောင်ရန် အချို့သောသူတို့၏ ခိုင်မာသော ရည်ရွယ်ချက် ရှိကြောင်းကို ကျွန်ုပ်တို့ သိကြသည်။ ထိုကဲ့သို့သော အမျိုးသားများနှင့် အမျိုးသမီးများအား ဖြောင့်မတ်ခြင်းတရားနှင့် မတရားခြင်းတရားကို ခွဲခြားသိမြင်နိုင်ရန် ဉာဏ်ပညာတန်ခိုးကို ပေးသနာတော်မူမည် ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့တွင် မေတ္တာတရားဖြင့် လုပ်ဆောင်ပြီး စိတ်ဝန်းကျင်ကို စင်ကြယ်စေသော ယုံကြည်ခြင်း ရှိကြပြီး၊ ၎င်းတို့သည် ဘုရားသခင်ကို ကမ္ဘာလောကသို့ ဖော်ပြပြသကြသည်။

ကျွန်ုပ်တို့အားလုံးသည် ဘုရားသခင်၏ အရာများတွင် ကျွန်ုပ်တို့ ရရှိခဲ့ကြသည်ထက် ပိုမိုနက်ရှိုင်းသော အတွေ့အကြုံကို ရရှိရန် လိုအပ်နေကြသည်။ မိမိကိုယ်ကို သေဆုံးစေရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ခရစ်တော်သည် စိတ်ဝန်းကျင်၏ ဗိမာန်တော်ကို သိမ်းပိုက်ရမည် ဖြစ်သည်။ ဆရာဝန်များ၊ သာသနာပြုဆရာများ၊ ဆရာများနှင့် တာဝန်ရှိသော ရာထူးနေရာများတွင် ရှိနေကြသူ အခြားသူအားလုံးတို့သည် ကိုယ်တော်ကို ၎င်းတို့ထဲတွင် မဖော်ပြမီ ခရစ်တော်၏ နှိမ့်ချမှုကို သင်ယူရမည် ဖြစ်သည်။ အလွန်အမင်း မကြာခဏဆိုသလို မိမိကိုယ်ကိုသည် လူတစ်ဦး၏ အသက်တာတွင် အလွန်အရေးပါသော ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦး ဖြစ်နေသောကြောင့် ထာဝရဘုရားသည် သူ့ကို ပုံဖော်ရန်နှင့် ပြုပြင်ရန် မတတ်စွမ်းနိုင်ဖြစ်နေရသည်။ မိမိကိုယ်ကိုသည် ယာဘက်နှင့် ဘယ်ဘက်တို့တွင် အုပ်စိုးနေပြီး၊ လူသည် သူအလိုရှိသည့်အတိုင်း သူ့လမ်းကို သူ အတင်းတိုး၍ ရှေ့သို့ သွားနေသည်။ ခရစ်တော်က မိမိကိုယ်ကိုအား “ငါ၏လမ်းမှ ဖယ်သွားလော့။ မည်သူမဆို ငါ့နောက်သို့ လိုက်လိုလျှင် မိမိကိုယ်ကို ငြင်းပယ်ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ မိမိ၏ လက်ဝါးကားတိုင်ကို ယူဆောင်ကာ ငါ့နောက်သို့ လိုက်ရမည်။ ထို့နောက်တွင် ငါသည် သူ့ကို ငါ၏တပည့်တော်အဖြစ် လက်ခံနိုင်မည် ဖြစ်သည်။ ငါ့အား လက်ခံနိုင်ဖွယ်ရာ ဝတ်ပြုနိုင်ရန်အတွက်၊ သူသည် ငါပေးခဲ့သော လုပ်ငန်းကို ငါ၏ ညွှန်ကြားချက်များနှင့်အညီ လုပ်ဆောင်ရမည်” ဟု မိန့်တော်မူ၏။— The Review and Herald၊ သြဂုတ်လ ၁၆၊ ၂၃၊ 1906။

 

No comments:

Post a Comment