အခန်းကြီး - (၁၅ - ၁၆)

 

၁၅:၁–၁၉။ မောရှေ၏သီချင်း

ဤသီချင်းသည် ပင်လယ်နီ၌ ဘုရားသခင်ပြုတော်မူခဲ့သော ကယ်တင်ခြင်းလုပ်ရပ်ကို ကဗျာဆန်ဆန် ပြန်လည်ဖော်ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်၏ အံ့ဖွယ်ကြားဝင်ဆောင်ရွက်မှုအပြီးတွင် လူတို့သည် သီချင်းဆို၍ ဝမ်းမြောက်စွာ ကြွေးကြော်ခြင်း မပြုဘဲ မနေနိုင်ကြပေ။ ဤသည်မှာ သမ္မာကျမ်းစာတွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသော အစောဆုံးသီချင်းဖြစ်ပြီး အပိုဒ်သုံးပိုဒ် ပါဝင်သည်။ အပိုဒ်တိုင်းသည် ထာဝရဘုရားကို ချီးမွမ်းခြင်းဖြင့် အစပြုပြီး ထာဝရဘုရားကို ချီးမွမ်းရသည့် အကြောင်းရင်းများဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ ထာဝရဘုရားသည် ကျွန်ုပ်တို့၏ ကယ်တင်ခြင်းဖြစ်တော်မူသောကြောင့် ချီးမွမ်းခြင်းခံရတော်မူသည် (အခန်းငယ် ၂)။ ကိုယ်တော်၏နာမတော်သည် အစွမ်းထက်ပြီး ထိုအစွမ်းအားဖြင့် ဖာရော၏စစ်တပ်များသည် ပျောက်ကွယ်သွားကြသည် (အခန်းငယ် ၄)။ မကောင်းသောတန်ခိုးများသည် ဘုရားသခင်၏သားသမီးများကို ဖျက်ဆီးရန် ကြံစည်နိုင်သော်လည်း ဘုရားသခင်၏ ညာလက်တော်သည် သူတို့ကို ကယ်တင်၍ ရန်သူများကို ဖြိုဖျက်တော်မူသည်။ အီဂျစ်စာများတွင် ဖာရော၏ ညာလက်တော်သည် အီဂျစ်၏ရန်သူများကို ကယ်တင်ပေးသောအရာအဖြစ် မကြာခဏ တွေ့ရသည်။ ဤနေရာတွင် ထိုပုံရိပ်ကို အစွမ်းတန်ခိုးနှင့် ဘုန်းတန်ခိုးကြီးမြတ်သော ထာဝရဘုရား၏ ညာလက်တော်နှင့် ဆန့်ကျင်ဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၆)။

ပင်လယ်ကို ဖြတ်ကူးခြင်း

တစ်ညတည်းအတွင်း ဣသရေလလူ နှစ်သန်းကို ပင်လယ်နီကို ဖြတ်၍ ဦးဆောင်သွားခြင်း၏ လက်တွေ့စီမံမှုကို စိတ်ကူးယဉ်ရန် မခက်ခဲပါ။ ဣသရေလလူတို့သည် စည်းကမ်းမဲ့သော အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးနှင့် ကလေးများ အုပ်စုတစ်စုအဖြစ် သဲကန္တာရကို မစည်းမကမ်း သွားလာခဲ့ကြခြင်း မဟုတ်ပေ။ သူတို့သည် စစ်ရေးအစီအစဉ်ဖြင့် စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားကြပြီး၊ ဖြစ်နိုင်သည်မှာ အုပ်စုငါးစုအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားကြသည် (၁၃:၁၈)။ သူတို့သည် အီဂျစ်ပြည်မှ ထွက်ခွာရာတွင် တစ်ယောက်နောက်တစ်ယောက် တန်းစီ၍ ထွက်ခွာခဲ့ကြသည်ဟု မယူဆသင့်ပေ။ ဘုရားသခင်သည် ပင်လယ်အလယ်တွင် ဖန်ဆင်းပေးခဲ့သော ခြောက်သွေ့သောမြေ၏ အကျယ်ကို မသိရသော်လည်း ဣသရေလလူတို့၏ ဖွဲ့စည်းပုံကို ထောက်ထားလျှင် တစ်မိုင် (၁.၆ ကီလိုမီတာ) ကျယ်နိုင်သည်။ အုပ်စုငါးစုခွဲလိုက်လျှင် ဣသရေလလူတို့သည် အတန်းတစ်တန်းတွင် လူ ၆၀၀ စီ ရပ်နိုင်ပြီး၊ အကျယ်မှာ မိုင်ဝက် (.၈ ကီလိုမီတာ) ထက်နည်းမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အုပ်စုငါးစုအနက် တစ်စုစီတွင် လူ ၄၀၂,၀၀၀ (အတန်းတစ်တန်းတွင် လူ ၆၀၀ နှင့် အနက် ၆၇၀ တန်း) ရှိပါက အရှည်အားဖြင့် မိုင်လေးမိုင်ထက်နည်းသော နေရာကိုသာ ယူနိုင်ပြီး၊ သိုးစုနှင့် နွားစုများအတွက် နောက်ထပ် တစ်မိုင် (၁.၆ ကီလိုမီတာ) ထည့်သွင်းရမည်ဖြစ်သည်။ လမ်းလျှောက်နှုန်းသည် တစ်မိုင် (၁.၆ ကီလိုမီတာ) လျှင် မိနစ်သုံးဆယ်ထက် ပိုမကြာနိုင်သည်ဟု ယူဆလျှင်၊ ထိုနေရာ၌ ပင်လယ်ဖြတ်ကူးရမည့် အရှည်မှာ မိုင်ဆယ်မိုင် (၁၆ ကီလိုမီတာ) ခန့်ဖြစ်သောကြောင့် ဖြတ်ကူးခြင်းကို ရှစ်နာရီအတွင်း၊ သို့မဟုတ် တစ်ညတည်းအတွင်း ပြီးမြောက်နိုင်သည်။

သမိုင်းအတွင်း ဘုရားသခင်၏ ဤရွေးနုတ်ကယ်တင်ခြင်းလုပ်ရပ်သည် အမှန်တကယ်ဖြစ်ပျက်ခဲ့ကြောင်း သေချာမှုက အနာဂတ်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့ ကြောက်ရွံ့စရာ မရှိကြောင်း အာမခံပေးသည်။ နောက်ဆုံးအပိုဒ်သည် ခါနာန်ပြည်ကို သိမ်းပိုက်ရာတွင် ရင်ဆိုင်ရမည့် အနာဂတ်ရန်သူများကို အာရုံစိုက်ထားသည်။ ဘုရားသခင်၏ အစွမ်းထက်သော “လက်ရုံး” ကြောင့် သူတို့သည် “ကျောက်တုံးကဲ့သို့ ငြိမ်သက်ကြလိမ့်မည်” (အခန်းငယ် ၁၆)။ ကျွန်ုပ်တို့သည် မဖြစ်နိုင်ဟု ထင်ရသော အခြေအနေများနှင့် ရင်ဆိုင်ရသောအခါ၊ ထောင့်ပိတ်ခံရသကဲ့သို့ ခံစားရပြီး မည်သည့်ဘက်သို့ လှည့်ရမည်ကို မသိသောအခါ “မောရှေ၏သီချင်း” တွင် အားကိုးစရာ အာမခံချက်ကို ရှာဖွေနိုင်သည်။ အကြောင်းမှာ ထိုသီချင်းသည် ဘုရားသခင်၏လူတို့၏ သမိုင်းတွင် ဖြစ်ပျက်ခဲ့သော ကြီးမားသည့်အဖြစ်အပျက်တစ်ခုကို အမှတ်ရစေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့၏ဘဝများတွင် ဘုရားသခင်၏ အတိတ်က ကြားဝင်ဆောင်ရွက်ပေးမှုများက ကိုယ်တော်သည် ကျွန်ုပ်တို့ကို ထမ်းပိုး၍ “ကိုယ်တော်၏အမွေခံတောင်” ပေါ်တွင် စိုက်ပျိုးတော်မူမည်ဖြစ်ကြောင်း အာမခံပေးသည်။ ထိုနေရာတွင် ထာဝရဘုရားသည် အစဉ်အမြဲ စိုးစံတော်မူသည် (အခန်းငယ် ၁၇–၁၈)။ အမျိုးသမီးများလည်း သီချင်းဆိုရာတွင် ပါဝင်ခဲ့ကြသည် (အခန်းငယ် ၂၀–၂၁)။ မိရိအံသည် အမျိုးသမီးများအား ပရောဖက်ပြုဟောပြောခဲ့ပြီး အမျိုးသမီးများကလည်း ကခုန်ခြင်းနှင့် ပတ်သာများဖြင့် တေးသံပြန်လည်သီဆို၍ တုံ့ပြန်ခဲ့ကြသည်။ ကခုန်ခြင်းသည် သန့်ရှင်းသော ဝမ်းမြောက်ခြင်း၏ ဖော်ပြချက်ဖြစ်သည် (ဆာလံ ၁၄၉:၃; ၁၅၀:၄)။ ၎င်းကို ဟေရောဒိအ၏သမီးက ဟေရုဒ်ရှေ့တွင် ကခုန်ခဲ့သော ကာမဂုဏ်ဆန်သည့် ကခုန်ခြင်းနှင့် မရောထွေးသင့်ပေ (မဿဲ ၁၄:၆; မာကု ၆:၂၂)။ ဤသီချင်းသည် နောက်ဆုံးကယ်တင်ခြင်းနေ့တွင် ယေရှုနှင့်အတူ ဖန်ပင်လယ်ပေါ်၌ ရပ်နေကြမည့်သူအားလုံး သီဆိုကြမည့် သီချင်းကို ညွှန်ပြနေသည် (ဗျာဒိတ် ၁၅:၃)။

၁၅:၂၂–၁၈:၂၇

သိနာတောင်သို့ ခရီး

ပင်လယ်နီ၌ ဖာရောဘုရင်၏ စစ်တပ်လက်မှ ဣသရေလလူတို့ လွတ်မြောက်ခြင်းသည် နောက်ဆုံးတွင် သူတို့သည် အီဂျစ်၏ ခြိမ်းခြောက်မှုမှ လွတ်မြောက်ပြီဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ကပ်ဘေးများဖြစ်ပွားပြီးနောက် ဤအဖြစ်အပျက်သည် အီဂျစ်၏ ဘုရားများနှင့် တန်ခိုးအာဏာများအပေါ် ဘုရားသခင်၏ နောက်ဆုံးအောင်ပွဲကို အမှတ်အသားပြုခဲ့သည်။ ဤအချိန်မှစ၍ ဣသရေလသည် မိမိတို့၏ ဘုရင်အဖြစ် ဘုရားသခင်နှင့်အတူ ခရီးဆက်ကြမည်ဖြစ်သည်။ ဤသီအိုကရေစီအုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် ဣသရေလလူတို့သည် ဘုရားသခင်အပေါ် လုံးဝမှီခိုရန်နှင့် ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် လျှောက်လှမ်းရန် သင်ယူစေလိုတော်မူသည်။ သိနာတောင်သို့ ခရီးသည် ထွက်မြောက်ရာ ၁၅ တွင် ဖော်ပြထားသော ခရီးစဉ်အတိုင်း ဖြစ်ပြီး၊ တောလည်ရာ ၃၃ တွင် ပိုမိုအသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။ မောရှေသည် သိနာတောင်/ဟောရပ်တောင်သို့ မရောက်မချင်း စခန်းချခဲ့သည့် နေရာများကို အသေးစိတ် တိတိကျကျ မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့သည်။ အီဂျစ်စာမှတ်တမ်းများအရ ဤကာလအတွင်း အီဂျစ်စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများကို မှတ်တမ်းတင်သော စာရေးသူများသည်လည်း ဤကဲ့သို့သော မှတ်တမ်းတင်ခြင်းနည်းလမ်းကို ကျင့်သုံးခဲ့ကြောင်း အထောက်အထားများ ရှိသည်။ အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ ဤရေအိုအေစစ်များစွာ ပျောက်ကွယ်သွားကြသောကြောင့် ခရီးစဉ်ကို တိတိကျကျ ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ရန် အလွန်ခက်ခဲလာခဲ့သည်။ တစ်ရက်လျှင် သွားလာနိုင်သည့် ခရီးအကွာအဝေးကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားလျှင် သိနာတောင်/ဟောရပ်တောင်သည် သိနာကျွန်းဆွယ်၏ တောင်ပိုင်းဒေသတွင် တည်ရှိခဲ့သည်ဟု ယူဆခြင်းသည် အဖြစ်နိုင်ဆုံးဖြစ်သည် (“ထွက်မြောက်ရာလမ်းကြောင်းနှင့် သိနာတောင်” စာမျက်နှာ ၂၁၂ ကိုကြည့်ပါ)။

၁၅:၂၂–၁၇:၁၆။ ကယ်တင်ခြင်း၏ အံ့ဖွယ်အမှုများ

ဘုရားသခင်သည် သူတို့ကို တောလမ်းမှတစ်ဆင့် ဦးဆောင်ခြင်းဖြင့် ကိုယ်တော်ကို ယုံကြည်ကိုးစားရန် ဣသရေလလူတို့ကို သင်ကြားပေးနေတော်မူသည်။ ပင်လယ်နီသည် ရွှေ့ပြောင်း၍မရနိုင်သော အတားအဆီးကြီးတစ်ခုကဲ့သို့ ထင်ရသော်လည်း သူတို့၏ ယုံကြည်ခြင်းကို စမ်းသပ်ရန် နောက်ထပ် မဖြစ်နိုင်ဟု ထင်ရသော အခြေအနေများကိုလည်း ရင်ဆိုင်ကြရမည်ဖြစ်သည်။ အကြိမ်တိုင်းတွင် ဘုရားသခင်သည် သူတို့၏ လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်တော်မူကြောင်းနှင့် ဖြည့်ဆည်းပေးမည်ဖြစ်ကြောင်း သူတို့အား ပြသတော်မူမည်။

ပထမဦးစွာ ဘုရားသခင်သည် သူတို့အတွက် ရေကို ပေးတော်မူသည် (အခန်းငယ် ၂၂–၂၇)။ ရေရှားပါးသော သဲကန္တာရထဲတွင် လူအများအပြား၊ မြည်းများ၊ နွားများနှင့် သိုးများအတွက် ရေသည် အလွန်အရေးကြီးသည်။ သုံးရက်ကြာပြီးနောက် ရေသည် ကုန်ခန်းလာခဲ့သည်။ စူးအက်မြို့၏ တောင်ဘက်သို့ မိုင် ၄၇ (၇၅ ကီလိုမီတာ) ခန့် ခရီးသွားပြီးနောက် ဣသရေလလူတို့ ရောက်ရှိခဲ့သော ပထမဆုံး ရေအိုအေစစ်သည် ‘Ain Hawdrah ဖြစ်နိုင်သော်လည်း ခရီးစဉ်အတိအကျကိုမူ သေချာမသိရပေ။ ယနေ့တိုင် ထိုနေရာ၏ရေသည် ခါးနေဆဲဖြစ်သည်။ ဤနေရာသည် ထိုနေရာအမှန်ဖြစ်ပါက မောရှေမှတစ်ဆင့် ဘုရားသခင်ပြုတော်မူသော အံ့ဖွယ်အမှုသည် အမြဲတမ်းတည်ရှိနေသည့် အရာမဟုတ်ကြောင်း ဤအချက်က ဖော်ပြသည်။ လူတို့သည် ရေကို မြည်းစမ်းကြည့်သောအခါ မောရှေကို ညည်းတွားကြသည် (အခန်းငယ် ၂၄)။ လူ့သဘာဝ၏ ပုံမှန်အခြေအနေဖြစ်သည်မှာ အံ့သြစရာမဟုတ်ပေ။ ဘုရားသခင်သည် ထိုမတိုင်မီ ၄၈ နာရီပင် မပြည့်သေးခင် ဣသရေလလူတို့ကို ပင်လယ်နီမှ ကယ်တင်တော်မူခဲ့သော်လည်း ပထမဆုံးစမ်းသပ်မှုနှင့် ရင်ဆိုင်ရသောအခါ သူတို့သည် ညည်းတွားခဲ့ကြသည်။ စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းသည်မှာ အခန်းငယ် ၂၅ တွင် ဘုရားသခင်က လူတို့ကို “စမ်းသပ်ခြင်း” ကို ရည်ညွှန်းသော ဟေဗြဲစကားလုံးသည် “လေ့ကျင့်ပေးသည်” ဟုလည်း အဓိပ္ပာယ်ရနိုင်သည် (ကမ္ဘာဦး ၂၂:၁ ၏ မှတ်ချက်များကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ)။ ဆင်းရဲဒုက္ခများအတွင်း တိုးတက်ကြီးထွားရန် အခွင့်အလမ်းရှိသည်။

မောရှေအား သစ်ပင်တစ်ပင်ကို ရှာပြီး ရေထဲသို့ ပစ်ချရန် ညွှန်ကြားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဘုရားသခင်ထံမှ အံ့ဖွယ်အမှုဖြစ်ပြီး သစ်ပင်တစ်ပင်တည်းဖြင့် မပြုလုပ်နိုင်သောအရာကို ဘုရားသခင်က ထိုသစ်ပင်ကို အသုံးပြု၍ ပြုတော်မူခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအတွေ့အကြုံသည် ထာဝရဘုရားကို အမှုဆောင်ခြင်းနှင့် ကျန်းမာခြင်းတို့အကြား ဆက်စပ်မှုကို ဖော်ပြသည်။ ဣသရေလလူတို့သည် ကိုယ်တော်၏ အမြင်တွင် မှန်ကန်သောအရာကို ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ကိုယ်တော်၏ စကားကို နားထောင်ခဲ့ကြမည်ဆိုလျှင် အီဂျစ်လူတို့၌ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော ရောဂါအားလုံးမှ သူတို့ကို ကာကွယ်ပေးမည်ဟု ဘုရားသခင်က ကတိပြုတော်မူသည်။ အကြောင်းမှာ ကိုယ်တော်သည် အနာရောဂါကို ကုသပေးတော်မူသော ဘုရားသခင်ဖြစ်တော်မူသောကြောင့် ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၂၆)။ ဤကတိတော်သည် ပင်တေကျုကျမ်းများရှိ ဥပဒေများတွင် ကျန်းမာရေးအပေါ် အလေးအနက်ထားမှု မည်မျှအရေးကြီးကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ အလားတူကတိတော်ကို ခါနာန်ပြည်နယ်စပ်တွင်လည်း ထပ်မံဖော်ပြထားသည် (တရားဟောရာ ၃၂:၃၉)။

မန္နမုန့်၏ အံ့ဖွယ်အမှု

အချို့သော ကျမ်းစာဝေဖန်သူများက မန္နမုန့်အတွက် သဘာဝအကြောင်းပြချက်တစ်ခုကို အဆိုပြုခဲ့ကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် တမရစ်ပင်မှ ထွက်သော အစေးကဲ့သို့သော အရာဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ သို့သော် မန္နမုန့်ကို ပေးအပ်ခြင်းသည် အမှန်တကယ် ဘုရားသခင်၏ သဘာဝလွန် လုပ်ဆောင်မှုဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြသည့် အထောက်အထားများစွာ ရှိသည်။

(၁) တမရစ်ပင်သည် ဇွန်လနှင့် ဇူလိုင်လများတွင်သာ ထိုအစေးကို ထုတ်ပေးသော်လည်း မန္နမုန့်ကိုမူ နှစ်ပေါင်း ၄၀ တိုင်တိုင် အဆက်မပြတ် ပေးအပ်ခဲ့သည်။

(၂) မန္နမုန့်ပေးအပ်သည့် အချိန်ဇယားသည် ထူးခြားသည်။ တစ်ပတ်လျှင် ၆ ရက် ပေးအပ်ပြီး ၆ ရက်မြောက်နေ့တွင် ပုံမှန်ထက် နှစ်ဆ ရရှိသည်။ ၆ ရက်မြောက်နေ့တွင် ရရှိသော မန္နမုန့်နှစ်ဆသည် ပုပ်သိုးခြင်းမရှိဘဲ ၇ ရက်မြောက်နေ့အထိ ထိန်းသိမ်းထားနိုင်သည်။ အခြားနေ့များတွင်မူ ညအိပ်ချိန်အထိ သိမ်းထားလျှင် မန္နမုန့်သည် ပုပ်သိုးသွားသည်။ ၇ ရက်မြောက်နေ့၊ ဥပုသ်နေ့တွင်မူ မန္နမုန့် မကျလာပေ။ ဤကဲ့သို့ တိကျစွာ အစဉ်လိုက်ဖြစ်ပေါ်သည့် အခြေအနေများသည် အံ့ဖွယ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခုကို ညွှန်ပြသည်။

(၃) မန္နမုန့်လက်ဆောင်သည် အလွန်အရေးကြီးသောကြောင့် မောရှေက အာရုန်အား မန္နမုန့်တစ်အိုးစာကို ပဋိညာဉ်သေတ္တာထဲတွင် ထည့်ထားရန် အမိန့်ပေးခဲ့သည်။

(၄) ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် ပေါလုက မန္နမုန့်ကို သဘာဝလွန်အစားအစာဟု ခေါ်ဆိုထားသည် (၁ ကောရိန္သု ၁၀:၃)။

(၅) ယေရှုသည် ကောင်းကင်မှ ဆင်းသက်လာသော မန္နမုန့်နှင့် မိမိကိုယ်ကို အသက်မုန့်အဖြစ် အံ့ဖွယ်ပေးအပ်တော်မူခြင်းကို နှိုင်းယှဉ်ဖော်ပြခဲ့သည် (ယောဟန် ၆:၃၁–၆၃)။

ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလလူတို့ကို အီဂျစ်လူတို့၏ ကျွန်ခံဘဝမှသာမက အီဂျစ်လူတို့၏ ရောဂါများမှလည်း ကယ်တင်လိုတော်မူသည် (တရားဟောရာ ၇:၁၅; ၂၈:၂၇၊ ၃၅)။ ရှေးခေတ် အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ မမ်မီရုပ်အလောင်းများကို မှုခင်းဆိုင်ရာ လေ့လာစစ်ဆေးမှုများအရ အီဂျစ်လူမှုအသိုင်းအဝိုင်း၏ အထက်တန်းလွှာများသည် ယနေ့ခေတ် ချမ်းသာကြွယ်ဝသူများကို ဒုက္ခပေးနေသော ရောဂါများနှင့် တူညီသော ရောဂါများကို ခံစားခဲ့ကြရကြောင်း သိရသည်။ မကြာသေးမီက Hatshepsut ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ထားသော မမ်မီရုပ်အလောင်းသည် အမှန်ဖြစ်ပါက သူမသည် အသက်အရွယ်ကြီးလာသောအခါ အဝလွန်ခြင်း၊ သွေးကြောများ ပိတ်ဆို့ခြင်းနှင့် ဆီးချိုရောဂါတို့ကို ခံစားခဲ့ရသည်။ ကပ်ဘေးများအတွင်း အီဂျစ်လူတို့နှင့် သူတို့မွေးမြူထားသော တိရစ္ဆာန်များအပေါ် ရောဂါကျရောက်ခဲ့သော်လည်း ဣသရေလလူတို့နှင့် သူတို့၏ တိရစ္ဆာန်များကို ကာကွယ်ပေးခဲ့ခြင်းအားဖြင့် ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏လူတို့ကို ကယ်တင်လိုသော အလိုတော်ကို ယခင်ကတည်းက ပြသခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ ထိုနည်းတူစွာပင် ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလလူတို့၏ အနာဂတ်ကျန်းမာရေးကို မြှင့်တင်ရန် မိမိ၏အစီအစဉ်ကို ဤနေရာတွင် မျှဝေပေးတော်မူသည်။ သူတို့သည် နားထောင်လိုက်နာခဲ့ကြမည်ဆိုလျှင် အမှန်တရားနှင့် ကောင်းကျိုးချမ်းသာခြင်းတွင် ဝိညာဉ်ရေးနှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အလင်းကို တိုင်းနိုင်ငံများထံ ပေးနိုင်ခဲ့ကြမည် (PP ၃၇၈ ကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ)။

ဒုတိယအချက်မှာ ဘုရားသခင်သည် လူတို့အတွက် အစားအစာကို ပေးတော်မူသည် (၁၆:၁–၂၁)။ လူတို့က man hu’ (“ဒါက ဘာလဲ”) ဟု ပြောကြသည်။ ဤစကားသည် ထိုအစားအစာ၏ အမည်ဖြစ်လာသည်—ဟေဗြဲဘာသာတွင် man နှင့် ဂရိဘာသာ ခုနစ်ဆယ်ဘာသာပြန်ကျမ်းနှင့် ဓမ္မသစ်ကျမ်းတွင် manna ဖြစ်လာသည်။ မန္နမုန့်သည် အဖြူရောင် နံနံစေ့နှင့် ဆင်တူပြီး ပျားရည်ကဲ့သို့ အရသာရှိကာ အဖတ်အလွှာများပါရှိပြီး နှင်းခဲကဲ့သို့ နူးညံ့သေးငယ်သည် (၁၆:၁၄၊ ၃၁; တောလည်ရာ ၁၁:၈)။ ၎င်းကို ဂျုံမှုန့်ကဲ့သို့ ကြိတ်နိုင်ပြီး၊ ပြုတ်နိုင်သည်၊ သို့မဟုတ် မုန့်ပြားများ ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ၎င်းကို “ကောင်းကင်၏ စပါး” ဟု မကြာခဏ ဖော်ပြထားသည် (တရားဟောရာ ၈:၃၊ ၁၆; နေဟမိ ၉:၂၀; ဆာလံ ၇၈:၂၄; “မန္နမုန့်၏ အံ့ဖွယ်အမှု” စာမျက်နှာ ၂၁၅ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤအံ့ဖွယ်အမှုအားဖြင့် ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလလူတို့အပြင် အနာဂတ်ယုံကြည်သူများအတွက်ပါ ကတိထားရာပြည်သို့ ခရီးသွားရာတွင် အရေးကြီးသော သင်ခန်းစာများကို ပြသတော်မူသည်။ မိမိသားသမီးများ၏ လိုအပ်ချက်များကို ကိုယ်တော်သိတော်မူသော အကောင်းဆုံးအရာနှင့်အညီ အလျှံပယ် ဖြည့်ဆည်းပေးတော်မူမည်။ လူတို့၏ သဘာဝမှာ ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်သော အလေ့အထများကို တောင့်တ၍ ထိုအလေ့အထများထံ ပြန်လည်သွားလိုခြင်းဖြစ်ပြီး ဣသရေလလူတို့လည်း ထိုအရာနှင့် မခြားနားကြပေ။ ဘုရားသခင်သည် သူတို့၏ ဆန္ဒများကို လိုက်လျောပေးတော်မူသော်လည်း ကိုယ်တော်ကို ယုံကြည်ကိုးစား၍ မှီခိုတတ်ရန် သူတို့ကို လေ့ကျင့်ပေးမည့် ပိုမိုကောင်းမွန်သော အစီအစဉ်ကို အကောင်အထည်ဖော်တော်မူသည်။ အမဲသားပါဝင်သော အီဂျစ်အစားအစာထက် ပိုမိုကောင်းမွန်သော အစားအစာဖြင့် သူတို့၏ ကိုယ်ခန္ဓာအတွက် အာဟာရကို ပေးတော်မူမည်။

တတိယအချက်မှာ ဘုရားသခင်သည် အနားယူခြင်း၏ အရေးကြီးမှုကို ထပ်မံအတည်ပြုတော်မူသည် (၁၆:၂၂–၃၀)။ နေ့စဉ် မန္နမုန့်ပေးအပ်ခြင်းသည် ဣသရေလလူတို့အား သင့်လျော်မှန်ကန်သော ဥပုသ်နေ့ စောင့်ထိန်းခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ လေ့ကျင့်ပေးရန် ဖြစ်သည်။ အပတ်၏ ပထမရက်များတွင် လိုအပ်သမျှကို စုဆောင်းရန် ညွှန်ကြားချက်နှင့် ၆ ရက်မြောက်နေ့တွင် နှစ်ဆပေးအပ်သော အံ့ဖွယ်အမှုတို့သည် သူတို့သည် ကိုယ်တော်၏ torah—“ပညတ်” သို့မဟုတ် “ညွှန်ကြားချက်”—ကို လိုက်နာမည်မလိုက်နာမည် စမ်းသပ်ရန် ပေးအပ်ခြင်းဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၄–၅)။ ဤစာသားသည် ဥပုသ်နေ့ကို ကမ္ဘာကို ဖန်ဆင်းသည့်အချိန်မှစ၍ စောင့်ထိန်းခဲ့ကြောင်းနှင့် သိနာတောင်၌ ပညတ်တရားပေးအပ်စဉ်မှ စတင်ပေါ်ပေါက်လာခြင်း မဟုတ်ကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ဘုရားသခင်၏ ညွှန်ကြားချက်များကို မလိုက်နာသူများ ရှိခဲ့သော်လည်း ဥပုသ်နေ့နှင့် ပတ်သက်သော ကိုယ်တော်၏ အစီအစဉ်သည် မပြောင်းလဲဘဲ သူတို့၏ ခရီးစဉ်တစ်လျှောက်လုံး လိုက်နာရမည့် စံနှုန်းဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်သည် မိမိသားသမီးများ၏ လိုအပ်ချက်နှင့်အညီ ဖြည့်ဆည်းပေးတော်မူသည်။ အနာဂတ်အတွက် စိုးရိမ်ရန် လွယ်ကူသော်လည်း ဘုရားသခင်၏ စောင့်ရှောက်မှုသည် နေ့ရက်တိုင်းအတွက် လုံလောက်ပြီး ကိုယ်တော်အပေါ် အမြဲတမ်းမှီခိုရန် သွန်သင်ပေးသည် (မဿဲ ၆:၁၁)။

စတုတ္ထအချက်မှာ ဘုရားသခင်သည် လူတို့အား မိမိ၏ ကောင်းချီးမင်္ဂလာများကို အောက်မေ့ရန် အလိုတော်ရှိသည် (အခန်းငယ် ၃၁–၃၆)။ မန္နမုန့်ကို ဘုရားသခင်၏ ကယ်တင်ခြင်းကို အမြဲတမ်း အမှတ်ရစေသည့်အရာအဖြစ် သိမ်းဆည်းထားရမည်ဖြစ်ပြီး၊ နောက်လာမည့် မျိုးဆက်များအတွက် သိမ်းဆည်းထားရန် ထာဝရဘုရားရှေ့တော်တွင် ထားရှိရမည် (အခန်းငယ် ၃၃)။