အခန်းကြီး - (၄ - ၅ - ၆ - ၇)

 

၄:၁–၂၄

ယေရုရှလင်အပေါ် ဆန့်ကျင်မှု

ဤအခန်းသည် ပါရှန်းဘုရင်များဖြစ်သော ကုရု (ဘီစီ ၅၅၉–၅၃၀)၊ ဒါရိမင်းကြီး (ဘီစီ ၅၂၂–၄၈၆)၊ ဇေရဇ်မင်း (ဘီစီ ၄၈၆–၄၆၅) နှင့် အာတဇေရဇ်မင်း (ဘီစီ ၄၆၅–၄၂၄) တို့၏ အုပ်စိုးမှုအောက်တွင် လူများကြုံတွေ့ခဲ့ရသော ဆန့်ကျင်မှုကို အချိန်အစီအစဉ်အရ မဟုတ်ဘဲ အနှစ်ချုပ်ဖော်ပြသည်။

၄:၁–၅။ ဆန့်ကျင်မှု၏ ဖွဲ့စည်းပုံ။ အုတ်မြစ်ချပွဲ အောင်ပွဲခံခြင်းမှ ယေရုရှလင်၏ ရန်သူများနှင့် ထိပ်တိုက်တွေ့ခြင်းသို့ ပြောင်းလဲသွားခြင်း (ဧဇရ ၄:၁) သည် အလွန်ပြင်းထန်၍ အံ့သြစရာကောင်းသည်။ ထိုလူများသည် ၃:၃ တွင် ဖော်ပြထားသော ကြောက်ရွံ့စေသူများနှင့် တူညီသူများ ဖြစ်နိုင်ခြေ အလွန်များသည်။ ပဋိပက္ခ၏ အဓိကအကြောင်းမှာ ဗိမာန်တော် ပြန်လည်တည်ဆောက်ရာတွင် ပါဝင်ခြင်း ဖြစ်သည်။

တည်ဆောက်ရေးတွင် ကူညီရန် သူတို့၏ ကမ်းလှမ်းမှုသည် အစပိုင်းတွင် ရက်ရောပုံရနိုင်သည် (၄:၂)။ သို့သော် ရန်သူများပေးသော နောက်ထပ်အချက်အလက်များက ဤရက်ရောပုံရသော ကမ်းလှမ်းမှုကို အခြားအလင်းတစ်ရပ်တွင် မြင်စေသည်။ သူတို့သည် ယုဒလူမျိုးတို့၏ ဘုရားသခင်ကို ရှာဖွေကြပြီး ကိုယ်တော်အား ယဇ်ပူဇော်ခဲ့ကြောင်း ကြေညာခြင်း (အခန်းငယ် ၂) သည် ဤလူများ၏ အထောက်အထားကို နားလည်ရန် ပြတင်းပေါက်တစ်ခု ပေးသည် (အခန်းငယ် ၄)။ ဘုရားသခင်ကို ရှာဖွေခြင်းကို မည်သည့်နေရာတွင်မဆို ပြုလုပ်နိုင်သော်လည်း တရားဝင်ယဇ်ပူဇော်ခြင်းကို ယေရုရှလင်ဗိမာန်တော်၏ ယဇ်ပလ္လင်တွင်သာ ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ထိုပြည်သားများ ပြုလုပ်သော ယဇ်ပူဇော်ခြင်းများသည် ရုပ်တုကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ ယဇ်များ ဖြစ်သည်။ ထိုလူများ၏ မျိုးရိုးသည် ရှမာရိပြည်ကျဆုံးပြီးနောက် အာရှုရိဘုရင် အက်ရှာဒုန်က ထိုပြည်တွင် နေထိုင်ရန် ခေါ်ဆောင်လာသူများထံ ပြန်လည်ဆက်သွယ်နိုင်သည် (၂ ရာဇဝင် ၁၇:၂၄–၄၁)။ ထိုအရာ၏ ရလဒ်မှာ သူတို့၏ အယူမှားဘာသာရေးအယူအဆများကို အစ္စရေး၏ ယုံကြည်ချက်အချို့နှင့် ရောနှောထားသော ယုံကြည်ခြင်းတစ်ရပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ပြန်လာသူများသည် သူတို့၏ ကူညီမှုကို ပယ်ချခဲ့ခြင်းမှာ ထိုလူများ၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို မသေချာသောကြောင့် ဖြစ်နိုင်သော်လည်း ပို၍ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသည့် အကြောင်းမှာ ဤအလုပ်သည် ဘုရားသခင်က ပြန်လာသူများ၏ လက်ထဲသို့ အပ်နှံထားသော အလုပ်ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည် (ဧဇရ ၄:၃)။

ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ လူများ၏ တုံ့ပြန်မှုသည် ပြန်လာသူများ၏ ပြင်းထန်သော တုံ့ပြန်မှုကို အတည်ပြုပုံရသည်။ စိတ်ဓာတ်ကျစေရန်နှင့် ကြောက်ရွံ့စေရန် ရည်ရွယ်ခြင်း (အခန်းငယ် ၄) သည် အပ်နှင့်ထိုးသကဲ့သို့ အဆက်မပြတ် စိတ်အနှောင့်အယှက်ပေးခြင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ခြင်းကို ညွှန်ပြသည်။ ဟေဗြဲစာသားတွင် စာသားအရ “ပြည်သူတို့သည် ယုဒပြည်သူတို့၏ လက်များကို အားလျော့ကျစေခဲ့ကြသည်” ဟု ဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၄)။ အဆက်မပြတ် အနည်းငယ်စီ ဆန့်ကျင်ခြင်းသည် တစ်ခါတည်းကြီးမားသော အတားအဆီးများထက် စိတ်ဓာတ်ကျစေတတ်သည်။ ယေရုရှလင်၏ ဆန့်ကျင်သူများသည် သူတို့ကို ဆန့်ကျင်လုပ်ဆောင်ရန် အကြံပေးများ သို့မဟုတ် အရာရှိများကို ငှားရမ်းခဲ့ကြသည် (အခန်းငယ် ၅)။ ထိုအရာသည် ယနေ့ခေတ်တွင် နိုင်ငံရေးရည်ရွယ်ချက်တစ်ခုကို ရရှိရန် အကြံပေးများ သို့မဟုတ် လော်ဘီသမားများ ငှားရမ်းခြင်းနှင့် ဆင်တူသော စနစ်တကျ ပူးပေါင်းဆန့်ကျင်မှုကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုအသုံးအနှုန်း၏ အာရမိတ်ပုံစံကို ၇:၁၄–၁၅၊ ၂၈ တွင်လည်းကောင်း၊ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် ၈:၂၅ တွင်လည်းကောင်း တွေ့ရသည်။

၄:၆–၂၄။ ဇေရဇ်မင်းနှင့် အာတဇေရဇ်မင်း လက်ထက် ဆန့်ကျင်မှု။ ရန်သူများ၏ စွပ်စွဲချက်၏ သဘောသဘာဝကို ရှင်းလင်းစွာ မဖော်ပြထားပါ။ “ဆန့်ကျင်ခြင်း” အတွက် ဟေဗြဲစကားလုံးသည် ဤနေရာတွင်သာ ပေါ်လာပြီး “စွပ်စွဲသူ၊ ရန်သူ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော စကားလုံးနှင့် ဆက်စပ်သည်။ ထိုစကားလုံးကို အချို့နေရာများတွင် စာတန်၏ ကိုယ်ပိုင်အမည်အဖြစ်လည်း အသုံးပြုသည်။ အာတဇေရဇ်မင်း (ဘီစီ ၄၆၅–၄၂၄) လက်ထက်တွင် ယေရုရှလင်၏ ဆန့်ကျင်မှုသည် ရှမာရိရှိ ပါရှန်းအုပ်ချုပ်ရေး၏ ဒေသခံခေါင်းဆောင်မှုနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ အခန်းငယ် ၇ သည် သန့်ရှင်းသောပြည်နှင့် ပါရှန်းနန်းတော်ကြား ပါရှန်းအင်ပါယာအတွင်း ဖြတ်သန်းသွားလာနေသော အာရမိတ်စာများအတွက် နိဒါန်းနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ အခြေခံတစ်ခုအဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။ ဗိရှလမ်နှင့် သူ၏အဖော်များ ရေးသားသော စာ (အခန်းငယ် ၇) သည် အခန်းငယ် ၈ တွင် ရေဟုမ်နှင့် ရှိမရှဲတို့ ရေးသားသော စာနှင့် တူညီသောစာ ဟုတ်မဟုတ်ကို စာသားက လုံးဝရှင်းလင်းစွာ မပြထားပါ။ တူညီသောစာဖြစ်ပါက အခန်းငယ် ၇ သည် ခေါင်းစဉ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ပြီး ဗိရှလမ်နှင့် သူ၏အဖော်များသည် အရာရှိကြီးများဖြစ်ကြောင်း၊ ရေဟုမ်သည် အမိန့်ပေးအရာရှိဖြစ်ပြီး ရှိမရှဲသည် စာရေးသူ သို့မဟုတ် အတွင်းရေးမှူးဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြနိုင်သည် (အခန်းငယ် ၈)။ မြစ်အနောက်ဘက်ရှိ ပါရှန်းအုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေ၏ ဘုရင်ခံများထဲတွင် ဗေလရှုနုဟု အမည်ရသူများကို ဘီစီ ပဉ္စမရာစု စာရွက်စာတမ်းများတွင် တွေ့ရပြီး ဗိရှလမ်နှင့် အမည်ဆင်တူသည်။ ရေဟုမ်နှင့် ပတ်သက်၍ အသုံးပြုထားသော အာရမိတ်စကားလုံးသည် အချို့ဘာသာပြန်များက အကြံပြုသကဲ့သို့ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ရာထူးကို မဆိုလိုပါ။ အဆင့်မြင့် အရပ်ဘက်အရာရှိကိုလည်း ရည်ညွှန်းနိုင်သည်။

အခန်းငယ် ၈ မှစ၍ ဧဇရ၏ ဘာသာစကားသည် အာရမိတ်သို့ ပြောင်းလဲသွားသည်။ ထိုစာသည် စာပို့သူများ၏ အမည်များ၊ တရားဝင်နှုတ်ဆက်စကားနှင့် အကြောင်းအရာတို့ ပါဝင်သော ရှေးခေတ်စာပုံစံကို လိုက်နာသော်လည်း နောက်ဆုံးနှုတ်ဆက်စကား မပါရှိပါ။ ထိုအချက်သည် သမ္မာကျမ်းစာရေးသူက မူရင်းစာထဲမှ သက်ဆိုင်သော အပိုင်းများကိုသာ ထည့်သွင်းထားကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ အခန်းငယ် ၉ ရှိ လူများ၏ စာရင်းသည် နီယို-အာရှုရိဘုရင် အာရှုရဗန်နိပေါလ်က ရှမာရိပြည်နယ်တွင် ပြန်လည်နေရာချထားခဲ့သော အုပ်စုများကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဤဘုရင်လက်ထက်တွင် ထိုသို့ ပြောင်းရွှေ့နေရာချထားခြင်းကို ကျမ်းစာတွင် ရည်ညွှန်းချက်မရှိသော်လည်း အခြားအာရှုရိဘုရင်များသည် ဤလုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို လိုက်နာခဲ့ကြသည် (၂ ရာဇဝင် ၁၇:၂၄–၄၁)။ ဤဘုရင်ကို ကြီးမြတ်၍ ဂုဏ်သရေရှိသူဟု ဖော်ပြခြင်းသည် ယေရုရှလင်ကို ပုန်ကန်သော မကောင်းသည့်မြို့အဖြစ် ပုံဖော်ထားခြင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ရန် အသုံးပြုသော စကားလုံးဆိုင်ရာ နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်သည် (ဧဇရ ၄:၁၂)။ အခန်းငယ် ၁၁ ရှိ “မိတ္တူ” ဟူသော ခေါင်းစဉ်သည် စာ၏အကြောင်းအရာကိုသာ ညွှန်ပြခြင်း ဖြစ်နိုင်သည် (၄:၂၃၊ ၅:၆၊ ၇:၁၁ တွင်လည်း ထိုအတိုင်း)။

ဧဇရ ၄:၁၂–၁၆ ရှိ စွပ်စွဲချက်များ၏ အဓိကအကြောင်းမှာ ဤသို့ဖြစ်သည်။ ယေရုရှလင်မြို့၏ နံရံများကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ခွင့်ပြုပါက ထိုမြို့သည် မဟာဘုရင်ကို ထပ်မံပုန်ကန်ပြီး ပါရှန်းဘဏ္ဍာတိုက်သို့ အခွန်ပေးရန် ငြင်းဆန်လိမ့်မည်။ ဤသေချာစွာ ဖန်တီးထားသော သတင်းစကားသည် တိုက်ရိုက်သက်သေမပေးဘဲ ပုန်ကန်မှုရှိမည်ဟု သွယ်ဝိုက်ဖော်ပြခဲ့ပြီး လိုချင်သောရလဒ်ကို ရရှိခဲ့သည်။ အာတဇေရဇ်မင်း၏ အုပ်စိုးမှု ပထမနှစ်များ (ဘီစီ ၄၆၅–၄၆၄) တွင် ဘုရင်အသစ်သည် အီဂျစ်ပုန်ကန်မှုနှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရပြီး နောက်ထပ်ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော ပုန်ကန်မှုတစ်ခုကိုပင် ရင်ဆိုင်လိုခြင်းမရှိခဲ့ပါ။ ဘုရင်၏ အဖြေသည် ရေဟုမ်နှင့် ရှိမရှဲတို့ ပေးထားသော အချက်အလက်များအပေါ်သာ မူတည်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ ယေရုရှလင်၏ သမိုင်းကို တော်ဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ရှာဖွေစစ်ဆေးခြင်းလည်း ပါဝင်သည် (အခန်းငယ် ၁၉–၂၀)။ ဤစာသည် အရေးကြီးသည်။ အကြောင်းမှာ အာတဇေရဇ်သည် ဧဇရအား မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် မူလက ခွင့်ပြုထားကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြသောကြောင့် ဖြစ်သည် (ဧဇရ ၉:၂၅ ၏ ပြည့်စုံခြင်းအကြောင်းကို ကြည့်ပါ)။ သို့သော် အလုပ်ကို ရပ်တန့်ရန် တိကျပြတ်သားသော အမိန့်ပေးခဲ့သော်လည်း ဘုရင်က နောက်ထပ်အမိန့်တစ်ခုဖြင့် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်းကို ပြန်စနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၂၁)။ ဤအရာသည် နေဟမိ ၂:၄–၈ ၏ နောက်ပိုင်းဇာတ်ကြောင်းကို ကြိုတင်ညွှန်ပြသည်။

တည်ဆောက်မှုကို ချက်ချင်း ရပ်တန့်စေခဲ့ပြီး ရှမာရိပြည်နယ်အစိုးရက စစ်တပ်အင်အား အသုံးပြု၍ အမိန့်ကို အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သည် (ဧဇရ ၄:၂၃)။ ရေဟုမ်၊ ရှိမရှဲနှင့် သူတို့၏အဖွဲ့သည် ဘုရင်၏အမိန့်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် ယေရုရှလင်သို့ ချက်ချင်းသွားခဲ့ကြသည်။ စစ်တပ်အင်အားအသုံးပြုခြင်းတွင် အမှန်တကယ် ဖျက်ဆီးခြင်းလည်း ပါဝင်နိုင်သည် (နေဟမိ ၁:၃–၄ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ အခန်းငယ် ၂၄ သည် ဒါရိမင်းကြီးလက်ထက် ပဋိပက္ခကို မိတ်ဆက်ပေးပြီး အခန်း ၅ တွင် ဆက်လက်ဖော်ပြမည်ဖြစ်သော်လည်း တစ်ချိန်တည်းတွင် ၄:၁–၅ တွင် ဖော်ပြထားသော ဗိမာန်တော်အပေါ် စိုးရိမ်မှုဆီသို့ ပြန်လည်ဦးတည်စေသည်။

၅:၁–၆:၂၂

ပရောဖက်ပြုချက် ပြည့်စုံခြင်း — ဗိမာန်တော် ပြီးစီးခြင်း

ယေရုရှလင်အပေါ် ဆန့်ကျင်မှုကို နှစ်ပေါင်း ၁၀၀ ခန့် ကာလအတွင်း အကြောင်းအရာအလိုက် စာရင်းပြုထားသော ဧဇရ ၄ ပြီးနောက် စာရေးသူသည် မိမိ၏ အဓိကအာရုံစိုက်ရာဖြစ်သော ဗိမာန်တော် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်းဆီသို့ ပြန်လာသည်။ ဒါရိမင်းကြီး၏ အုပ်စိုးမှု ဒုတိယနှစ် (ဘီစီ ၅၂၀) အထိ ဗိမာန်တော်သည် မပြီးသေးပါ (၄:၂၄ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဤအပိုင်းသည် ထိုအရေးကြီးသော အကြောင်းအရာကို အာရုံစိုက်ပြီး ထာဝရဘုရား၏ ဗိမာန်တော် ပြီးစီးခြင်းဖြင့် နိဂုံးချုပ်သည်။

၅:၁–၂။ ဘုရားသခင်သည် ထပ်မံလှုပ်ရှားနေသည်။ ပြည်နှင်ခံရပြီးနောက် ပရောဖက်ပြုခြင်း မသေဆုံးခဲ့ပါ။ ဘုရားသခင်သည် မိမိလူမျိုးထံ ဆက်လက်စကားပြောနေခဲ့သည်။ ဟဂ္ဂဲနှင့် ဇာခရိ (အခန်းငယ် ၁) တို့သည် ဘုရားသခင်က ခေါ်ထားသောသူများ ဖြစ်ကြသည်။ သူတို့သည် “ဂျူးလူမျိုးတို့အား ပရောဖက်ပြုခဲ့ကြသည်” ဟူသောအချက်သည် သမ္မာကျမ်းစာ၏ ပရောဖက်များ၏ အရေးကြီးသော လုပ်ငန်းတာဝန်ကို အလေးပေးသည်။ သူတို့သည် အနာဂတ်နှင့် ပတ်သက်သော ဘုရားသခင်၏ အမြင်ကို ဆက်သွယ်ပေးခဲ့သော်လည်း များသောအားဖြင့် ထိုအချိန်တွင် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်ကို ထိခိုက်နေသော သီးခြားအခြေအနေများကို ပြောဆိုခဲ့ကြသည်။ ဟဂ္ဂဲ၏ အမှုတော်သည် ဒုတိယဗိမာန်တော်တည်ဆောက်မှုကို ပြီးစီးစေရန် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်ကို လှုံ့ဆော်ရန် အာရုံစိုက်ပြီး ဘီစီ ၅၂၀ တွင် လေးလမပြည့်မီ ကြာမြင့်ခဲ့သည် (ဟဂ္ဂဲ ၁:၁၊ ဘီစီ ၅၂၀ ဩဂုတ် ၂၉ နှင့် ဟဂ္ဂဲ ၂:၁၊ ၁၀၊ ၂၀၊ ဘီစီ ၅၂၀ ဒီဇင်ဘာ ၁၈)။ ဟဂ္ဂဲက ယေဟုဒ်လူအဖွဲ့အစည်းကို ဝေဖန်ခြင်းသည် တည်ဆောက်မှု ရပ်တန့်ခြင်းသည် ပြင်ပဖိအားများကြောင့်သာ မဟုတ်ဘဲ ကိုယ်ကျိုးစီးပွား ဦးစားပေးမှုများကြောင့်လည်း ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည် (ဟဂ္ဂဲ ၁:၄)။ ကိုယ်ကျိုးစီးပွားသည် ဘုရားသခင်၏ ကောင်းချီးများကို ရရှိရန် မဖြစ်နိုင်စေခဲ့သည် (ဟဂ္ဂဲ ၁:၆၊ ၉)။ ပရောဖက်နှစ်ဦးစလုံးသည် ဘုရားသခင်သည် သူတို့ကို “စောင့်ကြည့်နေဆဲ” ဖြစ်ကြောင်း သတိပေးသည် (ဧဇရ ၅:၁)။ ပြင်းထန်သော ရုန်းကန်မှုများကြားတွင် ဘုရားသခင်၏ တည်ရှိနေခြင်းကို အသိအမှတ်ပြုခြင်းသည် မျှော်လင့်ချက်ကို လောင်ကျွမ်းစေတတ်သည်။ ထပ်မံ၍ အမည်များ၏ အစီအစဉ်ဖြစ်သော ဇေရုဗဗေလနှင့် ယေရှုဝါ (အခန်းငယ် ၂) သည် အရပ်ဘက်နှင့် ဘာသာရေးခေါင်းဆောင်မှုတို့ ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ခြင်းကို ဖော်ပြသည် (၂:၂၊ ၃:၈၊ ၄:၃ ကိုကြည့်ပါ)။ ကျမ်းစာသည် ဘုရားသခင်၏ ပရောဖက်များသည် ဗိမာန်တော်တည်ဆောက်ရေးအလုပ်ကို ထောက်ပံ့ခဲ့ကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြသည် (၅:၂)။

၅:၃–၅။ နောက်ထပ်စိန်ခေါ်မှု။ မြစ်အနောက်ဘက် ပါရှန်းဘုရင်ခံ တာတနေးသည် ယေရုရှလင်သို့ လာရောက်သောအခါ ဗိမာန်တော် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်းအတွက် ခွင့်ပြုချက်ရှိမရှိကို စိန်ခေါ်ခဲ့သည် (အခန်းငယ် ၃)။ ပါရှန်းဘုရင်ထံ ပေးပို့သော အစီရင်ခံစာတွင် ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုအတွက် တာဝန်ရှိသူများ၏ အမည်များကို ဖော်ပြထားသည်။ စိုးရိမ်မှုသည် ဗိမာန်တော်နှင့် တစ်စုံတစ်ရာသော အဆောက်အအုံဆိုင်ရာ အရာတစ်ခုကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်သည် (အခန်းငယ် ၃၊ ၉)။ ဤရှားပါးသော အာရမိတ်စကားလုံးကို “နံရံ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော်လည်း ၎င်း၏ တိကျသောအဓိပ္ပာယ်မှာ မသေချာပါ။ အချို့ဘာသာပြန်သူများက “ပစ္စည်း”၊ “သစ်သားအဆောက်အအုံ”၊ “အလှဆင်ပြားများ” သို့မဟုတ် “အမိုးဆောက်လုပ်ရန် စင်” ဟု အကြံပြုကြသည်။ တာတနေး၏ လာရောက်ခြင်းသည် ဒါရိမင်းကြီး၏ အုပ်စိုးမှုအစောပိုင်းတွင် ဖြစ်ခဲ့သည်ကို သတိပြုပါ။ ဒါရိသည် ဂေါမတာဦးဆောင်သော ပုန်ကန်မှုကို မကြာသေးမီက နှိမ်နင်းထားပြီး ကုရု၏ တော်ဝင်မျိုးရိုးမှ မဟုတ်သူဖြစ်သည်။ ဘုရင်အသစ်တစ်ပါး ထီးနန်းတက်သောအခါ အရာရှိများသည် အလွန်သတိထားလေ့ရှိကြသည်။ သို့သော် စာသားက ဖော်ပြသကဲ့သို့ ဘုရားသခင်သည် ဂျူးအကြီးအကဲများကို စောင့်ရှောက်နေခဲ့သည်။ ဤအဖြစ်မှန်သည် ကျမ်းစာတွင် အရေးကြီးသော အကြောင်းအရာတစ်ခုကို အလေးပေးသည်။ ဘုရားသခင်သည် မိမိလူမျိုး၏ အကျိုးစီးပွားကို စောင့်ကြည့်နေသည် (တရားဟောရာ ၁၁:၁၂၊ ယောဘ ၃၆:၇၊ ဆာလံ ၃၂:၈၊ ၃၃:၁၈၊ ၃၄:၁၅)။ စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းသော ဆန့်ကျင်ဘက်တစ်ခုကို တွေ့ရသည်။ တာတနေးနှင့် သူ၏အဖွဲ့သည် ပါရှန်းဘုရင်၏ “မျက်စိ” အဖြစ် လုပ်ဆောင်နေကြသော်လည်း ဘုရားသခင်၏ စောင့်ကြည့်သော “မျက်စိ” နှင့် အုပ်ချုပ်စီမံမှုသည် မိမိလူမျိုးအပေါ်တွင် ရှိနေသည်။

၅:၆–၁၇။ တာတနေး၏ ဒါရိမင်းကြီးထံ စာ။ တာတနေးသည် ပါရှန်းဘုရင်ခံဖြစ်ကြောင်းကို ဘာဗုလုန်စာရွက်စာတမ်းတစ်ခုကလည်း အတည်ပြုပေးသည်။ ထိုစာရွက်စာတမ်းတွင် ဒါရိမင်းကြီး၏ အုပ်စိုးမှုကာလအတွင်း မြစ်အနောက်ဘက်နယ်မြေ၏ ဘုရင်ခံအဖြစ် တာတန်နုဟု အမည်ရသူတစ်ဦးကို ဖော်ပြထားသည်။ စာတွင် ယေရုရှလင်သို့ လာရောက်ခြင်းနှင့် ဂျူးလူမျိုးတို့၏ ဗိမာန်တော်တည်ဆောက်ရေး လုပ်ဆောင်မှုများကို ဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၇–၁၀)။ ထို့နောက် ဂျူးခေါင်းဆောင်များ၏ အကြောင်းပြချက်ကို စာသားအတိုင်း ကိုးကားထားသည် (အခန်းငယ် ၁၁–၁၆)။ အမည်မသိ တည်ဆောက်သူများသည် မိမိတို့ကို “ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး၏ ဘုရားသခင်၏ ကျွန်များ” ဟု ဖော်ပြကြသည် (အခန်းငယ် ၁၁)။ ဤအရာသည် “ကြီးမြတ်သော ဘုရားသခင်” ဟူသော တရားဝင်အသုံးအနှုန်းနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ပုံရသည်။ ပါရှန်းအုပ်ချုပ်ရေးအရာရှိတစ်ဦး၏ ပါးစပ်တွင် ထိုစကားသည် ဤဘုရားသခင်သည် အခြားနတ်ဘုရားများထဲမှ တစ်ပါးသာဖြစ်သည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရနိုင်သည် (၅:၈၊ နေဟမိ ၈:၆၊ ဆာလံ ၉၅:၃၊ တိတု ၂:၁၃ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ သို့သော် ဒံယေလ ၂:၄၅ တွင် “ကြီးမြတ်သော ဘုရားသခင်” ဟူသော စကားသည် အနာဂတ်ကို ကြိုတင်သိမြင်သော ဘုရားသခင်ကို ဖော်ပြသည်။ ထိုစကားသည် ဘုရားသခင်၏ ဖန်ဆင်းခြင်းလုပ်ဆောင်မှုများနှင့်လည်း ဆက်စပ်သည် (ဆာလံ ၉၅:၃–၆)။ ထိုစကားစုကို ပါရှေပိုလစ်ခံတပ်ကျောက်ပြားများတွင်လည်း တွေ့ရသည်။

“အစ္စရေး၏ ကြီးမြတ်သောဘုရင်” (ဧဇရ ၅:၁၁) ဟူသော ရည်ညွှန်းချက်သည် ရှောလမုန်ကို ဆိုလိုသည်။ တည်ဆောက်သူများ၏ တုံ့ပြန်မှုသည် ရှေးခေတ်အရှေ့အနီးဒေသ၏ ထုံးတမ်းစဉ်လာများနှင့် သတ်မှတ်ထားသော သန့်ရှင်းရာနေရာများကို လေးစားခြင်းအပေါ် အခြေခံခဲ့သည်။ အခန်းငယ် ၁၂ တွင် ဘုရားသခင်သည် မိမိလူမျိုးကို နေဗုခဒ်နေဇာ၏ လက်ထဲသို့ အပ်ခဲ့သည်ဟူသော ရည်ညွှန်းချက်သည် ကျမ်းစာ၏ သမိုင်းဆိုင်ရာ အမြင်ကို ကောင်းစွာ သတိပေးသည်။ ဘုရားသခင်သည် လူတို့ကို ရွှေ့လျားစေသည် (၁:၁၊ ၅)၊ ဘုရားသခင်သည် မိမိလူမျိုးကို ရန်သူများ၏ လက်ထဲသို့ အပ်ပေးသည် (ဒံယေလ ၁:၂)၊ ဘုရားသခင်သည် ဘုရင်များနှင့် အင်ပါယာများကို ခန့်အပ်၍ ဖြုတ်ချသည် (ဒံယေလ ၂)။ ထိုဝန်ခံချက်နောက်တွင် ကုရု၏ အမိန့်ကို ရည်ညွှန်းထားသည် (ဧဇရ ၅:၁၃၊ ၁:၂–၄ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ထို့အပြင် ယေရုရှလင်ဗိမာန်တော်၏ ဝတ်ပြုရေးသုံးပစ္စည်းများ ပြန်လည်ပေးအပ်ခြင်းကိုလည်း ရည်ညွှန်းသည် (အခန်းငယ် ၁၄၊ ၁:၇–၁၁ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဗိမာန်တော်ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန်နှင့် ပစ္စည်းများ ပြန်လည်ပေးအပ်ရန် အမိန့်ကို ပါရှန်းဘုရင်၏ စကားအတိုင်း ကိုးကားထားသည် (၅:၁၅)။ ထိုအရာသည် လက်ရှိတည်ဆောက်မှုကို မေဒိ-ပါရှားအင်ပါယာ၏ ကျော်ကြားသော တည်ထောင်သူနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ အခန်းငယ် ၁၆ သည် ဗိမာန်တော်အုတ်မြစ်ချပြီးနောက် တည်ဆောက်မှု ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြောင်း ညွှန်ပြသည်။

အခန်း ၅ ၏ နောက်ဆုံးအခန်းငယ်တွင် “ဘုရင်နှစ်သက်တော်မူလျှင်” ဟူသော စကားစု ပါရှိသည်။ ဤအရာသည် အီဂျစ်နိုင်ငံရှိ အယ်လီဖန်တိုင်နီမှ ရှာဖွေတွေ့ရှိသော ပေစာများတွင်လည်း တွေ့ရသော တရားဝင်အာရမိတ်စာရေးသားခြင်း၏ ပုံမှန်အင်္ဂါရပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဘုရင်၏ ဘဏ္ဍာတိုက်ကို ရှာဖွေခြင်းသည် ပါရှန်းအုပ်ချုပ်ရေး၏ သိရှိပြီးသား လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို ထင်ဟပ်စေသည် (၄:၁၅၊ ၁၉၊ ၆:၁)။ ၆:၁ တွင် မှတ်တမ်းများ (စာသားအရ “စာလိပ်များ”) ကို ရည်ညွှန်းခြင်းက ဘာဗုလုန်ဘဏ္ဍာများ သိမ်းဆည်းထားသည့် နေရာတွင်ပင် စာလိပ်များ ရှိခဲ့ကြောင်း ရှင်းလင်းစေသည်။ ထို့ကြောင့် အချို့ဘာသာပြန်များက ၅:၁၇ ရှိ “ဘဏ္ဍာတိုက်” ကို “တော်ဝင်မှတ်တမ်းတိုက်” ဟု ဘာသာပြန်ကြသည်။

၆:၁–၁၂။ ဒါရိမင်းကြီး၏ အမိန့်။ မှတ်တမ်းများကို ရှာဖွေပြီးနောက် ဒါရိ၏ အရေးကြီးသော အမိန့်ကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။ သို့သော် ပုံမှန်စာ၏ အစိတ်အပိုင်းများဖြစ်သော ခေါင်းစဉ်၊ ပေးပို့သူ၊ လက်ခံသူနှင့် နှုတ်ဆက်စကားတို့ မပါရှိပါ။ ဤအမိန့်သည် တည်ဆောက်သူများ၏ သစ္စာရှိမှု၊ ယုံကြည်ခြင်းနှင့် အပ်နှံမှုကို အတည်ပြုပေးသည်။ အင်အားကြီးသော မေဒိ-ပါရှားဘုရင်တစ်ပါးပင် နောက်ဆုံးတွင် ဤကမ္ဘာတွင် အလွန်စိတ်ဝင်စားမှုရှိသော မမြင်ရသော ဘုရားသခင်က လှုံ့ဆော်အသုံးပြုခံရသည်။ အလွန်ကျယ်ပြန့်စွာ ရှာဖွေပြီးနောက် ကုရု၏ မူရင်းအမိန့်ကို ပါရှန်းအင်ပါယာ၏ မြို့တော်လေးမြို့အနက် တစ်မြို့ဖြစ်သော အာခမေတာ (သို့မဟုတ် အက်ခတာဗာနာ) တွင် တွေ့ရှိခဲ့သည်။ အခြားသုံးမြို့မှာ ဗာဗုလုန်၊ ပါရှေပိုလစ်နှင့် စူစာတို့ ဖြစ်သည်။ အာခမေတာသည် ယနေ့ခေတ် အီရန်နိုင်ငံ ဟာမဒန်မြို့နှင့် ကိုက်ညီသည်။ ပါရှေပိုလစ်မြို့တွင် ပြုလုပ်သော ရှေးဟောင်းသုတေသန လေ့လာမှုများက ဘဏ္ဍာတိုက်နှင့် မှတ်တမ်းတိုက်တို့ကြား ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုကို အတည်ပြုထားသည်။ အာရမိတ်စကားလုံးသည် တရားဝင်စာရွက်စာတမ်းကို ရည်ညွှန်းသော နည်းပညာဆိုင်ရာ ဝေါဟာရဖြစ်သည်။ အခန်းငယ် ၃ မှ ၅ သည် ကုရု၏ အမိန့်ကို အကျဉ်းချုပ်ပုံစံဖြင့် ကိုးကားထားပြီး အသေးစိတ်အချက်အချို့ ထပ်တိုးထားသည်။ ဗိမာန်တော်၏ အလျားကို မဖော်ပြထားသောကြောင့် ၎င်း၏ တိကျသောအရွယ်အစားကို သတ်မှတ်ရန် ခက်ခဲသည်။ ဤဗိမာန်တော်သည် အရည်အသွေးအရ သေးငယ်ပြီး နိမ့်ကျသည်ဟု ဆိုနိုင်သဖြင့် အလျား ၆၀ တောင်ဟူသော ရည်ညွှန်းချက် (၁ ရာဇဝင် ၆:၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ) သည် စာရေးသူကူးရေးရာတွင် မှားယွင်းမှုဖြစ်နိုင်သည်။

ဗိမာန်တော်တည်ဆောက်ရေး ကုန်ကျစရိတ်နှင့် ပတ်သက်သော ထပ်ဆောင်းအချက်အလက်ကို သတိပြုပါ (ဧဇရ ၆:၄)။ ထိုကုန်ကျစရိတ်ကို ဘုရင်၏ ဘဏ္ဍာတိုက်မှ ပေးရမည်ဖြစ်သည်။ ၆:၈ တွင် ထိုငွေကို ပြည်နယ်အခွန်များမှ ပေးရမည်ဟု ရှင်းလင်းထားသည်။ ထိုအမိန့်သည် ယဇ်ပူဇော်ခဲ့သော နေရာဖြစ်သော ဗိမာန်တော် ပြန်လည်တည်ဆောက်သည့် ရိုးရာနေရာ၏ အရေးပါမှုကို အလေးပေးနေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည် (အခန်းငယ် ၃)။ သို့သော် အချို့ဘာသာပြန်များက အာရမိတ်စာသားကို ယဇ်ပူဇော်ခြင်းသည် ဗိမာန်တော်၏ အဓိကလုပ်ဆောင်ချက်ဖြစ်ကြောင်း အလေးပေးသည့်ပုံစံဖြင့် ဘာသာပြန်ကြသည်။

တော်ဝင်ညွှန်ကြားချက်များ (အခန်းငယ် ၆–၁၂) ကို တာတနေးနှင့် သူ၏အဖွဲ့ထံ တိုက်ရိုက်ပေးပို့ထားပြီး ပုံမှန် “ယခုထို့ကြောင့်” ဟူသော စကားဖြင့် အပိုင်းအသစ်ကို စတင်ထားသည်။ ဒါရိမင်းကြီးသည် ယခင်တော်ဝင်အမိန့်ကို အတည်ပြုခဲ့ပြီး နိုင်ငံရေးဆက်စပ်မှုရှိသကဲ့သို့ ဖြစ်စေသည်။ အမှန်တကယ်တွင် သူသည် ကုရု၏ ဆက်ခံသူဖြစ်သော်လည်း ကုရု၏ မျိုးရိုးမှ မဟုတ်ပါ။ ထို့အပြင် ဆောက်လုပ်ရေးကုန်ကျစရိတ်နှင့် နေ့စဉ်ယဇ်ပူဇော်မှုများအတွက် ကုန်ကျစရိတ်ကိုလည်း ရှင်းလင်းထားသည် (အခန်းငယ် ၈–၁၀)။ မေဒိ-ပါရှားအင်ပါယာခေတ်တွင် ဒေသခံဘာသာရေးအဖွဲ့များကို တော်ဝင်ထောက်ပံ့မှု ပေးခဲ့ခြင်းကို သက်သေအထောက်အထားများစွာတွင် တွေ့ရသည်။ မြို့တစ်မြို့ သို့မဟုတ် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင်များအတွက် ဆုတောင်းရန် ယေရမိ ၂၉:၇ တွင် ရည်ညွှန်းထားခြင်းကိုလည်း ဤအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် နားလည်နိုင်သည် (ဧဇရ ၆:၁၀)။ ဤအပိုင်း၏ နောက်ဆုံးအခန်းငယ်များ (၁၁–၁၂) သည် အမိန့်ကို ဆန့်ကျင်သူများအပေါ် ကျရောက်မည့် ကြောက်မက်ဖွယ် အကျိုးဆက်များကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြသည် (ဒံယေလ ၂:၅၊ ၃:၂၉ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ တာတနေးနှင့် သူ၏အဖွဲ့အား ဗိမာန်တော်နှင့် ဝေးဝေးနေရန် အမိန့်ပေးခြင်း (ဧဇရ ၆:၆) သည် ဤစီမံကိန်း၏ တာဝန်ကို ယုဒဘုရင်ခံနှင့် အကြီးအကဲများထံ လွှဲပြောင်းပေးထားကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ သတ်မှတ်သည် (အခန်းငယ် ၇)။

၆:၁၃–၂၂။ ဗိမာန်တော် ပြီးစီးခြင်း။ ဘုရင်ခံ၏ တုံ့ပြန်မှုသည် ချက်ချင်းဖြစ်သည်။ ဝီရိယရှိစွာ လုပ်ဆောင်ခြင်း (အခန်းငယ် ၁၃) နှင့် အမိန့်များကို လိုက်နာခြင်း၏ အကြောင်းအရာသည် ဧဇရ၏ အာရမိတ်အပိုင်းတွင် ထပ်ခါတလဲလဲ ပေါ်လာပြီး တရားဝင်ဆက်သွယ်ရေးတွင်လည်း မကြာခဏ တွေ့ရသည် (၅:၈၊ ၆:၈၊ ၁၂၊ ၇:၁၇၊ ၂၁၊ ၂၆)။ ထိုစကားများသည် အမိန့်ကို နာခံ၍ အချိန်မီ တုံ့ပြန်ခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ တည်ဆောက်ရေးတိုးတက်မှု၏ ဖော်ပြချက်ကို ဂျူးအကြီးအကဲများကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြင့် စတင်ထားသည် (၆:၁၄)။ ထိုရည်ညွှန်းချက်သည် ဟဂ္ဂဲနှင့် ဇာခရိ ပရောဖက်များနှင့် ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ခဲ့သော ခေါင်းဆောင်အုပ်စု၏ အရေးပါမှုကို စာဖတ်သူများအား သတိရစေသည်။ သူတို့သည် ပါရှန်းဘုရင်များထက် ဘုရားသခင်ကို ဦးစားပေးဂုဏ်ပြုခဲ့ကြသည်။ အခန်းငယ် ၁၄ ရှိ အမိန့်များ၏ အစီအစဉ်က ထိုအချက်ကို ဖော်ပြသည်။ ဘုရင်ဒါရိ၏ အုပ်စိုးမှု ခြောက်နှစ်မြောက်တွင် (ခန့်မှန်းအားဖြင့် ဘီစီ ၅၁၅ မတ်လ) ဗိမာန်တော်တည်ဆောက်မှု ပြီးစီးခဲ့သည်။

ဗိမာန်တော် ပြီးစီးခြင်းကို အစ္စရေးလူမျိုးတို့က ပျော်ရွှင်စွာ အောင်ပွဲခံခဲ့ကြသည် (ဧဇရ ၆:၁၆–၁၈)။ အခမ်းအနားတွင် ယဇ်ပူဇော်မှုများ ပါဝင်သည်။ အပြစ်ဖြေရာယဇ်အတွက် အစ္စရေးမျိုးနွယ် ၁၂ မျိုးအတွက် ဆိတ်ထီး ၁၂ ကောင်ကို အလေးပေးဖော်ပြခြင်း (အခန်းငယ် ၁၇) သည် ပြန်လာသူအများစုသည် ယုဒနှင့် ဗင်္ယာမိန်မျိုးနွယ်မှ ဖြစ်သော်လည်း ဤအရာသည် ဘုရားသခင်၏ အစ္စရေးလူမျိုးဖြစ်ကြောင်း အလေးပေးသည်။ ဗိမာန်တော်သည် ထာဝရဘုရား၏ နေထိုင်ရာနှင့် အစ္စရေးအတွက် သန့်ရှင်းခြင်းနှင့် အသက်တာ၏ ဗဟိုဖြစ်သည်။ ထိုနေရာတွင် ဆောင်ရွက်သော အမှုတော်သည် မေရှိယ၏ ယဇ်ပုရောဟိတ်မင်းအမှုတော်ကို ကြိုတင်ညွှန်ပြပြီး ထိုသို့အားဖြင့် ဗိမာန်တော်သည် မျှော်လင့်ချက်၏ ဗဟိုဖြစ်လာသည်။ ပသခါပွဲကို အောင်ပွဲခံခြင်းသည် အီဂျစ်ပြည်မှ လွတ်မြောက်ပြီးနောက် အစ္စရေးတို့၏ ပထမဆုံးပသခါပွဲကို သတိရစေသည်။ ထို့နောက် ဘာဗုလုန်မှ လွတ်မြောက်ပြီး ဗိမာန်တော် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း ပြီးစီးသောအခါ လူများသည် ပသခါပွဲကို ကျင်းပခဲ့ကြသည်။

ကျမ်းစာသည် လေဝိသားများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကို သန့်ရှင်းစေ၍ အခမ်းအနားအရ သန့်ရှင်းကြောင်း အလေးပေးသည် (ဧဇရ ၆:၂၀)။ အခမ်းအနားအရ သန့်ရှင်းခြင်းသည် လူမျိုးများ၏ “တုမ်အာ” — “မသန့်ရှင်းခြင်း” သို့မဟုတ် “ညစ်ညမ်းခြင်း” — နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည် (အခန်းငယ် ၂၁)။ ဤစကားလုံးကို ဝတ်ပြုရေးဆိုင်ရာ အခြေအနေများတွင် ထပ်ခါတလဲလဲ အသုံးပြုပြီး သန့်ရှင်းသော ဘုရားသခင်ထံ မတင်ပြနိုင်သော တိရစ္ဆာန်များ သို့မဟုတ် လူများကို ရည်ညွှန်းသည် (ဥပမာ ဝတ်ပြုရာ ၅:၃၊ ၇:၂၀၊ ၁၄:၁၉)။ အခမ်းအနားဆိုင်ရာ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ခြင်းသည် အရေးကြီးသော ဘာသာရေးပွဲများနှင့် မကြာခဏ ဆက်စပ်ပြီး (နေဟမိ ၁၂:၃၀ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ) အဝတ်အစားနှင့် လူတို့ကို ဆေးကြောခြင်း၊ ရေဖြင့် ပက်ဖြန်းခြင်း၊ အထူးယဇ်ပူဇော်ခြင်းများနှင့် လိင်ဆက်ဆံခြင်းမှ ခေတ္တရှောင်ကြဉ်ခြင်းတို့ ပါဝင်နိုင်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၉:၁၀၊ ၁၄–၁၅၊ ဝတ်ပြုရာ ၁၆:၂၈၊ ၂၂:၄–၇၊ တောလည်ရာ ၈:၅–၈)။ ပသခါပွဲကို ပထမလ၏ ၁၄ ရက်မြောက်နေ့တွင် ကျင်းပခဲ့သည် (ဧဇရ ၆:၁၉)။ ဤအရာသည် ပင်တေတိတ်ကျမ်း၏ သတ်မှတ်ချက်များနှင့် ကိုက်ညီသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၂:၁–၆)။

ဧဇရ ၆:၂၁ သည် ပြည်နှင်ခံရာမှ ပြန်လာသူများနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ လူမျိုးများ၏ မသန့်ရှင်းမှုမှ ခွဲထွက်သူများကြား မိတ်သဟာယကို အလေးပေးသည်။ အစ္စရေး၏ ဘုရားသခင် ထာဝရဘုရားကို အမှန်တကယ် ရှာဖွေသူများသည် အစ္စရေးအသစ်တွင် ကြိုဆိုခံရကြသည်။ ဤအရာသည် မူလပသခါပွဲကို ထပ်မံထင်ဟပ်စေသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၂:၄၄၊ ၄၈ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ရိုးသားသော နှလုံးသားစစ်ဆေးခြင်းနှင့် အပ်နှံမှုသည် လူမျိုးရေးနယ်နိမိတ်များကို ကျော်လွန်သည်။ တဆေးမဲ့မုန့်ပွဲတော်ကို ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြင့် ဖော်ပြပြီး ဤအကြောင်းအရာသည် ဧဇရနှင့် နေဟမိတွင် မကြာခဏ တွေ့ရသည် (ဥပမာ ဧဇရ ၃:၁၂–၁၃၊ နေဟမိ ၈:၁၂၊ ၁၂:၄၃)။

ပါရှန်းဘုရင်အစား “အာရှုရိဘုရင်” ကို ရုတ်တရက် ရည်ညွှန်းထားခြင်း (ဧဇရ ၆:၂၂) တွင် ရည်ရွယ်ချက်ရှိသော စာပေဖွဲ့စည်းမှုဆိုင်ရာ အဓိပ္ပာယ်ရှိသည်။ ၎င်းသည် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်၏ ထင်ရှားသော ရန်သူကို ရည်ညွှန်းသည် (ဧဇရ ၄:၂၊ နေဟမိ ၉:၃၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ အာရှုရိတို့သည် အစ္စရေးနှင့် ယုဒတို့ကို ပထမဆုံး ပြည်နှင်ခဲ့ကြပြီး ထို့နောက် ဗာဗုလုန်နှင့် မေဒိ-ပါရှားတို့က အင်ပါယာကို “အမွေဆက်ခံ”ကာ မကြာခဏ ပိုမိုကြီးမားစေခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် ဘုရားသခင်သည် အစ္စရေး၏ ရန်သူ၏ ပုံစံဖြစ်သော ထိုဘုရင်၏ အတွေးအခေါ်ကို ပြောင်းလဲစေခဲ့သည် (စာသားအရ “နှလုံးသားကို လှည့်စေသည်”)။ ထို့ကြောင့် အာရှုရိကို ရည်ညွှန်းခြင်းသည် စာရေးသူကူးရေးရာတွင် မှားယွင်းခြင်း သို့မဟုတ် သမိုင်းဆိုင်ရာ အမှားအယွင်း မဟုတ်ပါ။ အစ္စရေး၏ အဆုံးအစပြုရာဖြစ်ခဲ့သော အရာကို ဘုရားသခင်က အံ့ဖွယ်နည်းဖြင့် အစအသစ်အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့ကြောင်း အလေးပေးသော ဥပမာစကားဖြစ်သည်။

၇:၁–၁၀:၄၄

ဧဇရ၏ ဦးဆောင်မှုအောက် ဒုတိယအကြိမ် ပြန်လာခြင်းနှင့် ဧဇရ၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ

ဧဇရ ၇:၁–၁၀:၄၄ တွင် နောက်ဆုံး၌ ဤကျမ်းစာအုပ်၏ အမည်အဖြစ် အသုံးပြုထားသော ဇာတ်ကောင် ဧဇရကို မိတ်ဆက်ပေးသည်။ ရှေရှဗာဇာ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် ပထမအကြိမ် ပြန်လာခြင်းနှင့် ဗိမာန်တော် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း၏ သမိုင်းနောက်ခံကို ဖော်ပြပြီးနောက် စာသားသည် လူများကို “ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း” အကြောင်းကို ဆက်လက်ဆွေးနွေးသည်။ ဧဇရ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် ဒုတိယအကြိမ် ပြန်လာခြင်းသည် အုတ်၊ ကျောက်နှင့် အဆောက်အအုံများအပေါ် အဓိကထားခြင်း မဟုတ်ဘဲ ယေရုရှလင်နှင့် ယေဟုဒ်တွင် နေထိုင်သော ကျန်ကြွင်းသူများ၏ အရည်အသွေးကို အဓိကထားခြင်း ဖြစ်သည်။

၇:၁–၈:၃၆

အိမ်သို့ ထပ်မံပြန်လာခြင်း

ဤအပိုင်းသည် ဧဇရနှင့် သူ၏ မစ်ရှင်ကို မိတ်ဆက်ပေးသည် (၇:၁–၈:၃၆)။ သို့သော် အလေးပေးထားသည့်အရာမှာ လူများကို ကတိထားရာပြည်သို့ ပြန်လည်ပို့ဆောင်၍ ချမ်းသာအောင် ပြုလုပ်ပေးသော ဘုရားသခင်၏ တန်ခိုးဖြစ်သည်။ ထို့နောက် လူများကို အပ်နှံသန့်ရှင်းစေခြင်းနှင့် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်စေခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည် (၉:၁–၁၀:၄၄)။

၇:၁–၁၀။ ဧဇရ ယေရုရှလင်သို့ ရောက်လာခြင်း။ ၆:၂၂ နှင့် ၇:၁ ကြားတွင် နှစ်ပေါင်း ၆၀ နီးပါး ကွာခြားသည်။ အာတဇေရဇ်မင်း၏ အုပ်စိုးမှု ခုနစ်နှစ်မြောက် ပဉ္စမလ (အခန်းငယ် ၈) သည် ဘီစီ ၄၅၇ နှင့် ကိုက်ညီသည်။ သို့သော် ဤအပိုင်းသည် အချိန်နှင့် မစတင်ဘဲ လူတစ်ဦးနှင့် စတင်သည်။ ဧဇရ၏ မျိုးရိုးကို မျိုးဆက် ၁၆ ဆက်အထိ အသေးစိတ် ဖော်ပြပြီး နောက်ဆုံးတွင် အကြီးမြတ်ဆုံး ယဇ်ပုရောဟိတ် အာရုန်ထံသို့ ရောက်ရှိသည် (အခန်းငယ် ၅)။ ၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၆:၃–၁၅ ရှိ အာရုန်၏ မျိုးရိုးစာရင်းတွင် အမည် ၆ ခု ထပ်မံပါဝင်သောကြောင့် ဧဇရသည် ထိုစာရင်း၏ အတိုချုံးပုံစံကို အသုံးပြုခဲ့သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ဤစာရင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဧဇရ၏ ယဇ်ပုရောဟိတ်ဆိုင်ရာ အရည်အချင်းကို သံသယမရှိအောင် သတ်မှတ်ရန် ဖြစ်သည်။ ဒုတိယအကြိမ် ပြန်လာခြင်းတွင် ယဇ်ပုရောဟိတ်ခေါင်းဆောင်မှု ပါဝင်ခြင်းသည် ပြည်နှင်ခံရပြီးနောက် ကာလတွင် ဘာသာရေးခေါင်းဆောင်မှု၏ ပိုမိုအရေးကြီးလာသော အခန်းကဏ္ဍကို ဖော်ပြသည်။

ဧဇရကို “မောရှေ၏ ပညတ္တိကျမ်းကို ကျွမ်းကျင်စွာ သင်ကြားပေးသော စာရေးသူ” အဖြစ် ဖော်ပြသည် (ဧဇရ ၇:၆)။ ကျွမ်းကျင်သော ဆရာ သို့မဟုတ် စာရေးသူကို ရည်ညွှန်းသော ဟေဗြဲစကားစုကို ဆာလံ ၄၅:၁ တွင်လည်း တွေ့ရသည်။ ဘုရင်က ဧဇရ၏ တောင်းဆိုချက်ကို ခွင့်ပြုခဲ့သည်ဟူသော ရည်ညွှန်းချက်သည် ဧဇရသည် ပါရှန်းနန်းတော်တွင် သြဇာအနည်းငယ်ရှိခဲ့နိုင်ကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ သို့သော် အရေးအကြီးဆုံးမှာ သူ၏ဘုရားသခင် ထာဝရဘုရား၏ လက်တော်သည် သူ့အပေါ်တွင် ရှိနေခြင်းဖြစ်သည် (ဧဇရ ၇:၆)။ မောရှေ၏ ပညတ္တိကျမ်းကို ရည်ညွှန်းခြင်းသည် ဧဇရ၏ ထူးခြားသော လူမျိုးတော်တစ်ရပ်ကို တည်ထောင်ပေးရမည့် အခန်းကဏ္ဍကို အလေးပေးသည်။ ဘုရားသခင်၏ “လက်တော်” ကို ရည်ညွှန်းခြင်း (အခန်းငယ် ၉ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ) သည် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်အပေါ် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှုကို အလေးပေးသည်။

အာတဇေရဇ်မင်း၏ ခုနစ်နှစ်မြောက်တွင် (ဘီစီ ၄၅၇) လေးလကြာ ခရီးကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ဧဇရသည် တစ်ဦးတည်း မသွားခဲ့သော်လည်း အရေအတွက်အတိအကျ မဖော်ပြထားပါ။ သို့သော် ကျမ်းစာသည် ဧဇရနှင့်အတူ လိုက်ပါလာသော ဘာသာရေးဝန်ထမ်းများကို အဓိကဖော်ပြထားသည် (အခန်းငယ် ၇)။ အခန်းငယ် ၁၀ ကို မိတ်ဆက်ပေးသော ရှင်းလင်းချက်သည် ဘုရားသခင်၏ ကောင်းချီးများကို ဧဇရ၏ ထာဝရဘုရား၏ ပညတ္တိကျမ်းကို လေ့လာရန် (စာသားအရ “ရှာဖွေရန်”)၊ ထိုပညတ်ချက်များနှင့် စည်းမျဉ်းများကို လိုက်နာရန်နှင့် သင်ကြားပေးရန် ဆန္ဒနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် “ရှာဖွေသည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော စကားလုံးကို ပညတ္တိကျမ်းနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည့် တစ်ခုတည်းသောနေရာမှာ ဤနေရာဖြစ်သည်။ သို့သော် ဘုရားသခင်ကို ရှာဖွေခြင်းနှင့် ပတ်သက်သော ရည်ညွှန်းချက်များစွာ ရှိသည် (ဥပမာ ဧဇရ ၄:၂၊ ၆:၂၁၊ တရားဟောရာ ၄:၂၉၊ ဟေရှာယ ၅၅:၆၊ ဟောရှေ ၁၀:၁၂)။ ဟေရှာယ ၃၄:၁၆ သည် ထာဝရဘုရား၏ စာအုပ် (စာသားအရ “စာလိပ်”) မှ ရှာဖွေရန် ဖိတ်ခေါ်သည် (တမန်တော် ၁၇:၁၁ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ပြောင်းလဲမှုနှင့် အကူးအပြောင်းကာလများတွင် ဘုရားသခင်၏ ထုတ်ဖော်ပြသထားသော အလိုတော်ဖြစ်သော ကျမ်းစာ၏ အရေးပါမှုသည် ပိုမိုတိုးပွားလာခဲ့သည်။ ကျမ်းစာ၏ ဘုရားသခင်ကို တွေ့ဆုံလိုပါက ကိုယ်တော်၏ ထုတ်ဖော်ပြသထားသော နှုတ်ကပတ်တော်နှင့် အချိန်ပေးရန် လိုအပ်သည်။

၇:၁၁–၂၈။ ဧဇရ ပြန်လာခြင်းနှင့် မစ်ရှင်ကို ခွင့်ပြုသော အာတဇေရဇ်မင်း၏ အမိန့်။ ဧဇရတွင် အဓိကအချက်နှစ်ရပ်ပါဝင်သော တော်ဝင်အမိန့်၏ မိတ္တူကို ထည့်သွင်းထားသည်။ ပထမအချက်မှာ ဧဇရ ပြန်လာရန် ခွင့်ပြုခြင်း (၇:၁၂–၁၆)၊ ဒုတိယအချက်မှာ ယေရုရှလင်နှင့် ပါရှန်းယေဟုဒ်ပြည်နယ်တွင် ဧဇရ၏ ကြီးကြပ်အုပ်ချုပ်မှု အခန်းကဏ္ဍကို အတည်ပြုခြင်း (၇:၁၇–၂၆) ဖြစ်သည်။ ထိုစာမိတ္တူကို ဘုရင်က တမန်ထံ ပေးခဲ့သည် (၇:၁၁)။ ဧဇရ၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး ကြိုးပမ်းမှုနှင့်အညီ ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တော်များနှင့် ဥပဒေများကို ကျွမ်းကျင်ခြင်းကို အလေးပေးထားသည်။ ဤအရာများသည် ကျမ်းစာကို အတိုချုံးရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်သည်။ အာရမိတ်ဘာသာဖြင့် ရေးသားထားသော စာတွင် စာပေးပို့သူ၏ အမည်၊ ရာထူးနှင့် ပုံမှန်နှုတ်ဆက်စကား ပါရှိသည်။ တော်ဝင်အမိန့်ကို ဖြန့်ဝေရန်နှင့် လိုက်နာရန် နောက်ဆုံးတိုက်တွန်းချက်တွင် ပုံမှန်ပြစ်ဒဏ်သတ်မှတ်ချက်လည်း ပါဝင်သည် (၇:၂၅–၂၆၊ ၆:၁၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။

အာတဇေရဇ်မင်း၏ အမိန့်၏ အစပိုင်းစာကြောင်းများသည် ကုရု၏ ပထမအမိန့်နှင့် ဆင်တူပြီး အရေးကြီးသော သမိုင်းဆိုင်ရာ အခြေခံတစ်ခုကို ပေးသည်။ ပြန်လာရန် ဆန္ဒရှိသူများထဲတွင် ယဇ်ပုရောဟိတ်များနှင့် လေဝိသားများကို အထူးဖော်ပြထားသည် (၇:၁၃)။ သမိုင်းဆိုင်ရာ သက်သေအထောက်အထားများအရ ပထမနှင့် ဒုတိယအကြိမ် ပြန်လာခြင်းများနောက်ပိုင်းတွင်ပင် ဂျူးလူမျိုးအများစုသည် ဘာဗုလုန်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ဆက်လက်နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ အကြံပေး ၇ ဦး (၇:၁၄) ကို ဧသတာ ၁:၁၄ နှင့် ကျမ်းစာပြင်ပ စာပေများတွင်လည်း တွေ့ရပြီး ဘီစီ ပဉ္စမရာစု ပါရှန်းနန်းတော်၏ အခြေအနေမှန်များကို ထင်ဟပ်ပုံရသည်။ ဧဇရသည် ယုဒနှင့် ယေရုရှလင်နှင့် ပတ်သက်၍ “ရှာဖွေရန်” သို့မဟုတ် “စစ်ဆေးရန်” စေလွှတ်ခံရသည် (ဧဇရ ၇:၁၄)။ အချို့ဘာသာပြန်သူများက ထိုစကားကို အကဲဖြတ်ခြင်း သို့မဟုတ် ကြီးကြပ်ခြင်းဟု ဘာသာပြန်ကြသည်။ ၎င်းသည် ဘာသာစကားအရ ဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ အကြောင်းအရာတစ်ခုလုံးနှင့်လည်း ပို၍ ကိုက်ညီသည်။ ဧဇရ၏ ကြီးကြပ်ရေးအခန်းကဏ္ဍသည် သူ၏လက်ထဲရှိ ဘုရားသခင်၏ ပညတ္တိကျမ်းအပေါ် အခြေခံထားသည်။ ဤစကားစုနှစ်ခုစလုံး၏ အဓိပ္ပာယ်ကို ထိုအခြေအနေတွင် နားလည်ခြင်းက ပို၍ သင့်လျော်သည်။ ဧဇရ၏ မစ်ရှင်၏ အရေးကြီးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုမှာ ယေရုရှလင်ရှိ ဂျူးလူမျိုးများသည် မောရှေ၏ ပညတ္တိကျမ်းနှင့်အညီ အသက်ရှင်နေကြောင်း သတ်မှတ်ရန် ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ပါရှန်းနန်းတော်မှ ဗိမာန်တော်အတွက် ပေးအပ်သော ငွေကြေးလှူဒါန်းမှုကိုလည်း ပို့ဆောင်ရမည် (အခန်းငယ် ၁၅–၁၆)။

အာတဇေရဇ်မင်းသည် ဧဇရ၏ ဘုရားသခင်ကို ဒေသခံနတ်ဘုရားတစ်ပါးအဖြစ်သာ ယူဆပုံရသည်။ “အဘယ်သူ၏နေထိုင်ရာသည် ယေရုရှလင်တွင် ရှိသည်” ဟူသော စကားသည် ထိုအချက်ကို အကြံပြုသည် (အခန်းငယ် ၁၅)။ “ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး၏ ဘုရားသခင်” ဟူသော ရည်ညွှန်းချက် (၅:၁၁) သည် ဒေသခံနတ်ဘုရားများအားလုံးထက် မြင့်မြတ်သော ထာဝရဘုရား၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို အလေးပေး၍ ဂျူးတို့၏ အလုံးစုံသော ဘုရားသခင်အပေါ် နားလည်မှုကို ဖော်ပြသည်။ သို့သော် ထိုအရာသည် ဘုရင်၏ ကိုယ်ပိုင်ယုံကြည်ချက်ကို ဖော်ပြခြင်း မဖြစ်နိုင်ပါ။ ဧဇရ ၇:၁၇ တွင် တော်ဝင်ငွေဖြင့် ဗိမာန်တော်အတွက် ယဇ်ပူဇော်ရန် တိရစ္ဆာန်များ ဝယ်ယူနိုင်ကြောင်း ခွင့်ပြုထားသည်။ သို့သော် အခန်းငယ် ၁၈ တွင် ဧဇရအတွက် ငွေကြေးသုံးစွဲမှု လွတ်လပ်ခွင့် အတော်အတန်ရှိကြောင်း ဖော်ပြပြီး အချို့အရင်းအမြစ်များကို နောက်ပိုင်းတွင် မြို့နံရံ ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် အသုံးပြုနိုင်ခြေကို ဖွင့်ထားသည်။

ဒံယေလ ၉:၂၅ ၏ ပြည့်စုံခြင်းအဖြစ် အာတဇေရဇ်မင်း၏ အမိန့်

ဒံယေလ ၉:၂၅ တွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသော အနှစ်ခုနစ်ဆယ်အပတ် ပရောဖက်ပြုချက်၏ ပြည့်စုံခြင်းသည် မေဒိ-ပါရှားအင်ပါယာကာလတွင် စတင်ရမည်ဖြစ်ပြီး ယေရုရှလင်မြို့ကို ပြန်လည်ထူထောင်၍ ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် အမိန့်တစ်ရပ်ဖြင့် အစပြုရမည်ဖြစ်သည် (ဒံယေလ ၉ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤပရောဖက်ပြုချက်သည် ဧဇရ ၇ တွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသော အာတဇေရဇ်မင်း၏ အမိန့်အားဖြင့် ပြည့်စုံခဲ့သည်။

၁။ မြို့ကို ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်း။ အမိန့်တွင် အရေးကြီးသော အချက်များစွာ ပါဝင်သည်။ (၁) ပြည်နှင်ခံရသူများအား ယေရုရှလင်သို့ ပြန်လာရန် ခွင့်ပြုခြင်း၊ (၂) ဗိမာန်တော်ကို ထောက်ပံ့ရန် ငွေကြေးခွဲဝေပေးခြင်း၊ (၃) ဗိမာန်တော်နှင့် ဗိမာန်တော်ဝန်ထမ်းများကို အခွန်ကင်းလွတ်ခွင့်ပေးခြင်း၊ (၄) ပညတ္တိကျမ်းကို အခြေခံသော ဂျူးတို့၏ ဥပဒေစနစ်ကို တည်ထောင်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည် (ဧဇရ ၇:၂၅–၂၆)။ ပါရှန်းဘုရင်သည် မောရှေ၏ ပညတ္တိကျမ်းကို အင်ပါယာဥပဒေ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်စေခဲ့သည်။ ယခု ဂျူးလူမျိုးများသည် ထိုဥပဒေကို လွတ်လပ်စွာ အသုံးပြု၍ မိမိတို့၏ ဘဝကို ထိန်းညှိနိုင်ပြီး ယေရုရှလင်တွင် တရားမျှတမှုကို စီမံနိုင်ကြသည်။ ဂျူးလူမျိုးများသည် ဘုရားသခင်၏ ပညတ္တိကျမ်းအပေါ် အခြေခံ၍ မိမိတို့ကိုယ်တိုင် အုပ်ချုပ်ရမည်။ ဒံယေလ ၉:၂၅ သည် ဤသဘောမျိုးသော ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းကို ရည်ညွှန်းနေသည်။ ဘုရားသခင်၏ ဥပဒေအပေါ် အခြေခံသော တရားစီရင်ရေးစနစ်ကို ဗဟိုနေရာတွင် တည်ထောင်ရန် ခွင့်ပြုခြင်းသည် မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် ခွင့်ပြုခြင်းကို သွယ်ဝိုက်၍ ပါဝင်စေသည်။ ထို့အပြင် ဧဇရနှင့် နေဟမိတွင် ဂျူးတို့သည် မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် ခွင့်ပြုခံခဲ့ကြောင်း ရှင်းလင်းသော သက်သေအထောက်အထားများကို တွေ့ရသည်။

၂။ နေဟမိနှင့် နံရံ။ ပထမဆုံးသက်သေကို နေဟမိ ၁ တွင် တွေ့ရသည်။ ဧဇရ ယေရုရှလင်သို့ ရောက်ရှိပြီး ၁၃ နှစ်ခန့်အကြာတွင် ပြန်လာသူများသည် အလွန်ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်၍ အရှက်ရနေကြောင်း၊ ယေရုရှလင်၏ နံရံများသည် ပြိုကျပြီး တံခါးများကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးထားကြောင်း နေဟမိအား သတင်းပေးခဲ့သည် (၁:၃)။ နေဟမိသည် မကြာသေးမီက ဖြစ်ပွားခဲ့သော ဖြစ်ရပ်ကို ရည်ညွှန်းနေသည်မှာ ထင်ရှားပြီး မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်းသည် ရပ်တန့်ခံရသည်အထိ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေခဲ့ပြီး လုပ်ဆောင်ပြီးသော အလုပ်များစွာ ပျက်စီးခြင်း သို့မဟုတ် ဖျက်ဆီးခြင်းခံခဲ့ရကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ ဤပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးစီမံကိန်းသည် ဘီစီ ၄၄၄ မတိုင်မီ ဖြစ်ပွားခဲ့သော်လည်း မပြီးစီးခဲ့ပါ။ မေးခွန်းမှာ နံရံကို မည်သည့်အချိန်တွင် စတင်တည်ဆောက်ခဲ့သနည်းဆိုသည် ဖြစ်သည်။ ကျမ်းစာသည် ရှင်းလင်းသောအဖြေ ပေးထားသည်။ ဧဇရ ၄:၇–၂၃ အရ ၎င်းသည် အာတဇေရဇ်မင်း အုပ်စိုးသောအချိန်တွင် ဖြစ်ခဲ့သည်။

၃။ နံရံတည်ဆောက်ခြင်း ရပ်တန့်ခဲ့ခြင်း။ ဧဇရ ၄:၇–၂၃ တွင် ပါရှန်းအရာရှိအုပ်စုတစ်စုက ဂျူးလူမျိုးများ ယေရုရှလင်မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်နေခြင်းကို ဆန့်ကျင်ကြောင်း အာတဇေရဇ်မင်းထံ စာရေးပေးပို့ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ စာထဲတွင် ပထမဦးစွာ မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်နေပြီး နံရံများကို ပြီးစီးအောင် လုပ်နေကာ အုတ်မြစ်များကို ပြန်လည်ပြုပြင်နေကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဒုတိယအနေဖြင့် ဤပြန်လည်တည်ဆောက်မှုကို ယေရုရှလင်သို့ ပြန်လာသော ဂျူးလူမျိုးများက လုပ်ဆောင်နေကြောင်း ဖော်ပြသည် (၄:၁၂)။ အာတဇေရဇ်ထံမှ လာသော လူများကို ရည်ညွှန်းခြင်းသည် အာတဇေရဇ်က မကြာသေးမီက ယေရုရှလင်သို့ ပြန်လာရန် ခွင့်ပြုထားသော ပြည်နှင်ခံလူစုတစ်စုက ပြန်လည်တည်ဆောက်နေကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ ဧဇရ ၇ အရ ဘုရင်သည် ဧဇရနှင့် ပြည်နှင်ခံရသူများအား ဘီစီ ၄၅၇ တွင် ယေရုရှလင်သို့ ပြန်လာရန် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။

ပါရှန်းအရာရှိများသည် စီမံကိန်းကို ရပ်တန့်စေရန် ဘုရင်ကို ဆွဲဆောင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြသည်။ ယေရုရှလင်သည် အစဉ်အမြဲ ပုန်ကန်သောမြို့ဖြစ်ခဲ့ကြောင်း (ဧဇရ ၄:၁၃၊ ၁၅)၊ ဂျူးလူမျိုးများအား မိမိတို့၏ စီမံကိန်းကို ပြီးစီးခွင့်ပြုပါက မြစ်အနောက်ဘက်ပြည်နယ်ကို ထိန်းချုပ်သွားမည်ဖြစ်ပြီး ထို့နောက် ဘုရင်ထံ အခွန်နှင့် ဆက်ကြေးပေးခြင်းကို ရပ်တန့်မည်ဟု ဆိုခဲ့ကြသည် (အခန်းငယ် ၁၃၊ ၁၆)။ ဤအရာသည် အာတဇေရဇ်က ဧဇရအား ယေရုရှလင်တစ်မြို့တည်းတွင်သာမက ပြည်နယ်တစ်ခုလုံးတွင် ဘုရားသခင်၏ ပညတ္တိကျမ်းကို သင်ကြား၍ အကောင်အထည်ဖော်ရန် ခွင့်ပြုခဲ့ခြင်းအပေါ် အခြေခံထားနိုင်သည် (၇:၂၅–၂၆)။ စာတွင် မြို့နှင့် နံရံများ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်းကို တော်ဝင်ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု မည်သည့်နေရာတွင်မျှ မဆိုပါ။ ဂျူးများသည် ဘုရင်၏ ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့ပါက သူတို့၏ ရန်သူများသည် ဘုရင်ကို ပုန်ကန်ကြောင်း စွပ်စွဲကြမည်ဖြစ်သည်။ သူတို့အသုံးပြုသော အငြင်းအခုံများသည် ပြန်လည်တည်ဆောက်မှုသည် ဘုရင်၏ ခွင့်ပြုချက်ရရှိထားကြောင်းကို အခြေခံယူထားသည်။ သူတို့သည် အာတဇေရဇ်၏ ထောက်ခံမှုမရှိသောကြောင့် စီမံကိန်းကို ရပ်တန့်လိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ ပုန်ကန်မှုဖြစ်လာနိုင်သော အန္တရာယ်ကြောင့် ရပ်တန့်လိုခြင်း ဖြစ်သည်။

ဘုရင်၏ အဖြေကို သေချာဖတ်ရှုလျှင် ဂျူးလူမျိုးများသည် အာတဇေရဇ်ထံမှ မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် အမှန်တကယ် ခွင့်ပြုချက်ရရှိထားကြောင်း အကြံပြုသည်။ တိုင်ကြားချက်ရရှိပြီးနောက် ဘုရင်သည် စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် အမိန့်ပေးခဲ့ပြီး ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးစီမံကိန်းကို ရပ်တန့်ရန် တစ်ခုတည်းသော အကြောင်းပြချက်မှာ ပုန်ကန်မှု ဖြစ်လာနိုင်ခြေသည် သူ့အမြင်တွင် အမှန်တကယ် ရှိနေသည်ဟု ထင်မြင်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုသို့မဟုတ်ပါက ဂျူးများအပေါ် စွပ်စွဲချက်များသည် ပို၍ပြင်းထန်မည်ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် မြို့သည် ယခင်က ပုန်ကန်သောမြို့ဖြစ်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ထောက်ခံနိုင်သည့် ဖြစ်နိုင်သော ပုန်ကန်မှုအပေါ် အခြေခံ၍သာ စီမံကိန်းကို ရပ်တန့်နိုင်ခဲ့သည် (၄:၁၉)။ မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် ခွင့်ပြုထားသော အမိန့်ကို ပယ်ဖျက်ခြင်းမပြုခဲ့ဘဲ ဘုရင်က ၎င်း၏ အကောင်အထည်ဖော်မှုကို သူဆုံးဖြတ်မည့် အနာဂတ်အချိန်အထိ ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့သည်။ ထိုအချိန်သည် နေဟမိခေတ်တွင် အမှန်တကယ် ရောက်ရှိလာခဲ့သည် (နေဟမိ ၂ တွင် ဖော်ပြထားသကဲ့သို့)။

ပါရှန်းအရာရှိများသည် ဘုရင်၏စာကို ယူ၍ စီမံကိန်းကို အင်အားသုံး၍ ရပ်တန့်ရန် ယေရုရှလင်သို့ ပြန်သွားခဲ့ကြသည် (ဧဇရ ၄:၂၃)။ ဤစကားသည် အရာရှိများသည် စီမံကိန်းကို ရပ်တန့်ရန် စစ်တပ်အင်အား အသုံးပြုခဲ့ကြောင်းနှင့် နံရံ၏ အချို့အစိတ်အပိုင်းများ ဖျက်ဆီးခံခဲ့ရကြောင်းကို သေချာစွာ ညွှန်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် နေဟမိသည် မြို့နံရံကို ၅၂ ရက်မျှသာဖြင့် ပြန်လည်တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ခြင်းကို ရှင်းပြနိုင်သည် (နေဟမိ ၆:၁၅)။ နေဟမိ ၁ တွင် ရည်ညွှန်းထားသော ဂျူးလူမျိုးနှင့် မြို့အပေါ် တိုက်ခိုက်မှုသည် ဤအရာဖြစ်သည်။

၄။ ယေရုရှလင်မြို့ရှိ နံရံ။ နောက်ထပ်သက်သေကို ဧဇရ ၉:၉ တွင် တွေ့ရသည်။ ဧဇရသည် မိမိ၏ ဆုတောင်းချက်တစ်ခုတွင် ပါရှန်းဘုရင်များအားဖြင့် ဘုရားသခင်က လူတို့အား ကိုယ်တော်၏ အိမ်တော်ကို ပြုပြင်ရန်၊ ပျက်စီးနေရာများကို ပြန်လည်ပြုပြင်ရန်နှင့် ယုဒပြည်နှင့် ယေရုရှလင်တွင် နံရံတစ်ခု ပေးရန် ခွင့်ပြုခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ ပညာရှင်အချို့က ယုဒပြည်နှင့် ယေရုရှလင်ရှိ နံရံကို ဥပမာအဖြစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကြသည်။ သူတို့က ယုဒပြည်ပတ်လည်တွင် တကယ့်နံရံ မရှိခဲ့ကြောင်းနှင့် ထို့ကြောင့် နံရံသည် ဘုရားသခင်၏ ကာကွယ်မှုကို ကိုယ်စားပြုသော သင်္ကေတဖြစ်ရမည်ဟု ဆိုကြသည်။ သို့သော် ဤအငြင်းအခုံသည် ဆွဲဆောင်မှုမရှိပါ။ ပထမအချက်မှာ ဤစကားစုသည် ယေရုရှလင်တွင်ရှိသော နံရံကို ယုဒပြည်ရှိ နံရံဟုသာ ရိုးရိုးရှင်းရှင်း ဆိုလိုနိုင်သည်။ အကြောင်းမှာ ယေရုရှလင်သည် ယုဒပြည်တွင် တည်ရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည် (ဧဇရ ၄:၁၂ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ)။ ဒုတိယအချက်မှာ ထိုအခန်းငယ်တစ်ခုတည်းတွင် ဘုရားသခင်၏ အိမ်တော်ဖြစ်သော ဗိမာန်တော်ကို တကယ့်အရာအဖြစ် ရည်ညွှန်းထားသောကြောင့် နံရံသည်လည်း တကယ့်နံရံဖြစ်သည်ဟု လိုက်လျောညီထွေဖြစ်စွာ နားလည်ရမည်။ တတိယအချက်မှာ မြို့နံရံကို ဖော်ပြရန် ပုံမှန်အသုံးပြုသော စကားလုံးမဟုတ်သော်လည်း ထိုစကားလုံးကို ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် မြို့နံရံကို ဖော်ပြရန်လည်း အသုံးပြုထားသည် (မိက္ခာ ၇:၁၁)။ ထို့ကြောင့် ဥပမာအဖြစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခြင်းကို ထောက်ခံရန် ခက်ခဲသည်။

အနှစ်ခုနစ်ဆယ်အပတ် ပရောဖက်ပြုချက် (ဒံယေလ ၉:၂၅) ပြည့်စုံခြင်း၏ အစကို ဘီစီ ၄၅၇ တွင် အာတဇေရဇ်က ဧဇရအား ပြည်နှင်ခံရသူအုပ်စုတစ်စုနှင့်အတူ ယေရုရှလင်သို့ သွား၍ မြို့ကို ပြန်လည်ထူထောင်၍ ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် တော်ဝင်အမိန့်ဖြင့် ခွင့်ပြုခဲ့သောအခါ စတင်ခဲ့သည်။ ဧဇရနှင့် နေဟမိစာအုပ်များသည် ဤအရာသည် အမှန်တကယ် ဖြစ်ပျက်ခဲ့ကြောင်းနှင့် ဧဇရနှင့် နေဟမိတို့၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် မြို့ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း ပြီးစီးခဲ့ကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ပြသသည်။

ဘုရင်က ငွေတစ်ရာတန်အထိ ပေးမည်ဟူသော ကတိ (ဧဇရ ၇:၂၂) သည် ပေါင် ၇,၅၀၀ နီးပါး (ခန့်မှန်းခြေ ၃,၄၀၀ ကီလိုဂရမ်) ဖြစ်ပြီး အလွန်ကြီးမားသော ပမာဏကို ဆိုလိုသည်။ မြစ်အနောက်ဘက် ပြည်နယ်၏ နှစ်စဉ်ဆက်ကြေး စုစုပေါင်းမှာ တန် ၃၅၀ သာ ဖြစ်သည်။ စာသားအမှားဟု အငြင်းပွားမည့်အစား တော်ဝင်အမိန့်က ဧဇရအား ပေးထားသော ကျယ်ပြန့်သည့် လွတ်လပ်ခွင့်များ (အခန်းငယ် ၁၈၊ ၂၅) နှင့် ဆက်စပ်၍ နားလည်သင့်သည်။ ဂျုံပမာဏ (ဘတ်ရှယ် ၆၅၀ ခန့် သို့မဟုတ် ၂၂,၉၀၀ လီတာ)၊ စပျစ်ရည် (ဂါလံ ၆၀၀ ခန့် သို့မဟုတ် ၂,၃၀၀ လီတာ)၊ ဆီ (ဂါလံ ၆၀၀ ခန့် သို့မဟုတ် ၂,၃၀၀ လီတာ) နှင့် ကန့်သတ်ချက်မရှိသော ဆားတို့သည် အာတဇေရဇ်မင်း၏ ဤစီမံကိန်းအပေါ် ကတိကဝတ်ကို ထင်ရှားစေသည်။ လုံ့လဝီရိယရှိစွာ ဆောင်ရွက်ရန် အမိန့်သည် ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာ အစိတ်အပိုင်း၏ အရေးပါမှုကို အလေးပေးပြီး တော်ဝင်မိသားစုအပေါ် ကျရောက်နိုင်သော ဘုရားသခင်၏ အမျက်တော်နှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်စပ်ထားသည် (အခန်းငယ် ၂၃)။

အမိန့်၏ နောက်ဆုံးအခန်းငယ်သုံးခုသည် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စများကို ဖော်ပြသည်။ ဗိမာန်တော်ဝန်ထမ်းများအား အခွန်ကင်းလွတ်ခွင့်ပေးခြင်းကို မေဒိ-ပါရှားအင်ပါယာမှ အခြားသက်သေအထောက်အထားများတွင်လည်း တွေ့ရသည် (အခန်းငယ် ၂၄)။ ဒါရိမင်းကြီး၏ ဂါဒတတ်စ် ကျောက်စာအရ အပိုလို၏ ယဇ်ပုရောဟိတ်များသည် အခွန်ပေးဆောင်ခြင်းမှ ကင်းလွတ်ခွင့်ရခဲ့ကြသည်။ အခွန်၊ ဆက်ကြေးနှင့် အကောက်ခွန်ဟူသော ရည်ညွှန်းချက်များသည် တရားဝင်ကောက်ခံသော ပေးဆောင်မှုအမျိုးအစားများကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ဧဇရ ပြုလုပ်ရမည့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာသာ မဟုတ်ဘဲ နိုင်ငံရေးဖွဲ့စည်းပုံများနှင့်လည်း ပတ်သက်သည်။ တရားသူကြီးများနှင့် အရာရှိများ ခန့်အပ်ရန် အခွင့်အာဏာ (အခန်းငယ် ၂၅) သည် သီးခြားသမိုင်းနောက်ခံနှင့် ကိုက်ညီသည်။ တရားသူကြီးများ ခန့်အပ်ခြင်းသည် ဧဇရကို မောရှေနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၈)။ ဘုရားသခင်၏ ပညတ္တိကျမ်းနှင့် ပါရှန်းဥပဒေ နှစ်ခုစလုံးကို အပြည့်အဝ အကောင်အထည်ဖော်ရမည် (ဧဇရ ၇:၂၆)။

ဧဇရ၏ ဘုရားသခင်ကို ချီးမွမ်းဆုတောင်းခြင်း (အခန်းငယ် ၂၇–၂၈) သည် ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် ရေးသားထားပြီး ဤအရေးကြီးသောအခန်းကို နိဂုံးချုပ်သည်။ ပထမပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတည်းပုံစံဖြင့် ရေးသားထားပြီး ဘုရားသခင်၏ လမ်းညွှန်မှုနှင့် ကောင်းချီးများအပေါ် အလွန်ရင်းနှီး၍ ကိုယ်ပိုင်ဆန်သော ချီးမွမ်းခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ ဘုရားသခင်၏ “ခေစက်” — “ကရုဏာ၊ မေတ္တာ၊ ပဋိညာဉ်သစ္စာ” — သည် ဘုရင်များ၊ အကြံပေးများနှင့် မင်းသားများရှေ့တွင် ပေးအပ်ခံခဲ့ရသည်။ ဤအဓိပ္ပာယ်တွင် ထိုအရာသည် ဘုရင်တို့၏ ဘုရင်ထံ ညွှန်ပြသော ဘုရားသခင်၏ ကျေးဇူးတော်အတွက် သက်သေခံချက်ဖြစ်လာပြီး အားနည်းသော လူသားများကို အားပေးသည်။ ကျွန်ုပ်တို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဘဝတွင် ဘုရားသခင်၏ အံ့ဖွယ်ကျေးဇူးတော်နှင့် ကရုဏာကို အသိအမှတ်ပြုသောအခါမှသာ သစ္စာရှိသော ခေါင်းဆောင်များ ဖြစ်လာနိုင်သည်။