အခန်း ၇၃— ဒါဝိဒ်၏နောက်ဆုံးနေ့များ

 

အခန်း ၇၃— ဒါဝိဒ်၏နောက်ဆုံးနေ့များ

Chapter 73—The Last Years of David

 ဤအခန်းသည် ဓမ္မရာဇဝင်ဒုတိယစောင် ၂၄၊ ရာဇဝင်ပထမစောင် ၁၊ နောက်ချုပ်ရာဇဝင်ပထမစောင် ၂၁၊ ၂၈၊ ၂၉ တို့ကို အခြေခံသည်။ 

This chapter is based on 2 Samuel 24; 1 Kings 1; 1 Chronicles 21;
28; 29.

အဘဆလုံကို ဖြုတ်ချခြင်းသည် နိုင်ငံကို ချက်ချင်း ငြိမ်ချမ်းရေး မယူဆောင်လာခဲ့ပါ။ နိုင်ငံ၏ အစိတ်အပိုင်းကြီးတစ်ခု သည် ပုန်ကန်မှုတွင် ပါဝင်ခဲ့ကြသဖြင့် ဒါဝိဒ်သည် မျိုးနွယ်များမှ ဖိတ်ခေါ်မှုမရှိပဲ မိမိ၏ မြို့တော်သို့ မပြန်လာခဲ့ပဲ မိမိ၏ အာဏာကို ပြန်မရယူခဲ့ပါ။ အဘဆလုံ၏ ရှုံးနိမ့်မှုနောက်မှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ ရှုပ်ထွေးမှုမှာ ဘုရင်ကို ပြန်ခေါ်ရန် လျင်မြန်ပြတ်သားတဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်မရှိခဲ့ပဲ ယုဒမှ ဒါဝိဒ်ကို ပြန်ယူဆောင်လာရန် လုပ်ဆောင်ခဲ့ချိန်မှာ အခြားမျိုးနွယ်များ၏ မနာလိုမှုကို လှုံ့ဆော်ခဲ့ပြီး ဆန့်ကျင်ဘက်တော်လှန်ရေးတစ်ခု လိုက်ပါခဲ့ပါတယ်။ သို့သော် ဤအရာသည် လျင်မြန်စွာ ငြိမ်သက်သွားခဲ့ပြီး ငြိမ်ချမ်းရေး သည် ဣသရေလ သို့ ပြန်လာခဲ့ပါတယ်။

The overthrow of Absalom did not at once bring peace to the kingdom. So large a part of the nation had joined in revolt that David would not return to his capital and resume his authority without an invitation from the tribes. In the confusion that followed Absalom’s defeat there was no prompt and decided action to recall the king, and when at last Judah undertook to bring back David, the jealousy of the other tribes was roused, and a counter-revolution followed. This, however, was speedily quelled, and peace returned to Israel.

ဒါဝိဒ်၏ သမိုင်းသည် အာဏာ၊ ချမ်းသာ နှင့် လောကီဂုဏ်ရည်မှ စိတ်ဝိညာဉ်ကို ခြိမ်းခြောက်နေသော အန္တရာယ်များကို အမြဲတမ်း ပေးခဲ့သော အထင်ရှားဆုံး သက်သေ တစ်ခု ဖြစ်သည်— လူများကြားတွင် အလိုရှိဆုံး အရာများ ဖြစ်သည်။ ထိုသို့သော စမ်းသပ်မှုကို ခံနိုင်ရည်ရှိစေရန် ပြင်ဆင်ရန် ပိုမိုကောင်းမွန်သော အတွေ့အကြုံကို ဖြတ်သန်းခဲ့သူ အနည်းငယ်သာ ရှိခဲ့သည်။ ဒါဝိဒ်၏ ငယ်ရွယ်စဉ်က သိုးကျောင်းသားအဖြစ်၊ နှိမ့်ချမှု၊ စိတ်ရှည်မှု၊ လုံ့လ နှင့် သူ၏ သိုးအုပ်များအတွက် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော စောင့်ရှောက်မှု သင်ခန်းစာများနှင့်အတူ၊ တောင်ကုန်းများတွင် သဘာဝနှင့် ဆက်ဆံရေး တစ်ယောက်တည်း တွင် ဂီတနှင့် ကဗျာ အတွက် သူ၏ ပါရမီကို ဖွံ့ဖြိုး စေကာ ဖန်ဆင်းရှင်ကို သူ၏ အတွေး များကို ညွှန်ကြား ခဲ့သည်၊ သူ၏ တော မှု ဘဝ ရဲ့ ရှည်လျားတဲ့ စည်း ကမ်း၊ ရဲစွမ်း သတ္တိ၊ ခွန်အား၊ စိတ်ရှည် မှု နှင့် ဘုရား ကို ယုံကြည် ခြင်း ကို လေ့ကျင့်ခန်း လုပ်ရန် ခေါ်ဆို ခဲ့ သည်၊ ဣ သရေလ ရဲ့ ပလ္လင် အတွက် ပြင်ဆင်မှု အဖြစ် ထာ ဝ ရ ဘုရား မှ ခန့်အပ် ခဲ့ သည်။ ဒါ ဝိ ဒ် သည် ဘုရား ရဲ့ ချစ်ခြင်း များ ရဲ့ အဖိုး တန် အတွေ့ အကြုံ များ ကို ခံ စား ခဲ့ ရပြီး သူ့ ရဲ့ ဝိ ညာဉ် တော် နဲ့ ကြွယ်ဝ စွာ ဆု ချ ခဲ့ သည်၊ ရှောလ ရဲ့ သမိုင်း မှာ လူ သ မန်း ပညာ ရဲ့ လုံး ဝ တန်ဖိုး မရှိ ခြင်း ကို မြင် ခဲ့ ရသည်။ သို့ ရာ တွင် လောကီ အောင်မြင်မှု နှင့် ဂုဏ် ယူ ချက် သည် ဒါ ဝိ ဒ် ရဲ့ ဇာတ် ကောင် ကို အားနည်း ခဲ့ တဲ့ အတွက် စုံစမ်း နှောင့်ယှက် သူ မှ အကြိမ်ကြိမ် အနိုင်ရခဲ့ သည်။

The history of David affords one of the most impressive testimonies ever given to the dangers that threaten the soul from power
and riches and worldly honor—those things that are most eagerly
desired among men. Few have ever passed through an experience
better adapted to prepare them for enduring such a test. David’s
early life as a shepherd, with its lessons of humility, of patient toil,
and of tender care for his flocks; the communion with nature in the
solitude of the hills, developing his genius for music and poetry,
and directing his thoughts to the Creator; the long discipline of his
wilderness life, calling into exercise courage, fortitude, patience, and
faith in God, had been appointed by the Lord as a preparation for the
throne of Israel. David had enjoyed precious experiences of the love
of God, and had been richly endowed with His Spirit; in the history
of Saul he had seen the utter worthlessness of mere human wisdom.

အယူမှား လူ မျိုး များ နှင့် ဆက်ဆံ ရေး သည် သူ တို့ ရဲ့ နိုင်ငံ ရေး ဓ လေ ့ များ ကို လိုက်နာ ရန် ဆန္ဒ ကို ဖြစ်ပေါ် စေ ခဲ့ ပြီး လောကီ ကြီး ကျယ် မှု အတွက် ရည် မှန်း ချက် ကို မီး ညှိ ခဲ့ သည်။ ယေ ဟော ဝါ ရဲ့ လူ မျိုး အ ဖြစ် ဣ သ ရေ လ သည် ဂုဏ် တင် ခံ ရ မည် ဖြစ် သည်။ မာန နှင့် မိ မိ ကိုယ် ကို ယုံ ကြည် မှု တိုး လာ သည် နှင့် အမျှ ဣ သ ရေ လ လူ မျိုး များ သည် ဤ ထူး ချွန် မှု နှင့် ကျေ နပ် မှု မရှိ ခဲ့ ပါ။ သူ တို့ သည် အခြား လူ မျိုး များ ကြား တွင် သူ တို့ ရဲ့ ရပ် တည် မှု ကို ပို၍ ဂရု စိုက် ခဲ့ ကြ သည်။ ဤ စိတ် ဓာတ် သည် စုံ စမ်း နှောင့် ယှက် မှု ကို ဖိတ်ခေါ် ရန် ပျက်ကွက် နိုင် မည် မဟုတ် ပါ။ [၇၄၇] နိုင်ငံ ခြား လူ မျိုး များ ကြား တွင် သူ ရဲ့ သိမ်း ပိုက် မှု များ ကို ချဲ့ ထွင် ရန် ရှု မြင် မှု နှင့် အတူ ဒါ ဝိ ဒ် သည် သင့် တော် တဲ့ အရွယ် ရှိ သူ အားလုံး မှ စစ် မှု လုပ်ငန်း ကို တောင်း ဆို ခြင်း ဖြင့် သူ ရဲ့ စစ် တပ် ကို တိုး ချဲ့ ရန် ဆုံး ဖြတ် ခဲ့ သည်။ ဤ အရာ ကို အကျိုး သက်ရောက် ရန် အတွက် လူ ဦး ရေ ရဲ့ သန်း စု ကို ယူ ရန် လို အပ် ခဲ့ သည်။ ဘုရင် ရဲ့ ဤ လုပ်ရပ် ကို လှုံ့ ဆော် ခဲ့ တဲ့ မာန နဲ့ ရည် မှန်း ချက် ဖြစ် ခဲ့ သည်။ လူ မျိုး တွေ ရဲ့ နံ ပါတ် တပ် ခြင်း သည် ဒါ ဝိ ဒ် ပလ္လင် တက် ချိန် တွင် နိုင်ငံ ရဲ့ အားနည်း မှု နှင့် သူ ရဲ့ အုပ် ချုပ် မှု အောက် မှာ ရှိ တဲ့ ခွန်အား နဲ့ ချမ်း သာ မှု ကြား တွင် ခြား နား ချက် ကို ပြ မည် ဖြစ် သည်။ ဤ အရာ သည် ဘုရင် နှင့် လူ မျိုး နှစ် ဦး စလုံး ရဲ့ မိ မိ ကိုယ် ကို ယုံ ကြည် မှု ကို ပို၍ မွေး မြူ ရန် နှင့် ပိုမို လွန် ကဲ ရန် ကို လှုံ့ ဆော် မည် ဖြစ် သည်။ ကျမ်း စာ က ဆို တယ်၊ “စာ တန် သည် ဣ သ ရေ လ ကို ဆန့် ကျင် ပြီး ဒါ ဝိ ဒ် ကို ဣ သ ရေ လ ကို နံ ပါတ် တပ် ရန် လှုံ့ ဆော် ခဲ့ သည်။” ဒါ ဝိ ဒ် လက် ထက် မှာ ဣ သ ရေ လ ရဲ့ ချမ်း သာ မှု သည် သူ မျိုး ရဲ့ ဘုရင် ရဲ့ စွမ်း ရည် သို့ မဟုတ် သူ မျိုး ရဲ့ စစ် တပ် တွေ ရဲ့ ခွန်အား ထက် ဘုရား ရဲ့ ကောင်း ကျိုး ချီး မွမ်း မှု ကြောင့် ဖြစ် ခဲ့ သည်။ သို့ သော် နိုင်ငံ ရဲ့ စစ် ရေး အရင်း အမြစ် များ ကို တိုး ချဲ့ ခြင်း သည် ပတ် ဝန်း ကျင် နိုင်ငံ များ ကို ဣ သ ရေ လ ရဲ့ ယုံ ကြည် မှု သည် သူ မျိုး ရဲ့ စစ် တပ် တွေ မှာ ရှိ တယ် ဆိုတဲ့ အထင် အမြင် ကို ပေး မည် ဖြစ် ပြီး ယေ ဟော ဝါ ရဲ့ ခွန်အား မှာ မရှိ ပါ။

And yet worldly success and honor so weakened the character of
David that he was repeatedly overcome by the tempter.
Intercourse with heathen peoples led to a desire to follow their
national customs and kindled ambition for worldly greatness. As
the people of Jehovah, Israel was to be honored; but as pride and
[747] self-confdence increased, the Israelites were not content with this
pre-eminence. They cared rather for their standing among other
684
Last Years of David 685
nations. This spirit could not fail to invite temptation. With a view to
extending his conquests among foreign nations, David determined
to increase his army by requiring military service from all who were
of proper age. To effect this, it became necessary to take a census of
the population. It was pride and ambition that prompted this action
of the king. The numbering of the people would show the contrast
between the weakness of the kingdom when David ascended the
throne and its strength and prosperity under his rule. This would tend
still further to foster the already too great self-confdence of both
king and people. The Scripture says, “Satan stood up against Israel,
and provoked David to number Israel.” The prosperity of Israel under
David had been due to the blessing of God rather than to the ability
of her king or the strength of her armies. But the increasing of the
military resources of the kingdom would give the impression to
surrounding nations that Israel’s trust was in her armies, and not in
the power of Jehovah.

ဣ သ ရေ လ လူ မျိုး များ သည် သူ တို့ ရဲ့ နိုင်ငံ ရေး ကြီး ကျယ် မှု ကို မာန် တင် ခဲ့ ကြ သော် လည်း စစ် ရေး လုပ်ငန်း ကို အလွန် ချဲ့ ထွင် ရန် ဒါ ဝိ ဒ် ရဲ့ အစီ အစဉ် ကို မျက်နှာ သာ မပေး ခဲ့ ပါ။ အဆို ပြု ခဲ့ တဲ့ စာရင်း သွင်း မှု သည် မကျေ နပ် မှု များ စွာ ဖြစ်ပေါ် ခဲ့ သည်၊ ထို့ကြောင့် ယခင်က သန်း စု ယူ ခဲ့ တဲ့ ယဇ်ပုရောဟိတ်များနှင့် တရားသူကြီး များအစား စစ်ရေး အရာရှိ များကို အလုပ်ခန့်အပ်ရန် လိုအပ်တယ်လို့ ထင်ခဲ့တယ်။ လုပ်ငန်း၏ ရည်ရွယ်ချက်သည် ဘုရားတရားစည်းကမ်း၏ မူများနှင့် တိုက်ရိုက် ဆန့်ကျင်နေသည်။ ယွဘ က ယခင်က မိမိ ကိုယ်မိမိ မသန့်ရှင်း စွာ ပြသ ခဲ့ သော် လည်း မ ဆီး တား ခဲ့ ပါ။ သူ က ဆို တယ်၊ “ထာ ဝ ရ ဘုရား သည် မိ မိ ရဲ့ လူ မျိုး တွေ ကို အဆ တစ် ရာ ပိုမို များပြား စေ ပါ စေ။ သို့ သော် အကျွန်ုပ် ရဲ့ သခင် ဘုရင်၊ သူ တို့ အားလုံး အကျွန်ုပ် ရဲ့ သခင် ရဲ့ ကျွန် ချင်း တွေ မဟုတ် ဘူး လား။ ဒါ ဆို အကျွန်ုပ် ရဲ့ သခင် က ဒီ အရာ ကို ဘာ ကြောင့် လို ချင် ရတာ လဲ။ သူ သည် ဣ သ ရေ လ ကို အပြစ် ရှိ စေ ရန် ဘာ ကြောင့် ဖြစ် ရမှာ လဲ။ သို့ သော် ဘုရင် ရဲ့ စကား သည် ယွဘ ကို ဆန့် ကျင် ပြီး အနိုင် ရ ခဲ့ သည်။ ထို့ ကြောင့် ယွဘ သည် ထွက် ခွာ ခဲ့ ပြီး ဣ သ ရေ လ တစ် ခွင် လုံး ကို ဖြတ် သန်း ခဲ့ ပြီး ယေ ရု ရှ လင် မြို့ သို့ ရောက် ခဲ့ သည်။” ဒါ ဝိ ဒ် ရဲ့ အပြစ် ကို ပြစ်မှု ချက် ပေး ချိန် မှာ နံ ပါတ် တပ် ခြင်း မပြီး မီ ဖြစ် ခဲ့ ပါ တယ်။ မိ မိ ကိုယ် ကို ပြစ် မှု ချက် ပေး ခဲ့ တဲ့ ဒါ ဝိ ဒ် က ဘုရား ကို ဆို တယ်၊ ငါ သည် ဤ အရာ ကို ပြု ခဲ့ သော ကြောင့် ကြီး စွာ သော အပြစ် ရှိ ခဲ့ သည်။ သို့ သော် ယခု ငါ တောင်း ဆို တယ်၊ မင်း ရဲ့ ကျွန် ရဲ့ အပြစ် ကို ဖယ် ရှား ပါ။ ငါ သည် အလွန် မိုက် မဲ စွာ ပြု ခဲ့ သည်။” နောက်တစ်နေ့ မနက်တွင် ဂဒ် ပရောဖက်မှ ဒါဝိဒ်ထံ မက်ဆေ့ချ်တစ်ခု ယူဆောင်လာခဲ့သည်။ “ထာဝရဘုရားမိန့်တော်မူသည်ကား၊ သင်ရွေးချယ်ပါ၊ သုံးနှစ်အစာငတ်မွတ်ခေါင်းပါးခြင်း၊ သို့မဟုတ် သင်၏ ရန်သူများ၏ ဓားရှေ့မှာ ပျက်စီးခြင်း ဖြစ်စေခြင်း ဖြစ်စေ၊ သင်၏ ရန်သူများ၏ ဓားရှေ့မှာ ပျက်စီးခြင်း ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် ထာ ဝ ရ ဘုရား ရဲ့ ဓား သုံး ရက်၊ နိုင်ငံ မှာ ကပ်ရောဂါ ပိုး၊ ထာ ဝ ရ ဘုရား ရဲ့ ကောင်းကင်တမန် သည် ဣ သ ရေ လ ရဲ့ ကမ်း တစ် ခွင် လုံး တွင် ဖျက် ဆီး ခြင်း ဖြစ်စေ။ ယခု ကြောင့်၊” ပရောဖက်က ဆိုတယ်၊ “ငါ့ကို စေလွှတ်တဲ့ သူ ဆီ ကို ငါ ပြန် ယူ ဆောင် လာ မယ့် စကား က ဘာ လဲ ဆိုတာ ကို ကိုယ်တိုင် အကြံ ပေး ပါ။”

Though the people of Israel were proud of their national greatness, they did not look with favor upon David’s plan for so greatly
extending the military service. The proposed enrollment caused
much dissatisfaction; consequently it was thought necessary to employ the military offcers in place of the priests and magistrates,
who had formerly taken the census. The object of the undertaking
was directly contrary to the principles of a theocracy. Even Joab
remonstrated, unscrupulous as he had heretofore shown himself. He
said, “The Lord make His people a hundred times so many more as
they be: but, my lord the king, are they not all my lord’s servants?
why then doth my lord require this thing? why will he be a cause
of trespass to Israel? Nevertheless the king’s word prevailed against
Joab. Wherefore Joab departed, and went throughout all Israel, and
came to Jerusalem.” The numbering was not fnished when David
was convicted of his sin. Self-condemned, he “said unto God, I have
sinned greatly, because I have done this thing: but now, I beseech
Thee, do away the iniquity of Thy servant; for I have done very
foolishly.” The next morning a message was brought to David by the
prophet Gad: “Thus saith the Lord, Choose thee either three years’
famine; or three months to be destroyed before thy foes, while that [748]
the sword of thine enemies overtaketh thee; or else three days the
sword of the Lord, even the pestilence, in the land, and the angel of
686 Patriarchs and Prophets
the Lord destroying throughout all the coasts of Israel. Now therefore,” said the prophet, “advise thyself what word I shall bring again
to Him that sent me.”

ဘုရင်၏ အဖြေ မှာ “ငါ သည် ကြီး စွာ သော ကျဉ်း မြောင်း ခြင်း တွင် ရှိ သည်။ ယခု ကျွန်ုပ်တို့ ကို ထာ ဝ ရ ဘုရား ရဲ့ လက် ထဲ မှာ ကျ ပါ ရစေ။ ဘာ ကြောင့် လဲ ဆို တော့ သူ ရဲ့ ကရုဏာ တွေ က ကြီး မြတ် တယ်။ လူ ရဲ့ လက် ထဲ မှာ ငါ မကျ ပါ ရစေ။”

The king’s answer was, “I am in a great strait: let us fall now
into the hand of the Lord; for His mercies are great: and let me not
fall into the hand of man.”

နိုင်ငံ ကို ကပ်ရောဂါ နဲ့ ရိုက် ခဲ့ တယ်၊ ဣ သ ရေ လ မှာ ခုနစ် ဆယ် ထောင် ကို ဖျက် ဆီး ခဲ့ တယ်။ ကပ်ရောဂါ သည် မြို့ တော် ထဲ သို့ မဝင် သေး ချိန် တွင် “ ဒါ ဝိ ဒ် သည် မိ မိ မျက်စိ ကို မြှောက် ခဲ့ ပြီး ထာ ဝ ရ ဘုရား ရဲ့ ကောင်းကင်တမန် ကို ကမ္ဘာ နှင့် ကောင်းကင် ကြား မှာ ရပ် နေ တာ ကို မြင် ခဲ့ တယ်။ ယေ ရု ရှ လင် မြို့ ပေါ် မှာ ဆန့် တန်း နေ တဲ့ လက် ထဲ မှာ ဆွဲ ထုတ် ထား တဲ့ ဓား တစ် ချောင်း ရှိ တယ်။ ဒါ ဝိ ဒ် နဲ့ ဣ သ ရေ လ ရဲ့ အသက် ကြီး ရွယ် အို များ သည် လျည်း အိတ် နဲ့ ဝတ် ဆင် ထား တဲ့ သူ များ သည် မျက်နှာ ပေါ် မှာ ပြု ခဲ့ ကြ တယ်။” ဘုရင် သည် ဣ သ ရေ လ ကို ကိုယ်စား ပြု ပြီး ဘုရား ကို တောင်း ဆို ခဲ့ တယ်။ “လူ မျိုး တွေ ကို နံ ပါတ် တပ် ရန် အမိန့် ပေး ခဲ့ တဲ့ ငါ မဟုတ် ဘူး လား။ ငါ သည် အပြစ် ရှိ ခဲ့ ပြီး ဆိုး ရွား စွာ ပြု ခဲ့ တယ်။ သို့ သော် ဤ သိုး များ အတွက် သူ တို့ ဘာ လုပ် ခဲ့ ကြ သလဲ။ အို ငါ ရဲ့ ဘုရား ထာ ဝ ရ ဘုရား၊ မင်း ရဲ့ လက် ကို ငါ နဲ့ ငါ ရဲ့ ဖ ခမည်း ရဲ့ အိမ် ပေါ် မှာ ရှိ ပါ စေ။ သို့ သော် မင်း ရဲ့ လူ မျိုး တွေ ပေါ် မှာ မရှိ ပါ စေ။”

The land was smitten with pestilence, which destroyed seventy
thousand in Israel. The scourge had not yet entered the capital,
when “David lifted up his eyes, and saw the angel of the Lord stand
between the earth and the heaven, having a drawn sword in his hand
stretched out over Jerusalem. Then David and the elders of Israel,
who were clothed in sackcloth, fell upon their faces.” The king
pleaded with God in behalf of Israel: “Is it not I that commanded
the people to be numbered? even I it is that have sinned and done
evil indeed; but as for these sheep, what have they done? let Thine
hand, I pray Thee, O Lord my God, be on me, and on my father’s
house; but not on Thy people, that they should be plagued.”

သန်း စု ယူ ခြင်း သည် လူ မျိုး တွေ ကြား တွင် မကျေ နပ် မှု ကို ဖြစ်ပေါ် စေ ခဲ့ သည်။ သို့ သော် သူ တို့ ကိုယ် တိုင် ဒါ ဝိ ဒ် ရဲ့ လုပ်ရပ် ကို လှုံ့ ဆော် ခဲ့ တဲ့ အပြစ် တွေ ကို ချစ် ခဲ့ ကြ တယ်။ ထာ ဝ ရ ဘုရား သည် အဘ ဆ လုံ ရဲ့ အပြစ် ကြောင့် ဒါ ဝိ ဒ် ကို တရား စီ ရင် မှု ကို လည်း ကောင်း၊ ဒါ ဝိ ဒ် ရဲ့ အမှား ကြောင့် ဣ သ ရေ လ ရဲ့ အပြစ် တွေ ကို အပြစ် ပေး ခဲ့ သည်။

The taking of the census had caused disaffection among the people; yet they had themselves cherished the same sins that prompted
David’s action. As the Lord through Absalom’s sin visited judgment
upon David, so through David’s error he punished the sins of Israel.
The destroying angel had stayed his course outside Jerusalem.

ဖျက် ဆီး နေ တဲ့ ကောင်းကင်တမန် သည် ယေ ရု ရှ လင် မြို့ ပြင် မှာ သူ ရဲ့ လမ်း ကြောင်း ကို ရပ် တန့် ခဲ့ တယ်။ သူ သည် မော ရိ ယ တောင် ပေါ် မှာ ရပ် ခဲ့ တယ်၊ “ ယေ ဘု ဆိုက် ရဲ့ အော နန် ရဲ့ ကြမ်း တမ်း ကြမ်း ပြင် မှာ ရပ် ခဲ့ တယ်။” ပရောဖက်မှ ညွှန်ကြားချက်အရ ဒါဝိဒ်သည် တောင်ပေါ်သို့ တက်ခဲ့ပြီး ထိုနေရာတွင် ထာဝရဘုရားအတွက် ယဇ်ပလ္လင်တစ်ခု ဆောက်ခဲ့ပြီး “မီးရှို့ရာ ပူဇော်သက္ကာ နှင့် မိဿဟာယ ပူဇော်သက္ကာ များကို ပူဇော်ခဲ့ပြီး ထာ ဝ ရ ဘုရား ကို ခေါ် ခဲ့ တယ်။ မီး ရှို့ ရာ ပူဇော်သက္ကာ ပလ္လင် ပေါ် မှာ ကောင်းကင် က မီး ရှို့ ခဲ့ တယ်။” “ထာ ဝ ရ ဘုရား သည် နိုင်ငံ အတွက် တောင်း ဆို ခဲ့ တယ်။ ကပ်ရောဂါ သည် ဣ သ ရေ လ မှ ရပ် တန့် ခဲ့ တယ်။”

He stood upon Mount Moriah, “in the threshing floor of Ornan the
Jebusite.” Directed by the prophet, David went to the mountain, and
there built an altar to the Lord, “and offered burnt offerings and
peace offerings, and called upon the Lord; and He answered him
from heaven by fre upon the altar of burnt offering.” “So the Lord
was entreated for the land, and the plague was stayed from Israel.”

ယဇ်ပလ္လင်ကို ဆောက်ခဲ့တဲ့ နေရာ ကို ယခု အချိန်မှ ရှေ့ ဆက် အမြဲ တမ်း သန့် ရှင်း တဲ့ မြေ အ ဖြစ် သတ် မှတ် ခဲ့ တယ်၊ ဘုရင် ကို လက်ဆောင် အ ဖြစ် အော နန် မှ တင် ဆက် ခဲ့ တယ်။ သို့ သော် ဘုရင် သည် ထိုသို့ လက်ခံ ရန် ငြင်း ဆို ခဲ့ သည်။ “ငါ သည် တန်ဖိုး အပြည့် နဲ့ ဝယ် မယ်၊” လို့ သူ က ဆို တယ်။ “ငါ သည် ထာ ဝ ရ ဘုရား အတွက် မင်း ရဲ့ ပစ္စည်း ကို မယူ ဘူး၊ ကုန်ကျ စရိတ် မရှိ တဲ့ မီး ရှို့ ရာ ပူဇော်သက္ကာ များ ကို မပူဇော် ဘူး။ ဒါ ဝိ ဒ် သည် အော နန် ကို ရွှေ ရှေကဲလ် ခြောက် ရာ ပေး ခဲ့ တယ်။” ဤ နေရာ သည် အ ဗြ ဟံ မှ မိ မိ သား ကို ပူဇော် ရန် ယဇ်ပလ္လင် ဆောက် ခဲ့ တဲ့ နေရာ အ ဖြစ် မှတ် မိ ခဲ့ တယ်၊ ယခု ဤ ကြီး ကျယ် ခမ်း နား တဲ့ ကယ် ဆယ် ရေး နဲ့ သန့် ရှင်း ခဲ့ တယ်၊ နောက် ပိုင်း တွင် ဆော လမုန် မှ ဆောက် လုပ် ခဲ့ တဲ့ ဗိ မာန် ရဲ့ နေရာ အ ဖြစ် ရွေး ချယ် ခဲ့ တယ်။

The spot upon which the altar was erected, henceforth ever to
be regarded as holy ground, was tendered to the king by Ornan as
a gift. But the king declined thus to receive it. “I will verily buy it
for the full price,” he said; “for I will not take that which is thine for
the Lord, nor offer burnt offerings without cost. So David gave to
[749] Ornan for the place six hundred shekels of gold by weight.” This
spot, memorable as the place where Abraham had built the altar to
offer up his son, and now hallowed by this great deliverance, was
afterward chosen as the site of the temple erected by Solomon.
Last Years of David 687

ဒါ ဝိ ဒ် ရဲ့ နောက်ဆုံး နှစ် တွေ ပေါ် မှာ အရိပ် တစ် ခု ထပ် စု ရုံး ခဲ့ တယ်။ သူ သည် အသက် ခုနစ် ဆယ် ရှိ တယ်။ သူ ရဲ့ ငယ် ရွယ် စဉ် လှည့် လည် မှု တွေ ရဲ့ ဒုက္ခ များ နဲ့ ထိ တွေ့ မှု တွေ၊ သူ ရဲ့ စစ် ပွဲ များ စွာ၊ သူ ရဲ့ နောက်ပိုင်း နှစ် တွေ ရဲ့ စိုး ရိမ် မှု တွေ နဲ့ ဒုက္ခ တွေ သည် ဘဝ ရဲ့ ရေ တွင်း ကို ပိတ် ဆို့ ခဲ့ တယ်။ သူ ရဲ့ စိတ် ဟာ ရှင်း လင်း မှု နဲ့ ခွန်အား ကို ထိန်း သိမ်း ခဲ့ ပေ မဲ့ အားနည်း မှု နဲ့ အသက် အရွယ် ဟာ တစ် ယောက် တည်း ရှိ ရန် ဆန္ဒ နဲ့ အတူ နိုင်ငံ မှာ ဖြတ် သန်း နေ တဲ့ အရာ ကို လျင်မြန် စွာ နား လည် မှု ကို တား ဆီး ခဲ့ တယ်၊ ပလ္လင် ရဲ့ အရိပ် မှာ ပုန်ကန်မှု ထ ပြီး ပေါက် ကွဲ ခဲ့ တယ်။ ဒါ ဝိ ဒ် ရဲ့ မိ ဘ ရဲ့ ချစ် ခင် မှု ရဲ့ အ သီး ကို ထပ် မံ ပြ ခဲ့ တယ်။ ယခု ပလ္လင် ကို ရည် မှန်း ခဲ့ တဲ့ သူ က အ ဒို နိ ယ ဖြစ် တယ်၊ လူ တစ် ယောက် ရဲ့ အသွင် အပြင် နဲ့ အပြု အမူ မှာ “အလွန် ကောင်း တဲ့ လူ တစ် ယောက်” ဖြစ် တယ်။ သို့ သော် မူ များ မရှိ တဲ့ နဲ့ မဆင်မခြင် ဖြစ် တယ်။ သူ ရဲ့ လူ ပျို အရွယ် မှာ သူ သည် ကန့် သတ် ချက် နည်း နည်း ပဲ ခံ ခဲ့ ရတယ်။ ဘာ ကြောင့် လဲ ဆို တော့ “သူ ရဲ့ ဖ ခမည်း သည် ဘယ် အချိန် မှာ မှ မကျေ နပ် ခဲ့ ပဲ ဘာ ကြောင့် မင်း ဒီ လို လုပ် ခဲ့ ရတာ လဲ လို့ မ မေး ခဲ့ ဘူး။” သူ သည် ယခု ပလ္လင် ကို ဆော လ မုန် ကို ခန့် အပ် ခဲ့ တဲ့ ဘုရား ရဲ့ အာဏာ ကို ဆန့် ကျင် ပုန်ကန် ခဲ့ တယ်။ ဆော လ မုန် သည် သဘာ ဝ ဆု ချ မှု များ နှင့် ဘာ သာ ရေး ဇာတ် ကောင် နှစ် ခု စလုံး ဖြင့် ဣ သ ရေ လ ရဲ့ အုပ် ချုပ် ရှင် ဖြစ် လာ ရန် သူ ရဲ့ အကို ကြီး ထက် ပို၍ အရည် အချင်း ရှိ ခဲ့ သည်၊ သို့ သော် ဘုရား ရဲ့ ရွေး ချယ် မှု ကို ရှင်း ရှင်း လင်း လင်း ညွှန် ပြ ခဲ့ သော် လည်း အ ဒို နိ ယ သည် စာ နာ မှု ရှိ သူ များ ကို ရှာ ဖွေ ရန် ပျက်ကွက် ခဲ့ ပါ။ ယွဘ သည် ရာဇ၀တ်မှု များစွာ ရှိခဲ့သော်လည်း ပလ္လင်ကို ယခင်က သစ္စာရှိခဲ့သည်။ သို့သော် သူသည် ဆော လ မုန် ကို ဆန့်ကျင် တဲ့ ပူပန်မှု မှာ ပါဝင် ခဲ့ တယ်၊ ယဇ်ပုရောဟိတ် အဘိ ယ သာ လည်း ပါ ခဲ့ တယ်။

Still another shadow was to gather over the last years of David.
He had reached the age of threescore and ten. The hardships and
exposures of his early wanderings, his many wars, the cares and
afflictions of his later years, had sapped the fountain of life. Though
his mind retained its clearness and strength, feebleness and age, with
their desire for seclusion, prevented a quick apprehension of what
was passing in the kingdom, and again rebellion sprang up in the very
shadow of the throne. Again the fruit of David’s parental indulgence
was manifest. The one who now aspired to the throne was Adonijah,
“a very goodly man” in person and bearing, but unprincipled and
reckless. In his youth he had been subjected to but little restraint; for
“his father had not displeased him at any time in saying, Why hast
thou done so?” He now rebelled against the authority of God, who
had appointed Solomon to the throne. Both by natural endowments
and religious character Solomon was better qualifed than his elder
brother to become ruler of Israel; yet although the choice of God had
been clearly indicated, Adonijah did not fail to fnd sympathizers.
Joab, though guilty of many crimes, had heretofore been loyal to the
throne; but he now joined the conspiracy against Solomon, as did
also Abiathar the priest.

ပုန်ကန်မှုသည် ရင့်ကျက်နေခဲ့သည်။ ပူးပေါင်းကြံစည်သူများသည် မြို့ပြင်တွင် ခမ်းနားသော ပွဲတော်တစ်ပွဲ၌ စုဝေးခဲ့ကြပြီး အဒေါနိယကို ဘုရင်အဖြစ် ကြေငြာရန် စီစဉ်ခဲ့ကြသည်။ သို့သော် သူတို့၏ အစီအစဉ်များကို ယုံကြည်မှုရှိသော လူနည်းစုမှ ချက်ချင်း ဆောင်ရွက်ချက်ဖြင့် ပျက်ပြားခဲ့ရသည်။ ထိုလူနည်းစုတွင် ယဇ်ပုရောဟိတ် ဇဒုတ်၊ ပရောဖက် နဿန် နှင့် ရှောလမုန်၏ မိခင် ဗက်ရှေဘ တို့ အဓိက ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ သူတို့သည် ရှင်ဘုရင်ထံ အခြေအနေ အမှန်ကို တင်ပြခဲ့ကြပြီး ရှောလမုန်ကို ရာဇပလ္လင်ဆက်ခံရန် ဘုရားရှင်၏ ညွှန်ကြားချက်ကို ရှင်ဘုရင်အား သတိပေးခဲ့ကြသည်။ ဒါဝိဒ်သည် ချက်ချင်း ရှောလမုန်အတွက် ရာဇပလ္လင်ကို စွန့်ခဲ့ပြီး ရှောလမုန်ကို ချက်ချင်း ဆီလျှော်ခြင်း ခံခဲ့ကာ ဘုရင်အဖြစ် ကြေငြာခဲ့သည်။ ပူးပေါင်းကြံစည်မှုကို နှိမ်နင်းခဲ့သည်။ ထိုပူးပေါင်းကြံစည်မှု၏ အဓိက ကျင့်ဆောင်သူများသည် သေဒဏ်ချမှတ်ခံခဲ့ရသည်။ အဘိယသာ၏ အသက်ကို သူ၏ ရုံးတော်အတွက် လေးစားမှုကြောင့်နှင့် ဒါဝိဒ်အပေါ် ယခင်က သစ္စာရှိမှုကြောင့် အသက်ချမ်းသာခွင့်ပေးခဲ့သည်။ သို့သော် သူ့ကို ယဇ်ပုရောဟိတ်ချုပ်ရုံးမှ ဖယ်ရှားခဲ့ပြီး ဇဒုတ်၏ လူမျိုးစုထံ လွှဲပြောင်းခဲ့သည်။ ယွဘနှင့် အဒေါနိယတို့ကို အချိန်အတန်ကြာ ချမ်းသာခွင့်ပေးခဲ့သော်လည်း ဒါဝိဒ်ကွယ်လွန်ပြီးနောက် သူတို့၏ ရာဇဝတ်မှုအတွက် ပြစ်ဒဏ်ခံခဲ့ရသည်။ ဒါဝိဒ်၏ သားအပေါ် ပြစ်ဒဏ်ကို ကွပ်မျက်ခဲ့ခြင်းသည် ခမည်းတော်၏ အပြစ်ကို ဘုရားရှင်မုန်းတီးကြောင်း လေးဆ တရားစီရင်ချက်ကို သက်သေခံခဲ့သည်။ [၇၅၀]

The rebellion was ripe; the conspirators had assembled at a great
feast just without the city to proclaim Adonijah king, when their
plans were thwarted by the prompt action of a few faithful persons,
chief among whom were Zadok the priest, Nathan the prophet,
and Bathsheba the mother of Solomon. They represented the state
of affairs to the king, reminding him of the divine direction that
Solomon should succeed to the throne. David at once abdicated in
favor of Solomon, who was immediately anointed and proclaimed
king. The conspiracy was crushed. Its chief actors had incurred the
penalty of death. Abiathar’s life was spared, out of respect to his
offce and his former fdelity to David; but he was degraded from
the offce of high priest, which passed to the line of Zadok. Joab and
Adonijah were spared for the time, but after the death of David they
suffered the penalty of their crime. The execution of the sentence [750]
upon the son of David completed the fourfold judgment that testifed
to God’s abhorrence of the father’s sin.

ဒါဝိဒ်၏ နန်းစံအစ မှ စ၍ သူ၏ အလွန်တန်ဖိုးထားသော အစီအစဉ်တစ်ခုမှာ ထာဝရဘုရားအတွက် ဗိမာန်တော်ကို တည်ဆောက်ရန် ဖြစ်သည်။ သူသည် ဤဒီဇိုင်းကို ဆောင်ရွက်ခွင့်မရခဲ့သော်လည်း ထိုအတွက် စိတ်အားထက်သန်မှုနှင့် လုံ့လဝီရိယ မလျော့ခဲ့ပေ။ သူသည် အလွန်တန်ဖိုးရှိသော ပစ္စည်းများ အများအပြားကို ပံ့ပိုးခဲ့သည်။ ရွှေ၊ ငွေ၊ လျှော်ကျောက် နှင့် အရောင်အမျိုးမျိုးရှိ ကျောက်များ၊ စကျင်ကျောက် နှင့် အလွန်တန်ဖိုးရှိသော သစ်သားများ။ ယခု သူ စုဆောင်းခဲ့သော ဤ တန်ဖိုးရှိ ရတနာများကို အခြားသူများထံ အပ်နှင်းရမည်။ အကြောင်းမူကား ဘုရားရှင်၏ ရှိနေခြင်း၏ သင်္ကေတ သေတ္တာတော်အတွက် အိမ်တော်ကို ဆောက်လုပ်ရမည်မှာ အခြားလက်များ ဖြစ်ရမည်။

From the very opening of David’s reign one of his most cherished
plans had been that of erecting a temple to the Lord. Though he had
688 Patriarchs and Prophets
not been permitted to execute this design, he had manifested no less
zeal and earnestness in its behalf. He had provided an abundance
of the most costly material—gold, silver, onyx stones, and stones
of divers colors; marble, and the most precious woods. And now
these valuable treasures that he had collected must be committed to
others; for other hands must build the house for the ark, the symbol
of God’s presence.

သူ၏ နိဂုံးချုပ်ချိန်နီးလာသည်ကို မြင်ရသောအခါ ရှင်ဘုရင်သည် နိုင်ငံတစ်ဝှမ်းမှ ကိုယ်စားလှယ်များနှင့်အတူ ဣသရေလ၏ မင်းများကို ဆင့်ခေါ်ခဲ့ပြီး ဤ အမွေကို ယုံကြည်စွာ လက်ခံရန် ဆင့်ခေါ်ခဲ့သည်။ သူသည် ဆောင်ရွက်ရမည့် အလုပ်ကြီးတွင် သူ၏ သေဆုံးချက်ကို သူတို့ထံ အပ်နှင်းလိုခဲ့ပြီး သူတို့၏ သဘောတူညီမှုနှင့် ထောက်ခံမှုကို ရယူလိုခဲ့သည်။ သူ၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အားနည်းမှုကြောင့် ဤ လွှဲပြောင်းမှုကို ကိုယ်တိုင်တက်ရောက်မည်ဟု မမျှော်လင့်ခဲ့ပေ။ သို့သော် ဘုရားရှင်၏ လှုံ့ဆော်မှုသည် သူ့အပေါ်သို့ ကျရောက်ခဲ့ပြီး သူ၏ ပုံမှန်ထက် ပိုမို စိတ်အားထက်သန်မှုနှင့် တန်ခိုးဖြင့် နောက်ဆုံးအကြိမ်အဖြစ် သူ၏ လူများကို ဟောပြောနိုင်ခဲ့သည်။ သူသည် ဗိမာန်တော်ကို တည်ဆောက်လိုသော သူ၏ ဆန္ဒကို သူတို့အား ပြောခဲ့ပြီး အလုပ်ကို သူ၏ သားရှောလမုန်ထံ အပ်နှင်းရမည်ဟု ထာဝရဘုရားညွှန်ကြားချက်ကို ပြောခဲ့သည်။ ဘုရားရှင်၏ အာမခံချက်မှာ “သင်၏ သားရှောလမုန်သည် ငါ၏ အိမ်တော်နှင့် ငါ၏ တရားရုံးများကို ဆောက်လုပ်ရမည်။ အကြောင်းမူကား သူကို ငါ၏ သားဖြစ်ရန် ငါ ရွေးချယ်ခဲ့ပြီ၊ ငါသည် သူ၏ ခမည်းတော်ဖြစ်ရမည်။ ထိုမျှမက ငါသည် ယနေ့ကဲ့သို့ ငါ၏ ပညတ်တရားများနှင့် ငါ၏ တရားစီရင်ချက်များကို လိုက်နာရန် သူ အဆက်မပြတ်ရှိနေလျှင် သူ၏ နိုင်ငံကို ထာဝရ တည်ဆောက်ရမည်။” “ယခုမူကား” ဒါဝိဒ်က ဆိုသည်၊ “ဣသရေလ အလုံးအစုတစ်ခုလုံး ရှေ့မှောက်တွင် ထာဝရဘုရား၏ အစုအဝေးတွင်နှင့် ငါတို့ ဘုရားရှင်ကို ကြားနေရုံတွင် သင်တို့၏ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရား၏ ပညတ်တရားများကို ထိန်းသိမ်းပြီး ရှာဖွေပါ။ အကြောင်းမူကား သင်တို့သည် ဤ ကောင်းသော ပြည်ကို ပိုင်ဆိုင်နိုင်ရန်နှင့် သင်တို့ နောက်သားမြေးများအတွက် အမွေအဖြစ် ချန်ရစ်နိုင်ရန် ဖြစ်သည်။”

Seeing that his end was near, the king summoned the princes
of Israel, with representative men from all parts of the kingdom,
to receive this legacy in trust. He desired to commit to them his
dying charge and secure their concurrence and support in the great
work to be accomplished. Because of his physical weakness, it had
not been expected that he would attend to this transfer in person;
but the inspiration of God came upon him, and with more than his
wonted fervor and power, he was able, for the last time, to address
his people. He told them of his own desire to build the temple, and of
the Lord’s command that the work should be committed to Solomon
his son. The divine assurance was, “Solomon thy son, he shall build
My house and My courts; for I have chosen him to be My son, and
I will be his Father. Moreover I will establish his kingdom forever,
if he be constant to do My commandments and My judgments, as
at this day.” “Now therefore,” David said, “in the sight of all Israel
the congregation of the Lord, and in the audience of our God, keep
and seek for all the commandments of the Lord your God: that ye
may possess this good land, and leave it for an inheritance for your
children after you forever.”

ဒါဝိဒ်သည် ဘုရားရှင်မှ ခွဲခွာသွားသူ၏ လမ်းခရီးမှာ မည်မျှ ခဲယဉ်းကြောင်း သူ၏ ကိုယ်ပိုင်အတွေ့အကြုံမှ သင်ယူခဲ့သည်။ သူသည် ချိုးဖောက်ခဲ့သော ပညတ်တရားကို ခံစားခဲ့ရပြီး ချိုးဖောက်မှု၏ အသီးအနှံများကို ရိတ်သိမ်းခဲ့ရသည်။ သူ၏ စိတ်ဝိညာဉ်တစ်ခုလုံး ဣသရေလ၏ ခေါင်းဆောင်များသည် ဘုရားရှင်အပေါ် သစ္စာရှိရန်နှင့် ရှောလမုန်သည် ဘုရားရှင်၏ ပညတ်တရားကို လိုက်နာရန်၊ ခမည်းတော်၏ အခွင့်အာဏာကို အားနည်းစေခဲ့သော အပြစ်များကို ရှောင်ကြဉ်ရန်၊ သူ၏ ဘဝကို ခါးသီးစေခဲ့သော အပြစ်များကို ရှောင်ကြဉ်ရန်နှင့် ဘုရားရှင်ကို မထီမဲ့မြင်ပြုခဲ့သော အပြစ်များကို ရှောင်ကြဉ်ရန် စိုးရိမ်ပူပန်မှုဖြင့် လှုပ်ရှားခဲ့သည်။ ဒါဝိဒ်သည် ရှောလမုန်အတွက် သူ၏ မြင့်မြတ်သော ရာထူးတွင် အမှန်တကယ် သွေးဆောင်မှုများကို ခံနိုင်ရည်ရှိရန် နှလုံးနှိမ့်ချမှု၊ ဘုရားရှင်အပေါ် အဆက်မပြတ် ယုံကြည်မှုနှင့် မပြတ်မတိ သတိရှိမှု လိုအပ်ကြောင်း သိခဲ့သည်။ အကြောင်းမူကား ထင်ရှားသော ဇာတ်ကောင်များသည် စာတန်၏ မြှားများအတွက် အထူး ပစ်မှတ်ဖြစ်သည်။ သူ၏ သားထံ လှည့်ကာ ရာဇပလ္လင်ပေါ်တွင် သူ၏ ဆက်ခံသူအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့ပြီး ဒါဝိဒ်က ဆိုသည်။ “နောက်ပိုင်း၌ ရှောလမုန်ငါ့သား၊ သင်၏ ခမည်းတော်၏ ဘုရားရှင်ကို သိ၍ စုံလင်သော နှလုံးနှင့် စေတနာရှိသော စိတ်နှင့် အမှုတော်ကို ဆောင်ရွက်ပါ။ အကြောင်းမူကား ထာဝရဘုရားသည် နှလုံးများကို ရှာဖွေတော်မူ၍ အတွေးများ၏ စိတ်ကူးယဉ်မှုများကို နားလည်တော်မူသည်။ သင်သည် သူ့ကို ရှာဖွေလျှင် သူ့ကို တွေ့ရမည်။ သို့သော် သင်သည် သူ့ကို စွန့်ပစ်လျှင် သူသည် သင့်ကို ထာဝရ ပစ်ချရမည်။ ယခု သတိပြုပါ။ အကြောင်းမူကား ထာဝရဘုရားသည် သန့်ရှင်းရာ အိမ်တော်ကို ဆောက်လုပ်ရန် သင့်ကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ ခွန်အားရှိ၍ ဆောင်ရွက်ပါ။” [၇၅၁]

David had learned by his own experience how hard is the path
of him who departs from God. He had felt the condemnation of the
broken law, and had reaped the fruits of transgression; and his whole
soul was moved with solicitude that the leaders of Israel should be
true to God, and that Solomon should obey God’s law, shunning the
sins that had weakened his father’s authority, embittered his life, and
[751] dishonored God. David knew that it would require humility of heart,
a constant trust in God, and unceasing watchfulness to withstand the
temptations that would surely beset Solomon in his exalted station;
for such prominent characters are a special mark for the shafts of
Satan. Turning to his son, already acknowledged as his successor
on the throne, David said: “And thou, Solomon my son, know thou
Last Years of David 689
the God of thy father, and serve Him with a perfect heart and with a
willing mind: for the Lord searcheth all hearts, and understandeth
all the imaginations of the thoughts: if thou seek Him, He will be
found of thee; but if thou forsake Him, He will cast thee off forever.
Take heed now; for the Lord hath chosen thee to build a house for
the sanctuary: be strong, and do it.”

ဒါဝိဒ်သည် ဗိမာန်တော်ဆောက်လုပ်ရန်အတွက် အသေးစိတ် ညွှန်ကြားချက်များကို ရှောလမုန်အား ပေးခဲ့ပြီး ဘုရားရှင်၏ လှုံ့ဆော်မှုဖြင့် သူ့အား ဖော်ပြခဲ့သော အပိုင်းတိုင်း၏ ပုံစံများနှင့် အမှုတော်ဆိုင်ရာ ကိရိယာများအားလုံးကို ပေးခဲ့သည်။ ရှောလမုန်သည် အသက်ငယ်ရွယ်ဆဲ ဖြစ်ပြီး ဗိမာန်တော်ဆောက်လုပ်ရန်နှင့် ဘုရားရှင်၏ လူများကို အုပ်ချုပ်ရန်တွင် သူ့အပေါ် ကျရောက်မည့် တာဝန်များကို ရှောင်ရှားခဲ့သည်။ ဒါဝိဒ်သည် သူ၏ သားအား ဆိုသည်။ “ခွန်အားရှိ၍ ကောင်းသော ရဲစွမ်းသတ္တိ ရှိ၍ ဆောင်ရွက်ပါ။ မကြောက်ပါနှင့်၊ မပျက်စီးပါနှင့်။ အကြောင်းမူကား ထာဝရဘုရား ငါ၏ ဘုရားရှင်သည် သင်နှင့်အတူ ရှိနေမည်။ သူသည် သင့်ကို မပျက်စီး မစွန့်ပစ်မည်မဟုတ်ပါ။”

David gave Solomon minute directions for building the temple,
with patterns of every part, and of all its instruments of service,
as had been revealed to him by divine inspiration. Solomon was
still young, and shrank from the weighty responsibilities that would
devolve upon him in the erection of the temple and in the government
of God’s people. David said to his son, “Be strong and of good
courage, and do it: fear not, nor be dismayed, for the Lord God, even
my God, will be with thee; He will not fail thee, nor forsake thee.”
Again David appealed to the congregation: “Solomon my son,

ထပ်မံ၍ ဒါဝိဒ်သည် အစုအဝေးထံ အယူခံဝင်ခဲ့သည်။ “ဘုရားရှင်မှ တစ်ဦးတည်း ရွေးချယ်ခဲ့သော ငါ့သားရှောလမုန်သည် ငယ်ရွယ်ဆဲ ဖြစ်ပြီး အလုပ်မှာ ကြီးမားသည်။ အကြောင်းမူကား နန်းတော်မှာ လူအတွက်မဟုတ်ဘဲ ထာဝရဘုရားအတွက် ဖြစ်သည်။” သူက ဆိုသည်။ “ငါ၏ ဘုရားရှင်၏ အိမ်တော်အတွက် ငါ၏ ခွန်အားရှိ ပြင်ဆင်ခဲ့ပြီ။” သူသည် သူ စုဆောင်းခဲ့သော ပစ္စည်းများကို စာရင်းပြုစုခဲ့သည်။ ထိုမျှမက သူက ဆိုသည်။ “ငါ၏ ဘုရားရှင်၏ အိမ်တော်အတွက် ငါ စေတနာ ရှိခဲ့ပြီ။ ငါ၏ ကိုယ်ပိုင် ကောင်းသော ရွှေ နှင့် ငွေ ရှိခဲ့ပြီ။ သန့်ရှင်းသော အိမ်တော်အတွက် ငါ ပြင်ဆင်ခဲ့သော အရာအားလုံး အပေါ်မှ ရွှေ အလေးချိန် သုံးထောင် ရွှေ အိုဖိ ရွှေ နှင့် အိမ်များ၏ နံရံများကို ဖုံးအုပ်ရန် သန့်စင်သော ငွေ အလေးချိန် ခုနှစ်ထောင်။” “ယခု မည်သူ” သူသည် စုဝေးနေသော လူများအား မေးခဲ့သည်။ “ယခုနေ့ ထာဝရဘုရားအတွက် သူ၏ အမှုတော်ကို ဆက်ကပ်ရန် စေတနာ ရှိသလော။”

whom alone God hath chosen, is yet young and tender, and the work
is great: for the palace is not for man, but for the Lord God.” He said,
“I have prepared with all my might for the house of my God,” and
he went on to enumerate the materials he had gathered. More than
this, he said, “I have set my affection to the house of my God, I have
of mine own proper good, of gold and silver, which I have given to
the house of my God, over and above all that I have prepared for
the holy house, even three thousand talents of gold, of the gold of
Ophir, and seven thousand talents of refned silver, to overlay the
walls of the houses withal.” “Who then,” he asked of the assembled
multitude that had brought their liberal gifts—“who then is willing
to consecrate his service this day unto the Lord?”

အစုအဝေးမှ ချက်ချင်း တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။ “ဣသရေလ လူမျိုးစုများ၏ ခမည်းတော်များ၏ ခေါင်းဆောင်များနှင့် မင်းများ၊ ထောင်ပေါင်းများစွာ နှင့် ရာပေါင်းများစွာ၏ ခေါင်းဆောင်များ၊ ရှင်ဘုရင်၏ အလုပ်၏ အုပ်ချုပ်သူများနှင့်အတူ စေတနာ ရှိ၍ ဘုရားရှင်၏ အိမ်တော်၏ အမှုတော်အတွက် ရွှေ အလေးချိန် ငါးထောင် နှင့် ဆယ်ထောင် ဒရန်၊ ငွေ အလေးချိန် ဆယ်ထောင်၊ ကြေး အလေးချိန် တစ်ဆယ်ရှစ်ထောင် နှင့် သံ အလေးချိန် တစ်ရာ ထောင်ကို ပေးခဲ့ကြသည်။ ရတနာ ကျောက်များ ရှိနေသော သူတို့သည် ထာဝရဘုရား၏ အိမ်တော်၏ ဘဏ္ဍာ ထဲသို့ ပေးခဲ့ကြသည်။ ... ထို့နောက် လူများသည် ဝမ်းမြောက်ခဲ့ကြသည်။ အကြောင်းမူကား သူတို့သည် စုံလင်သော နှလုံးဖြင့် ထာဝရဘုရားအတွက် စေတနာ ရှိ၍ ဆက်ကပ်ခဲ့ကြသည်။ ရှင်ဘုရင်ဒါဝိဒ်လည်း အလွန်ဝမ်းမြောက်ခဲ့သည်။ [၇၅၂]

There was a ready response from the assembly. “The chief
of the fathers and princes of the tribes of Israel, and the captains
of thousands and of hundreds, with the rulers of the king’s work,
offered willingly, and gave, for the service of the house of God, of
gold fve thousand talents and ten thousand drams, and of silver ten [752]
thousand talents, and of brass eighteen thousand talents, and one
hundred thousand talents of iron. And they with whom precious
stones were found gave them to the treasure of the house of the
Lord.... Then the people rejoiced, for that they offered willingly,
because with perfect heart they offered willingly to the Lord: and
David the king also rejoiced with great joy.
690 Patriarchs and Prophets

“ထို့ကြောင့် ဒါဝိဒ်သည် အစုအဝေးတစ်ခုလုံး ရှေ့မှောက်တွင် ထာဝရဘုရားကို ကောင်းချီးပေးခဲ့သည်။ ဒါဝိဒ်က ဆိုသည်။ ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးတွင်ရှိသော အရာအားလုံး သင့်အတွက် ဖြစ်သည်။ အိုထာဝရဘုရား၊ သင်သည် အထက်မှ ခေါင်းဆောင်အဖြစ် ချီးမြှောက်ခံရသည်။ ချမ်းသာခြင်းနှင့် ဂုဏ်အသရေ နှစ်မျိုးလုံး သင်မှ လာသည်။ သင်သည် အရာအားလုံး အပေါ် နန်းစံတော်မူသည်။ သင့်လက်တွင် တန်ခိုး နှင့် ခွန်အား ရှိသည်။ သင့်လက်တွင် ကြီးမြတ်စေရန်နှင့် အရာအားလုံး အတွက် ခွန်အားပေးရန် ရှိသည်။ ယခု မူကား ငါတို့ ဘုရားရှင်၊ ငါတို့ သင့်ကို ကျေးဇူးတင်ရှိ၍ သင်၏ ဘုန်းအသရေ ရှိ အမည်ကို ချီးမွမ်းပါ၏။ သို့သော် ငါ မည်သူနည်း၊ ငါ၏ လူများမှာ အဘယ်နည်း။ ငါတို့သည် ဤ ပုံစံ အတိုင်း စေတနာ ရှိ၍ ဆက်ကပ်နိုင်ရန် ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမူကား အရာအားလုံး သင်မှ လာသည်။ သင်၏ ကိုယ်ပိုင်မှ ငါတို့ ပေးခဲ့သည်။ အကြောင်းမူကား ငါတို့သည် သင်ရှေ့မှောက်တွင် ဧည့်သည်များနှင့် ခရီးသွားများ ဖြစ်သည်။ ငါတို့၏ ခမည်းတော်များအားလုံး ကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ မြေကြီးပေါ်တွင် ငါတို့၏ နေ့ရက်များသည် အရိပ်ကဲ့သို့ ဖြစ်ပြီး မတည်မြဲပါ။ အိုထာဝရဘုရား ငါတို့ ဘုရားရှင်၊ သင်၏ သန့်ရှင်းသော အမည်အတွက် အိမ်တော်ကို ဆောက်လုပ်ရန် ငါတို့ ပြင်ဆင်ခဲ့သော ဤ ပစ္စည်းစတော့ အားလုံး သင့်လက်မှ လာသည်။ အရာအားလုံး သင်၏ ကိုယ်ပိုင် ဖြစ်သည်။ ငါ သိသည်မှာ ငါ၏ ဘုရားရှင်၊ သင်သည် နှလုံးကို စမ်းသပ်တော်မူ၍ မှန်ကန်မှုတွင် နှစ်သက်တော်မူသည်။

“Wherefore David blessed the Lord before all the congregation:
and David said, Blessed be Thou, Lord God of Israel our father,
forever and ever. Thine, O Lord, is the greatness, and the power,
and the glory, and the victory, and the majesty: for all that is in the
heaven and in the earth is Thine; Thine is the kingdom, O Lord, and
Thou art exalted as head above all. Both riches and honor come of
Thee, and Thou reignest over all; and in Thine hand is power and
might; and in Thine hand it is to make great, and to give strength
unto all. Now therefore, our God, we thank Thee, and praise Thy
glorious name. But who am I, and what is my people, that we should
be able to offer so willingly after this sort? for all things come of
Thee, and of Thine own have we given Thee. For we are strangers
before Thee, and sojourners, as were all our fathers: our days on the
earth are as a shadow, and there is none abiding. O Lord our God,
all this store that we have prepared to build Thee an house for Thine
holy name cometh of Thine hand, and is all Thine own. I know also,
my God, that Thou triest the heart, and hast pleasure in uprightness.

“ငါ အနေဖြင့် ငါ၏ နှလုံးမှန်ကန်မှုတွင် ဤ အရာအားလုံးကို စေတနာ ရှိ၍ ဆက်ကပ်ခဲ့ပြီ။ ယခု ငါ ဤနေရာတွင် ရှိနေသော သင်၏ လူများကို ဝမ်းမြောက်စွာ မြင်ခဲ့ပြီ။ သူတို့သည် သင့်အတွက် စေတနာ ရှိ၍ ဆက်ကပ်ခဲ့ကြသည်။ အိုအဗြဟံ၊ ဣဇာက် နှင့် ဣသရေလ ငါတို့ ခမည်းတော်များ၏ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရား၊ ဤ အရာကို သင်၏ လူများ၏ နှလုံး အတွေးများ၏ စိတ်ကူးယဉ်မှုတွင် ထာဝရ ထိန်းသိမ်းပါ။ သူတို့၏ နှလုံးကို သင့်အတွက် ပြင်ဆင်ပါ။ ငါ့သားရှောလမုန်အား စုံလင်သော နှလုံးကို ပေးပါ။ သင်၏ ပညတ်တရားများ၊ သင်၏ သက်သေခံချက်များနှင့် သင်၏ ပညတ်ချက်များကို ထိန်းသိမ်းရန်၊ ဤ အရာအားလုံးကို ဆောင်ရွက်ရန်နှင့် ငါ ပြင်ဆင်ခဲ့သော နန်းတော်ကို ဆောက်လုပ်ရန် ပေးပါ။ ဒါဝိဒ်သည် အစုအဝေးတစ်ခုလုံးအား ဆိုသည်။ ယခု သင်တို့၏ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရားကို ကောင်းချီးပေးပါ။ အစုအဝေးတစ်ခုလုံး သူတို့ ခမည်းတော်များ၏ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရားကို ကောင်းချီးပေးခဲ့ကြပြီး သူတို့၏ ခေါင်းများကို ငုံ့၍ ထာဝရဘုရားကို ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။”

“As for me, in the uprightness of mine heart I have willingly
offered all these things: and now have I seen with joy Thy people,
which are present here, to offer willingly unto Thee. O Lord God
of Abraham, Isaac and of Israel, our fathers, keep this forever in the
imagination of the thoughts of the heart of Thy people, and prepare
their heart unto Thee: and give unto Solomon my son a perfect heart,
to keep Thy commandments, Thy testimonies, and Thy statutes, and
to do all these things, and to build the palace, for the which I have
made provision. And David said to all the congregation, Now bless
the Lord your God. And all the congregation blessed the Lord God
of their fathers, and bowed down their heads, and worshiped the
Lord.”

ရှင်ဘုရင်သည် ဗိမာန်တော်ကို ဆောက်လုပ်ရန်နှင့် အလှဆင်ရန်အတွက် ကြွယ်ဝသော ပစ္စည်းများကို အလွန် စိတ်ဝင်တစားဖြင့် စုဆောင်းခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်း နှစ်များတွင် ဗိမာန်တော်၏ တရားရုံးများမှ ပဲ့တင်ထပ်မည့် ဘုန်းကြီးသော ဓမ္မသီချင်းများကို ရေးစပ်ခဲ့သည်။ ယခု သူ၏ နှလုံးသည် ဘုရားရှင်တွင် ဝမ်းမြောက်ခဲ့သည်။ ခမည်းတော်များ၏ ခေါင်းဆောင်နှင့် ဣသရေလ၏ မင်းများသည် သူ၏ အယူခံဝင်မှုကို ခမ်းနားစွာ တုံ့ပြန်ခဲ့ကြပြီး သူတို့၏ ရတနာများကို ဆက်ကပ်ခဲ့ကြပြီး သူတို့၏ အမှုတော်အတွက် ကိုယ်ကို ဆက်ကပ်ခဲ့ကြသည်။ သူတို့ ဆက်ကပ်ခဲ့ကြသော အမှုတော်ကို ပေးခဲ့ကြသောအခါ သူတို့သည် ပိုမို ဆောင်ရွက်ရန် စိတ်ဆန္ဒ ရှိခဲ့ကြသည်။ သူတို့သည် ဆက်ကပ်မှုများကို တိုးပွားစေခဲ့ကြပြီး သူတို့၏ ကိုယ်ပိုင် ပစ္စည်းများကို ဘဏ္ဍာ ထဲသို့ ပေးခဲ့ကြသည်။ ဒါဝိဒ်သည် ဘုရားရှင်၏ အိမ်တော်အတွက် ပစ္စည်းများ စုဆောင်းရန်တွင် သူ၏ ကိုယ်ပိုင် မထိုက်တန်မှုကို ခံစားခဲ့ရပြီး သူ၏ နိုင်ငံ၏ မင်းများမှ ခမ်းနားသော သစ္စာရှိမှု ဖော်ပြချက်သည် စေတနာ ရှိသော နှလုံးများဖြင့် ယေဟောဝါအတွက် သူတို့၏ ရတနာများကို ဆက်ကပ်ခဲ့ကြပြီး သူ၏ အမှုတော်အတွက် ကိုယ်ကို ဆက်ကပ်ခဲ့ကြသော ဝမ်းမြောက်မှုဖြင့် ပြည့်နှက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ဘုရားရှင်တစ်ပါးတည်းသာ သူ၏ လူများအတွက် ဤ စိတ်ဆန္ဒကို ပေးခဲ့သည်။ သူ၊ လူ မဟုတ်ဘဲ ချီးမွမ်းရမည်။ သူသည် လူများကို မြေကြီး၏ ချမ်းသာမှုဖြင့် ပံ့ပိုးခဲ့သည်။ သူ၏ ဝိညာဉ်တော်သည် ဗိမာန်တော်အတွက် သူတို့၏ တန်ဖိုးရှိ ပစ္စည်းများကို ဆောင်ကြဉ်းရန် စေတနာ ရှိစေခဲ့သည်။ အရာအားလုံး ထာဝရဘုရားမှ ဖြစ်သည်။ သူ၏ မေတ္တာသည် လူများ၏ နှလုံးများကို မလှုပ်ရှားခဲ့လျှင် ရှင်ဘုရင်၏ ကြိုးပမ်းမှုများသည် အချည်းနှီး ဖြစ်ခဲ့မည်ဖြစ်ပြီး ဗိမာန်တော်ကို ဘယ်တော့မှ မဆောက်လုပ်ခဲ့မည်မဟုတ်ပါ။

[753] With deepest interest the king had gathered the rich material for
building and beautifying the temple. He had composed the glorious
anthems that in afteryears should echo through its courts. Now his
heart was made glad in God, as the chief of the fathers and the princes
of Israel so nobly responded to his appeal, and offered themselves
to the important work before them. And as they gave their service,
they were disposed to do more. They swelled the offerings, giving
of their own possessions into the treasury. David had felt deeply his
own unworthiness in gathering the material for the house of God,
Last Years of David 691
and the expression of loyalty in the ready response of the nobles of
his kingdom, as with willing hearts they dedicated their treasures
to Jehovah and devoted themselves to His service, flled him with
joy. But it was God alone who had imparted this disposition to His
people. He, not man, must be glorifed. It was He who had provided
the people with the riches of earth, and His Spirit had made them
willing to bring their precious things for the temple. It was all of
the Lord; if His love had not moved upon the hearts of the people,
the king’s efforts would have been vain, and the temple would never
have been erected.

လူ ရရှိခဲ့သော အရာအားလုံး ဘုရားရှင်၏ ကျေးဇူးတော်မှ ရရှိခဲ့သော အရာအားလုံး ဘုရားရှင်အတွက် ဖြစ်သည်။ ဘုရားရှင်သည် မြေကြီး၏ တန်ဖိုးရှိ နှင့် လှပသော အရာများတွင် ဘုရားရှင်မှ ချီးမြှင့်ခဲ့သော အရာများကို သူတို့ကို စမ်းသပ်ရန် လူများ၏ လက်ထဲသို့ ထားရှိခဲ့သည်။ သူ၏ မေတ္တာ၏ နက်နဲမှုကို ရှာဖွေရန်နှင့် သူ၏ ကျေးဇူးတော်များကို တန်ဖိုးထားမှုကို ရှာဖွေရန် ဖြစ်သည်။ ချမ်းသာခြင်း သို့မဟုတ် ဉာဏ်ပညာ၏ ရတနာများ ဖြစ်စေ၊ သူတို့သည် စေတနာ ရှိသော ဆက်ကပ်မှုအဖြစ် ယေရှု၏ ခြေတော်ရှေ့တွင် ချထားရမည်။ ဆက်ကပ်သူ ဆိုသည်။ ဒါဝိဒ်နှင့်အတူ၊ “အရာအားလုံး သင်မှ လာသည်။ သင်၏ ကိုယ်ပိုင်မှ ငါတို့ ပေးခဲ့သည်။”

All that man receives of God’s bounty still belongs to God.
Whatever God has bestowed in the valuable and beautiful things of
earth is placed in the hands of men to test them—to sound the depths
of their love for Him and their appreciation of His favors. Whether
it be the treasures of wealth or of intellect, they are to be laid, a
willing offering, at the feet of Jesus; the giver saying, meanwhile,
with David, “All things come of Thee, and of Thine own have we
given Thee.”

သေခြင်းတရားသည် ချဉ်းကပ်လာသည်ကို ခံစားရသောအခါ ဒါဝိဒ်၏ နှလုံးဝန်မှာ ရှောလမုန်နှင့် ဣသရေလ နိုင်ငံ အတွက် ဖြစ်ဆဲ ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံ၏ ချမ်းသာခြင်းသည် သူ၏ ရှင်ဘုရင်၏ သစ္စာရှိမှုအပေါ် များစွာ မှီခိုရမည် ဖြစ်သည်။ “သူသည် ရှောလမုန်အား ညွှန်ကြားခဲ့သည်။ ငါ မြေကြီးတစ်ခုလုံး၏ လမ်းခရီးကို သွားနေသည်။ သင်သည် ခွန်အားရှိ၍ ယောက်ျားတစ်ယောက်အဖြစ် ပြပါ။ သင်၏ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရား၏ တာဝန်ကို ထိန်းသိမ်းပါ။ သူ၏ လမ်းခရီးများတွင် လျှောက်ပါ။ သူ၏ ပညတ်ချက်များ၊ သူ၏ ပညတ်တရားများ၊ သူ၏ တရားစီရင်ချက်များနှင့် သူ၏ သက်သေခံချက်များကို ထိန်းသိမ်းပါ။ ... သင်သည် သင်ဆောင်ရွက်သော အရာအားလုံးတွင် ချမ်းသာ၍ သင်လှည့်ရာ နေရာတိုင်းတွင် ချမ်းသာနိုင်ရန်။ အကြောင်းမူကား ထာဝရဘုရားသည် ငါနှင့်ပတ်သက်၍ မိန့်ဆိုခဲ့သော သူ၏ နှုတ်ကပတ်တရားကို ဆက်လက်ရှိနေနိုင်ရန်။ သင်၏ သားသမီးများသည် သူတို့၏ လမ်းခရီးကို သတိပြုလျှင် ငါ့ရှေ့တွင် သူတို့၏ နှလုံးနှင့် သူတို့၏ စိတ်ဝိညာဉ်တစ်ခုလုံးဖြင့် အမှန်တရားတွင် လျှောက်ရန်။ အဲ့ဒါ ရှိမည်မဟုတ်ပါ။ ဣသရေလ ရာဇပလ္လင်ပေါ်တွင် ယောက်ျားတစ်ယောက်အဖြစ် ပျက်ကွက်ခဲ့သည်။” ရှင်ဘုရင်ချုပ် ပထမ စောင် အခန်း ၂ အပိုဒ် ၁ မှ ၄။ [၇၅၃]

When he felt that death was approaching, the burden of David’s
heart was still for Solomon and for the kingdom of Israel, whose
prosperity must so largely depend upon the fdelity of her king. “And
he charged Solomon his son, saying, I go the way of all the earth: be
thou strong therefore, and show thyself a man; and keep the charge
of the Lord thy God, to walk in His ways, to keep His statutes, and
His commandments, and His judgments, and His testimonies, ...
that thou mayest prosper in all that thou doest, and whithersoever
thou turnest thyself: that the Lord may continue His word which He
spake concerning me, saying, If thy children take heed to their way,
to walk before Me in truth with all their heart and with all their soul,
there shall not fail thee (said He) a man on the throne of Israel.” 1
Kings 2:1-4.

ဒါဝိဒ်၏ “နောက်ဆုံး စကားများ” ကို မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သော အတိုင်း သီချင်းတစ်ပုဒ် ဖြစ်သည်။ ယုံကြည်မှု၊ အမြင့်ဆုံး နိယာမ နှင့် မသေနိုင်သော ယုံကြည်ခြင်း သီချင်း ဖြစ်သည်။

David’s “last words,” as recorded, are a song—a song of trust, [754]
of loftiest principle, and undying faith:

“ယေရှဲ၏ သားဒါဝိဒ် ဆိုသည်။

 အမြင့်ဆုံး ချီးမြှောက်ခံရသော လူ ဆိုသည်။

ယာကုပ်၏ ဘုရားရှင်၏ ဆီလျှော်ချက်ခံရသော သူ။

 ဣသရေလ၏ ချိုမြိန်သော ဆာလံ ဆရာ။

 ယေဟောဝါ၏ ဝိညာဉ်တော်သည် ငါ့မှ တဆင့် မိန့်ဆိုခဲ့သည်။

... လူများအပေါ် တရားမျှတစွာ အုပ်ချုပ်သော သူ။

 ဘုရားရှင်ကို ကြောက်ရွံ့၍ အုပ်ချုပ်သော သူ။

သူသည် နေထွက်ချိန်တွင် နံနက်ခင်း၏ အလင်းရောင်ကဲ့သို့ ဖြစ်ရမည်။

 နံနက်ခင်း တိမ်မရှိသော နံနက်ခင်း။

 မိုးရွာပြီးနောက် ကြည်လင်သော တောက်ပမှုမှ တဆင့် မြေကြီးမှ ပေါက်ရောက်သော နူးညံ့သော မြက်ပင်ကဲ့သို့။

 အမှန်တရား ငါ၏ အိမ်တော်သည် ဘုရားရှင်နှင့် မဆိုင်ပါ။

 သို့သော် သူသည် ငါ့ကို ထာဝရ ပဋိညာဉ်တစ်ခု ပြုခဲ့သည်။

 အရာအားလုံးတွင် စည်းစနစ်တကျ ရှိ၍ လုံခြုံသည်။

အကြောင်းမူကား ဤ အရာသည် ငါ၏ ကယ်တင်ခြင်း နှင့် ငါ၏ ဆန္ဒ အားလုံး ဖြစ်သည်။”

 ရှမွေလ ဒုတိယ စောင် အခန်း ၂၃ အပိုဒ် ၁ မှ ၅၊ အာရ်ဗီ။

“David the son of Jesse saith,
And the man who was raised on high saith,
The anointed of the God of Jacob,
And the sweet psalmist of Israel:
692 Patriarchs and Prophets
The Spirit of Jehovah spake by me: ...
One that ruleth over men righteously,
That ruleth in the fear of God,
He shall be as the light of the morning, when the sun riseth,
A morning without clouds;
When the tender grass springeth out of the earth,
Through clear shining after rain.
Verily my house is not so with God;
Yet He hath made me an everlasting covenant,
Ordered in all things, and sure:
For it is all my salvation, and all my desire.”
2 Samuel 23:1-5, R.V.

ဒါဝိဒ်၏ ကျဆုံးမှုမှာ ကြီးမားခဲ့သော်လည်း သူ၏ နောင်တရမှုမှာ နက်နဲခဲ့သည်။ သူ၏ မေတ္တာမှာ ပြင်းထန်ခဲ့ပြီး သူ၏ ယုံကြည်ခြင်း ခွန်အားရှိခဲ့သည်။ သူသည် ခွင့်လွှတ်ခဲ့ရများခဲ့ပြီး ထို့ကြောင့် သူ ချစ်ခဲ့များခဲ့သည်။ လုကာ အခန်း ၇ အပိုဒ် ၄၇။

Great had been David’s fall, but deep was his repentance, ardent
was his love, and strong his faith. He had been forgiven much, and
therefore he loved much. Luke 7:47.

ဒါဝိဒ်၏ ဆာလံ များသည် အတွေ့အကြုံ အပိုင်းအခြား တစ်ခုလုံး ကို ဖြတ်သန်းခဲ့သည်။ အပြစ်ရှိမှု နှင့် ကိုယ်ကို ရှုတ်ချမှု နက်နဲရာ မှ အမြင့်ဆုံး ယုံကြည်ခြင်း နှင့် ဘုရားရှင်နှင့် အမြင့်ဆုံး ဆက်သွယ်မှု အထိ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဘဝ မှတ်တမ်းသည် အပြစ်သည် ရှက်ရွံ့မှု နှင့် ဝဋ်ဆင်းရဲ သာ ဆောင်ကြဉ်းနိုင်ကြောင်း ကြေငြာခဲ့သည်။ သို့သော် ဘုရားရှင်၏ မေတ္တာ နှင့် ကရုဏာ သည် အဆုံးမဲ့ နက်နဲရာ သို့ ရောက်ရှိနိုင်ကြောင်း၊ ယုံကြည်ခြင်း သည် နောင်တရ သော စိတ်ဝိညာဉ်ကို ဘုရားရှင်၏ မွေးစားသားများ အတွက် မျှဝေ ရန် ချီးမြှင့်နိုင်ကြောင်း ကြေငြာခဲ့သည်။ သူ၏ နှုတ်ကပတ်တော်တွင် ပါရှိသော အာမခံချက်များ အားလုံး တွင် ဘုရားရှင်၏ သစ္စာ ရှိမှု၊ တရားမျှတမှု နှင့် ပဋိညာဉ် ကရုဏာ တို့ အတွက် အပြင်းထန်ဆုံး သက်သေ ခံ ချက် တစ်ခု ဖြစ်သည်။

The psalms of David pass through the whole range of experience,
from the depths of conscious guilt and self-condemnation to the
loftiest faith and the most exalted communing with God. His life
record declares that sin can bring only shame and woe, but that
God’s love and mercy can reach to the deepest depths, that faith will
lift up the repenting soul to share the adoption of the sons of God. Of
all the assurances which His word contains, it is one of the strongest
testimonies to the faithfulness, the justice, and the covenant mercy
of God.

လူ သည် “အရိပ် ကဲ့သို့ လည်း ပြေးလွှားသည်။ ဆက်လက် မရှိပါ။” “သို့သော် ငါတို့ ဘုရားရှင်၏ နှုတ်ကပတ်တရား သည် ထာဝရ တည်ရှိ ရမည်။” “ယေဟောဝါ၏ ကရုဏာ သည် သူ့ကို ကြောက်ရွံ့ သူများ အပေါ် ထာဝရ မှ ထာဝရ အထိ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဖြောင့်မတ်မှု သည် သားမြေး များ အထိ ဖြစ်သည်။ သူ၏ ပဋိညာဉ်ကို ထိန်းသိမ်း သူများ အတွက်၊ သူ၏ ပညတ်တရားများကို ဆောင်ရွက်ရန် မှတ်မိ သူများ အတွက် ဖြစ်သည်။” ယောဘ အခန်း ၁၄ အပိုဒ် ၂၊ ဟေရှာယ အခန်း ၄၀ အပိုဒ် ၈၊ ဆာလံ အခန်း ၁၀၃ အပိုဒ် ၁၇၊ ၁၈။ [၇၅၄]

Man “fleeth also as a shadow, and continueth not,” “but the
word of our God shall stand forever.” “The mercy of Jehovah is
from everlasting to everlasting upon them that fear Him, and His
righteousness unto children’s children; to such as keep His covenant,
and to those that remember His commandments to do them.” Job
14:2; Isaiah 40:8; Psalm 103:17, 18.

“ဘုရားရှင် ဆောင်ရွက်တော်မူသော အရာများ သည် ထာဝရ ရှိ ရမည်။” ဒေသနာ အခန်း ၃ အပိုဒ် ၁၄။

“Whatsoever God doeth, it shall be forever.” Ecclesiastes 3:14.

ဒါဝိဒ် နှင့် သူ၏ အိမ်တော် အတွက် ပြုခဲ့သော ဂုဏ်ကျက်သရေ ရှိ ဂတိ တော်များ သည် ထာဝရ ခေတ်များ ကို မျှော်ကြည့် ခဲ့ကြပြီး ခရစ်တော် တွင် စုံလင်စွာ ပြည့်စုံ ခဲ့သည်။ ထာဝရဘုရား ကြေငြာ ခဲ့သည်။

Glorious are the promises made to David and his house, promises
that look forward to the eternal ages, and fnd their complete fulfllment in Christ. The Lord declared:

“ငါ ငါ၏ ကျွန်ဒါဝိဒ် အတွက် ကျိန်ဆိုခဲ့ပြီ ... သူ၏ လက်နှင့် ငါ၏ လက်သည် တည်ရှိ ရမည်။ ငါ၏ လက်မောင်း သည် လည်း သူ့ကို ခွန်အား ပေး ရမည်။ ... ငါ၏ သစ္စာ ရှိမှု နှင့် ငါ၏ ကရုဏာ သည် သူနှင့်အတူ ရှိ ရမည်။ ငါ၏ အမည်တွင် သူ၏ ဦးချို ကို ချီးမြှောက် ရမည်။ ငါ သူ၏ လက်ကို ပင်လယ်တွင် ထားရမည်။ သူ၏ လက်ျာ ကို မြစ်များ တွင် ထားရမည်။ သူ သည် ငါ့ကို အော်ဟစ် ရမည်။ သင်သည် ငါ၏ ခမည်းတော်၊ ငါ၏ ဘုရားရှင်၊ ငါ၏ ကယ်တင်ခြင်း၏ ကျောက်ဆောင် ဖြစ်သည်။ ငါ သူ့ကို ငါ၀ ပထမမွေး ဖြစ်စေ ရမည်။ မြေကြီး၏ ရှင်ဘုရင်များ ထက် အမြင့်ဆုံး ဖြစ်စေ ရမည်။ ငါ၏ ကရုဏာ ကို သူ့ အတွက် ထာဝရ ထိန်းသိမ်း ရမည်။ ငါ၀ ပဋိညာဉ် သည် သူနှင့်အတူ ခိုင်ခံ့ ရမည်။” ဆာလံ အခန်း ၈၉ အပိုဒ် ၃ မှ ၂၈။

[755] “I have sworn unto David My servant ... with whom My hand
shall be established: Mine arm also shall strengthen him.... My
faithfulness and My mercy shall be with him: and in My name shall
Last Years of David 693
his horn be exalted. I will set his hand also in the sea, and his right
hand in the rivers. He shall cry unto Me, Thou art my Father, my
God, and the Rock of my salvation. Also I will make him My frstborn, higher than the kings of the earth. My mercy will I keep for
him forevermore, and My covenant shall stand fast with him.” Psalm
89:3-28.

“သူ၏ မျိုးစေ့ ကို လည်း ငါ ထာဝရ ခံနိုင်ရည်ရှိ စေ ရမည်။

 သူ၏ ရာဇပလ္လင် ကို ကောင်းကင်၏ နေ့ရက်များ ကဲ့သို့ ဖြစ်စေ ရမည်။

” ဆာလံ အခန်း ၈၉ အပိုဒ် ၂၉။

 “သူ သည် လူ၏ ဆင်းရဲ သားများ ကို တရားစီရင် ရမည်။

သူ သည် ဆင်းရဲ သားများ၏ သားသမီးများ ကို ကယ်တင် ရမည်။

 သူ သည် ဖိနှိပ်သူ ကို ချိုးဖျက် ရမည်။ နေ ခံနိုင်ရည်ရှိ နေ ချိန်တွင် သူတို့ သင့်ကို ကြောက်ရွံ့ ရမည်။

 နှင့် လ ရှိ နေ ချိန်တွင် မျိုးဆက် အားလုံး တစ်လျှောက် ဖြစ်သည်။

 ... သူ၏ နေ့ရက်များတွင် ဖြောင့်မတ်သူ သည် ပွင့်လန်း ရမည်။

နှင့် ချမ်းသာ ခြင်း များစွာ၊ လ မရှိ ချိန်ထိ ဖြစ်သည်။

သူ သည် ပင်လယ် မှ ပင်လယ် အထိ အုပ်ချုပ် ရမည်။

နှင့် မြစ် မှ မြေကြီး၏ အဆုံး အထိ ဖြစ်သည်။”

 “သူ၏ အမည် သည် ထာဝရ ခံနိုင်ရည်ရှိ ရမည်။

သူ၏ အမည် သည် နေ ရှိ နေ ချိန်တွင် ဆက်လက် ရှိ ရမည်။

နှင့် လူများ သည် သူ့ တွင် ကောင်းချီး ခံ ရမည်။

 နိုင်ငံ အားလုံး သည် သူ့ကို ကောင်းချီး ခံ ရမည်။

” ဆာလံ အခန်း ၇၂ အပိုဒ် ၄ မှ ၈၊ အာရ်ဗီ၊ ၁၇။

“His seed also will I make to endure forever,
And his throne as the days of heaven.” Psalm 89:29.
“He shall judge the poor of the people,
He shall save the children of the needy,
And shall break in pieces the oppressor.
They shall fear thee while the sun endureth,
And so long as the moon, throughout all generations....
In his days shall the righteous flourish;
And abundance of peace, till the moon be no more.
He shall have dominion also from sea to sea,
And from the river unto the ends of the earth.”
“His name shall endure forever:
His name shall be continued as long as the sun:
And men shall be blessed in him:
All nations shall call him blessed.”
Psalm 72:4-8, R.V., 17.

“အကြောင်းမူကား ငါတို့ အတွက် ကလေး တစ်ဦး မွေးဖွားခဲ့ပြီ။ ငါတို့ အတွက် သား တစ်ဦး ပေးခဲ့ပြီ။ နှင့် အစိုးရ သည် သူ၏ ပခုံး ပေါ်တွင် ရှိ ရမည်။ သူ၏ အမည် သည် အံ့သြဖွယ်၊ အကြံဉာဏ်ပေး၊ ခွန်အား ရှိ သော ဘုရားရှင်၊ ထာဝရ ခမည်းတော်၊ ချမ်းသာ ခြင်း၏ မင်းသား ဟု ခေါ်ဝေါ် ခံ ရမည်။” “သူ သည် ကြီးမြတ် ရမည်။ အမြင့်ဆုံး ၏ သား ဟု ခေါ်ဝေါ် ခံ ရမည်။ ထာဝရဘုရား သည် သူ့ ခမည်းတော် ဒါဝိဒ်၏ ရာဇပလ္လင်ကို သူ့ အတွက် ပေး ရမည်။ သူ သည် ယာကုပ် အိမ်တော် အပေါ် ထာဝရ နန်းစံ ရမည်။ သူ၏ နိုင်ငံ တွင် အဆုံး မရှိ ရမည်။” ဟေရှာယ အခန်း ၉ အပိုဒ် ၆၊ လုကာ အခန်း ၁ အပိုဒ် ၃၂၊ ၃၃ (၇၅၇) ။ [၇၅၅]

“For unto us a Child is born, unto us a Son is given: and the
government shall be upon His shoulder: and His name shall be called
Wonderful, Counselor, The mighty God, The everlasting Father, The
Prince of Peace.” “He shall be great, and shall be called the Son of
the Highest; and the Lord God shall give unto Him the throne of His
father David: and He shall reign over the house of Jacob forever;
and of His kingdom there shall be no end.” Isaiah 9:6; Luke 1:32,
33(757) .

[၇၅၆] ပူးတွဲ ချက် [၇၅၇] မှတ်ချက် ၁။ စာမျက်နှာ ၂၅၈။ ဣသရေလ ကို လွှတ်ရန် ပညတ်ချက် တွင် ထာဝရဘုရား သည် ဖါရောဘုရင် အား ဆိုခဲ့သည်။ “ဣသရေလ သည် ငါ၏ သား၊ ငါ၀ ပထမမွေး ဖြစ်သည်။ ... ငါ၏ သား ကို သွားပါ။ သူ ငါ့ အမှုတော် ဆောင်ရွက် နိုင်ရန် ဖြစ်သည်။” ထွက်မြောက်ရာ အခန်း ၄ အပိုဒ် ၂၂၊ ၂၃။ ဆာလံ ဆရာ သည် ဘုရားရှင် သည် အီဂျစ် မှ ဣသရေလ ကို ကယ်တင် ခဲ့ရသည် ဟု ငါတို့ အား ပြောခဲ့သည်။ “သူ သည် သူ၏ လူများ ကို ဝမ်းမြောက် စွာ ဆောင်ကြဉ်း ခဲ့သည်။ သူ၏ ရွေးချယ် ခံ ရသော သူများ ကို ဝမ်းမြောက် စွာ ဆောင်ကြဉ်း ခဲ့သည်။ နှင့် သူတို့ ကို လူ မျိုး များ၏ ပြည် များ ကို ပေး ခဲ့သည်။ နှင့် သူတို့ သည် လူများ၏ အလုပ် ကို အမွေ ခံ ခဲ့ကြသည်။ သူတို့ သည် သူ၏ ပညတ်ချက် များ ကို လိုက်နာ ရန် နှင့် သူ၏ ပညတ်တရား များ ကို ထိန်းသိမ်း ရန် ဖြစ်သည်။” ဆာလံ အခန်း ၁၀၅ အပိုဒ် ၄၃ မှ ၄၅။ ဟေဗြဲ များ သည် အီဂျစ် တွင် ဘုရားရှင် ကို အမှုတော် မဆောင်ရွက် နိုင်ကြောင်း ဤ နေရာ မှ ငါတို့ သင်ယူ ခဲ့သည်။ တရားဟောရာ အခန်း ၅ အပိုဒ် ၁၄၊ ၁၅ တွင် ကျွန်ချင်း နှင့် ကျွန်မချင်း ကို အနားယူ ရန် လိုအပ် သော စတုတ္ထ ပညတ်ချက်၏ အပိုင်း ကို အထူး အလေးပေး ခဲ့သည်။ ဣသရေလ လူ သည် အီဂျစ် ပြည် တွင် ကျွန်ချင်း ဖြစ်ခဲ့ ကြောင်း မှတ်မိ ရန် ပြောခဲ့သည်။ ထာဝရဘုရား ဆိုခဲ့သည်။ “သတ္တမနေ့ သည် သင်၏ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရား၏ ဥပုသ်နေ့ ဖြစ်သည်။ ထိုတွင် သင်သည် အလုပ် မဆောင်ရွက် ရမည်မဟုတ်ပါ။ သင်၊ သင်၏ သား၊ သင်၀ သမီး၊ သင်၀ ကျွန်ချင်း၊ သင်၀ ကျွန်မချင်း၊ သင်၀ နွား၊ သင်၀ မြည်း၊ သင်၀ တိရစ္ဆာန် များ၊ သင်၀ တံခါး များ အတွင်း တွင် ရှိ သော ဧည့်သည် များ မဟုတ်ပါ။ သင်၀ ကျွန်ချင်း နှင့် သင်၀ ကျွန်မချင်း သည် သင်ကဲ့သို့ အနားယူ နိုင်ရန် ဖြစ်သည်။ နှင့် သင်သည် အီဂျစ် ပြည် တွင် ကျွန်ချင်း ဖြစ်ခဲ့ ကြောင်း မှတ်မိ ပါ။ သင်၀ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရား သည် ခွန်အား ရှိ သော လက်ဖြင့် နှင့် ဆန့်ထုတ် ခဲ့သော လက်မောင်း ဖြင့် ထိုမှ ဆောင်ကြဉ်း ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် သင်၀ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရား သည် ဥပုသ်နေ့ ကို ထိန်းသိမ်း ရန် သင့်ကို ပညတ် ခဲ့သည်။” ထွက်မြောက်ရာ အခန်း ၅ အပိုဒ် ၅ တွင် မောရှေ နှင့် အာရုန် သည် လူများ ကို “သူတို့၏ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး များ မှ အနားယူ စေ ခဲ့သည်။”

[756] Appendix
[757]
Note 1. Page 258. In the command for Israel’s release, the Lord
said to Pharaoh, “Israel is my son, even my frst-born.... Let my son
go, that he may serve Me.” Exodus 4:22, 23. The psalmist tells us
why God delivered Israel from Egypt: “He brought forth His people
with joy, and His chosen with gladness: And gave them the lands
of the heathen: And they inherited the labor of the people; that they
might observe His statutes, and keep His laws.” Psalm 105:43-45.
Here we learn that the Hebrews could not serve God in Egypt.
In Deuteronomy 5:14, 15 we fnd special emphasis given to that
portion of the fourth commandment which requires the manservant
and the maidservant to rest, and the Israelite was told to remember
that he had been a servant in the land of Egypt. The Lord said, “the
seventh day is the Sabbath of the Lord thy God: In it thou shalt not
do any work, thou, nor thy son, nor thy daughter, nor thy manservant,
nor thy maidservant, nor thine ox, nor thine ass, nor any of thy cattle,
nor thy stranger that is within thy gates; that thy manservant and thy
maidservant may rest as well as thou. And remember that thou wast
a servant in the land of Egypt, and that the Lord thy God brought
thee out thence through a mighty hand and by a stretched-out arm:
Therefore the Lord thy God commanded thee to keep the Sabbath
day.” In Exodus 5:5 we learn that Moses and Aaron made the people
“rest from their burdens.”

ဤ အချက်အလက် များ မှ ငါတို့ ကောက်ချက် ချ နိုင်သည် မှာ ဥပုသ်နေ့ သည် အီဂျစ် တွင် ထာဝရဘုရား ကို အမှုတော် မဆောင်ရွက် နိုင်သော အရာ များ တွင် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ နှင့် မောရှေ နှင့် အာရုန် သည် ဘုရားရှင်၏ သတင်းစကား ဖြင့် လာ ခဲ့သော အခါ (ထွက်မြောက်ရာ အခန်း ၄ အပိုဒ် ၂၉ မှ ၃၁)၊ သူတို့ သည် ဖိနှိပ်မှု ကို တိုးပွားစေ ခဲ့သော ပြုပြင်ပြောင်းလဲ မှု ကို ကြိုးစား ခဲ့ကြသည်။ ဣသရေလ လူများ ကို လွှတ်ပေး ခဲ့သည် မှာ စတုတ္ထ ပညတ်ချက် အပါအဝင် ထာဝရဘုရား၏ ပညတ်ချက် များ ကို လိုက်နာ ရန် ဖြစ်သည်။ နှင့် ဤ အရာ သည် ပညတ်တရား များ အားလုံး ကို ထိန်းသိမ်း ရန် နှင့် ဥပုသ်နေ့ ကို တင်းကြပ် စွာ ထိန်းသိမ်း ရန် အပေါ် ထပ်ဆောင်း တာဝန် တစ်ခု ထားရှိ ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် တရားဟောရာ အခန်း ၂၄ အပိုဒ် ၁၇၊ ၁၈ တွင် အီဂျစ် မှ ကယ်တင် ခဲ့ရသည် ဟူသော အချက်အလက် ကို မုဆိုး နှင့် ဖခင် မဲ့ ကို ကြင်နာ မှု ပြရန် အထူး တာဝန် တစ်ခု အောက်တွင် ထားရှိ ခဲ့ကြောင်း ကိုးကား ခဲ့သည်။ [၇၅၈]

From these facts we may conclude that the Sabbath was one of
the things in which they could not serve the Lord in Egypt; and when
Moses and Aaron came with the message of God (Exodus 4:29-31),
they attempted a reform, which only increased the oppression. The
Israelites were delivered that they might observe the statutes of the
Lord, including the fourth commandment, and this placed upon them
an additional obligation to keep the Sabbath strictly, as well as to
keep all the commandments. Thus in Deuteronomy 24:17, 18 the
fact of their deliverance from Egypt is cited as placing them under
special obligation to show kindness to the widow and the fatherless:
694
Appendix 695

“သင်သည် ဧည့်သည်၏ တရားစီရင်ချက်ကို မချိုးဖျက်ပါနှင့်၊ ဖခင်မဲ့၏ တရားစီရင်ချက်ကိုလည်း မချိုးဖျက်ပါနှင့်။ မုဆိုး၏ အဝတ်ကို အပေါင်မချပါနှင့်။ သို့သော် သင်သည် အီဂျစ်တွင် ကျွန်ချင်းဖြစ်ခဲ့ကြောင်း မှတ်မိပါ။ သင်၏ ဘုရားရှင် ထာဝရဘုရားသည် ထိုမှ ရွေးနှုတ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဤ အရာကို ဆောင်ရွက်ရန် ငါ သင့်ကို ပညတ်ခဲ့သည်။”

“Thou shalt not pervert the judgment of the stranger, nor of the
fatherless; nor take a widow’s raiment to pledge: But thou shalt
remember that thou wast a bondman in Egypt, and the Lord thy God
redeemed thee thence: Therefore I command thee to do this thing.”

မှတ်ချက် ၂။ စာမျက်နှာ ၂၇၂။ ကပ်ဘေးများသည် အီဂျစ်လူများအပေါ် သူတို့၏ ရုပ်တုများ၏ တန်ခိုးနှင့် ကာကွယ်မှုအပေါ် ယုံကြည်မှုကို ဖျက်ဆီးရန် ရည်ရွယ်ခဲ့ကြပြီး သူတို့၏ ဘုရားများကို သူတို့၏ ကိုးကွယ်သူများအပေါ် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ညှဉ်းဆဲသူများအဖြစ် ပေါ်လွင်စေခဲ့ကြောင်း အီဂျစ်ဘာသာရေးကို လေ့လာခြင်းမှ တွေ့မြင်နိုင်သည်။

Note 2. Page 272. That the plagues were designed to destroy [758]
the confdence of the Egyptians in the power and protection of their
idols, and even made their gods to appear as cruel tormentors of
their worshipers, can be seen from a study of the Egyptian religion.
A few examples may serve to illustrate this fact.

ပထမဆုံး ကပ်ဘေး၊ နိုင်းမြစ်နှင့် တူးမြောင်းများအားလုံး၏ ရေကို သွေးအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲခြင်း (ထွက်မြောက်ရာ အခန်း ၇ အပိုဒ် ၁၉) သည် အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ တည်ရှိမှု၏ ရင်းမြစ်အပေါ် ညွှန်ကြားခဲ့သည်။ နိုင်းမြစ်ကို ဘာသာရေးအရ လေးစားခဲ့ကြပြီး နေရာအချို့တွင် နိုင်းမြစ်ကို ဘုရားတစ်ပါးအဖြစ် ပူဇော်ခဲ့ကြသည်။

The frst plague, turning the water of the river Nile and of all
canals into blood (Exodus 7:19), was directed against the source of
Egypt’s very existence. The river Nile was regarded with religious
reverence, and at several places sacrifces were offered to the Nile
as to a god.

အီဂျစ်ပြည်အပေါ် ဒုတိယမြောက်ကပ်ဘေးအဖြစ် ဖားများကို ကျရောက်စေခဲ့သည်။ ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၈:၆။ ဖားများကို အီဂျစ်လူမျိုးများက မြင့်မြတ်သည်ဟု မှတ်ယူကြပြီး၊ သူတို့၏ နတ်ဘုရားများထဲမှ တစ်ပါးဖြစ်သော ဟက်ကာ (Heqa) သည် ဖားခေါင်းရှိသော နတ်ဘုရားမဖြစ်ကာ ဖန်ဆင်းနိုင်သော တန်ခိုးရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ မောရှေ၏ အမိန့်ကြောင့် ဖားများ အလွန်အမင်း ပွားများလာပြီး တစ်ပြည်လုံး အနှံ့အပြား ပြည့်သွားသောအခါ၊ မိမိတို့အား ကာကွယ်ရမည့်အစား မိမိတို့ကို အသည်းအသန် ကိုးကွယ်သူများကို အဘယ်ကြောင့် နှိပ်စက်နေသနည်းဟု အီဂျစ်လူမျိုးများ တွေးတောမိကြပေမည်။ ဤနည်းဖြင့် အီဂျစ်လူမျိုးများသည် ဒုတိယမြောက်ကပ်ဘေးဖြင့် အပြစ်ပေးခံရရုံသာမက၊ မိမိတို့ ကိုးကွယ်သော နတ်ဘုရားများထံမှ အရှက်ခွဲခြင်းကိုလည်း ခံခဲ့ရသည်ဟု မှတ်ယူကြသည် (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၉:၃)။ အီဂျစ်နတ်ဘုရားများထဲတွင် အားကြီးသော နတ်ဘုရားအများအပြား ရှိကြသည်။ အချို့ကို ဖော်ပြရလျှင် အေပစ် (Apis) နွားလားသည် နတ်ဘုရားအားလုံး၏ ဖခင်ဖြစ်သော ပတာ (Ptah) ထံ ဆက်ကပ်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး၊ နွားမသည် နိုင်းမြစ်ဝှမ်းဒေသတွင် အကျယ်ပြန့်ဆုံး ကိုးကွယ်ခံရသည့် နတ်ဘုရားမတစ်ပါးဖြစ်သော ဟာသော် (Hathor) အတွက် မြင့်မြတ်သည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ သိုးထီးသည် နယ်မြု (Khnemu) နှင့် အီဂျစ်၏ နိုင်ငံသစ်ခေတ်တွင် အဓိက နတ်ဘုရားဖြစ်သော အာမွန် (Amen) ကဲ့သို့သော နတ်ဘုရားများကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းတို့၏ နတ်ဘုရားများထံ ဆက်ကပ်ထားသော တိရစ္ဆာန်များကို သေကြေစေသည့် ရောဂါကပ်ဘေးသည်၊ နှိမ်ချခံထားရသော ဟေဗြဲလူမျိုးတို့၏ ဘုရားသခင်ရှေ့မှောက်တွင် အီဂျစ်နတ်ဘုရားများ၏ အစွမ်းမဲ့မှုကို ဖော်ပြခဲ့သည်။

The second plague brought frogs over Egypt. Exodus 8:6. Frogs
were held sacred by the Egyptians, and one of their deities, Heqa,
was a frog-headed goddess thought to possess creative power. When
the frogs, as the result of Moses’ command, multiplied to the extent
that they flled the land from one end to the other, the Egyptians may
have wondered why Heqa was tormenting her ardent worshipers
instead of protecting them. In this way the Egyptians were not only
punished by the second plague, but witnessed also contempt heaped
upon them, as they supposed, by one of their gods (Exodus 9:3), of
which many represented powerful gods in the Egyptians pantheon.

To mention only a few, we fnd that the Apis bull was dedicated to
Ptah, the father of all the gods, the cow was sacred to Hathor, one of
the most widely worshiped of all female deities of the Nile country,
while the ram represented several gods like Khnemu, and the ramheaded Amen, who was Egypt’s chief god in the New Empire period.
Hence, the disease which slew the animals dedicated to their deities
revealed to the Egyptians the impotence of their gods in the presence
of the God of the despised Hebrews.

ကိုးခုမြောက် ကပ်ဘေး (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၁၀:၂၁) သည် အီဂျစ်တို့၏ အကြီးမြတ်ဆုံးသော နတ်ဘုရားများထဲမှ တစ်ပါးဖြစ်သော၊ ရှေးဦးသမိုင်းကတည်းက စဉ်ဆက်မပြတ် ကိုးကွယ်လာခဲ့သည့် နေနတ်ဘုရား ရာ (Ra) ကို ပြင်းထန်စွာ ထိုးနှက်ခဲ့သည်။ ကောင်းကင်တွင် တိမ်ပင်ခဲလှသော ထိုပြည်တွင် နေသည် တစ်လောကလုံးကို နွေးထွေးမှု၊ အလင်း၊ အသက်နှင့် ကြီးထွားမှုကို ပေးစွမ်းနိုင်သော မကုန်ခန်းနိုင်သည့် တန်ခိုးတော်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခြင်း ခံရသည်။ အီဂျစ်ဘုရင်တိုင်းသည် မိမိကိုယ်ကိုယ် “ရာ ၏ သားတော်” ဟု မှတ်ယူကြပြီး ၎င်းတို့၏ ဘွဲ့အမည်တွင် ထည့်သွင်းကြသည်။ တီးဘီးစ် (Thebes) မြို့မှ အာမွန် (Amen) သည် အဋ္ဌာရသမမြောက် မင်းဆက်တွင် အီဂျစ်၏ အဓိကနတ်ဘုရား ဖြစ်လာသောအခါ၊ နေနတ်ဘုရား ရာ ၏ တန်ခိုးသည် ကြီးမားလွန်းသဖြင့် အာမွန်နှင့် ရာ ကို ပေါင်းစပ်ကာ အာမွန်-ရာ (Amen-Ra) ဟု သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။ ဣသရေလလူမျိုးများ အီဂျစ်မှ ထွက်ခွာပြီး နှစ်အနည်းငယ်အကြာတွင် အစ်နာတန် (Ikhnaton) က ဘုရားတစ်ပါးတည်းကိုသာ ကိုးကွယ်သည့်စနစ်ကို ခေတ္တမိတ်ဆက်ခဲ့စဉ်က ချန်ထားခဲ့သော တစ်ခုတည်းသော ဘုရားမှာ နေဝန်းနတ်ဘုရား အေတွန် (Aton) ဖြစ်သည်။ အီဂျစ်လူမျိုးတို့၏ ဘာသာရေးတွင် နေကိုကိုးကွယ်ခြင်းသည် မည်မျှ အမြစ်တွယ်နေသည်ကိုလည်းကောင်း၊ နေနတ်ဘုရား ရာ၊ အာမွန်-ရာ သို့မဟုတ် အေတွန်ကို မည်မျှ ရိုသေကြသည်ကိုလည်းကောင်း မြင်ရလျှင်၊ ဟေဗြဲဘုရားသခင်နှင့် အီဂျစ်တို့၏ ရန်ဘက်များအကြား တိုက်ပွဲ၏ အထွဋ်အထိပ်သို့ ရောက်ခါနီးတွင် ထိုနတ်ဘုရားကို ဆန့်ကျင်သည့် ကပ်ဘေးကို အဘယ်ကြောင့် ကျရောက်စေခဲ့သည်ကို ကျွန်ုပ်တို့ နားလည်နိုင်ပါသည်။

The ninth plague (Exodus 10:21) dealt a heavy blow to one of
the greatest gods of Egypt, the sun god Ra, who had been continuously worshiped from the earliest times of that country’s known
history. In a land which hardly ever saw clouds in the sky, the sun
was recognized as a never-failing power which provided warmth,
light, life, and growth to the whole world. Every Egyptian king con
696 Patriarchs and Prophets
sidered himself as a “son of Ra,” and carried this expression in his
titulary. When Amen of Thebes became chief god of Egypt during
the eighteenth dynasty, the power of the sun god Ra was recognized
as so great that a compromise was made by combining Amen and Ra
to make one god—Amen-Ra. A few years after the Exodus, when
Ikhnaton introduced a short-lived monotheism, the only god retained
was Aton, the sun disk. Seeing how entrenched sun worship was
in the religious life of the Egyptians, and how highly the sun god
Ra, Amen-Ra, or Aton was revered, we can understand why the
plague directed against the god was brought upon Egypt toward the
culmination of the fght between the God of the Hebrews and His
Egyptian adversaries.

ထို့ပြင် ဆယ်ခုမြောက်ကပ်ဘေး ဖြစ်သော သားဦးများကို သတ်ခြင်း (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၁၂:၂၉) သည် အနည်းဆုံး နတ်ဘုရားတစ်ပါးကို ထိုးနှက်ခဲ့ရာ၊ ထိုသူမှာ အိုဆီရစ် (Osiris) ၏ သားဖြစ်သော ဟိုးရပ်စ် (Horus) ဟု သတ်မှတ်ခြင်းခံရသည့် ဘုရင်ဖြစ်သည်။ နိုင်းမြစ်ဝှမ်းဒေသ၏ အုပ်စိုးရှင်အနေဖြင့် သူ၏ လက်အောက်ခံများက သူ့အား “ကောင်းမြတ်သော နတ်ဘုရား” ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် နောက်ဆုံးကပ်ဘေးသည် ဟေဗြဲဘုရားသခင်၏ အံ့ဖွယ်တန်ခိုးတော်ဖြင့် ပြုလုပ်သော လုပ်ဆောင်ချက်များကို အဆုံးသတ်ပေးခဲ့သည်။ ယခင်က သဘာဝစွမ်းအားများ သို့မဟုတ် တိရစ္ဆာန်များကို ထိန်းချုပ်သော နတ်ဘုရားများ အရှက်ရခဲ့ကြသော်လည်း၊ ယခုအခါ အီဂျစ်လူမျိုးတို့အကြား မြင်သာသော ပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် ရှင်သန်နေသော နတ်ဘုရားသည်လည်း နှိမ်ချခံထားရသော ဟေဗြဲကျွန်တို့၏ ဘုရားသခင်ကြောင့် အရှက်ရခဲ့ရလေပြီ။ တစ်ခါက မာနကြီးသော ဖာရောဘုရင်က “ငါသည် ထာဝရဘုရား၏ စကားကို နားထောင်၍ ဣသရေလလူမျိုးကို လွှတ်ရမည်အကြောင်း၊ ထိုဘုရားသည် အဘယ်သူနည်း။ ထိုဘုရားကို ငါမသိ၊ ဣသရေလလူမျိုးကိုလည်း ငါမလွှတ်” ဟု ဆိုခဲ့ဖူးသည်။ ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၅:၂။

[759] Also the tenth plague, the slaughtering of the frst-born (Exodus
12:29), was striking at least one god, and that was the king, who
was considered to be Horus, the son of Osiris. As the ruler of the
Nile country, he was addressed by his subjects as “the good god.”
Hence, the last plague crowned the actions wrought by the miracleworking power of the Hebrew God. So far gods controlling the
forces of nature or animals had been disgraced, but now a god living
in a visible form among the Egyptians was also humiliated by the
despised God of the Hebrew slaves, of whom the proud Pharaoh
once had said, “Who is the Lord, that I should obey His voice to let
Israel go? I know not the Lord, neither will I let Israel go.” Exodus
5:2.

ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၁၅:၁၃ တွင် ထာဝရဘုရားက အာဗြဟံအား “သင်၏ အမျိုးအနွယ်သည် မိမိတို့နှင့်မဆိုင်သော ပြည်၌ ဧည့်သည်ဖြစ်၍၊ ထိုပြည်သားတို့ထံ၌ ကျွန်ခံရကြလိမ့်မည်။ ထိုပြည်သားတို့သည်လည်း သူတို့ကို အနှစ်လေးရာပတ်လုံး ညှဉ်းဆဲကြလိမ့်မည်ဟု အမှန်သိမှတ်လော့” ဟု မိန့်တော်မူခဲ့သည်။ ဤကျမ်းပိုဒ်သည် အနှစ် ၄၀၀ ဆိုသည်မှာ ညှဉ်းဆဲခံရသော အချိန်ကို ဆိုလိုသလား သို့မဟုတ် ဧည့်သည်အဖြစ် နေထိုင်ရသော အချိန်ကို ဆိုလိုသလား သို့မဟုတ် နှစ်ခုလုံးကို ဆိုလိုသလားဟူသော မေးခွန်းကို ပေါ်ပေါက်စေသည်။ ထို့ပြင် အနှစ် ၄၀၀ နှင့် ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၁၂:၄၀၊ ၄၁ နှင့် ဂလာတိသြဝါဒစာ ၃:၁၆၊ ၁၇ ပါ အနှစ် ၄၃၀ တို့သည် မည်သို့ ဆက်စပ်မှုရှိသနည်း။

Note 3. Page 282. In Genesis 15:13 we read that the Lord said
to Abraham, “Know of a surety that thy seed shall be a stranger in a
land that is not theirs, and shall serve them: And they shall afflict
them four hundred years.” This text raises the questions whether
the 400 years refer to the time of affliction or sojourning, or both,
and what the relation of the 400 years is to the 430 years of Exodus
12:40, 41, and Galatians 3:16, 17.

ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၁၂:၄၀ တွင် “အီဂျစ်ပြည်၌ နေထိုင်သော ဣသရေလအမျိုးသားတို့သည် အနှစ်လေးရာ့သုံးဆယ်ပတ်လုံး နေကြသတည်း” ဟု ဖော်ပြထားခြင်းမှာ ယာကုပ် အီဂျစ်ပြည်သို့ ဝင်ရောက်ချိန်မှ ထွက်မြောက်ချိန်အထိ ဣသရေလလူမျိုးများသည် အီဂျစ်ပြည်တွင် အနှစ် ၄၃၀ အမှန်တကယ် နေထိုင်ခဲ့သည်ဟု ထင်မြင်စေနိုင်သည်။ သို့သော် ဤထင်မြင်ချက် မမှန်ကန်ကြောင်းမှာ ဂလာတိ ၃:၁၆၊ ၁၇ ပါ ရှင်ပေါလု၏ မှုတ်သွင်းခံ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်အရ သိသာပါသည်။ ထိုကျမ်းပိုဒ်တွင် အနှစ် ၄၃၀ ဟူသည်မှာ ဘုရားသခင်က အာဗြဟံနှင့် ပဋိညာဉ်ပြုသော အချိန်မှစ၍ သိနာတောင်၌ ပညတ်တော်ကို ပေးခဲ့သည့် အချိန်အထိ ကာလကို ဆိုလိုသည်။ အာဗြဟံသည် ခါရန်မြို့မှ ထွက်ခွာရန် ခေါ်ယူခြင်းခံရသည့် အချိန်က ဘုရားသခင် ပထမဆုံးပေးခဲ့သော ကတိတော်ကို ရှင်ပေါလု ရည်ညွှန်းနေခြင်း ဖြစ်ပုံရသည်။ ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၁၂:၁-၃။ ထိုအချိန်၌ အာဗြဟံသည် အသက် ၇၅ နှစ်ရှိပြီဖြစ်ကာ အနှစ် ၄၃၀ ကာလ စတင်ခဲ့သည် (အခန်းကြီး ၁၂:၄)။ ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၁၅:၁၃ ပါ ပရောဖက်ပြုချက်ဖြစ်သော အနှစ် ၄၀၀ မှာမူ နောက်ထပ် အနှစ် ၃၀ ကြာပြီးနောက်၊ အာဗြဟံ အသက် ၁၀၅ နှစ်ရှိ၍ သူ၏သား ဣဇာက် အသက် ၅ နှစ်ရှိချိန်တွင် စတင်ခဲ့သည် (အခန်းကြီး ၂၁:၅)။ ထိုအချိန်တွင် “ဇာတိအားဖြင့် ဘွားသောသူ (ဣရှမေလ) သည် ဝိညာဉ်တော်အားဖြင့် ဘွားသောသူ (ဣဇာက်) ကို ညှဉ်းဆဲလေ၏” (ဂလာတိ ၄:၂၉၊ ကမ္ဘာဦး ၂၁:၉-၁၁)။ ဤသည်မှာ အာဗြဟံ၏ အမျိုးအနွယ် ညှဉ်းဆဲခံရသော ကာလ၏ အစဖြစ်ပြီး ထိုညှဉ်းဆဲမှုသည် ထွက်မြောက်ချိန်အထိ အဆက်မပြတ် ရှိနေခဲ့သည်။ ဣဇာက်သည် သူ၏ အဖေတူအမေကွဲ အစ်ကို ဣရှမေလနှင့်သာမက ဖိလိတ္တိလူမျိုးများနှင့်လည်း အခက်အခဲရှိခဲ့သည် (ကမ္ဘာဦး ၂၆:၁၅၊ ၂၀၊ ၂၁)။ ယာကုပ်သည် ဧသောကြောင့် အသက်ဘေးမှ ထွက်ပြေးခဲ့ရသလို (ကမ္ဘာဦး ၂၇:၄၁-၄၃)၊ နောက်ပိုင်းတွင် လာဗန်ထံမှ ထွက်ပြေးခဲ့ရသည် (ကမ္ဘာဦး ၃၁:၂၁)၊ ထို့နောက် ဧသောကြောင့် တစ်ဖန် ဘေးရောက်ခဲ့ရပြန်သည် (ကမ္ဘာဦး ၃၂:၈)။ ယောသပ်သည် သူ၏ ညီအစ်ကိုများကြောင့် ကျွန်အဖြစ် ရောင်းစားခံခဲ့ရပြီး (ကမ္ဘာဦး ၃၇:၂၈)၊ ဣသရေလ အမျိုးသားများသည် ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာ အီဂျစ်လူမျိုးတို့၏ ညှဉ်းဆဲမှုကို ခံခဲ့ရသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၁:၁၄)။

The statement in Exodus 12:40, that “the sojourning of the children of Israel, who dwelt in Egypt, was four hundred and thirty
years,” gives the impression that the Israelites, from Jacob’s entry
into Egypt to the Exodus, actually spent 430 years in the country
of the Nile. That this impression cannot be correct is obvious from
Paul’s inspired interpretation presented in Galatians 3:16, 17, where
the 430 years are said to cover the period beginning when God made
Appendix 697
His covenant with Abraham until the law was promulgated at Sinai.
Paul seems to refer to the frst promise made by God to Abraham
when he was called to leave Haran. Genesis 12:1-3. At that time
the 430 years began, when Abraham was seventy-fve years old
(chapter 12:4), while the 400 years of the prophecy of Genesis 15:13
began thirty years later, when Abraham was 105 and his son Isaac
fve years old (Chapter 21:5). At that time Ishmael, who “was born
after the flesh persecuted him [Isaac] that was born after the Spirit”
(Galatians 4:29; Genesis 21:9-11), beginning a time of affliction of
Abraham’s seed which intermittently would be continued until the
time of the Exodus. Isaac had not only troubles with his half brother
Ishmael, but also with the Philistines (Genesis 26:15, 20, 21); Jacob
fled for his life from Esau (Genesis 27:41-43), and later from Laban
(Genesis 31:21), and then was again in jeopardy from Esau (Genesis
32:8); Joseph was sold into slavery by his brethren (Genesis 37:28),
and the children of Israel were oppressed by the Egyptians for many
decades (Exodus 1:14).

အာဗြဟံ ခေါ်ယူခြင်းခံရချိန်မှ ယာကုပ် အီဂျစ်ပြည်သို့ ဝင်ရောက်ချိန်အထိမှာ အနှစ် ၂၁၅ ကြာမြင့်ခဲ့သည်။ ၎င်းမှာ (၁) အာဗြဟံ ခေါ်ယူခံရချိန်မှ ဣဇာက်မွေးဖွားချိန်အထိ ၂၅ နှစ် (ကမ္ဘာဦး ၁၂:၄၊ ၂၁:၅)၊ (၂) ဣဇာက်မွေးဖွားချိန်မှ ယာကုပ်မွေးဖွားချိန်အထိ အနှစ် ၆၀ (ကမ္ဘာဦး ၂၅:၂၆)၊ နှင့် (၃) ယာကုပ် အီဂျစ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ချိန်တွင် သူ၏ အသက်မှာ ၁၃၀ နှစ် ဖြစ်သည် (ကမ္ဘာဦး ၄၇:၉)။ ဤနှစ်များကို ပေါင်းလျှင် ၂၁၅ နှစ် ရသည်။ ထို့ကြောင့် အနှစ် ၄၃၀ အနက် ကျန်ရှိသော အနှစ် ၂၁၅ မှာ ဟေဗြဲလူမျိုးများ အီဂျစ်ပြည်တွင် အမှန်တကယ် နေထိုင်ခဲ့သော အချိန်ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်ပါ၍ ထွက်မြောက်ရာ ၁၂:၄၀ ပါ အနှစ် ၄၃၀ တွင် ဘိုးဘေးများ ခါနန်ပြည်၌ နေထိုင်ခဲ့သည့် အချိန်နှင့် အီဂျစ်ပြည်၌ နေထိုင်ခဲ့သည့် အချိန်နှစ်ခုလုံး ပါဝင်သည်။ မောရှေ၏ လက်ထက်တွင် ခါနန်ပြည်သည် အီဂျစ်အင်ပါယာ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သောကြောင့်၊ ထိုခေတ်က စာရေးသူတစ်ဦးအနေဖြင့် ခါနန်ပြည်ကို “အီဂျစ်” ဟူသော ဝေါဟာရတွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခြင်းမှာ မထူးဆန်းပေ။ (Septuagint) ကျမ်းပြန်ဆိုသူများသည်လည်း အနှစ် ၄၃၀ တွင် ဘိုးဘေးများ ခါနန်ပြည်၌ နေထိုင်သည့်ကာလ ပါဝင်ကြောင်း သိရှိကြသဖြင့် ၎င်းတို့၏ ဘာသာပြန်တွင် “ဣသရေလ အမျိုးသားတို့သည် အီဂျစ်ပြည်နှင့် ခါနန်ပြည်တို့တွင် နေထိုင်သော အချိန်ကာလမှာ အနှစ်လေးရာ့သုံးဆယ် ဖြစ်သတည်း” ဟု ရှင်းလင်းစွာ ပြန်ဆိုခဲ့ကြသည်။ အထက်ပါ အနှစ် ၄၃၀ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်ကို နောက်ထပ် ထောက်ခံချက်တစ်ခုမှာ၊ အီဂျစ်ပြည်သို့ ဝင်ရောက်သူများ၏ စတုတ္ထမြောက် မျိုးဆက်သည် ထိုပြည်မှ ပြန်လည်ထွက်ခွာလာလိမ့်မည်ဟူသော ပရောဖက်ပြုချက် (ကမ္ဘာဦး ၁၅:၁၆) နှင့် ထိုပရောဖက်ပြုချက် ပြည့်စုံကြောင်း ထွက်မြောက်ရာ ၆:၁၆-၂၀ တွင် မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်းပင် ဖြစ်သည်။

The time from Abraham’s call to Jacob’s entry into Egypt was
215 years, being the total of (1) twenty-fve years lying between
Abraham’s call and the birth of Isaac (Genesis 12:4; Genesis 21:5),
(2) sixty years lying between Isaac’s birth and Jacob’s birth (Genesis [760]
25:26), and (3) the age of Jacob at the time of his migration into
Egypt (Genesis 47:9). This leaves the remaining 215 years of the 430
as the actual time the Hebrews spent in Egypt. Hence the 430 years
of Exodus 12:40 includes the sojourn of the patriarchs in Canaan
as well as their stay in Egypt. Since in the time of Moses, Palestine
was part of the Egyptian empire, it is not strange to fnd an author of
that period including Canaan in the term “Egypt.” The translators
of the Septuagint, knowing that the 430 years included the sojourn
of the patriarchs in Canaan, made this point clear in their rendering
of this passage: “And the sojourning of the children of Israel, while
they sojourned in the land of Egypt and the land of Canaan, was
four hundred and thirty years.” An additional corroboration of the
interpretation of the 430 years given above is found in the prophecy
that the fourth generation of those who had entered Egypt would
leave it (Genesis 15:16), and its recorded fulfllment in Exodus
6:16-20.
698 Patriarchs and Prophets
Note 4. Page 316. The Israelites, in their adoration of the
golden calf, professed to be worshiping God. Thus Aaron, when
inaugurating the worship of the idol, proclaimed, “Tomorrow is a
feast unto Jehovah.” They proposed to worship God, as the Egyptians
worshiped Osiris, under the semblance of the image. But God could
not accept the service. Though offered in His name, the sun god,
and not Jehovah, was the real object of their adoration.

ဣသရေလလူမျိုးများသည် ရွှေနွားလားရုပ်ကို ကိုးကွယ်ရာတွင် ဘုရားသခင်ကို ကိုးကွယ်နေခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဝန်ခံခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် အာရုန်သည် ထိုရုပ်တုကို ကိုးကွယ်ခြင်းအား စတင်ကျင်းပသောအခါ “နက်ဖြန်နေ့သည် ထာဝရဘုရားအား ပွဲခံသောနေ့ ဖြစ်သည်” ဟု ကြေညာခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် အီဂျစ်လူမျိုးများက အိုဆီရစ် (Osiris) ကို ရုပ်တုပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် ကိုးကွယ်သကဲ့သို့၊ ဘုရားသခင်ကို ရုပ်တုပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် ကိုးကွယ်ရန် ကြံရွယ်ခဲ့ကြသည်။ သို့သော် ဘုရားသခင်သည် ထိုဝတ်ပြုမှုကို လက်မခံနိုင်ခဲ့ပါ။ ဘုရားသခင်၏ နာမတော်ဖြင့် ပူဇော်သော်လည်း၊ အမှန်တကယ် ကိုးကွယ်ရာမှာ ထာဝရဘုရားမဟုတ်ဘဲ နေနတ်ဘုရားသာ ဖြစ်နေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ အေပစ် (Apis) နွားလားကို ကိုးကွယ်ခြင်းတွင် အလွန်ရိုင်းစိုင်းသော ကာမဂုဏ်ခံစားမှုများ ပါဝင်လေ့ရှိပြီး၊ ဣသရေလလူမျိုးတို့၏ နွားလားကို ကိုးကွယ်ခြင်းတွင်လည်း တပါးအမျိုးသားတို့၏ ဝတ်ပြုမှုတွင် ပါဝင်လေ့ရှိသော ကာမဂုဏ်လိုက်စားမှုများ ပါဝင်ကြောင်း ကျမ်းစာမှတ်တမ်းက ညွှန်ပြနေသည်။ ကျမ်းစာတွင် “သူတို့သည် နက်ဖြန်နေ့၌ စောစောထ၍ မီးရှို့ရာယဇ်တို့ကို ပူဇော်ကြ၏။ မိဿဟာယယဇ်တို့ကိုလည်း ဆောင်ခဲ့ကြ၏။ လူများတို့သည် စားသောက်ခြင်းငှါ ထိုင်ကြ၏။ ကခုန်မြူးထူးခြင်းငှါ ထကြ၏” ဟု ဖတ်ရသည် (ထွက်မြောက်ရာ ၃၂:၆)။ “ကခုန်မြူးထူးခြင်း” ဟု ပြန်ဆိုထားသော ဟေဗြဲစကားလုံးသည် ခုန်ပေါက်ခြင်း၊ သီချင်းဆိုခြင်းနှင့် ကခုန်ခြင်းတို့ကို ဆိုလိုသည်။ ဤသို့ ကခုန်ခြင်းသည် အထူးသဖြင့် အီဂျစ်လူမျိုးများတွင် ကာမဂုဏ်ကို လှုံ့ဆော်သော၊ မဖွယ်မရာသော ကခုန်ခြင်းမျိုး ဖြစ်သည်။ နောက်တစ်ပိုဒ်တွင် “သင်၏လူတို့သည် ဖောက်ပြန်ကြပြီ” ဟု ဖော်ပြထားသည့် “ဖောက်ပြန်ခြင်း” ဟူသော စကားလုံးသည် ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၆:၁၁၊ ၁၂ တွင် “လောကဓာတ်သည် ဖောက်ပြန်လေပြီ... အကြောင်းမူကား လူအပေါင်းတို့သည် မိမိတို့သွားရာလမ်း၌ ဖောက်ပြန်ခြင်းသို့ ရောက်ကြပြီ” ဟူသော နေရာတွင် သုံးထားသည့် စကားလုံးနှင့် အတူတူပင် ဖြစ်သည်။ ဤသည်မှာ ဘုရားသခင် အဘယ်ကြောင့် ပြင်းစွာ အမျက်ထွက်ခဲ့ရကြောင်းနှင့် ထိုသူတို့ကို ချက်ချင်း အဘယ်ကြောင့် ဖျက်ဆီးလိုခဲ့ကြောင်းကို ရှင်းပြနေသည်။

The worship of Apis was accompanied with the grossest licentiousness, and the Scripture record indicates that the calf worship
by the Israelites was attended with all the license usual in heathen
worship. We read: “They rose up early on the morrow, and offered burnt offerings, and brought peace offerings; and the people
sat down to eat and to drink, and rose up to play.” Exodus 32:6.
The Hebrew word rendered “to play” signifes playing with leaping,
singing, and dancing. This dancing, especially among the Egyptians,
was sensual and indecent. The word rendered “corrupted” in the
next verse, where it is said, “thy people, which thou broughtest out
of the land of Egypt, have corrupted themselves,” is the same that is
used in Genesis 6:11, 12, where we read that the earth was corrupt,
“for all flesh had corrupted his way upon the earth.” This explains
the terrible anger of the Lord, and why He desired to consume the
people at once.

ပညတ်တော် ဆယ်ပါးသည် ဘုရားသခင်က ဣသရေလလူမျိုးတို့နှင့် ပဋိညာဉ်ပြုရန် ကမ်းလှမ်းစဉ်က ရည်ညွှန်းခဲ့သော “ပဋိညာဉ်” ဖြစ်သည်။ “သင်တို့သည် ငါ့စကားကို အမှန်နားထောင်၍ ငါ့ပဋိညာဉ်ကို စောင့်ရှောက်လျှင်” စသည်ဖြင့် (ထွက်မြောက်ရာ ၁၉:၅)။ ပညတ်တော် ဆယ်ပါးကို ဣသရေလလူမျိုးနှင့် ပဋိညာဉ်မပြုမီကပင် ဘုရားသခင်၏ “ပဋိညာဉ်” ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် အပြန်အလှန် သဘောတူညီချက် မဟုတ်ဘဲ၊ ဘုရားသခင်က ၎င်းတို့အား လိုက်နာရန် အမိန့်ပေးထားသော အရာများဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဘုရားသခင်၏ ပဋိညာဉ်ဖြစ်သော ပညတ်တော် ဆယ်ပါးသည် ကိုယ်တော်နှင့် ဣသရေလလူမျိုးတို့အကြား ပြုလုပ်သော ပဋိညာဉ်၏ အခြေခံအုတ်မြစ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ပညတ်တော် ဆယ်ပါး၏ အသေးစိတ်အချက်အလက်အားလုံးသည် ထိုပဋိညာဉ်ကို ပြုလုပ်ခဲ့သော “စကားတော်အလုံးစုံ” ပင် ဖြစ်သည်။ ထွက်မြောက်ရာ ၂၄:၈ ကို ကြည့်ပါ။

Note 5. Page 329. The Ten Commandments were the “covenant”
to which the Lord referred when, in proposing a covenant with
Israel, He said, “If ye will obey My voice indeed, and keep My
covenant,” etc. Exodus 19:5. The ten commandments were termed
God’s “covenant” before the covenant was made with Israel. They
were not an agreement made, but something which God commanded
[761] them to perform. Thus the Ten Commandments—God’s covenant—
became the basis of the covenant made between Him and Israel.
The Ten Commandments in all their details are “all these words,”
concerning which the covenant was made. See Exodus 24:8.

ယဇ်ပုရောဟိတ်အတွက် သို့မဟုတ် လူပရိသတ်တစ်ရပ်လုံးအတွက် အပြစ်ဖြေရာယဇ်ကို ပူဇော်သောအခါ၊ အသွေးကို သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ ယူဆောင်သွားကာ ကုလားကာရှေ့တွင် ဖျန်းရပြီး ရွှေယဇ်ပလ္လင်၏ ဦးချိုများပေါ်တွင် တင်ရသည်။ အဆီကိုမူ ဝင်းအတွင်းရှိ မီးရှို့ရာယဇ်ပလ္လင်ပေါ်တွင် မီးရှို့ရသော်လည်း၊ ယဇ်ကောင်၏ ကိုယ်ထည်ကိုမူ တပ်ပြင်သို့ ယူဆောင်ကာ မီးရှို့ရသည်။ လေဝိကျမ်း ၄:၁-၂၁ ကို ကြည့်ပါ။ သို့သော် အုပ်စိုးသူတစ်ဦးအတွက် သို့မဟုတ် သာမန်လူတစ်ဦးအတွက် ပူဇော်သောအခါတွင်မူ၊ အသွေးကို သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ ယူမသွားရဘဲ အသားကို ယဇ်ပုရောဟိတ်က စားရမည်ဟု ဘုရားသခင်က မောရှေကို ညွှန်ကြားထားသည်- “အပြစ်ဖြေရာယဇ်ကို ပူဇော်သော ယဇ်ပုရောဟိတ်သည် ထိုယဇ်သားကို စားရမည်။ ပရိသတ်စည်းဝေးရာ တဲတော်ဝင်းအတွင်း သန့်ရှင်းသောအရပ်၌ စားရမည်။” လေဝိကျမ်း ၆:၂၆။ လေဝိကျမ်း ၄:၂၂-၃၅ ကိုလည်း ကြည့်ပါ။

Note 6. Page 354. When a sin offering was presented for a priest
or for the whole congregation, the blood was carried into the holy
place and sprinkled before the veil and placed upon the horns of the
Golden Altar. The fat was consumed upon the altar of burnt offering
in the court, but the body of the victim was burned without the camp.
See Leviticus 4:1-21.
Appendix 699
When, however, the offering was for a ruler or for one of the
people, the blood was not taken into the holy place, but the flesh was
to be eaten by the priest, as the Lord directed Moses: “The priest
that offereth it for sin shall eat it: In a holy place shall it be eaten,
in the court of the tent of meeting.” Leviticus 6:26, R.V. See also
Leviticus 4:22-35.

ပညတ်တော်ကို မိန့်မြွက်တော်မူသောသူ၊ မောရှေကို တောင်ပေါ်သို့ ခေါ်ယူ၍ စကားပြောဆိုသောသူမှာ ကျွန်ုပ်တို့၏ အရှင်ယေရှုခရစ်တော် ဖြစ်ကြောင်းကို အောက်ပါအချက်များဖြင့် သိသာထင်ရှားပါသည်-

ခရစ်တော်သည် အချိန်တိုင်းတွင် ဘုရားသခင်က လူသားတို့အား မိမိကိုယ်ကို ထင်ရှားပြစေသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်။ “ငါတို့၌ တစ်ပါးတည်းသော ဘုရားသခင်တည်းဟူသော ခမည်းတော်ရှိတော်မူ၏။ ထိုခမည်းတော်သည် ခပ်သိမ်းသော အရာတို့၏ အရင်းအမြစ် ဖြစ်တော်မူ၏။ ငါတို့သည်လည်း ထိုခမည်းတော်အတွက် ရှိကြ၏။ တစ်ပါးတည်းသော အရှင်ယေရှုခရစ်တော်လည်း ရှိတော်မူ၏။ ထိုအရှင်သည် ခပ်သိမ်းသော အရာတို့ကို ဖန်ဆင်းတော်မူသော အရှင်ဖြစ်တော်မူ၏။ ငါတို့သည်လည်း ထိုအရှင်အားဖြင့် ရှိကြ၏။” ၁ ကောရိန္သု ၈:၆။ “ဤသူ (မောရှေ) ကား၊ တော၌ စုဝေးသော အသင်းတော်တွင် ရှိနေ၍၊ သိနာတောင်ပေါ်မှာ မိမိအား စကားပြောသော ကောင်းကင်တမန်နှင့်လည်းကောင်း၊ ငါတို့ဘိုးဘေးများနှင့်လည်းကောင်း အတူရှိသဖြင့်၊ ငါတို့အား ပေးစရာအကြောင်း အသက်ရှင်သော ဗျာဒိတ်တော်ကို ခံယူသောသူ ဖြစ်သတည်း။” တမန်တော် ၇:၃၈။ ဤကောင်းကင်တမန်သည် ဘုရားသခင်၏ မျက်မှောက်တော်ပါသော ကောင်းကင်တမန်ဖြစ်ပြီး (ဟေရှာယ ၆၃:၉)၊ ကြီးမြတ်လှသော ယေဟောဝါ၏ နာမတော်ရှိသော ကောင်းကင်တမန်ဖြစ်သည် (ထွက်မြောက်ရာ ၂၃:၂၀-၂၃)။ ဤဖော်ပြချက်သည် ဘုရားသခင်၏ သားတော်မှတစ်ပါး အခြားသူကို မရည်ညွှန်းနိုင်ပါ။

Note 7. Page 366. That the One who spoke the law, who called
Moses into the mount and talked with him, was our Lord Jesus
Christ, is evident from the following considerations:
Christ is the One through whom God has at all times revealed
Himself to man. “But to us there is but one God, the Father, of
whom are all things, and we in Him; and one Lord Jesus Christ,
by whom are all things, and we by Him.” 1 Corinthians 8:6. “This
is he [Moses], that was in the church in the wilderness with the
Angel which spake to him in the Mount Sinai, and with our fathers:
who received the lively oracles to give unto us.” Acts 7:38. This
Angel was the Angel of God’s presence (Isaiah 63:9), the Angel in
whom was the name of the great Jehovah (Exodus 23:20-23). The
expression can refer to no other than the Son of God.

တစ်ဖန် ခရစ်တော်ကို ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ ယောဟန် ၁:၁-၃။ ဘုရားသခင်သည် ခေတ်အဆက်ဆက်၌ လူသားတို့အား ခရစ်တော်မှတစ်ဆင့် ဗျာဒိတ်တော်များကို ပေးခဲ့သောကြောင့် ဤသို့ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ ပရောဖက်များကို မှုတ်သွင်းခဲ့သည်မှာ ကိုယ်တော်၏ ဝိညာဉ်တော်ပင် ဖြစ်သည်။ ၁ ပေတရု ၁:၁၀၊ ၁၁။ ကိုယ်တော်ကို ယေဟောဝါ၏ ကောင်းကင်တမန်၊ ထာဝရဘုရား၏ ဗိုလ်ခြေမင်း၊ ကောင်းကင်တမန်မင်း မိက္ခေလ အဖြစ်လည်း ဖော်ပြထားသည်။

Again: Christ is called the Word of God. John 1:1-3. He is so
called because God gave His revelations to man in all ages through
Christ. It was His Spirit that inspired the prophets. 1 Peter 1:10, 11.
He was revealed to them as the Angel of Jehovah, the Captain of the
Lord’s host, Michael the Archangel.

မေးခွန်းတစ်ခု ပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီး ယခုအခါ များစွာ ငြင်းခုံနေကြသည်မှာ - အကယ်၍ သီအိုကရေစီ (Theocracy - ဘုရားသခင် တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်သောစနစ်) သည် ဣသရေလခေတ်တွင် ကောင်းမွန်ခဲ့လျှင်၊ ယခုခေတ်တွင်လည်း ထိုသို့သော အုပ်ချုပ်ရေးစနစ်မျိုးသည် အဘယ်ကြောင့် မကောင်းနိုင်သနည်းဟူ၍ ဖြစ်သည်။ အဖြေမှာ လွယ်ကူပါသည်-

Note 8. Page 603. The question has been raised, and is now
much agitated, if a theocracy was good in the time of Israel, why
would not a theocratical form of government be equally good for
this time? The answer is easy:

သီအိုကရေစီ ဆိုသည်မှာ ဘုရားသခင်ထံမှ တိုက်ရိုက်အာဏာကို ရယူသောအစိုးရ ဖြစ်သည်။ ဣသရေလအစိုးရသည် စစ်မှန်သော သီအိုကရေစီ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၎င်းမှာ အမှန်တကယ်ပင် ဘုရားသခင်၏ အုပ်ချုပ်မှု ဖြစ်သည်။ လောင်ကျွမ်းနေသော ချုံပုတ်တွင် ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ လူမျိုးများကို အီဂျစ်ပြည်မှ ဦးဆောင်ထုတ်ယူရန် မောရှေကို တာဝန်ပေးခဲ့သည်။ နိမိတ်လက္ခဏာများ၊ အံ့ဖွယ်သောအမှုများနှင့် ကြီးမားသော အံ့ဖွယ်တန်ခိုးတော်များဖြင့် ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလကို အီဂျစ်မှ ကယ်ထုတ်ပြီး တောကန္တာရကို ဖြတ်ကျော်ကာ နောက်ဆုံးတွင် ကတိထားရာပြည်သို့ ပို့ဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုပြည်တွင် ဘုရားသခင်သည် ၎င်းတို့ကို “ပရောဖက် ရှမွေလ” လက်ထက်အထိ တရားသူကြီးများဖြင့် အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ရှမွေလ ကလေးဘဝတွင် ဘုရားသခင်သည် သူ့အား စကားပြောခဲ့ပြီး၊ သူမှတစ်ဆင့် မိမိ၏ အလိုတော်ကို သိစေခဲ့သည်။ ရှမွေလ၏ လက်ထက်တွင် လူတို့သည် မင်းကြီးတစ်ပါး ထားရှိရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။ ဤသည်ကို ခွင့်ပြုခဲ့ပြီး ဘုရားသခင်သည် ရှောလုကို ရွေးချယ်ကာ၊ ရှမွေလသည် သူ့အား ဣသရေလမင်းကြီးအဖြစ် ဘိသိက်ပေးခဲ့သည်။ ရှောလုသည် ဘုရားသခင်၏ အလိုတော်ကို မဆောင်ရွက်ခဲ့သဖြင့်၊ သူသည် ထာဝရဘုရား၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို ငြင်းပယ်သကဲ့သို့ ထာဝရဘုရားသည်လည်း သူ့အား မင်းကြီးအရာမှ ငြင်းပယ်ခဲ့ပြီး ဒါဝိဒ်ကို ဣသရေလမင်းကြီးအဖြစ် ဘိသိက်ပေးရန် ရှမွေလကို စေလွှတ်ခဲ့သည်။ ဒါဝိဒ်၏ ပလ္လင်ကို ဘုရားသခင်သည် ထာဝရ တည်စေတော်မူ၏။ ရှောလု၏နေရာတွင် ရှောလမုန် နန်းတက်သောအခါ မှတ်တမ်းတွင် “ရှောလမုန်သည် မိမိခမည်းတော် ဒါဝိဒ်၏ကိုယ်စား ထာဝရဘုရား၏ ပလ္လင်တော်ပေါ်၌ မင်းကြီးအဖြစ် ထိုင်လေ၏” ဟု ပါရှိသည်။ ၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၂၉:၂၃။ ဒါဝိဒ်၏ ပလ္လင်သည် ထာဝရဘုရား၏ ပလ္လင်ဖြစ်ပြီး၊ ရှောလမုန်သည် လောကီဘုရားသခင်၏ နိုင်ငံတော်တွင် မင်းကြီးအဖြစ် ထာဝရဘုရား၏ ပလ္လင်ပေါ်၌ ထိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ နန်းစဉ်ဆက်သည် ဒါဝိဒ်၏ မျိုးနွယ်မှ ဇေဒကိမင်းအထိ ဆင်းသက်လာခဲ့သည်။ ဇေဒကိသည် ဗာဗုလုန်မင်းကြီးထံတွင် လက်အောက်ခံဖြစ်ခဲ့ပြီး ဗာဗုလုန်မင်းကြီးအား သစ္စာရှိစွာ အမှုထမ်းမည်ဟု ဘုရားသခင်ရှေ့တွင် တည်ကြည်သော ပဋိညာဉ်ပြုခဲ့သည်။ သို့သော် ဇေဒကိသည် သူ၏ ပဋိညာဉ်ကို ဖောက်ဖျက်ခဲ့သဖြင့် ဘုရားသခင်က သူ့အား ဤသို့ မိန့်တော်မူခဲ့သည်-

A theocracy is a government which derives its power immediately from God. The government of Israel was a true theocracy.
That was really a government of God. At the burning bush, God
commissioned Moses to lead His people out of Egypt. By signs
and wonders and mighty miracles multiplied, God delivered Israel
from Egypt and led them through the wilderness and fnally into the [762]
Promised Land. There He ruled them by judges “until Samuel the
prophet,” to whom, when he was a child, God spoke, and by whom
He made known His will. In the days of Samuel the people asked
that they might have a king. This was allowed, and God chose Saul,
700 Patriarchs and Prophets
and Samuel anointed him king of Israel. Saul failed to do the will
of God; and as he rejected the word of the Lord, the Lord rejected
him from being king and sent Samuel to anoint David king of Israel;
and David’s throne God established forevermore. When Solomon
succeeded to the kingdom in the place of David his father, the record
is: “Then Solomon sat on the throne of the Lord as king instead
of David his father.” 1 Chronicles 29:23. David’s throne was the
throne of the Lord, and Solomon sat on the throne of the Lord as
king over the earthly kingdom of God. The succession to the throne
descended in David’s line to Zedekiah, who was made subject to the
king of Babylon, and who entered into a solemn covenant before
God that he would loyally render allegiance to the king of Babylon.
But Zedekiah broke his covenant, and then God said to him:

“အကျင့်ယုတ်၍ ဆိုးညစ်သော ဣသရေလမင်းသား၊ သင်၏ အပြစ်သည် အဆုံးသို့ ရောက်ရမည့်နေ့ရက် ကာလစေ့ပြီ။ အရှင်ထာဝရဘုရား မိန့်တော်မူသည်ကား၊ ခေါင်းပေါင်းကို ချွတ်လော့။ သရဖူကို ချွတ်လော့။ ယခုအတိုင်း မနေရ။ နိမ့်သောသူကို မြှောက်လော့။ မြင့်သောသူကို နှိမ့်လော့။ ငါသည် ၎င်းကို မှောက်လှန်မည်၊ မှောက်လှန်မည်၊ မှောက်လှန်မည်။ ပိုင်ထိုက်သောသူ မလာမှီတိုင်အောင် နောက်တစ်ဖန် မတည်ရ။ ထိုသူလာသောအခါ ငါသည် သူ့အား ပေးမည်။” ယေဇကျေလ ၂၁:၂၅-၂၇။ အခန်းကြီး ၁၇:၁-၂၁ ကိုလည်း ကြည့်ပါ။

“Thou, profane wicked prince of Israel, whose day is come,
when iniquity shall have an end, thus saith the Lord God; remove the
diadem, and take off the crown: This shall not be the same: Exalt
him that is low, and abase him that is high. I will overturn, overturn,
overturn, it: And it shall be no more, until He come whose right it is;
and I will give it him.” Ezekiel 21:25-27. See also chapter 17:1-21.

ထိုနိုင်ငံသည် ဗာဗုလုန်၏ လက်အောက်ခံ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဗာဗုလုန် ပျက်သုဉ်းပြီး မေဒိ-ပေရသိ တက်လာသောအခါ ပထမအကြိမ် မှောက်လှန်ခြင်း ခံရသည်။ မေဒိ-ပေရသိ ပျက်သုဉ်းပြီး ဂရိတို့ ဆက်ခံသောအခါ ဒုတိယအကြိမ် မှောက်လှန်ခြင်း ခံရသည်။ ဂရိအင်ပါယာသည် ရောမလက်သို့ ရောက်သွားသောအခါ တတိယအကြိမ် မှောက်လှန်ခြင်း ခံရသည်။ ထို့နောက် နှုတ်ကပတ်တော်က “ပိုင်ထိုက်သောသူ မလာမှီတိုင်အောင် နောက်တစ်ဖန် မတည်ရ။ ထိုသူလာသောအခါ ငါသည် သူ့အား ပေးမည်” ဟု ဆိုသည်။ ပိုင်ထိုက်သော ထိုသူမှာ မည်သူနည်း။ “ကိုယ်တော်သည် သားကို ဖွားမြင်လတ္တံ့။ ထိုသားကို ယေရှုဟူသော အမည်ဖြင့် မှည့်ရမည်။ ထိုသားသည် ကြီးမြတ်သောသူ ဖြစ်လိမ့်မည်။ အမြင့်ဆုံးသော ဘုရား၏ သားတော်ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြလိမ့်မည်။ အရှင်ထာဝရဘုရားသည်လည်း၊ သူ၏အဘ ဒါဝိဒ်၏ ပလ္လင်ကို သူ့အား ပေးတော်မူမည်။ သူသည် ယာကုပ်အမျိုးကို အစဉ်အမြဲ အုပ်စိုးလိမ့်မည်။ သူ၏နိုင်ငံသည်လည်း ဆုံးခြင်းမရှိရ။” လုကာ ၁:၃၁-၃၃။ ကိုယ်တော်သည် “ထိုပရောဖက်” အဖြစ်၊ ပူဆွေးခြင်းနှင့် ရင်းနှီးသောသူအဖြစ် ဤလောကတွင် ရှိနေစဉ်၊ ကိုယ်တော် အပ်နှံခြင်းခံရသော ညတွင် “ငါ၏ နိုင်ငံတော်သည် ဤလောကနှင့် မဆိုင်” ဟု ကိုယ်တိုင် မိန့်မြွက်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ထာဝရဘုရား၏ ပလ္လင်တော်သည် ဤလောကမှ ဖယ်ရှားခြင်းခံခဲ့ရပြီး “ပိုင်ထိုက်သောသူ မလာမချင်း” မတည်ရှိတော့ပေ၊ ထိုသူလာသောအခါမှသာ ကိုယ်တော့်အား ပေးအပ်မည်ဖြစ်သည်။ ထိုအချိန်မှာ ဤလောက၏ အဆုံးဖြစ်ပြီး “နောင်လာမည့်လောက” ၏ အစဖြစ်သည်။

The kingdom was then subject to Babylon. When Babylon fell,
and Medo-Persia succeeded, it was overturned the frst time. When
Medo-Persia fell and was succeeded by Greece, it was overturned
the second time. When the Greek empire gave way to Rome, it was
overturned the third time. And then says the word, “It shall be no
more, until He come whose right it is; and I will give it Him.” Who
is He whose right it is? “Thou ... Shalt call His name Jesus. He
shall be great, and shall be called the Son of the Highest: and the
Lord God shall give unto Him the throne of His father David: And
He shall reign over the house of Jacob forever; and of His kingdom
there shall be no end.” Luke 1:31-33. And while He was here as
“that Prophet,” a Man of Sorrows and acquainted with grief, the
night in which He was betrayed He Himself declared, “My kingdom
is not of this world.” Thus the throne of the Lord has been removed
from this world and will “be no more, until He come whose right it
is,” and then it will be given Him. And that time is the end of this
world, and the beginning of “the world to come.”

တမန်တော် တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးအား ကယ်တင်ရှင်က “ငါ့ခမည်းတော်သည် ငါ့အား နိုင်ငံကို အပ်ပေးတော်မူသကဲ့သို့၊ ငါသည်လည်း သင်တို့အား အပ်ပေး၏။ သင်တို့သည် ငါ၏နိုင်ငံတော်တွင် ငါ၏စားပွဲ၌ စားသောက်ရကြလိမ့်မည်။ ပလ္လင်ပေါ်မှာ ထိုင်၍ ဣသရေလ တစ်ဆယ့်နှစ်နွယ်တို့ကို စီရင်ရကြလိမ့်မည်” ဟု မိန့်တော်မူခဲ့သည်။ လုကာ ၂၂:၂၉၊ ၃၀။ ခရစ်တော်က တမန်တော် တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးအား ပေးခဲ့သော ကတိတော်သည် မည်သည့်အချိန်တွင် ပြည့်စုံမည်ကို မဿဲကျမ်းတွင် ဖတ်ရှုနိုင်သည်- “အသစ်ပြုပြင်သော ကာလ၌ လူသားသည် ဘုန်းရှိသော ပလ္လင်တော်ပေါ်မှာ ထိုင်သောအခါ၊ ငါ့နောက်သို့ လိုက်သော သင်တို့သည်လည်း တစ်ဆယ့်နှစ်ခုသော ပလ္လင်ပေါ်မှာ ထိုင်၍၊ ဣသရေလ တစ်ဆယ့်နှစ်နွယ်တို့ကို စီရင်ရကြလိမ့်မည်။” မဿဲ ၁၉:၂၈။ တဲလင့် (Talent) ပုံပမာတွင် ခရစ်တော်သည် မိမိကိုယ်ကိုယ် “နိုင်ငံကို ခံယူ၍ ပြန်လာခြင်းငှါ ဝေးသောပြည်သို့ သွားသော မင်းသား” တစ်ဦးအဖြစ် တင်စားထားသည်။ လုကာ ၁၉:၁၂။ ကိုယ်တော်သည် ဘုန်းရှိသော ပလ္လင်တော်ပေါ်တွင် မည်သည့်အချိန်၌ ထိုင်မည်ကို ကိုယ်တိုင် မိန့်ကြားထားသည်မှာ - “လူသားသည် မိမိဘုန်းအာနုဘော်ကို ဆောင်လျက်၊ သန့်ရှင်းသော ကောင်းကင်တမန်အပေါင်းတို့နှင့်အတူ ကြွလာသောအခါ၊ ဘုန်းရှိသော ပလ္လင်တော်ပေါ်မှာ ထိုင်တော်မူမည်။ ထိုအခါ လူမျိုးအပေါင်းတို့ကို ရှေ့တော်၌ စုဝေးစေသဖြင့်...” ဖြစ်သည်။ မဿဲ ၂၅:၃၁၊ ၃၂။

To the twelve apostles the Saviour said, “I appoint unto you a
kingdom, as My Father hath appointed unto Me; that ye may eat and
Appendix 701
drink at My table in My kingdom, and sit on thrones, judging the
twelve tribes of Israel.” Luke 22:29, 30. From Matthew’s account
of Christ’s promise to the twelve we learn when it will be fulflled; [763]
“in the regeneration when the Son of man shall sit on the throne of
His glory, ye also shall sit upon twelve thrones, judging the twelve
tribes of Israel.” Matthew 19:28. In the parable of the talents, Christ
represents Himself under the fgure of a nobleman who “went into a
far country to receive for himself a kingdom, and to return.” Luke
19:12. And He Himself has told us when He will sit upon the throne
of His glory: “When the Son of man shall come in His glory, and
all the holy angels with Him, then shall He sit upon the throne of
His glory: And before Him shall be gathered all nations.” Matthew
25:31, 32.

ဗျာဒိတ်ကျမ်း ရေးသားသူသည်လည်း ဤအချိန်ကို မျှော်ကြည့်လျက် “ဤလောက၏ နိုင်ငံများသည် ငါတို့အရှင်၏ နိုင်ငံ၊ ထိုအရှင်၏ ခရစ်တော်နိုင်ငံ ဖြစ်လေပြီ။ ကိုယ်တော်သည်လည်း အစဉ်အမြဲ အုပ်စိုးတော်မူမည်” ဟု ဆိုထားသည်။ ဗျာဒိတ် ၁၁:၁၅။ ၎င်းမှာ မည်သည့်အချိန်တွင် ဖြစ်ပျက်မည်ကို ရှေ့နောက်စကားရပ်များက ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြနေသည် - “လူမျိုးတို့သည် အမျက်ထွက်ကြသည်ဖြစ်၍၊ ကိုယ်တော်၏ အမျက်တော်သည် ရောက်လာပြီ။ သေလွန်သောသူတို့ကို တရားစီရင်ရသော အချိန်၊ ကိုယ်တော်၏ ကျွန်ပရောဖက်တို့အားလည်းကောင်း၊ သန့်ရှင်းသူတို့အားလည်းကောင်း၊ နာမတော်ကို ကြောက်ရွံ့သော သူငယ်လူကြီးတို့အားလည်းကောင်း ဆုလပ်ကို ပေးရသော အချိန်၊ မြေကြီးကို ဖျက်ဆီးသောသူတို့ကို ဖျက်ဆီးရသော အချိန် ရောက်လာပါပြီ။” အပိုဒ် ၁၈။ ခရစ်တော်၏ နိုင်ငံတော်ကို တည်ထောင်မည့် အချိန်မှာ နောက်ဆုံးတရားစီရင်ခြင်း၊ ဖြောင့်မတ်သောသူတို့ ဆုလပ်ရခြင်းနှင့် ဆိုးညစ်သောသူတို့ အပြစ်ဒဏ်ခံရသော အချိန်တွင် ဖြစ်သည်။ ခရစ်တော်၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို ဆန့်ကျင်သူအားလုံး ဖျက်ဆီးခြင်းခံရသောအခါ၊ ဤလောက၏ နိုင်ငံများသည် ကျွန်ုပ်တို့ အရှင်နှင့် ကိုယ်တော်၏ ခရစ်တော်နိုင်ငံ ဖြစ်လာလိမ့်မည်။ ထိုအခါ ခရစ်တော်သည် “ဘုရင်တို့၏ ဘုရင်၊ အရှင်တို့၏ အရှင်” အဖြစ် အုပ်စိုးတော်မူမည်။ ဗျာဒိတ် ၁၉:၁၆။ “မိုးကောင်းကင်အောက်၌ အနှံ့အပြားရှိသော နိုင်ငံတော်နှင့်တကွ အစိုးရခြင်း အာဏာစက်၊ ကြီးမြတ်သော အသရေတော်ကို အမြင့်ဆုံးသော ဘုရား၏ သန့်ရှင်းသူတို့အား ပေးရလိမ့်မည်။” ထို့ပြင် “အမြင့်ဆုံးသော ဘုရား၏ သန့်ရှင်းသူတို့သည် နိုင်ငံကို ခံယူ၍ ကမ္ဘာအဆက်ဆက် အစဉ်အမြဲ ပိုင်ရကြလိမ့်မည်။” ဒံယေလ ၇:၂၇၊ ၁၈။

To this time the revelator looks forward when he says, “The
kingdoms of this world are become the kingdoms of our Lord, and
of His Christ; and He shall reign forever and ever.” Revelation 11:15.
The context clearly shows when this will take place: “The nations
were angry, and Thy wrath is come, and the time of the dead, that
they should be judged, and that Thou shouldest give reward unto
Thy servants the prophets, and to the saints, and them that fear Thy
name, small and great; and shouldest destroy them which destroy the
earth.” Verse 18. It is at the time of the fnal judgment, the reward of
the righteous, and the punishment of the wicked that the kingdom
of Christ will be set up. When all who oppose the sovereignty of
Christ have been destroyed, the kingdoms of this world become the
kingdoms of our Lord and of His Christ.
Then Christ will reign, “King of kings, and Lord of lords.” Revelation 19:16. “And the kingdom and dominion, and the greatness of
the kingdom under the whole heaven, shall be given to the people of
the saints of the Most High.” And “the saints of the Most High shall
take the kingdom, and possess the kingdom forever, even forever
and ever.” Daniel 7:27, 18.

ထိုအချိန်အထိ ခရစ်တော်၏ နိုင်ငံတော်ကို မြေကြီးပေါ်တွင် တည်ထောင်၍ မရနိုင်သေးပါ။ ကိုယ်တော်၏ နိုင်ငံတော်သည် ဤလောကနှင့် မဆိုင်ပါ။ ကိုယ်တော်၏ နောက်လိုက်များသည် မိမိကိုယ်ကိုယ် “မြေကြီးပေါ်တွင် ဧည့်သည်နှင့် ခရီးသွားများ” အဖြစ် မှတ်ယူကြရမည်။ ရှင်ပေါလုက “ငါတို့၏ နိုင်ငံသည် ကောင်းကင်ဘုံ၌ ရှိ၏။ ထိုဘုံမှ ကယ်တင်သောအရှင် တည်းဟူသော အရှင်ယေရှုခရစ်တော် ကြွလာတော်မူမည်ကို ငါတို့သည် မျှော်လင့်လျက် နေကြ၏” ဟု ဆိုထားသည်။ ဟေဗြဲ ၁၁:၁၃၊ ဖိလိပ္ပိ ၃:၂၀။

Until that time the kingdom of Christ cannot be established on
the earth. His kingdom is not of this world. His followers are
to account themselves “strangers and pilgrims on the earth.” Paul
says, “Our citizenship is in heaven; from whence also we wait for a
Saviour, the Lord Jesus Christ.” Hebrews 11:13; Philippians 3:20,
R.V.
702 Patriarchs and Prophets

ဣသရေလနိုင်ငံတော် ပျောက်ကွယ်သွားကတည်းက၊ ဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ ပညတ်တော်များကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် မည်သည့်လူပုဂ္ဂိုလ် သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်းကိုမျှ အာဏာလွှဲအပ်ခြင်း မရှိခဲ့ပါ။ “အရှင်ထာဝရဘုရား မိန့်တော်မူသည်ကား၊ ငါသည် တရားစီရင်ရသော အခွင့်ရှိ၏။ ငါသည် အပြစ်နှင့်အလျောက် တုံ့ပြန်မည်။” ရောမ ၁၂:၁၉။ အရပ်ဘက် အစိုးရများသည် လူအချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးနှင့်သာ သက်ဆိုင်ပြီး၊ လူနှင့် ဘုရားသခင်အကြား ဆက်ဆံရေးမှ ပေါ်ပေါက်လာသော တာဝန်ဝတ္တရားများနှင့် လုံးဝမသက်ဆိုင်ပါ။ ဣသရေလနိုင်ငံတော်မှလွဲ၍၊ ဘုရားသခင်သည် မှုတ်သွင်းခံရသူများမှတစ်ဆင့် နိုင်ငံတော်ရေးရာများကို တိုက်ရိုက်စီမံခန့်ခွဲခဲ့သော အစိုးရမျိုး မြေကြီးပေါ်တွင် မည်သည့်အခါမျှ မရှိခဲ့ဖူးပါ။ လူသားတို့သည် ဣသရေလနိုင်ငံကဲ့သို့သော အစိုးရမျိုးကို ဖွဲ့စည်းရန် ကြိုးပမ်းသည့်အခါတိုင်း၊ ၎င်းတို့သည် ဘုရားသခင်၏ ပညတ်တော်ကို မိမိတို့ဘာသာ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုရန်နှင့် အတင်းအကျပ် လိုက်နာစေရန် ကိုယ့်သဘောနှင့်ကိုယ် လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် သိက္ခာတရား (သို့မဟုတ်) အမှားအမှန် သိစိတ်ကို ထိန်းချုပ်ရန် အခွင့်အရေးရှိသည်ဟု ယူဆခဲ့ကြပြီး၊ ဤနည်းဖြင့် ဘုရားသခင်၏ အခွင့်အာဏာကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ကြသည်။

Since the kingdom of Israel passed away, God has never delegated authority to any man or body of men to execute His laws as
such. “Vengeance is mine; I will repay, saith the Lord.” Romans
12:19. Civil governments have to do with the relations of man with
man; but they have nothing whatever to do with the duties that grow
out of man’s relation to God.
Except the kingdom of Israel, no government has ever existed
on the earth in which God by inspired men directed the affairs of
state. Whenever men have endeavored to form such a government
as that of Israel, they have, of necessity, taken it upon themselves to
interpret and enforce the law of God. They have assumed the right
[764] to control the conscience, and thus have usurped the prerogative of
God.

ယခင်ခေတ်ကာလများက ဘုရားသခင်ကို ပြစ်မှားသော အပြစ်များကို လောကီပြစ်ဒဏ်များ ပေးခဲ့သော်လည်း၊ ထိုစီရင်ချက်များသည် ဘုရားသခင်၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့်သာမက၊ ကိုယ်တော်၏ တိုက်ရိုက်ထိန်းချုပ်မှုနှင့် အမိန့်တော်အရ ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ နတ်ဝိဇ္ဇာအတတ် လုပ်ဆောင်သူများကို ကွပ်မျက်ရမည်။ ရုပ်တုကိုးကွယ်သူများကို သတ်ရမည်။ ဘုရားသခင်ကို ပြစ်မှားစော်ကားသူများနှင့် သန့်ရှင်းသောအရာကို ရှုတ်ချသူများကို သေဒဏ်ပေးခဲ့သည်။ ရုပ်တုကိုးကွယ်သော လူမျိုးတစ်မျိုးလုံးကို မျိုးဖြုတ်ပယ်ရှင်းခဲ့ရသည်။ သို့သော် ဤပြစ်ဒဏ်များကို ပေးဆောင်ရန် ညွှန်ကြားသူမှာ လူသားတို့၏ စိတ်နှလုံးကို သိမြင်တော်မူသော၊ ၎င်းတို့၏ အပြစ်အတိုင်းအတာကို သိတော်မူသော၊ မိမိ၏ ဖန်ဆင်းခံများကို ပညာတော်နှင့် ကရုဏာတော်ဖြင့် ဆက်ဆံတော်မူသော ဘုရားသခင်ပင် ဖြစ်သည်။ လူသားတို့၏ အားနည်းချက်နှင့် ကိလေသာများရှိသော လူသားတို့က ဤအလုပ်ကို လုပ်ဆောင်ရန် ကြိုးပမ်းသောအခါတွင်မူ၊ အထိန်းအကွပ်မဲ့သော မတရားမှုနှင့် ရက်စက်မှုများအတွက် တံခါးပွင့်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အထူးရှင်းပြနေစရာ မလိုတော့ပေ။ အဆိုးဝါးဆုံးသော ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သည့် ရာဇဝတ်မှုများကို ခရစ်တော်၏ သန့်ရှင်းသော နာမတော်ကို အသုံးချ၍ ကျူးလွန်ကြလိမ့်မည်။

In the former dispensation, while sins against God were visited with temporal penalties, the judgments executed were not only
by divine sanction, but under His direct control, and by His command. Sorcerers were to be put to death. Idolaters were to be slain.
Profanity and sacrilege were punished with death. Whole nations
of idolaters were to be exterminated. But the infliction of these
penalties was directed by Him who reads the hearts of men, who
knows the measure of their guilt, and who deals with His creatures
in wisdom and mercy. When men, with human frailties and passions,
undertake to do this work, it needs no argument to show that the door
is opened to unrestrained injustice and cruelty. The most inhuman
crimes will be perpetrated, and all in the sacred name of Christ.

ဘုရားသခင်ကို ပြစ်မှားသောအပြစ်များကို အပြစ်ပေးသည့် ဣသရေလတို့၏ ပညတ်များမှတစ်ဆင့်၊ ယခုခေတ်တွင်လည်း ထိုကဲ့သို့သော အပြစ်များကို အပြစ်ပေးရန် တာဝန်ရှိကြောင်း အငြင်းပွားချက်များ ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်သူ အားလုံးသည် ၎င်းတို့၏ လုပ်ရပ်များကို ဖြောင့်မတ်ကြောင်း သက်သေပြရန် ထိုအချက်များကို အသုံးချခဲ့ကြသည်။ ဘုရားသခင်သည် လူသားတို့၏ အာဏာပိုင်များအား အမှားအမှန်သိစိတ်ကို ထိန်းချုပ်ရန် အခွင့်အာဏာ လွှဲအပ်ထားသည်ဟူသော မူဝါဒသည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ အာဏာရှင်စနစ်နှင့် ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်မှုတို့၏ အခြေခံအုတ်မြစ်ပင် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ဤသို့ ဆင်ခြင်သူအားလုံးသည် ကျွန်ုပ်တို့သည် ယခုအခါ ဣသရေလတို့နှင့် လုံးဝကွဲပြားခြားနားသော အခြေအနေများအောက်တွင်၊ ကွဲပြားသော ခေတ်ကာလ (Dispensation) တွင် နေထိုင်နေကြသည်ဟူသော အချက်ကို မျက်ကွယ်ပြုကြသည်။ ဣသရေလနိုင်ငံတော်သည် ဒုတိယအကြိမ် ကြွလာမှသာ တည်ထောင်မည့် ခရစ်တော်၏ နိုင်ငံတော်ကို ပုံဆောင်ခြင်းသာ ဖြစ်ကြောင်းနှင့်၊ လူနှင့် ဘုရားသခင်အကြား ဆက်ဆံရေးနှင့် သက်ဆိုင်သော တာဝန်ဝတ္တရားများကို လူသားတို့၏ အာဏာဖြင့် စည်းကမ်းသတ်မှတ်ရန် သို့မဟုတ် အတင်းအကျပ် လုပ်ဆောင်ရန် မဟုတ်ကြောင်းကိုလည်း ၎င်းတို့ မေ့လျော့နေကြသည်။

From the laws of Israel, which punished offenses against God,
arguments have been drawn to prove the duty of punishing similar
sins in this age. All persecutors have employed them to justify their
deeds. The principle that God has delegated to human authority the
right to control the conscience is the very foundation of religious
tyranny and persecution. But all who reason thus lose sight of
the fact that we are now living in a different dispensation, under
conditions wholly different from those of Israel; that the kingdom
of Israel was a type of the kingdom of Christ, which will not be set
up until His second coming; and that the duties which pertain to
man’s relation to God are not to be regulated or enforced by human
authority.
Appendix 703

ရှမွေလ၏ ရာမမြို့ (Ramah) နှင့် ဗင်္ယာမိန်နယ်၏ ရာမမြို့ တူညီမှုရှိမရှိနှင့် ပတ်သက်၍ ဒေါက်တာ အက်ဒါရှိုင်း (Dr. Edersheim) က ဤသို့ဆိုသည် - “ဤအချက် နှစ်ချက်ကို အတည်ပြုနိုင်ပုံရသည် - ရှောလု၏ နေအိမ်မှာ ဂိဗာ (Gibeah) တွင် ဖြစ်ပြီး၊ သူသည် ရှမွေလနှင့် ရာမတွင် ပထမဆုံး တွေ့ဆုံခဲ့သည်။ သို့သော် ၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၁၀:၂ အရ ရှမွေလ၏ ရာမမြို့သည် ဗင်္ယာမိန်နယ်၏ ရာမမြို့နှင့် တူညီသည်ဟု ယူဆရန် သို့မဟုတ် ၎င်းကို ဂျေရုဆလင်မြို့၏ မြောက်ဘက် လေးမိုင်အကွာရှိ ယနေ့ခေတ် နီဘီရှမွေလ (Neby Samuel) အဖြစ် မှတ်ယူရန်မှာ မဖြစ်နိုင်သလောက်ပင် ရှိပုံရသည်။”

Note 9. Page 608. Concerning the identity of the Ramah of
Samuel with the Ramah of Benjamin, Dr. Edersheim says: “These
two points seem established: Saul’s residence was at Gibeah, and he
frst met Samuel in Ramah. But if so, it seems impossible, in view
of 1 Samuel 10:2, to identify the Ramah of Samuel with the Ramah
of Benjamin, or to regard it as the modern Neby Samuel, four miles
northwest of Jerusalem.”