ဒံယေလအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၀

 

chapter 10

(အခန်း ၁၀)

1 Daniel having humbled himself seeth a vision. 10 Being troubled with fear he is comforted by the angel.

၁ ဒံယေလသည် မိမိကိုယ်ကို နှိမ့်ချသဖြင့် ဗျာဒိတ်ရူပါရုံကို မြင်ရခြင်း။ ၁၀ ကြောက်ရွံ့သဖြင့် စိတ်ပူပန်သောအခါ ကောင်းကင်တမန်က သူ့ကို နှစ်သိမ့်အားပေးခြင်း။

Third year of Cyrus. Counted from the fall of Babylon by either the spring or the fall year, this would be 536/535 b.c. (see on Dan. 10:4; also on Ezra 1:1). Daniel was now apparently near the end of his life (see Dan. 12:13), about 88 years old, considering that he was 18 when he was taken captive (see 4T 570) in 605 b.c. (see on ch. 1:1). Dan. 10:1 introduces the final section of the book, ch. 10 providing the setting in Daniel’s experience for his fourth great prophecy, recorded in chs. 11 and 12. The main body of the prophetic narrative begins with ch. 11:12 and closes with ch. 12:4, the remainder of ch. 12 being a sort of postscript to the prophecy. On the year reckonings from the spring and the fall see Vol. II, pp. 109–111.

၁။ ကုရုမင်းကြီး၏ တတိယမြောက်နှစ်။ ဗာဗုလုန်နိုင်ငံ ပျက်သုဉ်းခြင်းမှစ၍ နွေဦးရာသီ သို့မဟုတ် ဆောင်းဦးရာသီ ပြက္ခဒိန်နှစ်တစ်ခုခုဖြင့် ရေတွက်လျှင် ဤအရာသည် ခရစ်တော်မပေါ်မီ ဘီစီ ၅၃၆/၅၃၅ နှစ် ဖြစ်လိမ့်မည် (ဒံယေလ ၁၀:၄ နှင့် ဧဇရ ၁:၁ ဆိုင်ရာ မှတ်စုများကို ကြည့်ပါ)။ ဒံယေလသည် ခရစ်တော်မပေါ်မီ ဘီစီ ၆၀၅ နှစ်တွင် သုံ့ပန်းအဖြစ် ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်ခြင်း ခံရစဉ်က အသက် ၁၈ နှစ် ရှိခဲ့သည်ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါက (အခန်း ၁:၁ ဆိုင်ရာ မှတ်စုနှင့် 4T 570 ကို ကြည့်ပါ)၊ ယခုအခါ သူသည် အသက် ၈၈ နှစ်ခန့် ရှိနေပြီဖြစ်၍ သူ၏ အသက်အရွယ် အဆုံးပိုင်းသို့ ရောက်ရှိနေပြီဟု ထင်ရှားပါသည် (ဒံယေလ ၁၂:၁၃ ကို ကြည့်ပါ)။ ဒံယေလ ၁၀:၁ သည် ဤကျမ်းစာအုပ်၏ နောက်ဆုံးအပိုင်းကို စတင်မိတ်ဆက်ပေးခြင်းဖြစ်ပြီး၊ အခန်း ၁၀ သည် ဒံယေလ၏ အတွေ့အကြုံများထဲတွင် အခန်း ၁၁ နှင့် ၁၂ ၌ မှတ်တမ်းတင်ထားသော သူ၏ စတုတ္ထမြောက် ကြီးမြတ်သော ပရောဖက်ပြုချက်အတွက် နောက်ခံအခြေအနေကို ပြင်ဆင်ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ ဇာတ်ကြောင်း၏ အဓိကအပိုင်းသည် အခန်း ၁၁:၁၂ ဖြင့် စတင်ပြီး အခန်း ၁၂:၄ ဖြင့် ပြီးဆုံးကာ၊ အခန်း ၁၂ ၏ ကျန်ရှိသောအပိုဒ်များသည် ပရောဖက်ပြုချက်အတွက် နောက်ဆက်တွဲ မှတ်စုတစ်ခုကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ နွေဦးနှင့် ဆောင်းဦးရာသီမှ စတင်ရေတွက်သော နှစ်တွက်ချက်မှုပုံစံများကို အတွဲ ၂၊ စာမျက်နှာ ၁၀၉-၁၁၁ တွင် ကြည့်ပါ။

King of Persia. This is the only prophecy of Daniel’s dated in terms of Cyrus’ reign. Cyrus is here given the title “king of Persia,” which would seem to imply that the whole empire was ruled by the Persians, as contrasted with the more limited title, “king over the realm of the Chaldeans,” ascribed to Darius in ch. 9:1. Arising from comparative obscurity as prince of the little country of Anshan located in the highlands of Iran, Cyrus overthrew successively within a few years the Median, Lydian, and Babylonian kingdoms, and united them under his rule into the largest empire yet known. It was with such a monarch that Daniel and his people now had to deal, and with whom the powers of heaven are here revealed (ch. 10:13, 20) as striving.

ပေရသိရှင်ဘုရင်။ ဒါသည် ကုရုမင်းကြီး နန်းစံသည့်ကာလကို အခြေခံ၍ ရက်စွဲသတ်မှတ်ထားသော ဒံယေလ၏ တစ်ခုတည်းသော ပရောဖက်ပြုချက် ဖြစ်သည်။ ကုရုမင်းကြီးကို ဤနေရာတွင် “ပေရသိရှင်ဘုရင်” ဟူသော ဘွဲ့အမည် ပေးထားခြင်းက အင်ပါယာတစ်ခုလုံးကို ပေရသိလူမျိုးများက အုပ်ချုပ်နေကြောင်း ညွှန်ပြနေပုံရပြီး၊ ၎င်းသည် အခန်း ၉:၁ တွင် ဒါရိမင်းအား ပေးထားသော ပိုမိုကျဉ်းမြောင်းသည့် ဘွဲ့အမည်ဖြစ်သည့် “ခါလဒဲနိုင်ငံကို အုပ်စိုးသောမင်း” ဆိုသည့် ဘွဲ့နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေသည်။ အီရန် ကုန်းမြင့်ဒေသတွင် တည်ရှိသော အန်ရှန် အမည်ရှိသော ပြည်နယ်ငယ်လေး၏ မင်းသားအဖြစ် လူသိနည်းသော အခြေအနေမှ ပေါ်ထွက်လာပြီးနောက်၊ ကုရုမင်းကြီးသည် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း မေဒိ၊ လုဒိ နှင့် ဗာဗုလုန် နိုင်ငံများကို တစ်ခုပြီးတစ်ခု တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းတို့ကို မိမိ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် ထိုစဉ်က အကြီးမားဆုံးသော အင်ပါယာကြီးအဖြစ် ပူးပေါင်း တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဒံယေလနှင့် သူ၏ လူမျိုးများသည် ယခုအခါ ထိုကဲ့သို့သော ဧကရာဇ်မင်းနှင့် ဆက်ဆံနေရခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ကောင်းကင်ဗိုလ်ခြေများကလည်း ထိုမင်းနှင့်အတူ ကြိုးစားအားထုတ်နေကြောင်းကို ဤနေရာ၌ (အခန်း ၁၀:၁၃၊ ၂၀) တွင် ဖော်ပြထားသည်။

A thing. A unique expression used by Daniel to describe his fourth great prophetic outline (chs. 10–12) which was apparently revealed without a preceding symbolic representation and without any allusion to symbols (cf. chs. 7:16–24; 8:20–26). The word marah, “vision,” of vs. 7, 8, 16 refers simply to the appearance of Daniel’s two celestial visitants, mentioned in vs. 5, 6 and 10–12 respectively. Accordingly, some have considered the fourth prophetic outline a further, more detailed explanation of events pictured symbolically in the “vision” of ch. 8:1–14. On this basis chs. 10–12 would be interpreted in terms of the vision of chs. 8, 9. However, the relationship between chs. 10–12 and 8, 9 is by no means so clear or certain as that between ch. 8 and ch. 9 (see on ch. 9:21).

အမှုအရာ။ ဒံယေလက သူ၏ စတုတ္ထမြောက် ကြီးမြတ်သော ပရောဖက်ပြုချက်ဆိုင်ရာ အကြမ်းဖျင်းအချက်အလက်များ (အခန်း ၁၀-၁၂) ကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုထားသော ထူးခြားသည့် အသုံးအနှုန်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် ယခင်ကဲ့သို့ ပုံဆောင်ခိုင်းနှိုင်းချက်များ သို့မဟုတ် သင်္ကေတများ ပြသခြင်းမရှိဘဲ ထင်ရှားစွာ ဗျာဒိတ်ပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည် (အခန်း ၇:၁၆-၂၄၊ ၈:၂၀-၂၆ တို့နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ)။ အပိုဒ်ငယ် ၇၊ ၈၊ ၁၆ တွင်ပါရှိသော “မရာဟ်” (ဗျာဒိတ်ရူပါရုံ) ဟူသော စကားလုံးသည် အပိုဒ်ငယ် ၅၊ ၆ နှင့် ၁၀-၁၂ တို့တွင် အသီးသီး ဖော်ပြထားသော ဒံယေလထံသို့ ကြွလာသည့် ကောင်းကင်တမန် ဧည့်သည်တော် နှစ်ပါး၏ ပုံသဏ္ဌာန်ကိုသာ ရိုးရှင်းစွာ ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အချို့သောသူများက ဤစတုတ္ထမြောက် ပရောဖက်ပြုချက် အကျဉ်းချုပ်ကို အခန်း ၈:၁-၁၄ ရှိ “ဗျာဒိတ်ရူပါရုံ” တွင် ပုံဆောင်ချက်ဖြင့် ဖော်ပြထားသော ဖြစ်ရပ်များ၏ ပိုမိုအသေးစိတ်ကျသော ရှင်းလင်းချက်တစ်ခုအဖြစ် ယူဆကြသည်။ ဤအခြေခံအပေါ်တွင် အခန်း ၁၀-၁၂ ကို အခန်း ၈၊ ၉ ၏ ဗျာဒိတ်ရူပါရုံများဖြင့် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကြလိမ့်မည်။ သို့သော်လည်း အခန်း ၁၀-၁၂ နှင့် အခန်း ၈၊ ၉ တို့အကြား ဆက်စပ်မှုသည် အခန်း ၈ နှင့် အခန်း ၉ တို့အကြား ဆက်စပ်မှုကဲ့သို့ ရှင်းလင်းပြတ်သားခြင်း သို့မဟုတ် သေချာခြင်း မရှိပါ (အခန်း ၉:၂၁ ဆိုင်ရာ မှတ်စုကို ကြည့်ပါ)။

Belteshazzar. See on ch. 1:7.

ဗေလတရှာဇာ။ အခန်း ၁:၇ ဆိုင်ရာ မှတ်စုကို ကြည့်ပါ။

Time appointed. Heb. ṣaba’, the exact meaning of which here is doubtful. The phrase translates a single Hebrew word. Ṣaba’ occurs nearly 500 times in the OT in the sense of “army,” “host,” “warfare,” and “service” Its plural form, ṣeba’oth, forms part of the divine title “Lord God of Hosts.” The KJV translates ṣaba’ “appointed time,” or “time appointed,” only three times (Job 7:1; 14:14; and here). Inasmuch as the word everywhere else apparently has to do with an army, or warfare, or hard service, and inasmuch as in these three passages the same ideas of warfare, or hard service, make excellent sense, these definitions probably ought to be retained here. The present text seems to emphasize an intensity of struggle rather than an extended period of time. The passage may be translated, “even a great warfare” (RV), or “it was a great conflict” (RSV).

သတ်မှတ်သောအချိန်ကာလ။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် “ဆာဗာ” ဟုခေါ်ပြီး၊ ဤနေရာတွင် ၎င်း၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်မှာ သံသယဖြစ်ဖွယ် ရှိသည်။ ဤစကားစုသည် ဟေဗြဲစကားလုံး တစ်လုံးတည်းကို ဘာသာပြန်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ “ဆာဗာ” ဟူသော စကားလုံးသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် “စစ်တပ်”၊ “ဗိုလ်ခြေ”၊ “စစ်မက်ရေးရာ” နှင့် “အမှုတော်ထမ်းခြင်း” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်များဖြင့် အကြိမ်ပေါင်း ၅၀၀ နီးပါး ပါရှိသည်။ ၎င်း၏ အများကိန်းပုံစံဖြစ်သော “ဆေဗာအုတ်သ်” သည် “ကောင်းကင်ဗိုလ်ခြေအရှင် ထာဝရဘုရား” ဟူသော ဘုရားသခင်၏ ဘွဲ့တော်တွင် ပါဝင်သည်။ King James ကျမ်းမူ (KJV) သည် “ဆာဗာ” ကို “သတ်မှတ်သောအချိန်ကာလ” သို့မဟုတ် “ခန့်ထားသောအချိန်” ဟု သုံးကြိမ်သာ ဘာသာပြန်ထားသည် (ယောဘ ၇:၁၊ ၁၄:၁၄ နှင့် ဤနေရာတွင် ဖြစ်သည်)။ ထိုစကားလုံးသည် အခြားနေရာတိုင်းတွင် စစ်တပ်၊ စစ်ပွဲ သို့မဟုတ် ခက်ခဲသော အမှုထမ်းခြင်းများနှင့် သက်ဆိုင်နေပုံရပြီး၊ ဤကျမ်းပိုဒ် သုံးခုတွင်လည်း စစ်ပွဲ သို့မဟုတ် ခက်ခဲသော အမှုထမ်းခြင်းဟူသော သဘောတရားက အလွန်ကောင်းမွန်သော အဓိပ္ပာယ်ကို ပေးစွမ်းနိုင်သောကြောင့်၊ ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ဤနေရာတွင် ဆက်လက် ထိန်းသိမ်းထားသင့်ပါသည်။ ယခုကျမ်းစာသားသည် ရှည်လျားသော အချိန်ကာလတစ်ခုထက် ရုန်းကန်လှုပ်ရှားမှု၏ ပြင်းထန်မှုကို ပိုမိုအလေးပေးဖော်ပြနေပုံရသည်။ ဤကျမ်းပိုဒ်ကို “ကြီးစွာသော စစ်မက်ရေးရာပင်ဖြစ်သည်” (RV ကျမ်းမူ) သို့မဟုတ် “၎င်းသည် ကြီးမားသော ပဋိပက္ခဖြစ်သည်” (RSV ကျမ်းမူ) ဟု ဘာသာပြန်ဆိုနိုင်ပါသည်။

He understood. In contrast with the three other visions (chs. 2; 7; 8–9), which were couched in highly symbolic terms, this final revelation was given largely in literal language. The angel stated specifically that he had come to make Daniel “understand what shall befall thy people in the latter days” (ch. 10:14). This is the subject matter of chs. 11 and 12. It is not until near the end of this vision (ch. 12:8) that Daniel encounters a revelation concerning which he confesses, “I heard, but I understood not.”

သူသည် နားလည်လေ၏။ အလွန်အမင်း ပုံဆောင်ချက်များဖြင့် ရေးသားထားသော အခြား ဗျာဒိတ်ရူပါရုံ သုံးခု (အခန်း ၂၊ ၇၊ ၈-၉) နှင့် မတူဘဲ၊ ဤနောက်ဆုံး ဗျာဒိတ်တော်ကို တိုက်ရိုက်ကျသော စကားလုံးများဖြင့် အဓိက ပေးထားသည်။ ကောင်းကင်တမန်က သူသည် ဒံယေလအား “နောင်ကာလ၌ သင်၏လူမျိုး၌ အဘယ်သို့ ဖြစ်လတ္တံ့နည်းဟု သိနားလည်စေခြင်းငှါ” လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း တိတိကျကျ ပြောကြားခဲ့သည် (အခန်း ၁၀:၁၄)။ ဤအရာသည် အခန်း ၁၁ နှင့် ၁၂ ၏ အဓိက အကြောင်းအရာ ဖြစ်သည်။ ဤဗျာဒိတ်ရူပါရုံ၏ အဆုံးပိုင်းနား (အခန်း ၁၂:၈) သို့ ရောက်မှသာ ဒံယေလသည် “ငါကြားသော်လည်း နားမလည်” ဟု ဝန်ခံခဲ့ရသော ဗျာဒိတ်တော်နှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။

Mourning. Daniel does not state specifically the cause of mourning, but an indication of the reason may be found in the events that were occurring among the Jews in Palestine at this time. It was evidently a serious crisis that occasioned Daniel’s three weeks of mourning. It was probably about the time when opposition was raised by the Samaritans against the Jews who under Zerubbabel had recently returned from exile (Ezra 4:1–5; see PK 571, 572). Whether the events of this chapter occurred before or after the Jews had actually laid the foundation stone (Ezra 3:8–10) of the Temple depends upon varying interpretations of the chronology of this period (see Vol. III, p. 97), and on a possibility that Daniel might have used a different reckoning in Babylonia from that of the Jews in Palestine in that time of transition. Daniel’s period of mourning seems to have been contemporary with the serious threat that Cyrus’ decree might not be carried to completion after all, because of the false reports sent by the Samaritans to the court of Persia, in an attempt to stop the building operations. The significant fact that during these three weeks the angel was struggling to influence Cyrus (vs. 12, 13) indicates that a vital decision of the king was at stake. While praying for further light on subjects not yet fully explained in earlier visions, the prophet doubtless engaged in another period of intensive intercession (see ch. 9:3–19) that the work of the adversary might be checked and that God’s promises of restoration might be fulfilled to His chosen people.

၂။ စိတ်မသာညည်းတွားခြင်း။ ဒံယေလသည် စိတ်မသာညည်းတွားရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို တိတိကျကျ မဖော်ပြထားသော်လည်း၊ အကြောင်းရင်း၏ အရိပ်အယောင်ကို ထိုအချိန်က ပါလက်စတိုင်းပြည်ရှိ ဂျူးလူမျိုးများကြားတွင် ဖြစ်ပျက်နေသော ဖြစ်ရပ်များ၌ တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ဒံယေလအား သုံးပတ်ပတ်လုံး စိတ်မသာညည်းတွားစေခဲ့သောအရာသည် ထင်ရှားစွာပင် ပြင်းထန်သော အကျပ်အတည်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဇေရုဗဗေလ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် သုံ့ပန်းဘဝမှ မကြာသေးမီက ပြန်လည်ရောက်ရှိလာသော ဂျူးလူမျိုးများကို ရှမာရိလူမျိုးများက ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်နေသည့် အချိန်နှင့် တိုက်ဆိုင်နေပုံရသည် (ဧဇရ ၄:၁-၅၊ PK 571, 572 ကို ကြည့်ပါ)။ ဤအခန်းပါ ဖြစ်ရပ်များသည် ဂျူးလူမျိုးများ ဗိမာန်တော်၏ တိုက်မြစ်ကျောက်ကို အမှန်တကယ် မချမီ သို့မဟုတ် ချပြီးနောက် (ဧဇရ ၃:၈-၁၀) တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်း ရှိမရှိဟူသောအချက်သည် ဤကာလ၏ သမိုင်းဝင်အချိန်ကာလအပေါ် ကွဲပြားခြားနားသော အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များ (အတွဲ ၃၊ စာမျက်နှာ ၉၇ ကို ကြည့်ပါ) နှင့် ထိုအပြောင်းအလဲကာလအတွင်း ပါလက်စတိုင်းရှိ ဂျူးလူမျိုးများ၏ ရေတွက်ပုံနှင့်မတူဘဲ ဒံယေလသည် ဗာဗုလုန်တွင် အခြားသော ရက်စွဲရေတွက်ပုံစံတစ်ခုကို အသုံးပြုခဲ့နိုင်ခြေအပေါ်တွင် မူတည်နေသည်။ ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများကို ရပ်တန့်ရန် ကြိုးပမ်းသည့်အနေဖြင့် ရှမာရိလူမျိုးများက ပေရသိနန်းတော်သို့ မဟုတ်မမှန် သတင်းပို့မှုများကြောင့် ကုရုမင်းကြီး၏ အမိန့်တော်သည် လုံးဝပြီးမြောက်အောင်မြင်ခြင်းသို့ ရောက်ရှိလိမ့်မည်မဟုတ်ကြောင်း ပြင်းထန်သော ခြိမ်းခြောက်မှုနှင့် ဒံယေလ၏ စိတ်မသာညည်းတွားသော ကာလသည် တစ်ချိန်တည်း ဖြစ်ပျက်နေပုံရသည်။ ဤသုံးပတ်အတွင်း ကောင်းကင်တမန်သည် ကုရုမင်းကြီး၏ စိတ်နှလုံးကို လွှမ်းမိုးနိုင်ရန် ရုန်းကန်နေခဲ့ရသည် (အပိုဒ်ငယ် ၁၂၊ ၁၃) ဆိုသည့် ထူးခြားသောအချက်က ရှင်ဘုရင်၏ အရေးကြီးသော ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုသည် စိုးရိမ်စရာ အခြေအနေတွင် ရှိနေကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။ ယခင် ဗျာဒိတ်ရူပါရုံများတွင် အပြည့်အစုံ မရှင်းလင်းရသေးသော အကြောင်းအရာများအပေါ် ပိုမို၍ အလင်းရရှိရန် ဆုတောင်းနေစဉ်အတွင်း၊ ပရောဖက်သည် ရန်သူ၏ လုပ်ဆောင်မှုများကို တားဆီးနိုင်ရန်နှင့် ဘုရားသခင် ရွေးကောက်ထားသော သူ၏ လူမျိုးတော်အတွက် ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းဆိုင်ရာ ကတိတော်များ ပြည့်စုံလာစေရန် နောက်ထပ် ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကြားဝင်ဆုတောင်းခြင်း ကာလတစ်ခုကို သံသယဖြစ်ဖွယ်မရှိဘဲ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည် (အခန်း ၉:၃-၁၉ ကို ကြည့်ပါ)။

Pleasant bread. That is, delicacies. During Daniel’s period of fasting, he took but the simplest of food, sufficient only to maintain his strength.

၃။ ကောင်းသောခဲဖွယ်စားဖွယ်။ ထိုအရာသည် အရသာရှိသော အစားအစာများကို ဆိုလိုသည်။ ဒံယေလ၏ အစာရှောင်ခြင်းကာလအတွင်း၊ သူသည် မိမိ၏ ခွန်အားကို ထိန်းသိမ်းရုံမျှသာ လုံလောက်သော အရိုးရှင်းဆုံး အစားအစာကိုသာ စားသုံးခဲ့သည်။

Anoint myself. The use of oils for soothing the skin was in great popularity among ancient peoples, especially among those who lived in countries where the climate was very hot and dry. During his period of fasting and prayer the prophet saw fit to forgo this personal luxury.

ကိုယ်ကိုဆီနှင့် လိမ်းခြင်း။ အရေပြားကို နူးညံ့ချောမွေ့စေရန် ဆီများကို အသုံးပြုခြင်းသည် ရှေးခေတ်လူမျိုးများကြားတွင်၊ အထူးသဖြင့် ရာသီဥတု အလွန်ပူပြင်း၍ ခြောက်သွေ့သော နိုင်ငံများတွင် နေထိုင်သူများကြားတွင် အလွန်ရေပန်းစားခဲ့သည်။ သူ၏ အစာရှောင်ခြင်းနှင့် ဆုတောင်းခြင်းကာလအတွင်း၊ ပရောဖက်သည် ဤကိုယ်ရေးကိုယ်တာ ဇိမ်ခံမှုကို စွန့်လွှတ်ရန် သင့်တော်သည်ဟု မြင်ခဲ့သည်။

Four and twentieth day. This is the only date in the book of Daniel given to the exact day and month. Nothing is said, of course, as to whether the reckoning here is in terms of the Babylonian-Persian calendar (which Daniel’s contemporary Ezekiel may have used), or in accordance with the Jewish calendar (as Ezra and Nehemiah later reckoned). If Daniel’s date is on the basis of the Babylonian-Persian calendar (beginning the year in the spring), the first month of Cyrus’ third year would be about March/April, 536 b.c. If, on the other hand, Daniel reckoned by the Jewish method (which began the year in the fall), the first month of Cyrus’ third year would come 12 months later and would correspond roughly to March/April, 535 b.c. For an explanation of the differences between Babylonian and Jewish calendars, see Vol. II, pp. 112–122.

၄။ နှစ်ဆယ့်လေးရက်မြောက်သောနေ့။ ဤအရာသည် ဒံယေလကျမ်းတွင် တိကျသော နေ့ရက်နှင့် လကို ဖော်ပြထားသည့် တစ်ခုတည်းသော ရက်စွဲဖြစ်သည်။ ဤနေရာတွင် ရက်စွဲရေတွက်ပုံသည် ဒံယေလနှင့် ခေတ်ပြိုင်ဖြစ်သော ယေဇကျေလ အသုံးပြုခဲ့နိုင်သည့် ဗာဗုလုန်-ပေရသိ ပြက္ခဒိန်အတိုင်း ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် (နောက်ပိုင်းတွင် ဧဇရနှင့် နေဟမိတို့ ရေတွက်သကဲ့သို့) ဂျူးပြက္ခဒိန်နှင့်အညီ ဖြစ်စေ ရေတွက်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုမူ ဘာမျှ ဖော်ပြမထားပါ။ အကယ်၍ ဒံယေလ၏ ရက်စွဲသည် (နွေဦးရာသီတွင် နှစ်သစ်စတင်သော) ဗာဗုလုန်-ပေရသိ ပြက္ခဒိန်ကို အခြေခံထားလျှင် ကုရုမင်းကြီး၏ တတိယနှစ် ပထမလသည် ခရစ်တော်မပေါ်မီ ဘီစီ ၅၃၆ နှစ်၊ မတ်လ/ဧပြီလခန့် ဖြစ်လိမ့်မည်။ အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ ဒံယေလသည် (ဆောင်းဦးရာသီတွင် နှစ်သစ်စတင်သော) ဂျူးလူမျိုးတို့၏ နည်းလမ်းဖြင့် ရေတွက်ခဲ့လျှင် ကုရုမင်းကြီး၏ တတိယနှစ် ပထမလသည် ၁၂ လအကြာတွင် ရောက်ရှိလာမည်ဖြစ်ပြီး ခရစ်တော်မပေါ်မီ ဘီစီ ၅၃၅ နှစ်၊ မတ်လ/ဧပြီလခန့်နှင့် အကြမ်းဖျင်း တိုက်ဆိုင်လိမ့်မည်။ ဗာဗုလုန်နှင့် ဂျူးပြက္ခဒိန်များအကြား ကွဲပြားခြားနားချက်များဆိုင်ရာ ရှင်းလင်းချက်ကို အတွဲ ၂၊ စာမျက်နှာ ၁၁၂-၁၂၂ တွင် ကြည့်ပါ။

Since the three weeks of Daniel’s fasting ended on the 24th day of the first month, they must have begun on the 4th day, and thus his fast extended through the Passover season. But to what degree the feast was observed in captivity is not known.

ဒံယေလ၏ သုံးပတ်ကြာ အစာရှောင်ခြင်းသည် ပထမလ၏ ၂၄ ရက်မြောက်သောနေ့တွင် ပြီးဆုံးခဲ့သဖြင့်၊ ၎င်းတို့သည် ၄ ရက်မြောက်သောနေ့တွင် စတင်ခဲ့ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထို့ကြောင့် သူ၏ အစာရှောင်ခြင်းသည် ပသခါပွဲတော်ကာလအထိ ရှည်ကြာခဲ့သည်။ သို့သော် သုံ့ပန်းဘဝရောက်နေစဉ်အတွင်း ထိုပွဲတော်ကို မည်မျှအတိုင်းအတာအထိ စောင့်ထိန်းခဲ့ကြသည်ကိုမူ မသိရပါ။

Hiddekel. This Hebrew name represents the Akkadian Idiqlat, Old Persian Tigrā, which has come into modern languages as Tigris. The Tigris is the smaller of the two great rivers of Mesopotamia. A river by the same name is mentioned in Gen. 2:14. However, there reference is to the antediluvian stream. Precisely where on the Tigris the incident occurred is not stated.

ဟိဒကေလ။ ဤဟေဗြဲအမည်သည် အက္ကဒီယံဘာသာဖြင့် “အီဒစ်ကလတ်”၊ ရှေးဟောင်းပေရသိဘာသာဖြင့် “တီဂရာ” ကို ကိုယ်စားပြုပြီး၊ ခေတ်သစ်ဘာသာစကားများတွင် “တီဂရစ်” အဖြစ် ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ တီဂရစ်မြစ်သည် မက်ဆိုပိုတေးမီးယားဒေသရှိ ကြီးမြတ်သော မြစ်ကြီးနှစ်စင်းအနက် ပို၍သေးငယ်သော မြစ်ဖြစ်သည်။ ထိုအမည်တူ မြစ်တစ်စင်းကို ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၂:၁၄ တွင် ဖော်ပြထားသည်။ သို့သော် ထိုနေရာရှိ ရည်ညွှန်းချက်သည် ရေလွှမ်းမိုးခြင်းမတိုင်မီက မြစ်ကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ တီဂရစ်မြစ်၏ မည်သည့်နေရာတွင် ဤဖြစ်ရပ် ဖြစ်ပွားခဲ့သည်ကို တိတိကျကျ ဖော်ပြထားခြင်း မရှိပါ။

A certain man. The heavenly Being appeared in human form (see Gen. 18:2; Dan. 7:13; Rev. 1:13). The description closely resembles that given by John when Christ was revealed to him. It was, indeed, the same Being who appeared to Daniel (see SL 50; GC 470, 471).

၅။ တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ။ ထိုကောင်ကင်သားသည် လူသဏ္ဌာန်ဖြင့် ပေါ်လာခဲ့သည် (ကမ္ဘာဦး ၁၈:၂၊ ဒံယေလ ၇:၁၃၊ ဗျာဒိတ် ၁:၁၃ ကို ကြည့်ပါ)။ ၎င်း၏ ဖော်ပြချက်သည် ယောဟန်ထံသို့ ခရစ်တော် ထင်ရှားပြသခဲ့စဉ်က ပေးထားသော ဖော်ပြချက်နှင့် အလွန်နီးစပ်စွာ ဆင်တူသည်။ ဒံယေလထံသို့ ပေါ်လာခဲ့သည်မှာ အမှန်စင်စစ် အလားတူ ကောင်းကင်သားပင် ဖြစ်သည် (SL 50၊ GC 470, 471 ကို ကြည့်ပါ)။

Uphaz. The location of Uphaz is not known. The name occurs elsewhere in the OT only in Jer. 10:9, where Uphaz is again identified as a source of gold. Some have suggested that it is identical with Ophir, which was famous for its fine gold (see 1 Kings 9:28). Such an identification is not impossible. The names Uphaz and Ophir are similar when written in Hebrew characters.

ဥဖတ်။ ဥဖတ်ပြည်၏ တည်နေရာကို မသိရပါ။ ဤအမည်သည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်း၏ အခြားနေရာတွင် ယေရမိ ၁၀:၉ ၌သာ ပါရှိပြီး၊ ထိုနေရာတွင် ဥဖတ်ကို ရွှေထွက်ရာနေရာအဖြစ် ထပ်မံဖော်ပြထားသည်။ အချို့က ၎င်းသည် သန့်စင်သောရွှေကြောင့် ကျော်ကြားသော သြဖိရပြည်နှင့် တူညီသည်ဟု ယူဆကြသည် (၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၉:၂၈ ကို ကြည့်ပါ)။ ထိုသို့ တူညီမှုရှိနိုင်ခြေသည် မဖြစ်နိုင်သည်မဟုတ်ပါ။ ဥဖတ်နှင့် သြဖိရ ဟူသော အမည်များသည် ဟေဗြဲအက္ခရာများဖြင့် ရေးသားသောအခါ ဆင်တူကြသည်။

Beryl. Heb. tarshish, perhaps indicating the place at which the product was obtained.

၆။ ကြောင်မျက်ရွဲ။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် “တာရှုရှု” ဟုခေါ်ပြီး၊ ၎င်းသည် ထိုထွက်ကုန်ကို ရရှိသည့်နေရာကို ညွှန်ပြနေခြင်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။

Lamps of fire. Compare Rev. 1:14.

မီးစက်။ ဗျာဒိတ် ၁:၁၄ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။

Polished brass. Compare Rev. 1:15.

တိုက်ပေးသော ကြေးဝါ။ ဗျာဒိတ် ၁:၁၅ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။

Daniel alone saw. The revelation was given only to the Lord’s chosen servant, yet the effect of the presence of a being from heaven was felt by those who were with the prophet. Compare the experience of Saul and his companions (Acts 9:3–7; 22:6–9).

၇။ ငါဒံယေလတစ်ယောက်တည်းမြင်ရ၏။ ဗျာဒိတ်တော်ကို ဘုရားသခင် ရွေးကောက်ထားသော အစေခံထံသို့သာ ပေးခဲ့သော်လည်း၊ ကောင်းကင်သားတစ်ပါး ရောက်ရှိနေခြင်း၏ အကျိုးသက်ရောက်မှုကို ပရောဖက်နှင့်အတူ ရှိနေသောသူများက ခံစားခဲ့ရသည်။ ရှောလုနှင့် သူ၏ အဖော်များ ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော အတွေ့အကြုံနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ (တမန်တော် ၉:၃-၇၊ ၂၂:၆-၉)။

Remained no strength. Compare Rev. 1:17. For discussion of the physical state of prophets in vision see F. D. Nichol, Ellen G. White and Her Critics, pp. 51–61.

၈။ အားနည်းလျက်ရှိ၏။ ဗျာဒိတ် ၁:၁၇ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။ ဗျာဒိတ်ရူပါရုံကို မြင်တွေ့နေရစဉ်အတွင်း ပရောဖက်များ၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခြေအနေနှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးချက်ကို F. D. Nichol ၏ Ellen G. White and Her Critics၊ စာမျက်နှာ ၅၁-၆၁ တွင် ကြည့်ပါ။

Deep sleep. From the Heb. radam, a word occurring elsewhere only in Judges 4:21; Ps. 76:6; Dan. 8:18; Jonah 1:5, 6. Here it seems to mean “to be benumbed.”

၉။ မေ့လျော့လျက်။ ဟေဗြဲစကားလုံး “ရာဒမ်” မှ လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ဤစကားလုံးသည် အခြားနေရာတွင် တရားသူကြီး ၄:၂၁၊ ဆာလံ ၇၆:၆၊ ဒံယေလ ၈:၁၈၊ ယောန ၁:၅၊ ၆ တို့၌သာ ပါရှိသည်။ ဤနေရာတွင် ၎င်းသည် “ထုံထိုင်းမိန်းမောသွားခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပုံရှိသည်။

Hand touched me. Compare Eze. 2:2; 3:24; Rev. 1:17. The hand is evidently that of Gabriel. (PK 571, 572).

၁၀။ လက်တစ်ဖက်သည် ငါ့ကိုတို့၏။ ယေဇကျေလ ၂:၂၊ ၃:၂၄၊ ဗျာဒိတ် ၁:၁၇ တို့နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။ ထိုလက်သည် ထင်ရှားစွာပင် ဂါဗြေလ၏ လက်ဖြစ်သည် (PK 571, 572)။

Set. From the Heb. nua‘. In the form here used nua‘ means literally, “to cause to tremble,” “to set tottering.” Though Daniel was lifted from his position of complete collapse upon the ground, his strength was still not such that he could support himself without trembling.

ထူမြှောက်သဖြင့်။ ဟေဗြဲစကားလုံး “နူအာ” မှ လာခြင်းဖြစ်သည်။ ဤနေရာတွင် အသုံးပြုထားသော ပုံစံအရ “နူအာ” သည် တိုက်ရိုက်အဓိပ္ပာယ်အားဖြင့် “တုန်လှုပ်စေခြင်း” သို့မဟုတ် “ယိမ်းထိုးစေခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဒံယေလသည် မြေကြီးပေါ်တွင် လုံးဝလဲကျနေရာမှ ထူမြှောက်ခြင်း ခံခဲ့ရသော်လည်း၊ သူ၏ ခွန်အားသည် တုန်လှုပ်ခြင်းမရှိဘဲ မိမိကိုယ်ကို ထိန်းထားနိုင်လောက်အောင် မရှိသေးပါ။

Greatly beloved. Heb. chamudoth, translated “pleasant” in v. 3. This was the second time that Daniel had been so wonderfully reassured of God’s love for him (see ch. 9:23).

၁၁။ အလွန်ချစ်အပ်သောသူ။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် “ခါမူဒုတ်သ်” ဖြစ်ပြီး၊ အပိုဒ်ငယ် ၃ တွင် “ကောင်းသော” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည်။ ဒံယေလသည် မိမိအပေါ်ထားရှိသော ဘုရားသခင်၏ မေတ္တာတော်ကို ဤကဲ့သို့ အံ့သြဖွယ်ကောင်းလောက်အောင် ဒုတိယအကြိမ်မြောက် စိတ်ချမှု ရရှိခြင်း ဖြစ်သည် (အခန်း ၉:၂၃ ကို ကြည့်ပါ)။

Fear not. Compare Rev. 1:17. These words doubtless encouraged the prophet personally in the presence of the angel, for he “stood trembling” (v. 11), and also reassured Daniel that even though he had been praying for three weeks without an apparent answer, yet from the very first God had heard his supplication and set Himself to answer it. Daniel needed not to fear for his people; God had heard him, and God was in control.

၁၂။ မကြောက်နှင့်။ ဗျာဒိတ် ၁:၁၇ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။ ဤစကားများသည် ကောင်းကင်တမန်၏ ရှေ့မှောက်တွင် “တုန်လှုပ်လျက် မတ်တတ်ရပ်နေသော” (အပိုဒ်ငယ် ၁၁) ပရောဖက်အား ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ အားပေးခဲ့မည်မှာ သံသယဖြစ်ဖွယ်မရှိသည့်အပြင်၊ ဒံယေလသည် ထင်ရှားသော အဖြေမရရှိဘဲ သုံးပတ်တိုင်တိုင် ဆုတောင်းနေခဲ့သော်လည်း၊ ဘုရားသခင်သည် အစဦးကတည်းက သူ၏ တောင်းလျှောက်သံကို ကြားတော်မူပြီး အဖြေပေးရန် ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ဒံယေလအား ထပ်မံစိတ်ချစေခဲ့သည်။ ဒံယေလသည် မိမိ၏ လူမျိုးအတွက် ကြောက်ရွံ့ရန်မလိုပါ၊ ဘုရားသခင်သည် သူ့ကို ကြားတော်မူပြီဖြစ်၍ ဘုရားသခင်သည် အရာခပ်သိမ်းကို အုပ်စိုးနေတော်မူသည်။

Prince. Heb. śar, a word occurring 420 times in the OT, but apparently never with the meaning “king.” It refers to a king’s chief servants (Gen. 40:2, translated “chief”), to local rulers (1 Kings 22:26, translated “governor”), to Moses’ subordinates (Ex. 18:21, translated “rulers”), to the nobles and officials of Israel (1 Chron. 22:17; Jer. 34:21, translated “princes”), and especially to military commanders (1 Kings 1:25; 1 Chron. 12:21, translated “captains”). In this last sense it appears in the expression śar haṣṣaba’, “commander of the army” (the same expression translated “prince of the host,” Dan. 8:11), on one of the Lachish ostraca, a letter written by a Judean army officer to his superior, probably at the time of Nebuchadnezzar’s conquest of Judah in 588–586b.c., during the time that Daniel was in Babylon (see Vol. II, pp. 97, 98; see Jer. 34:7).

၁၃။ မင်း။ ဟေဗြဲစကားလုံး “ဆာရ်” ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် အကြိမ်ပေါင်း ၄၂၀ မျှ ပါရှိသော်လည်း၊ “ရှင်ဘုရင်” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် မည်သည့်အခါမျှ မပါရှိပုံရပါ။ ၎င်းသည် ရှင်ဘုရင်၏ အဓိက အစေခံများ (ကမ္ဘာဦး ၄၀:၂ တွင် “မှူးမတ်” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည်)၊ ဒေသခံ အုပ်ချုပ်သူများ (၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၂၂:၂၆ တွင် “မြို့ဝန်” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည်)၊ မောရှေ၏ လက်အောက်ငယ်သားများ (ထွက်မြောက်ရာ ၁၈:၂၁ တွင် “လူအုပ်ချုပ်သောမင်း” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည်)၊ ဣသရေလလူမျိုးတို့၏ မှူးမတ်များနှင့် အရာရှိများ (၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၂၂:၁၇၊ ယေရမိ ၃၄:၂၁ တွင် “မင်း” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည်) နှင့် အထူးသဖြင့် စစ်ဗိုလ်ချုပ်များ (၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၁:၂၅၊ ၁ ရာဇဝင်ချုပ် ၁၂:၂၁ တွင် “ဗိုလ်ခြေမင်း” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည်) ကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဤနောက်ဆုံး အဓိပ္ပာယ်အရ ၎င်းသည် “စစ်တပ်၏ ဗိုလ်ချုပ်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော “ဆာရ် ဟာဆာဗာ” ဟူသော အသုံးအနှုန်းတွင် ပါရှိပြီး (ဒံယေလ ၈:၁၁ တွင် “ဗိုလ်ခြေမင်း” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုထားသော အသုံးအနှုန်းနှင့် တူညီသည်)၊ ၎င်းကို လာခိရှ် အိုးခြမ်းစာများထဲမှ တစ်ခုတွင် တွေ့ရပြီး၊ ထိုစာသည် ဒံယေလ ဗာဗုလုန်တွင် ရှိနေစဉ်ကာလဖြစ်သော ခရစ်တော်မပေါ်မီ ဘီစီ ၅၈၈-၅၈၆ နှစ် နေဗုခဒ်နေဇာမင်းက ယုဒပြည်ကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ချိန်ခန့်က ယုဒစစ်ဗိုလ်တစ်ဦးက သူ၏ အထက်လူကြီးထံ ရေးသားခဲ့သော စာဖြစ်သည် (အတွဲ ၂၊ စာမျက်နှာ ၉၇၊ ၉၈ နှင့် ယေရမိ ၃၄:၇ ကို ကြည့်ပါ)။

The heavenly Being who appeared to Joshua at Jericho is termed “the captain [Heb. śar] of the Lord’s host” (Joshua 5:14, 15). Daniel frequently uses this word in reference to supernatural beings (Dan. 8:11, 25; 10:13, 21; 12:1). On the basis of these observations some have conjectured that śar denotes a supernatural being who at that time was standing in opposition to the angels of God, and who was trying to direct the course of the kingdom of Persia against the best interests of God’s people. Satan has ever been eager to declare himself the prince of this world. The basic issue here was the welfare of God’s people as against their heathen neighbors. Inasmuch as Michael is declared to be the “prince [śar] which standeth for the children of thy people” (ch. 12:1), it does not seem unreasonable that the “prince of the kingdom of Persia” would be a self-styled “guardian angel” for that country from among the hosts of the adversary. That the conflict was against the powers of darkness is clear: “For three weeks Gabriel wrestled with the powers of darkness, seeking to counteract the influences at work on the mind of Cyrus. … All that heaven could do in behalf of the people of God was done. The victory was finally gained; the forces of the enemy were held in check all the days of Cyrus, and all the days of his son Cambyses” (PK 571, 572).

ယေရိခေါမြို့တွင် ယောရှုထံ၌ ပေါ်လာသော ကောင်းကင်သားကို “ထာဝရဘုရား၏ ဗိုလ်ခြေမင်း [ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် ဆာရ်]” ဟု ခေါ်ဆိုထားသည် (ယောရှု ၅:၁၄၊ ၁၅)။ ဒံယေလသည် သဘာဝထက်လွန်သော ပုဂ္ဂိုလ်များကို ရည်ညွှန်းရာတွင် ဤစကားလုံးကို မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိသည် (ဒံယေလ ၈:၁၁၊ ၂၅၊ ၁၀:၁၃၊ ၂၁၊ ၁၂:၁)။ ဤလေ့လာတွေ့ရှိချက်များကို အခြေခံ၍ အချို့က “ဆာရ်” သည် ထိုအချိန်က ဘုရားသခင်၏ ကောင်းကင်တမန်များကို ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်ကာ ပေရသိနိုင်ငံ၏ လမ်းစဉ်ကို ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်၏ အကျိုးစီးပွားနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်စေရန် ကြိုးပမ်းနေသည့် သဘာဝထက်လွန်သော ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးကို ညွှန်ပြနေခြင်းဖြစ်သည်ဟု ကောက်ချက်ချကြသည်။ စာတန်သည် မိမိကိုယ်ကို ဤလောက၏မင်းအဖြစ် ကြေညာရန် အစဉ်အမြဲ ပြင်းပြနေခဲ့သည်။ ဤနေရာတွင် အခြေခံကျသော ပြဿနာမှာ တစ်ပါးအမျိုးသား အိမ်နီးနားချင်းများနှင့် ယှဉ်လျှင် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်၏ သုခချမ်းသာ ဖြစ်သည်။ မိက္ခေလအား “သင်၏လူမျိုးအမျိုးသားချင်းတို့ဘက်၌ နေသောမင်းကြီး [ဆာရ်]” ဟု ကြေညာထားသောကြောင့် (အခန်း ၁၂:၁)၊ “ပေရသိနိုင်ငံ၏မင်း” သည် ရန်သူ၏ ဗိုလ်ခြေများထဲမှ ထိုနိုင်ငံအတွက် မိမိကိုယ်ကို သတ်မှတ်ထားသော “အစောင့်အရှောက် ကောင်းကင်တမန်” ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု ယူဆခြင်းသည် ကျိုးကြောင်းဆီလျော်မှု မရှိသည်မဟုတ်ပါ။ ထိုပဋိပက္ခသည် မှောင်မိုက်တန်ခိုးများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းလှပါသည် - “သုံးပတ်တိုင်တိုင် ဂါဗြေလသည် မှောင်မိုက်တန်ခိုးများနှင့် လုံးပန်းခဲ့ရပြီး၊ ကုရုမင်းကြီး၏ စိတ်နှလုံးအပေါ် လွှမ်းမိုးနေသော သက်ရောက်မှုများကို တန်ပြန်ရန် ကြိုးစားခဲ့သည်။ ... ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်အတွက် ကောင်းကင်ဘုံက လုပ်ဆောင်ပေးနိုင်သမျှ အရာအားလုံးကို လုပ်ဆောင်ပေးခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးတွင် အောင်ပွဲကို ရရှိခဲ့ပြီး၊ ရန်သူ၏ အင်အားစုများကို ကုရုမင်းကြီး၏ လက်ထက်ပတ်လုံးနှင့် သူ၏သားတော် ကမ်ဗိုင်ဆီးစ် လက်ထက်ပတ်လုံးတွင် တားဆီးထားနိုင်ခဲ့သည်” (PK 571, 572)။

On the other hand, śar may be used in the common sense of “ruler,” and in that sense would refer to Cyrus, king of Persia. So understood, the angels of heaven are seen striving with the king, that he might render a verdict favorable to the Jews.

အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ၊ “ဆာရ်” ကို သာမန်အားဖြင့် “အုပ်စိုးသူ” ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် အသုံးပြုနိုင်ပြီး၊ ထိုအဓိပ္ပာယ်အရ ၎င်းသည် ပေရသိရှင်ဘုရင် ကုရုမင်းကြီးကို ရည်ညွှန်းပေလိမ့်မည်။ ထိုသို့ နားလည်ပါက ကောင်းကင်တမန်များသည် ရှင်ဘုရင်က ဂျူးလူမျိုးများအတွက် အကျိုးရှိစေမည့် ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုကို ချမှတ်နိုင်ရန် စည်းရုံးလှုံ့ဆော်နေခြင်းဖြစ်သည်ဟု မြင်တွေ့နိုင်သည်။

Withstood me. The prophet provides a glimpse of the mighty struggle going on between the forces of good and the forces of evil. The question may be asked, Why did the Lord allow the powers of evil to struggle for control of Cyrus’ mind for 21 days, while Daniel continued in mourning and supplication? This question must be answered with the truth in mind that these events have to be understood in the light of the “broader and deeper purpose” of the plan of redemption, which “was to vindicate the character of God before the universe. … Before all the universe it [the death of Christ] would justify God and His Son in their dealing with the rebellion of Satan” (PP 68, 69; cf. DA 625). “Yet Satan was not then destroyed [at the death of Christ]. The angels did not even then understand all that was involved in the great controversy. The principles at stake were to be more fully revealed” (DA 761). See on ch. 4:17.

ငါ့ကိုဆီးတား၍နေ၏။ ပရောဖက်သည် ကောင်းသောအင်အားစုများနှင့် မကောင်းသောအင်အားစုများအကြား ဖြစ်ပွားနေသော ကြီးမားသော ရုန်းကန်လှုပ်ရှားမှုကို အရိပ်အမြွက် ပြသထားသည်။ ဒံယေလသည် စိတ်မသာညည်းတွားလျက် တောင်းလျှောက်နေစဉ်အတွင်း၊ ဘုရားသခင်သည် မကောင်းသော တန်ခိုးများကို ကုရုမင်းကြီး၏ စိတ်နှလုံးကို အုပ်စိုးရန် အဘယ်ကြောင့် ၂၁ ရက်တိုင်တိုင် ရုန်းကန်ခွင့်ပြုခဲ့သနည်း ဟူသော မေးခွန်း ပေါ်လာနိုင်ပါသည်။ ဤမေးခွန်းကို ဖြေဆိုရာတွင် ဤဖြစ်ရပ်များကို ရွေးနုတ်ခြင်းအစီအစဉ်၏ “ပိုမိုကျယ်ပြန့်ပြီး နက်ရှိုင်းသော ရည်ရွယ်ချက်” အလင်း၌ နားလည်ရမည်ဟူသော အမှန်တရားကို စိတ်ထဲတွင် မှတ်ထားရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုရည်ရွယ်ချက်မှာ “စကြဝဠာတစ်ခုလုံး၏ ရှေ့မှောက်တွင် ဘုရားသခင်၏ စရိုက်လက္ခဏာကို သက်သေထူရန် ဖြစ်သည်။ ... စကြဝဠာတစ်ခုလုံး၏ ရှေ့မှောက်တွင် ၎င်း [ခရစ်တော်၏ အသေခံခြင်း] သည် စာတန်၏ ပုန်ကန်မှုကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းရာ၌ ဘုရားသခင်နှင့် ကိုယ်တော်၏ သားတော်တို့၏ လုပ်ဆောင်ချက်ကို ဖြောင့်မတ်ကြောင်း သက်သေပြလိမ့်မည်” (PP 68, 69၊ DA 625 နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ)။ “သို့သော် စာတန်သည် ထိုစဉ်က [ခရစ်တော်အသေခံချိန်တွင်] ဖျက်ဆီးခြင်း မခံရသေးပါ။ ကောင်းကင်တမန်များသည်ပင် ထိုစဉ်က ကြီးစွာသော အငြင်းပွားမှုတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသည့် အရာအားလုံးကို အပြည့်အစုံ နားမလည်ကြသေးပါ။ စိုးရိမ်စရာဖြစ်နေသော အခြေခံမူများကို ပိုမိုပြည့်စုံစွာ ထင်ရှားပြသရန် ရှိသေးသည်” (DA 761)။ အခန်း ၄:၁၇ ဆိုင်ရာ မှတ်စုကို ကြည့်ပါ။

In order to refute Satan’s claim that God is a tyrant, the heavenly Father has seen fit to withhold His hand and allow the adversary an opportunity to demonstrate his methods and seek to win men to his cause. God does not force men’s wills. He allows Satan a degree of freedom, while through His Spirit and His angels He pleads with men to resist evil and follow the right. Thus God demonstrates to the onlooking universe that He is a God of love, and not the tyrant Satan has accused Him of being. It was for this reason that Daniel’s prayer was not immediately answered. The answer waited until the king of Persia made his choice for good and against evil, by his own free will.

ဘုရားသခင်သည် အာဏာရှင်တစ်ဦးဖြစ်သည်ဟူသော စာတန်၏ စွပ်စွဲချက်ကို ချေပရန်အတွက်၊ ကောင်းကင်ဘုံရှိ အဖဘုရားသခင်သည် မိမိ၏ လက်တော်ကို ခေတ္တဆွဲဆန့်ထားပြီး ရန်သူအား သူ၏ နည်းလမ်းများကို သက်သေပြရန်နှင့် လူသားများကို သူ၏ဘက်သို့ ဆွဲဆောင်ရန် အခွင့်အရေးပေးခြင်းက သင့်တော်သည်ဟု မြင်တော်မူခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်သည် လူသားတို့၏ အလိုဆန္ဒကို အတင်းအကျပ် မလုပ်ဆောင်ပါ။ ကိုယ်တော်သည် စာတန်အား အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ လွတ်လပ်ခွင့်ပေးထားပြီး၊ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် မိမိ၏ ဝိညာဉ်တော်နှင့် ကောင်းကင်တမန်များအားဖြင့် လူသားများအား မကောင်းမှုကို တွန်းလှန်ပြီး မှန်ကန်သောအရာကို လိုက်လျှောက်ရန် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်တော်မူသည်။ ဤနည်းဖြင့် ဘုရားသခင်သည် စကြဝဠာကြီးအား မိမိသည် မေတ္တာရှင်ဘုရားသခင် ဖြစ်ကြောင်းနှင့် စာတန်စွပ်စွဲသကဲ့သို့ အာဏာရှင် မဟုတ်ကြောင်း သက်သေပြတော်မူသည်။ ဤအကြောင်းပြချက်ကြောင့် ဒံယေလ၏ ဆုတောင်းချက်သည် ချက်ချင်း အဖြေမရရှိခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုအဖြေသည် ပေရသိရှင်ဘုရင်က မိမိ၏ လွတ်လပ်သော အလိုဆန္ဒအရ မကောင်းမှုကို ဆန့်ကျင်ပြီး ကောင်းမှုကို ရွေးချယ်သည့်အချိန်အထိ စောင့်ဆိုင်းခဲ့ရသည်။

Here is revealed the true philosophy of history. God has set the ultimate goal, which most surely will be reached. By His Spirit He works on the hearts of men to cooperate with Him in attaining that goal. But the question as to which way any individual chooses to go is entirely his own decision to make. Thus the events of history are the product both of supernatural agencies and of human free choice. But the final outcome is God’s. In this chapter, as perhaps nowhere else in Scripture, the veil that separates heaven from earth is drawn aside, and the struggle between the powers of light and darkness is revealed.

ဤနေရာတွင် သမိုင်း၏ စစ်မှန်သော ဒဿနကို ဖွင့်ပြထားသည်။ ဘုရားသခင်သည် အဆုံးစွန်သော ပန်းတိုင်ကို သတ်မှတ်ထားပြီး၊ ၎င်းသည် အမှန်ပင် ပြည့်စုံလာလိမ့်မည်။ မိမိ၏ ဝိညာဉ်တော်အားဖြင့် ကိုယ်တော်သည် ထိုပန်းတိုင်သို့ ရောက်ရှိရန် လူသားတို့၏ စိတ်နှလုံးထဲတွင် မိမိနှင့် ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်လာစေရန် လုပ်ဆောင်တော်မူသည်။ သို့သော် လူတစ်ဦးချင်းစီက မည်သည့်လမ်းကို ရွေးချယ်မည်နည်း ဟူသောအချက်မှာ လုံးဝကိုယ်ပိုင် ဆုံးဖြတ်ချက်သာ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သမိုင်းဖြစ်ရပ်များသည် သဘာဝထက်လွန်သော အင်အားစုများနှင့် လူသားတို့၏ လွတ်လပ်သော ရွေးချယ်မှု နှစ်ခုစလုံး၏ ရလဒ်များ ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော် နောက်ဆုံး ရလဒ်မှာ ဘုရားသခင်၏ အလိုတော်အတိုင်း ဖြစ်သည်။ ဤအခန်းတွင်၊ ကျမ်းစာ၏ အခြား မည်သည့်နေရာတွင်မျှ မရှိနိုင်လောက်အောင်၊ ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးကို ပိုင်းခြားထားသော ကုလားကာကို ဖယ်ရှားလိုက်ပြီး လင်းနက်သော တန်ခိုးများနှင့် မှောင်မိုက်သော တန်ခိုးများအကြား ရုန်းကန်မှုကို ဖွင့်ပြထားသည်။

Michael. Heb. Mika’el, literally, “who [is] like God?” He is here described as “one of the chief princes [Heb. śarim].” Later He is described as Israel’s particular protector (ch. 12:1). His identity is not definitely stated here, but a comparison with other scriptures identifies Him as Christ. Jude 9 terms Him “the archangel.” According to 1 Thess. 4:16, the “voice of the archangel” is associated with the resurrection of the saints at the coming of Jesus. Christ declared that the dead will come forth from their graves when they hear the voice of the Son of man (John 5:28). It thus seems clear that Michael is none other than the Lord Jesus Himself (see EW 164; cf. DA 421).

မိက္ခေလ။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် “မိကာအဲလ်” ဖြစ်ပြီး၊ တိုက်ရိုက်အဓိပ္ပာယ်မှာ “ဘုရားသခင်နှင့် တူသောသူကား မည်သူနည်း” ဖြစ်သည်။ သူ့ကို ဤနေရာတွင် “အမြတ်ဆုံးသောမင်း [ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် ဆာရင်မ်] တို့တွင် တစ်ပါး” ဟု ဖော်ပြထားသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သူ့ကို ဣသရေလလူမျိုးတို့၏ အထူးအစောင့်အရှောက်အဖြစ် ဖော်ပြထားသည် (အခန်း ၁၂:၁)။ သူ၏ မည်သူမည်ဝါဖြစ်ကြောင်းကို ဤနေရာတွင် တိတိကျကျ ဖော်ပြမထားသော်လည်း၊ အခြားသော ကျမ်းစာများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်လျှင် သူ့ကို ခရစ်တော်အဖြစ် ဖော်ထုတ်နိုင်သည်။ ယုဒသဝဏ်စာ ၉ တွင် သူ့ကို “ကောင်းကင်တမန်မင်း” ဟု ခေါ်ဆိုထားသည်။ ၁ သက်သာလောနိတ် ၄:၁၆ အရ “ကောင်းကင်တမန်မင်း၏ အသံ” သည် ယေရှုကြွလာတော်မူသောအခါ သန့်ရှင်းသူတို့ ထမြောက်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ ခရစ်တော်က လူသား၏သားတော်၏ အသံကို ကြားသောအခါ သေလွန်သောသူတို့သည် သင်္ချိုင်းတွင်းထဲက ထွက်လာကြလိမ့်မည်ဟု ကြေညာခဲ့သည် (ယောဟန် ၅:၂၈)။ ထို့ကြောင့် မိက္ခေလသည် အခြားသူမဟုတ်ဘဲ သခင်ယေရှုခရစ်ကိုယ်တော်တိုင် ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းလှပါသည် (EW 164 ကိုကြည့်ပါ၊ DA 421 နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ)။

The name Michael as the name of a heavenly being appears in the Bible only in apocalyptic passages (Dan. 10:13, 21; 12:1; Jude 9; Rev. 12:7), in instances where Christ is in direct conflict with Satan. The name in Hebrew, signifying “who is like God?” is at once a question and a challenge. In view of the fact that Satan’s rebellion is essentially an attempt to install himself on the throne of God and “be like the most High” (Isa. 14:14), the name Michael is a most fitting one for Him who has undertaken to vindicate the character of God and disprove Satan’s claims.

မိက္ခေလဟူသော အမည်သည် ကောင်းကင်သားတစ်ပါး၏ အမည်အဖြစ် သမ္မာကျမ်းစာတွင် ဗျာဒိတ်ကျမ်းဆိုင်ရာ ကျမ်းပိုဒ်များ၌သာ ပါရှိပြီး (ဒံယေလ ၁၀:၁၃၊ ၂၁၊ ၁၂:၁၊ ယုဒ ၉၊ ဗျာဒိတ် ၁၂:၇)၊ ၎င်းသည် ခရစ်တော်နှင့် စာတန်တို့ တိုက်ရိုက် ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားသည့် အခြေအနေများတွင် ဖြစ်သည်။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် “ဘုရားသခင်နှင့် တူသောသူကား မည်သူနည်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော ဤအမည်သည် မေးခွန်းတစ်ခုဖြစ်သလို စိန်ခေါ်မှုတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ စာတန်၏ ပုန်ကန်မှုသည် အခြေခံအားဖြင့် ဘုရားသခင်၏ ပလ္လင်တော်ပေါ်တွင် မိမိကိုယ်ကို တင်မြှောက်ရန်နှင့် “အမြင့်ဆုံးသောဘုရားနှင့် တူရမည်” ဟု ကြိုးပမ်းခြင်းဖြစ်သည့်အတွက် (ဟေရှာယ ၁၄:၁၄)၊ မိက္ခေလဟူသော အမည်သည် ဘုရားသခင်၏ စရိုက်လက္ခဏာကို သက်သေထူရန်နှင့် စာတန်၏ စွပ်စွဲချက်များကို ချေပရန် တာဝန်ယူထားသော အရှင်အတွက် အသင့်တော်ဆုံး အမည်ဖြစ်ပေသည်။

I remained there. The LXX, followed by Theodotion, reads: “and I left him [Michael] there.” Such a reading has been adopted by several modern versions (Good-speed, Moffatt, RSV), doubtless because it did not seem clear why the angel should state that he was left with the kings of Persia when Michael had come to his aid. Compare with this reading the statement, “But Michael came to his help, and then he remained with the kings of Persia” (EGW, Supplementary Material, on Dan. 10:12, 13).

ငါသည် ထိုပြည်တွင် နေရ၏။ စက်တွားဂျင့် (LXX) ကျမ်းမူနှင့် သီအိုဒိုရှန်ကျမ်းမူတို့တွင် “ငါသည် သူ့ကို [မိက္ခေလကို] ထိုနေရာတွင် ထားခဲ့၏” ဟု ဖတ်ရသည်။ ထိုသို့ ဖတ်ရှုခြင်းကို ခေတ်သစ်ကျမ်းမူ အချို့ (Goodspeed, Moffatt, RSV) တွင် အသုံးပြုထားကြပြီး၊ အကြောင်းမှာ မိက္ခေလသည် မိမိအား ကူညီရန် လာခဲ့ပြီးနောက် ကောင်းကင်တမန်က သူသည် ပေရသိရှင်ဘုရင်များနှင့်အတူ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်ဟု အဘယ်ကြောင့် ပြောဆိုရကြောင်း ရှင်းလင်းမှုမရှိဟု ယူဆသောကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည်။ ဤကျမ်းစာဖတ်ရှုပုံနှင့် “သို့သော် မိက္ခေလသည် သူ့ကို ကူညီရန် လာခဲ့ပြီး၊ ထို့နောက် သူသည် ပေရသိရှင်ဘုရင်များနှင့်အတူ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်” ဟူသော ဖော်ပြချက်ကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ (ဒံယေလ ၁၀:၁၂၊ ၁၃ ဆိုင်ရာ EGW၊ နောက်ဆက်တွဲ အကြောင်းအရာများ)။

Some see another possible meaning in the Hebrew text as it stands. The struggle here described was essentially one between the angels of God and “the powers of darkness, seeking to counteract the influences at work on the mind of Cyrus” (see PK 571, 572). With the entrance into the contest of Michael, the Son of God, the powers of heaven gained the victory, and the evil one was forced to retreat. The word translated “remained” is elsewhere used in the sense of “to remain over” when others have left or been taken away. Thus this verb is used of Jacob when he remained behind at the brook Jabbok (Gen. 32:24), and of those heathen whom Israel allowed to remain in the land (1 Kings 9:20, 21). It is also the word applied by Elijah to himself when he believed that everyone else had departed from the true worship of Jehovah: “I, even I only, am left” (1 Kings 19:10, 14). As used by the angel in the present passage, it could mean that with the coming of Michael, the evil angel was forced to leave, and God’s angel “was left remaining there beside the kings of Persia.” “The victory was finally gained; the forces of the enemy were held in check” (PK 572). Two translations that have suggested this same thought are those of Luther, “there I gained the victory with the kings in Persia,” and Knox, “and there, at Persia’s court, I was left master of the field.”

အချို့က လက်ရှိ ဟေဗြဲကျမ်းစာသားတွင် အခြား ဖြစ်နိုင်ချေရှိသော အဓိပ္ပာယ်တစ်ခုကို မြင်ကြသည်။ ဤနေရာတွင် ဖော်ပြထားသော ရုန်းကန်မှုသည် အခြေခံအားဖြင့် ဘုရားသခင်၏ ကောင်းကင်တမန်များနှင့် “ကုရုမင်းကြီး၏ စိတ်နှလုံးအပေါ် လွှမ်းမိုးနေသော သက်ရောက်မှုများကို တန်ပြန်ရန် ကြိုးစားနေသည့် မှောင်မိုက်တန်ခိုးများ” အကြား ဖြစ်ပွားခြင်း ဖြစ်သည် (PK 571, 572 ကို ကြည့်ပါ)။ ဘုရားသခင်၏ သားတော် မိက္ခေလသည် ထိုပွဲသို့ ဝင်ရောက်လာသောအခါ၊ ကောင်းကင်တန်ခိုးရှင်များက အောင်ပွဲရရှိခဲ့ပြီး မကောင်းသောသူသည် ဆုတ်ခွာသွားခဲ့ရသည်။ “ကျန်ရစ်ခဲ့သည်” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုထားသော စကားလုံးကို အခြားနေရာများတွင် အခြားသူများ ထွက်ခွာသွားချိန် သို့မဟုတ် ခေါ်ဆောင်ခြင်းခံရချိန်တွင် “ကျန်ရစ်နေရစ်ခြင်း” ဟူသော သဘောဖြင့် အသုံးပြုသည်။ ထို့ကြောင့် ဤကြိယာကို ယာကုပ်သည် ယဗ္ဗုတ်ချောင်းနားတွင် တစ်ယောက်တည်း ကျန်ရစ်ခဲ့စဉ်က (ကမ္ဘာဦး ၃၂:၂၄) နှင့် ဣသရေလလူမျိုးတို့က ထိုပြည်တွင် ကျန်ရစ်ခွင့်ပြုခဲ့သော တစ်ပါးအမျိုးသားများကို ရည်ညွှန်းရာတွင် (၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၉:၂၀၊ ၂၁) အသုံးပြုထားသည်။ ၎င်းသည် ဧလိယက အခြားသူအားလုံး ယေဟောဝါဘုရားကို စစ်မှန်စွာ ကိုးကွယ်ခြင်းမှ လွှဲသွားပြီဟု ယုံကြည်ကာ မိမိကိုယ်ကိုယ် ရည်ညွှန်းရာတွင် အသုံးပြုခဲ့သော စကားလုံးလည်း ဖြစ်သည် - “ငါတစ်ယောက်တည်းသာ ကျန်ရစ်ပါ၏” (၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၁၉:၁၀၊ ၁၄)။ ယခုကျမ်းပိုဒ်တွင် ကောင်းကင်တမန် အသုံးပြုထားသည့်အတိုင်း ဆိုလျှင်၊ ၎င်းသည် မိက္ခေလ ရောက်ရှိလာသောအခါ မကောင်းသော ကောင်းကင်တမန်သည် ထွက်ခွာသွားရပြီး၊ ဘုရားသခင်၏ ကောင်းကင်တမန်သည် “ပေရသိရှင်ဘုရင်များ၏ အနားတွင် ထိုနေရာ၌ ကျန်ရစ်ခဲ့ရသည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရနိုင်သည်။ “နောက်ဆုံးတွင် အောင်ပွဲကို ရရှိခဲ့ပြီး ရန်သူ၏ အင်အားစုများကို တားဆီးထားနိုင်ခဲ့သည်” (PK 572)။ ဤအတွေးအခေါ်ကို ဖော်ပြထားသော ဘာသာပြန်ကျမ်း နှစ်ခုမှာ လူသာ၏ ဘာသာပြန်ကျမ်းဖြစ်သည့် “ထိုနေရာတွင် ငါသည် ပေရသိရှင်ဘုရင်များနှင့်အတူ အောင်ပွဲရခဲ့သည်” နှင့် နော့စ်၏ ဘာသာပြန်ကျမ်းဖြစ်သည့် “ထို့ကြောင့် ပေရသိနန်းတော်တွင် ငါသည် ထိုနေရာ၏ သခင်အဖြစ် ကျန်ရစ်ခဲ့သည်” တို့ ဖြစ်ကြသည်။

Kings of Persia. Two Hebrew manuscripts read, “kingdom of Persia.” The ancient versions read, “king of Persia.”

ပေရသိရှင်ဘုရင်များ။ ဟေဗြဲလက်ရေးစာမူ နှစ်စောင်တွင် “ပေရသိနိုင်ငံ” ဟု ဖတ်ရပြီး၊ ရှေးဟောင်း ကျမ်းမူများတွင်မူ “ပေရသိရှင်ဘုရင်” ဟု ဖတ်ရသည်။

In the latter days. Heb. be’acharith hayyamim, “in the latter part [or end] of the days.” This is an expression frequently used in Biblical prophecy, pointing to the final part of whatever period of history the prophet has in view. Thus Jacob used the term “last days” in reference to the ultimate fortune of each of the twelve tribes in the land of Canaan (Gen. 49:1); Balaam applied the term to the first advent of Christ (Num. 24:14); Moses used it in a general sense of the distant future, when Israel would suffer tribulation (Deut. 4:30). The expression may, and often does, refer directly to the final events of history. See on Isa. 2:2.

၁၄။ နောင်ကာလ၌။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် “ဗေအာခါရိတ်သ် ဟာယာမင်မ်” ဖြစ်ပြီး၊ “နေ့ရက်တို့၏ နောက်ဆုံးအပိုင်း [သို့မဟုတ် အဆုံး] ၌” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဤအရာသည် သမ္မာကျမ်းစာ ပရောဖက်ပြုချက်များတွင် မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိသော အသုံးအနှုန်းဖြစ်ပြီး၊ ပရောဖက် မြင်တွေ့နေရသော မည်သည့် သမိုင်းကာလ၏မဆို နောက်ဆုံးအပိုင်းကို ညွှန်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် ယာကုပ်သည် ခါနာန်ပြည်ရှိ မျိုးနွယ်စု တစ်ဆယ့်နှစ်စုစီ၏ အဆုံးစွန်သော ကံကြမ္မာကို ရည်ညွှန်းရာတွင် “နောက်ဆုံးသောနေ့ရက်များ” ဟူသော စကားလုံးကို အသုံးပြုခဲ့သည် (ကမ္ဘာဦး ၄၉:၁)။ ဗာလမ်သည် ထိုစကားလုံးကို ခရစ်တော်၏ ပထမအကြိမ် ကြွလာခြင်းအတွက် အသုံးပြုခဲ့သည် (တောလည်ရာ ၂၄:၁၄)။ မောရှေသည် ၎င်းကို ဝေးကွာသော အနာဂတ်တွင် ဣသရေလလူမျိုးတို့ ဆင်းရဲဒုက္ခခံရမည့် အချိန်ကို ယေဘုယျသဘောဖြင့် အသုံးပြုခဲ့သည် (တရားဟောရာ ၄:၃၀)။ ဤအသုံးအနှုန်းသည် သမိုင်း၏ နောက်ဆုံးဖြစ်ရပ်များကို တိုက်ရိုက်ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်နိုင်ပြီး မကြာခဏလည်း ထိုသို့ ရည်ညွှန်းလေ့ရှိသည်။ ဟေရှာယ ၂:၂ ဆိုင်ရာ မှတ်စုကို ကြည့်ပါ။

For many days. As indicated by italics, there is no word for “many” in the Hebrew text. The word “days” here seems to have the same meaning as in the clause immediately preceding. The angel came to tell Daniel what would befall the saints throughout the centuries until Christ’s second coming. The emphasis of this final clause of the verse is not so much upon the length of time in prospect, as upon the fact that the Lord has still further truth to be conveyed to Daniel by a vision. Translated literally, this verse reads, “And I have come to cause you to understand that which will happen to your people in the latter part of the days, for still there is a vision for the days.”

များစွာသော နေ့ရက်တို့နှင့်။ စာလုံးစောင်းဖြင့် ပြထားသည့်အတိုင်း၊ ဟေဗြဲကျမ်းစာသားတွင် “များစွာသော” ဟူသော စကားလုံး မပါရှိပါ။ ဤနေရာတွင် “နေ့ရက်များ” ဟူသော စကားလုံးသည် ရှေ့က စကားစုတွင်ပါရှိသော အဓိပ္ပာယ်နှင့် တူညီပုံရသည်။ ကောင်းကင်တမန်သည် ခရစ်တော် ဒုတိယအကြိမ် ကြွလာသည်အထိ ရာစုနှစ်များတစ်လျှောက် သန့်ရှင်းသူတို့၌ မည်သို့ဖြစ်ပျက်မည်ကို ဒံယေလအား ပြောပြရန် လာခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအပိုဒ်၏ နောက်ဆုံးစကားစု၏ အလေးပေးချက်သည် ရှေ့လာမည့် အချိန်ကာလ၏ ရှည်လျားမှုအပေါ်တွင် မဟုတ်ဘဲ၊ ဘုရားသခင်သည် ဗျာဒိတ်ရူပါရုံအားဖြင့် ဒံယေလထံသို့ ပေးပို့ရန် နောက်ထပ် အမှန်တရားများ ရှိနေသေးသည်ဟူသောအချက်အပေါ်တွင်သာ ဖြစ်သည်။ တိုက်ရိုက် ဘာသာပြန်ဆိုရလျှင် ဤအပိုဒ်သည် “ငါသည် နောင်ကာလ၌ သင်၏လူမျိုး၌ အဘယ်သို့ ဖြစ်လတ္တံ့နည်းဟု သိနားလည်စေခြင်းငှါ လာပြီ၊ အကြောင်းမူကား ထိုနေ့ရက်တို့အတွက် ဗျာဒိတ်ရူပါရုံသည် ရှိသေး၏” ဟု ဖတ်ရပါမည်။

Like the similitude. Gabriel veiled his brightness and appeared in human form (see SL 52).

၁၆။ လူသားနှင့်တူသော။ ဂါဗြေလသည် မိမိ၏ တောက်ပမှုကို ကွယ်ဝှက်ထားပြီး လူသဏ္ဌာန်ဖြင့် ပေါ်လာခဲ့သည် (SL 52 ကို ကြည့်ပါ)။

The vision. Some commentators consider that Daniel here refers to the vision of chs. 8 and 9; others believe that it was the present revelation that afflicted the prophet so acutely. In view of the fact that the term “vision” in both vs. 1 and 14 seems to apply to the revelation in chs. 10–12, and also because Daniel’s statement here in ch. 10:16 is a logical continuation of his reaction (v. 15) to the angel’s declaration concerning “the vision” (v. 14), it seems reasonable to conclude that the prophet is here speaking of the vision of divine glory he was witnessing.

ဗျာဒိတ်ရူပါရုံ။ အချို့သော ကျမ်းစာပညာရှင်များက ဒံယေလသည် ဤနေရာတွင် အခန်း ၈ နှင့် ၉ ပါ ဗျာဒိတ်ရူပါရုံကို ရည်ညွှန်းနေခြင်းဖြစ်သည်ဟု ယူဆကြပြီး၊ အခြားသူများကမူ ပရောဖက်အား ဤမျှပြင်းထန်စွာ ထိခိုက်စေခဲ့သည်မှာ ယခုလက်ရှိ ဗျာဒိတ်တော်ကြောင့်ဖြစ်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ အပိုဒ်ငယ် ၁ နှင့် ၁၄ နှစ်ခုစလုံးရှိ “ဗျာဒိတ်ရူပါရုံ” ဟူသော အသုံးအနှုန်းသည် အခန်း ၁၀-၁၂ ပါ ဗျာဒိတ်တော်နှင့် သက်ဆိုင်ပုံရသည့်အချက်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ အခန်း ၁၁:၁၆ တွင် ဒံယေလ၏ ပြောကြားချက်သည် ကောင်းကင်တမန်၏ “ဗျာဒိတ်ရူပါရုံ” (အပိုဒ်ငယ် ၁၄) နှင့် ပတ်သက်သော ကြေညာချက်အပေါ် သူ၏ တုံ့ပြန်မှု (အပိုဒ်ငယ် ၁၅) ၏ ယုတ္တိတန်သော ဆက်လက်ဆောင်ရွက်မှု ဖြစ်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ပရောဖက်သည် သူကိုယ်တိုင် မျက်မြင်တွေ့ရှိနေရသော ဘုရားသခင်၏ ဘုန်းတော်ဆိုင်ရာ ဗျာဒိတ်ရူပါရုံကို ပြောဆိုနေခြင်းဖြစ်သည်ဟု ကောက်ချက်ချခြင်းက ကျိုးကြောင်းဆီလျော်လှပါသည်။

Greatly beloved. See on v. 11.

၁၉။ အလွန်ချစ်အပ်သောသူ။ အပိုဒ်ငယ် ၁၁ ဆိုင်ရာ မှတ်စုကို ကြည့်ပါ။

With the prince. The KJV may be understood as meaning either that the angel was to fight on the side of the prince of Persia, or that he was to fight against him. The Greek versions are likewise ambiguous. The preposition meta, “with,” which it employs, may imply either alliance, as in 1 John 1:3, or hostility, as in Rev. 2:16. The Hebrew of this passage, however, seems to give a clear indication of its meaning. The verb lacham, “to fight,” is used 28 times in the OT, followed, as here, by the preposition ‘im, “with.” In these instances the context clearly indicates that the word is to be taken in the sense of “against” (see Deut. 20:4; 2 Kings 13:12; Jer. 41:12; Dan. 11:11). It seems certain, then, that the angel is here speaking of further conflict between himself and the “prince of Persia.” That this struggle did continue long after the time of Daniel’s vision is shown by Ezra 4:4–24. “The forces of the enemy were held in check all the days of Cyrus, and all the days of his son Cambyses, who reigned about seven and a half years” (PK 572).

၂၀။ ပေရသိမင်းနှင့်။ KJV ကျမ်းမူကို ကောင်းကင်တမန်သည် ပေရသိမင်း၏ ဘက်မှရပ်တည်၍ တိုက်ခိုက်မည် သို့မဟုတ် သူ့ကို ဆန့်ကျင်၍ တိုက်ခိုက်မည်ဟူသော အဓိပ္ပာယ် နှစ်မျိုးစလုံးဖြင့် နားလည်နိုင်သည်။ ဂရိကျမ်းမူများသည်လည်း ထို့အတူပင် အဓိပ္ပာယ် ဝေဝါးလှသည်။ ၎င်းတွင် အသုံးပြုထားသော ဝိဘတ်ဖြစ်သည့် “မေတာ” (နှင့်အတူ) သည် ၁ ယောဟန် ၁:၃ တွင်ကဲ့သို့ မဟာမိတ်ပြုခြင်းကို ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် ဗျာဒိတ် ၂:၁၆ တွင်ကဲ့သို့ ရန်လိုခြင်းကို ဖြစ်စေ ညွှန်ပြနိုင်သည်။ သို့သော်လည်း ဤကျမ်းပိုဒ်၏ ဟေဗြဲကျမ်းစာသားသည် ၎င်း၏ အဓိပ္ပာယ်ကို ရှင်းလင်းစွာ ညွှန်ပြနေပုံရသည်။ “တိုက်ခိုက်ခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော “လာခမ်” ကြိယာသည် ဓမ္မဟောင်းကျမ်းတွင် ၂၈ ကြိမ်မျှ ပါရှိပြီး၊ ဤနေရာတွင်ကဲ့သို့ “အင်မ်” (နှင့်အတူ) ဟူသော ဝိဘတ်နှင့် တွဲဖက်ပါရှိသည်။ ဤအခြေအနေများတွင် ရှေ့နောက်စကားစပ်အရ ထိုစကားလုံးကို “ဆန့်ကျင်ဘက်” ဟူသော သဘောဖြင့် ယူဆရမည်ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ ညွှန်ပြနေသည် (တရားဟောရာ ၂၀:၄၊ ၂ ဓမ္မရာဇဝင် ၁၃:၁၂၊ ယေရမိ ၄၁:၁၂၊ ဒံယေလ ၁၁:၁၁ တို့ကို ကြည့်ပါ)။ ထို့ကြောင့် ကောင်းကင်တမန်သည် မိမိနှင့် “ပေရသိမင်း” အကြား ဆက်လက်ဖြစ်ပွားမည့် ပဋိပက္ခကို ပြောဆိုနေခြင်းဖြစ်ကြောင်း သေချာသလောက် ရှိပါသည်။ ဒံယေလ၏ ဗျာဒိတ်ရူပါရုံပြီးနောက် ကာလအတော်ကြာသည်အထိ ဤရုန်းကန်မှု ဆက်လက်ဖြစ်ပွားခဲ့ကြောင်းကို ဧဇရ ၄:၄-၂၄ တွင် ပြသထားသည်။ “ရန်သူ၏ အင်အားစုများကို ကုရုမင်းကြီး၏ လက်ထက်ပတ်လုံးနှင့် ၇ နှစ်နှင့် ခွဲခန့် စိုးစံခဲ့သော သူ၏သားတော် ကမ်ဗိုင်ဆီးစ် လက်ထက်ပတ်လုံးတွင် တားဆီးထားနိုင်ခဲ့သည်” (PK 572)။

Prince of Grecia. The Hebrew word here for “prince,” śar, is the same as that employed previously (see on v. 13). The angel had told Daniel that he was returning to continue the struggle with the powers of darkness that contended for control of the mind of the king of Persia. Then he looked further toward the future and indicated that when he finally would withdraw from the struggle, a revolution would ensue in world affairs. As long as God’s angel held at bay the evil forces seeking to dominate the Persian government, that empire stood. But when divine influence was withdrawn and the control of the leaders of the nation was left entirely to the powers of darkness, ruin for their empire quickly followed. Led by Alexander, the armies of Greece swept over the world and quickly extinguished the Persian Empire.

ဟေလသစစ်သူကြီးမင်း။ ဤနေရာတွင် “မင်း” အတွက် သုံးထားသော ဟေဗြဲစကားလုံး “ဆာရ်” သည် ယခင်က အသုံးပြုခဲ့သော စကားလုံးနှင့် တူညီသည် (အပိုဒ်ငယ် ၁၃ ဆိုင်ရာ မှတ်စုကို ကြည့်ပါ)။ ကောင်းကင်တမန်သည် ပေရသိရှင်ဘုရင်၏ စိတ်နှလုံးကို အုပ်စိုးရန် ကြိုးပမ်းနေသည့် မှောင်မိုက်တန်ခိုးများနှင့် ရုန်းကန်မှုကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် ပြန်သွားတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း ဒံယေလအား ပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့နောက် သူသည် အနာဂတ်သို့ ဆက်လက်မျှော်ကြည့်ကာ၊ သူသည် နောက်ဆုံးတွင် ထိုရုန်းကန်မှုမှ ဆုတ်ခွာသွားသောအခါ ကမ္ဘာ့အရေးအခင်းများတွင် အပြောင်းအလဲကြီးတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာလိမ့်မည်ဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်၏ ကောင်းကင်တမန်သည် ပေရသိအစိုးရကို လွှမ်းမိုးရန် ကြိုးပမ်းနေသည့် မကောင်းသောအင်အားစုများကို တားဆီးထားနိုင်သမျှ ကာလပတ်လုံး ထိုအင်ပါယာသည် တည်တံ့ခဲ့သည်။ သို့သော် ဘုရားသခင်၏ လွှမ်းမိုးမှု ဆုတ်ခွာသွားပြီး နိုင်ငံ၏ ခေါင်းဆောင်များကို အုပ်ချုပ်ခွင့် လုံးဝမှောင်မိုက်တန်ခိုးများထံသို့ အပ်နှံလိုက်သောအခါ၊ သူတို့၏ အင်ပါယာ ပျက်စီးခြင်းသည် လျင်မြန်စွာ လိုက်ပါလာခဲ့သည်။ အလက်ဇန္ဒား ဦးဆောင်သော ဟေလသ (ဂရိ) စစ်တပ်များသည် ကမ္ဘာအနှံ့သို့ ချီတက်ခဲ့ပြီး ပေရသိအင်ပါယာကို လျင်မြန်စွာ ချေမှုန်းပစ်ခဲ့သည်။

The truth stated by the angel in this verse throws light on the revelation that follows. The ensuing prophecy, a record of war upon war, assumes greater meaning when understood in the light of what the angel has here observed. While men struggle with one another for earthly power, behind the scenes, and hidden from human eyes, an even greater struggle is going on, of which the ebb and flow of earthly affairs is a reflection (see Ed 173). As God’s people are shown to be preserved throughout their troubled history—recorded prophetically by Daniel—so it is sure that in that greater struggle, the legions of light will have the victory over the powers of darkness.

ဤအပိုဒ်တွင် ကောင်းကင်တမန် ဖော်ပြထားသော အမှန်တရားသည် နောက်ဆက်တွဲ ဗျာဒိတ်တော်အပေါ် အလင်းပြသပေးသည်။ စစ်ပွဲတစ်ခုပြီးတစ်ခု ဖြစ်ပွားမည့် မှတ်တမ်းဖြစ်သော နောက်လာမည့် ပရောဖက်ပြုချက်သည် ကောင်းကင်တမန် ဤနေရာတွင် လေ့လာတွေ့ရှိခဲ့သည့် အရာ၏ အလင်း၌ နားလည်သောအခါ ပိုမိုကြီးမားသော အဓိပ္ပာယ်ကို ဆောင်ကျဉ်းပေးသည်။ လူသားများသည် လောကီအာဏာအတွက် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ရုန်းကန်နေကြသော်လည်း၊ နောက်ကွယ်တွင်နှင့် လူသားတို့၏ မျက်စိဖြင့် မမြင်နိုင်သော နေရာတွင် ပိုမိုကြီးမားသော ရုန်းကန်မှုတစ်ခု ဖြစ်ပွားနေပြီး၊ လောကီရေးရာများ၏ အတက်အကျသည် ထိုအရာ၏ ရောင်ပြန်ဟပ်မှုမျှသာ ဖြစ်သည် (Ed 173 ကို ကြည့်ပါ)။ ဒံယေလက ပရောဖက်ပြုချက်ဖြင့် မှတ်တမ်းတင်ထားသော သူတို့၏ ဒုက္ခစရိုက် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ဘုရားသခင်၏ လူမျိုးတော်သည် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်း ခံရကြောင်း ပြသထားသည့်အတိုင်း၊ ထိုပိုမိုကြီးမားသော ရုန်းကန်မှုတွင် လင်းနက်သော ဗိုလ်ခြေများသည် မှောင်မိုက်သော တန်ခိုးများအပေါ် အောင်ပွဲရရှိလိမ့်မည်မှာ သေချာပါသည်။

Noted. Heb. rasham, “to inscribe,” “to write down.”

၂၁။ မှတ်သားသော။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် “ရာရှမ်” ဖြစ်ပြီး၊ “ထုဆစ်ခြင်း” သို့မဟုတ် “ရေးမှတ်ခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

Scripture. Heb. kethab, literally, “a writing,” from the verb kathab, “to write.” The eternal plans and purposes of God are here represented as written down. Compare Ps 139:16; Acts 17:26; see on Dan. 4:17.

ကျမ်းစာ။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် “ကေသာဗ်” ဖြစ်ပြီး၊ တိုက်ရိုက်အားဖြင့် “ရေးသားချက်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရကာ “ကာသာဗ်” (ရေးသားရန်) ဟူသော ကြိယာမှ လာခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုရားသခင်၏ ထာဝရအစီအစဉ်များနှင့် ရည်ရွယ်ချက်များကို ဤနေရာတွင် ရေးမှတ်ထားသကဲ့သို့ ပုံဆောင်ဖော်ပြထားသည်။ ဆာလံ ၁၃၉:၁၆၊ တမန်တော် ၁၇:၂၆ တို့နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ၊ ဒံယေလ ၄:၁၇ ဆိုင်ရာ မှတ်စုကို ကြည့်ပါ။

None that holdeth. This phrase may also be translated, “there is no one who exerts himself.” This cannot be taken to mean that all were oblivious of the struggle except the two heavenly beings mentioned here. “The controversy was one in which all heaven was interested” (PK 571). The probable meaning of the passage is that Christ and Gabriel assumed the special work of contending with the hosts of Satan who attempted to secure control of the empires of this earth.

ဘက်ယုံသောသူ တစ်ယောက်မျှမရှိ။ ဤစကားစုကို “မိမိကိုယ်ကို ကြိုးစားအားထုတ်သူ တစ်ဦးမျှမရှိ” ဟုလည်း ဘာသာပြန်ဆိုနိုင်သည်။ ဤအရာသည် ဤနေရာတွင် ဖော်ပြထားသော ကောင်းကင်သား နှစ်ပါးမှတစ်ပါး အခြားသူအားလုံး ထိုရုန်းကန်မှုကို သတိမပြုမိကြဟု မဆိုလိုနိုင်ပါ။ “ထိုအငြင်းပွားမှုသည် ကောင်းကင်ဘုံတစ်ခုလုံး စိတ်ဝင်စားသည့် အရာတစ်ခု ဖြစ်သည်” (PK 571)။ ဤကျမ်းပိုဒ်၏ ဖြစ်နိုင်ချေရှိသော အဓိပ္ပာယ်မှာ ခရစ်တော်နှင့် ဂါဗြေလတို့သည် ဤလောက၏ အင်ပါယာများကို ထိန်းချုပ်ရန် ကြိုးပမ်းနေသည့် စာတန်၏ ဗိုလ်ခြေများကို တွန်းလှန်ရမည့် အထူးအမှုတော်ကို တာဝန်ယူခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။

Your prince. The fact that Michael is spoken of specifically as your (the Hebrew pronoun is plural) prince, places Him in sharp contrast with the “prince of Persia” (vs. 13, 20) and “the prince of Grecia” (v. 20). Michael was the champion on God’s side of the great controversy.

သင်တို့၏မင်း။ မိက္ခေလအား သင်တို့၏ (ဟေဗြဲ နာမ်စားသည် အများကိန်းဖြစ်သည်) မင်းအဖြစ် တိတိကျကျ ပြောဆိုထားခြင်းသည် သူ့ကို “ပေရသိမင်း” (အပိုဒ်ငယ် ၁၃၊ ၂၀) နှင့် “ဟေလသစစ်သူကြီးမင်း” (အပိုဒ်ငယ် ၂၀) တို့နှင့် သိသာထင်ရှားစွာ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်စေသည်။ မိက္ခေလသည် ကြီးစွာသော အငြင်းပွားမှုတွင် ဘုရားသခင်၏ ဘက်တော်သား ချန်ပီယံ ဖြစ်ခဲ့သည်။

ellen g. white comments 1 6T 406 2–6 SL 49 7, 8 SL 50 8 DA 246; GC 471; MB 15; SC 29 11 GC 470 11–13 SL 51 13 PK 572 15, 16, 19 SL 51 21 DA 99

အယ်လင် ဂျီ ဝှိုက်၏ မှတ်ချက်များ