သုတ္တံကျမ်း ၁၆

 

chapter 16

အခန်း ၁၆ (16)

1.    In man. This verse should be translated so as to show the contrast that is evident in Hebrew, “The counsels of the heart are man’s, but the answer of the tongue is the Lord’s.” The truth of this proverb is illustrated in the experience of Balaam. This covetous prophet planned to curse Israel and to gain the rewards offered by Balak, but the Lord, in whose name he claimed to speak, controlled the words that came out of his mouth (Num. 22–). Particularly, when a man is speaking for God, are the words supplied (Ex. 4:12; Jer. 1:7; Matt. 10:19).

၁။ လူ၌။ (1) ဤကျမ်းပိုဒ်ကို ဟေဗြဲဘာသာစကားတွင် ထင်ရှားသော ဆန့်ကျင်ဘက်ပြုမှုကို ပြသရန်အတွက် “စိတ်နှလုံး၏ တိုင်ပင်ပြင်ဆင်ခြင်းတို့သည် လူ၏အမှုဖြစ်သော်လည်း၊ လျှာ၏ပြန်ပြောခြင်းမူကား ထာဝရဘုရားထံတော်မှဖြစ်၏” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုသင့်သည်။ ဤသုတ္တံစကား၏ မှန်ကန်မှုကို ဗာလမ်၏ အတွေ့အကြုံတွင် ပုံဖော်ပြထားသည်။ ဤလောဘရမ္မက်ကြီးသော ပရောဖက်သည် ဣသရေလလူမျိုးကို ကျိန်ဆဲရန်နှင့် ဗာလက်ပေးသော ဆုလာဘ်များကို ရယူရန် ကြံစည်ခဲ့သော်လည်း၊ သူကိုယ်တိုင် နာမတော်အားဖြင့် ပြောဆိုပါသည်ဟု အခိုင်အမာဆိုသော ထာဝရဘုရားသည် သူ၏နှုတ်မှ ထွက်လာသော စကားလုံးများကို ထိန်းချုပ်ခဲ့သည် (တောလည်ရာကျမ်း ၂၂။ (22))။ အထူးသဖြင့် လူတစ်ဦးသည် ဘုရားသခင်အတွက် ပြောဆိုနေချိန်တွင် စကားလုံးများကို ဖြည့်ဆည်းပေးတော်မူသည် (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၄:၁၂။ (4:12)၊ ယေရမိအနာဂတ္တိကျမ်း ၁:၇။ (1:7)၊ ရှင်မဿဲခရစ်ဝင် ၁၀:၁၉။ (10:19))။

2.    Are clean. Though most men are aware of defects in their lives, they seldom deliberately sin without in a measure justifying themselves. They may compare themselves with others and decide that, in view of their background and difficulties, they are at least as good as others are. Or they may reason that they have certain weaknesses in view of which the Lord will forgive occasional deviations from right. They accept the standards that God has set up, but are not ready to keep them to the full.

၂။ စင်ကြယ်ကြ၏။ (2) လူအများစုသည် မိမိတို့၏ အသက်တာတွင် ချို့ယွင်းချက်များ ရှိနေသည်ကို သိကြသော်လည်း၊ မိမိကိုယ်ကို အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ အပြစ်မရှိကြောင်း ဆင်ခြေမပေးဘဲ တမင်သက်သက် ပြစ်မှားလေ့ခဲလှသည်။ သူတို့သည် မိမိတို့ကိုယ်ကို သူတစ်ပါးနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပြီး မိမိတို့၏ နောက်ခံသမိုင်းနှင့် အခက်အခဲများကို ထောက်ရှုကာ အနည်းဆုံးတော့ အခြားသူများလောက် ကောင်းမွန်သည်ဟု ဆုံးဖြတ်နိုင်ကြသည်။ သို့မဟုတ် သူတို့၌ အချို့သော အားနည်းချက်များ ရှိနေသည့်အတွက်ကြောင့် ထာဝရဘုရားသည် တရားသောအမှုမှ ရံဖန်ရံခါ သွေဖည်သွားခြင်းကို ခွင့်လွှတ်လိမ့်မည်ဟု ဆင်ခြင်နိုင်ကြသည်။ သူတို့သည် ဘုရားသခင် ချမှတ်ထားသော စံနှုန်းများကို လက်ခံကြသော်လည်း၊ ထိုစံနှုန်းများကို အပြည့်အဝ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် အသင့်မရှိကြချေ။

The man who is still a law to himself is certain that his ways are pure. How can his conclusions be otherwise when the only standard of judgment he possesses is his own? It is the work of the Holy Spirit to break through this complacency and to bring the conviction that there is an absolute standard, most clearly stated in the Word of God and most effectively illustrated and exemplified in the life of Christ. Only the Creator of mankind knows the underlying motives in the self-deceiving hearts of men, and He uses every agency of heaven to bring a conviction of the need of a Saviour and of the sufficiency of divine power for regeneration (see Prov. 21:2; 24:12; Jer. 17:9, 10; John 16:8; James 2:12; COL 159).

မိမိကိုယ်တိုင်သာလျှင် တရားဥပဒေဖြစ်နေဆဲဖြစ်သော လူသည် မိမိ၏လမ်းစဉ်များသည် စင်ကြယ်သည်ဟု သေချာစွာ ယုံကြည်တတ်သည်။ သူပိုင်ဆိုင်ထားသော တစ်ခုတည်းသော တရားစီရင်ခြင်းစံနှုန်းမှာ မိမိကိုယ်တိုင်သာ ဖြစ်နေသည့်အခါ၊ သူ၏ကောက်ချက်သည် အဘယ်သို့လျှင် အခြားပုံစံဖြစ်နိုင်ပါမည်နည်း။ ဤသို့ မိမိကိုယ်ကို ကျေနပ်သာယာနေခြင်းကို ဖောက်ထွင်းဖျက်ဆီးပြီး ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်တွင် အရှင်းလင်းဆုံး ဖော်ပြထားကာ ခရစ်တော်၏ အသက်တာတွင် အထိရောက်ဆုံး ပုံဖော်စံပြထားသည့် ပကတိစံနှုန်းတစ်ခု ရှိကြောင်း အသိဉာဏ်ဝင်လာစေခြင်းသည် သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်၏ အမှုတော် ဖြစ်သည်။ လူသားတို့ကို ဖန်ဆင်းတော်မူသောအရှင် သာလျှင် မိမိကိုယ်ကို လှည့်စားတတ်သော လူတို့၏ စိတ်နှလုံးအတွင်း၌ ရှိသော မသိမသာ မောင်းနှင်နေသည့် အရင်းခံစိတ်ဆန္ဒများကို သိတော်မူပြီး၊ ကယ်တင်ရှင်တစ်ပါး လိုအပ်ကြောင်းနှင့် အသစ်ပြုပြင်ခြင်းအတွက် ဘုရားသခင်၏ တန်ခိုးတော် လုံလောက်ကြောင်း အသိဉာဏ်ဝင်လာစေရန် ကောင်းကင်ဘုံ၏ အရာခပ်သိမ်းကို အသုံးပြုတော်မူသည် (သုတ္တံကျမ်း ၂၁:၂။ (21:2)၊ ၂၄:၁၂။ (24:12)၊ ယေရမိအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၇:၉၊ ၁၀။ (17:9, 10)၊ ရှင်ယောဟန်ခရစ်ဝင် ၁၆:၈။ (16:8)၊ ရှင်ယာကုပ်ဩဝါဒစာ ၂:၁၂။ (2:12)၊ COL ၁၅၉ (159) ကိုကြည့်ပါ)။

3.    Commit. Heb. galal, “to roll.” We are admonished literally to “roll thy way upon the Lord” (Ps. 37:5).

၃။ အပ်နှံလော့။ (3) ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် 'ဂါလယ်' (galal) ဖြစ်ပြီး “လှိမ့်ချခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် စာသားအတိုင်း “သင်၏လမ်းကို ထာဝရဘုရား၌ လှိမ့်ချလော့” ဟု နှိုးဆော်ခြင်းကို ခံရကြသည် (ဆာလံကျမ်း ၃၇:၅။ (37:5))။

Established. When a man recognizes his own need and turns to the Lord for guidance and help in every act and decision, then the powers of heaven come to his aid and enable him to carry out the decisions reached under the influence of the Holy Spirit. When he is thus imbued the very devils marvel at the change wrought in formerly weak, vacillating, yet proud and stubborn human hearts (see TM 18).

တည်လိမ့်မည်။ လူတစ်ဦးသည် မိမိ၏ လိုအပ်ချက်ကို အသိအမှတ်ပြုပြီး အပြုအမူနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်တိုင်းတွင် လမ်းပြမှုနှင့် အကူအညီအတွက် ထာဝရဘုရားထံသို့ လှည့်ပြန်သောအခါ၊ ကောင်းကင်ဘုံ၏ တန်ခိုးတော်များသည် သူ့ကို ကူညီရန် ရောက်ရှိလာပြီး သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်၏ သက်ရောက်မှုအောက်တွင် ချမှတ်ခဲ့သော ဆုံးဖြတ်ချက်များကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် လုပ်ဆောင်ပေးနိုင်စွမ်း ရှိစေသည်။ သူသည် ဤကဲ့သို့ ပြည့်ဝလာသောအခါ၊ ယခင်က အားနည်းခြင်း၊ တုန်လှုပ်ချောက်ချားခြင်း ရှိသော်လည်း မာနကြီး၍ ခေါင်းမာသော လူသားတို့၏ စိတ်နှလုံးထဲတွင် ဖြစ်ပေါ်လာသော ပြောင်းလဲမှုအပေါ် နတ်ဆိုးများပင်လျှင် အံ့ဩကြရသည် (TM ၁၈ (18) ကိုကြည့်ပါ)။

4.    For himself. Does this passage mean that in God’s plan He created wicked men upon this earth for the purpose of eventually punishing and destroying them? This text has been used to support the dreadful doctrine of reprobation, which teaches that God deliberately created some men to suffer eternal punishment. The first clause literally translated reads, “God made everything with respect to its end [or answer, or response].” The word here translated “himself” is translated “answer” in chs. 15:1 and 16:1. This rendering suggests that the writer is speaking, not of the doctrine of reprobation, but merely of the eternal and unchangeable order of things that causes sin to bring suffering and death.

၄။ မိမိအတွက်။ (4) ဤကျမ်းချက်သည် ဘုရားသခင်၏ အကြံအစည်တော်တွင် လူဆိုးများကို ဤကမ္ဘာမြေပေါ်၌ နောက်ဆုံးတွင် အပြစ်ပေးရန်နှင့် ဖျက်ဆီးရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ဖန်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ဆိုလိုပါသလော။ ဤကျမ်းချက်ကို ဘုရားသခင်သည် အချို့သော လူများကို ထာဝရအပြစ်ဒဏ် ခံစားရစေရန် တမင်သက်သက် ဖန်ဆင်းခဲ့သည်ဟု သွန်သင်သော ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသည့် ငြင်းပယ်ခြင်းဆိုင်ရာ အယူဝါဒ (reprobation) ကို ထောက်ခံရန် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ပထမကျမ်းပိုဒ်ခွဲကို စာသားအတိုင်း ဘာသာပြန်ဆိုလျှင် “ဘုရားသခင်သည် ခပ်သိမ်းသောအရာတို့ကို ထိုအရာတို့၏ အဆုံးသတ် [သို့မဟုတ် အဖြေ၊ သို့မဟုတ် တုံ့ပြန်မှု] နှင့်အညီ ဖန်ဆင်းတော်မူ၏” ဟု ဖတ်ရသည်။ ဤနေရာတွင် “မိမိအတွက်” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံးကို အခန်းကြီး ၁၅:၁ (15:1) နှင့် ၁၆:၁ (16:1) တို့တွင် “အဖြေ” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုထားသည်။ ဤဘာသာပြန်ဆိုချက်က ကျမ်းရေးသူသည် ငြင်းပယ်ခြင်းဆိုင်ရာ အယူဝါဒအကြောင်းကို ပြောနေခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ အပြစ်ကြောင့် ဆင်းရဲဒုက္ခနှင့် သေခြင်းတရားကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် ထာဝရနှင့် မပြောင်းလဲနိုင်သော အရာခပ်သိမ်း၏ စနစ်အစီအစဉ်အကြောင်းကိုသာ ပြောဆိုနေခြင်းဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။

God made man upright, but when man sought out many inventions and sinned (Eccl. 7:29), he made himself suited only to destruction in the day of the consummation of all things. Those who use their free will and choose to be reborn (John 3:3, 7), become fitted for eternal life and will eventually inherit a purified world (2 Peter 3:13). God made everything to meet the fate for which it had become suited—in the case of man, by his own choice, and the rest of earthly creation by its innocent involvement in the ruin that man has brought. Thus the Lord assures us that He has foreseen and prepared against every eventuality. There will never be an immortal sinner, saddening heaven by his suffering throughout eternity (see on Ex. 4:21).

ဘုရားသခင်သည် လူကို ဖြောင့်မတ်စွာ ဖန်ဆင်းတော်မူသော်လည်း၊ လူသည် များပြားလှသော ဆန်းသစ်တီထွင်မှုများကို ရှာဖွေပြီး ပြစ်မှားသောအခါ (ဒေသနာကျမ်း ၇:၂၉။ (7:29))၊ သူသည် ခပ်သိမ်းသောအရာတို့၏ ပြီးပြည့်စုံခြင်းသို့ ရောက်သောနေ့၌ ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ရန်သာ တော်လျော်အောင် မိမိကိုယ်ကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ မိမိတို့၏ လွတ်လပ်သော အလိုဆန္ဒကို အသုံးပြု၍ ဒုတိယအကြိမ် မွေးဖွားခြင်းကို ရွေးချယ်သောသူတို့သည် (ရှင်ယောဟန်ခရစ်ဝင် ၃:၃၊ ၇။ (3:3, 7)) ထာဝရအသက်အတွက် သင့်လျော်သောသူများ ဖြစ်လာကြပြီး နောက်ဆုံးတွင် စင်ကြယ်စေအပ်သော ကမ္ဘာကို အမွေခံရကြလိမ့်မည် (ရှင်ပေတရုနောက်ဆုံးဩဝါဒစာ ၃:၁၃။ (3:13))။ ဘုရားသခင်သည် ခပ်သိမ်းသောအရာတို့ကို ထိုအရာနှင့် သင့်လျော်သော ကံကြမ္မာနှင့် ကြုံတွေ့ရရန် ဖန်ဆင်းတော်မူခဲ့သည် — လူသား၏ ဖြစ်ရပ်တွင်မူ မိမိကိုယ်တိုင် ရွေးချယ်မှုကြောင့်ဖြစ်ပြီး၊ ကျန်ရှိသော ကမ္ဘာမြေကြီးဆိုင်ရာ ဖန်ဆင်းခံအရာများမှာမူ လူသားတို့ သယ်ဆောင်လာသော ပျက်စီးခြင်းတွင် အပြစ်မဲ့စွာ ပါဝင်ပတ်သက်သွားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ထာဝရဘုရားသည် ဖြစ်လာနိုင်ခြေရှိသော အခြေအနေတိုင်းကို ကြိုတင်မြင်တော်မူပြီး ပြင်ဆင်ထားတော်မူကြောင်း ကျွန်ုပ်တို့ကို စိတ်ချစေသည်။ ထာဝရကာလပတ်လုံး မိမိ၏ ဆင်းရဲဒုက္ခဖြင့် ကောင်းကင်ဘုံကို ဝမ်းနည်းစေမည့် မသေနိုင်သော အပြစ်သားဟူ၍ ဘယ်သောအခါမျှ ရှိလာမည်မဟုတ်ချေ (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၄:၂၁။ (4:21) ဆိုင်ရာ မှတ်ချက်ကို ကြည့်ပါ)။

5.    Proud in heart. God cannot do anything for the proud heart which feels no need of His help. Spiritual self-conceit is the most dangerous form of pride, for it fills the soul with a feeling of self-sufficiency that prevents the Holy Spirit from bringing conviction of need.

၅။ စိတ်မာနကြီးသောသူ။ (5) မိမိ၌ ဘုရားသခင်၏ အကူအညီ မလိုအပ်ဟု ခံစားနေရသော မာနကြီးသော စိတ်နှလုံးအတွက် ဘုရားသခင်သည် မည်သည့်အရာကိုမျှ ပြုလုပ်ပေးနိုင်မည်မဟုတ်ချေ။ ဝိညာဉ်ရေးရာဆိုင်ရာ မိမိကိုယ်ကို အထင်ကြီးခြင်းသည် မာနတရား၏ အန္တရာယ်အရှိဆုံး ပုံစံဖြစ်သည်၊ အကြောင်းမူကား ၎င်းသည် စိတ်ဝိညာဉ်ကို မိမိကိုယ်ကိုယ် လုံလောက်သည်ဟူသော ခံစားချက်ဖြင့် ပြည့်နှက်စေပြီး သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်က လိုအပ်ချက်ကို အသိဉာဏ်ဝင်လာစေခြင်းမှ တားဆီးထားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

Hand join in hand. There is uncertainty as to the exact meaning of this expression. Some suggest that the figure refers to violent acts; others, that it refers to the adding of the strength of one hand to the other in resistance to the Lord; and still others believe that it is a form of affirmation, as if to say, “Here is my hand on it.” The last suggestion is probably the least likely, since the handshake was not so used in Solomon’s time. One thing is sure, the proud heart can never be regarded as innocent (see Prov. 29:23; Isa. 25:11; Matt. 23:12; Phil. 2:8; COL 154, 161; MB 19).

လက်ချင်းရိုက်သော်လည်း။ ဤအသုံးအနှုန်း၏ တိကျသော အဓိပ္ပာယ်နှင့် ပတ်သက်၍ မရေရာမှုများ ရှိနေသည်။ အချို့က ဤပုံဥပမာသည် အကြမ်းဖက်သော လုပ်ရပ်များကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ဆိုကြပြီး၊ အခြားသူများကမူ ထာဝရဘုရားကို ခုခံတွန်းလှန်ရာတွင် လက်တစ်ဖက်၏ ခွန်အားကို အခြားလက်တစ်ဖက်နှင့် ပေါင်းစပ်ခြင်းကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ဆိုကြကာ၊ ကျန်ရှိသောသူများကမူ “ဒါကို ငါလက်ခံတယ်” ဟု ပြောသကဲ့သို့ အတည်ပြုခြင်းဆိုင်ရာ ပုံစံတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ ရှောလမုန်မင်းကြီး၏ လက်ထက်တွင် လက်ဆွဲနှုတ်ဆက်ခြင်းကို ဤသို့အသုံးမပြုခဲ့ကြသည့်အတွက် နောက်ဆုံးအကြံပြုချက်သည် ဖြစ်နိုင်ခြေအနည်းဆုံး ဖြစ်ပုံရသည်။ အရာတစ်ခုမှာ သေချာပါသည်၊ မာနကြီးသော စိတ်နှလုံးသည် ဘယ်သောအခါမျှ အပြစ်မရှိဟု မှတ်ယူခြင်းကို ခံရမည်မဟုတ်ချေ (သုတ္တံကျမ်း ၂၉:၂၃။ (29:23)၊ ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၂၅:၁၁။ (25:11)၊ ရှင်မဿဲခရစ်ဝင် ၂၃:၁၂။ (23:12)၊ ရှင်ဖိလိပ္ပိဩဝါဒစာ ၂:၈။ (2:8)၊ COL ၁၅၄၊ ၁၆၁။ (154, 161)၊ MB ၁၉ (19) ကိုကြည့်ပါ)။

6.    Mercy and truth. To love God and man with all the heart, to be faithful in the fulfillment of promises and duties, and to hold fast the truth of God, is to cease to be a sinner and to become a true servant of God. It is the departing from evil, not the giving of gifts or the offering of many sacrifices, that brings a man into favor with Heaven. This teaching was vastly different from the attitude of many in that day who multiplied sacrifices in the hope of buying the favor of God without the necessary cleansing of the life and works (see Prov. 3:3; 14:22; 20:28; Matt. 22:37).

၆။ ကရုဏာနှင့် သစ္စာတရား။ (6) ဘုရားသခင်နှင့် လူသားကို စိတ်နှလုံးအကြွင်းမဲ့ ချစ်ခြင်း၊ ကတိကဝတ်များနှင့် တာဝန်များကို ကျေပွန်စွာ ထမ်းဆောင်ရာတွင် သစ္စာရှိခြင်း၊ ဘုရားသခင်၏ သစ္စာတရားကို မြဲမြံစွာ ကိုင်စွဲခြင်းတို့သည် အပြစ်သားအဖြစ်မှ ရပ်စဲပြီး ဘုရားသခင်၏ စစ်မှန်သော အစေခံတစ်ဦး ဖြစ်လာစေခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ လူတစ်ဦးကို ကောင်းကင်ဘုံ၏ မျက်နှာသာရရှိစေသည်မှာ လက်ဆောင်များ ပေးကမ်းခြင်း သို့မဟုတ် ယဇ်ပူဇော်သက္ကာများစွာကို ပူဇော်ခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဒုစရိုက်ကို စွန့်ပယ်ခြင်းသာ ဖြစ်သည်။ ဤသွန်သင်ချက်သည် မိမိတို့၏ အသက်တာနှင့် အပြုအမူများကို လိုအပ်သလို သန့်စင်ခြင်းမပြုဘဲ၊ ဘုရားသခင်၏ မျက်နှာသာကို ဝယ်ယူရန် မျှော်လင့်ချက်ဖြင့် ယဇ်ပူဇော်ခြင်းကို အဆပေါင်းများစွာ တိုးမြှင့်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသော ထိုခေတ်ကာလက လူအများစု၏ သဘောထားနှင့် လုံးဝ ကွဲပြားခြားနားခဲ့သည် (သုတ္တံကျမ်း ၃:၃။ (3:3)၊ ၁၄:၂၂။ (14:22)၊ ၂၀:၂၈။ (20:28)၊ ရှင်မဿဲခရစ်ဝင် ၂၂:၃၇။ (22:37) ကိုကြည့်ပါ)။

7.    At peace. When a man lives as God would have him live, the enmity of his foes is often assuaged by his goodness, quite apart from the special intervention of God, although the Lord stands ready to intervene should it be necessary, as in the case of Jacob and Esau (Gen. 32:6–11; cf. PP 198).

၇။ အသင့်အတင့် ရှိစေတော်မူ၏။ (7) လူတစ်ဦးသည် ဘုရားသခင် အလိုရှိတော်မူသည့်အတိုင်း အသက်ရှင်သောအခါ၊ ဘုရားသခင်၏ အထူးတလည် ကြားဝင်စွက်ဖက်မှုနှင့် လုံးဝမသက်ဆိုင်ဘဲ၊ သူ၏ ကောင်းမြတ်ခြင်းအားဖြင့် သူ၏ရန်သူတို့၏ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်းသည် မကြာခဏဆိုသလို လျော့ပါးသက်သာသွားတတ်သည်။ သို့သော် ယာကုပ်နှင့် ဧသောတို့၏ ဖြစ်ရပ်တွင်ကဲ့သို့ပင် (ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၃၂:၆-၁၁။ (32:6–11)၊ PP ၁၉၈ (198) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါ) လိုအပ်ပါက ကြားဝင်ဆောင်ရွက်ပေးရန် ထာဝရဘုရားသည် အသင့်ရှိနေတော်မူသည်။

8.    Righteousness. This expression may refer either to a holy life or to upright dealing; “without right” may refer to the opposite of either. Riches without righteousness bring no peace of mind and cannot guarantee health of body, nor is there contentment in the possession of ill-gotten gain. But the little that the righteous man has gained in right ways brings a full return of happiness and arouses no envy or cupidity (see chs. 13:7, 25; 15:16).

၈။ ဖြောင့်မတ်ခြင်း။ (8) ဤအသုံးအနှုန်းသည် သန့်ရှင်းသော အသက်တာ သို့မဟုတ် ဖြောင့်မတ်မှန်ကန်သော ဆက်ဆံလုပ်ကိုင်ခြင်းကို ရည်ညွှန်းနိုင်သည်၊ “မတရားသဖြင့်” ဟူသည်မှာ ထိုနှစ်ခုစလုံး၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ကို ရည်ညွှန်းနိုင်သည်။ ဖြောင့်မတ်ခြင်းမရှိဘဲ ရရှိသော စည်းစိမ်ချမ်းသာသည် စိတ်ငြိမ်သက်ခြင်းကို မဆောင်ကျဉ်းပေးနိုင်သကဲ့သို့ ခန္ဓာကိုယ်ကျန်းမာရေးကိုလည်း အာမမခံနိုင်ချေ၊ မတရားသောနည်းဖြင့် ရရှိသော အကျိုးအမြတ်ကို ပိုင်ဆိုင်ခြင်း၌လည်း ရောင့်ရဲတင်းတိမ်မှု မရှိနိုင်ပါ။ သို့သော် ဖြောင့်မတ်သောသူသည် မှန်ကန်သောနည်းလမ်းများဖြင့် ရရှိထားသော နည်းပါးသောအရာမူကား ပျော်ရွှင်မှုကို အပြည့်အဝ ပြန်လည်ပေးစွမ်းနိုင်ပြီး မနာလိုဝန်တိုမှု သို့မဟုတ် လောဘရမ္မက်ကိုလည်း မနှိုးဆွပေးချေ (အခန်းကြီး ၁၃:၇၊ ၂၅။ (13:7, 25)၊ ၁၅:၁၆။ (15:16) ကိုကြည့်ပါ)။

9.    The Lord directeth. Everything that we do is done by the life that God lends us and therefore by His permission. Man devises but does not know whether he will live to carry out his plans. Obviously, in recognition of this truth some Christian people adopted the custom of saying, “God willing,” when they announced their future plans (see James 4:13–15).

၉။ ထာဝရဘုရားသည် လမ်းပြတော်မူ၏။ (9) ကျွန်ုပ်တို့ ပြုလုပ်သမျှ အရာအားလုံးသည် ဘုရားသခင် ကျွန်ုပ်တို့အား ငှားရမ်းပေးသနားထားသော အသက်အားဖြင့် ပြုလုပ်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထို့ကြောင့် ကိုယ်တော်၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ပြုလုပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ လူသည် ကြံစည်တတ်သော်လည်း မိမိ၏ အစီအစဉ်များကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် အသက်ရှင်နေထိုင်ရဦးမည်လား ဆိုသည်ကိုမူ မသိနိုင်ချေ။ ထင်ရှားသည်မှာ၊ ဤသစ္စာတရားကို အသိအမှတ်ပြုသောအားဖြင့် အချို့သော ခရစ်ယာန်များသည် သူတို့၏ အနာဂတ်အစီအစဉ်များကို ကြေညာသည့်အခါ “ဘုရားသခင် အလိုရှိတော်မူလျှင်” ဟု ပြောဆိုသည့် ဓလေ့ထုံးစံကို ကျင့်သုံးခဲ့ကြသည် (ရှင်ယာကုပ်ဩဝါဒစာ ၄:၁၃-၁၅။ (4:13–15) ကိုကြည့်ပါ)။

It is necessary for man to plan wisely for his future actions, but all such plans should be checked against the revealed will and law of God in order that he may be sure they are in harmony with the divine standards. Deliberations should be conducted with a prayer for guidance and a willingness to have the proposed plans changed or obstructed by the Lord (see Luke 12:17–20; MB 150).

လူသားအနေဖြင့် မိမိ၏ အနာဂတ်လုပ်ဆောင်ချက်များအတွက် ပညာသတိရှိစွာ စီစဉ်ရန် လိုအပ်သော်လည်း၊ ထိုကဲ့သို့သော အစီအစဉ်အားလုံးကို ဘုရားသခင်၏ စံနှုန်းများနှင့် ကိုက်ညီမှုရှိမရှိ သေချာစေရန်အတွက် ဘုရားသခင် ထင်ရှားပြသထားသော အလိုတော်နှင့် ပညတ်တရားတော်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်စစ်ဆေးသင့်သည်။ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမှုများကို လမ်းပြမှုအတွက် ဆုတောင်းခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ တင်ပြထားသော အစီအစဉ်များကို ထာဝရဘုရားက ပြောင်းလဲခြင်း သို့မဟုတ် ပိတ်ဆို့တားဆီးခြင်း ပြုလုပ်လာပါက လက်ခံလိုသော ဆန္ဒဖြင့်လည်းကောင်း ပြုလုပ်ဆောင်ရွက်သင့်သည် (ရှင်လုကာခရစ်ဝင် ၁၂:၁၇-၂၀။ (12:17–20)၊ MB ၁၅၀ (150) ကိုကြည့်ပါ)။

10.                   A divine sentence. Heb. qesem, generally used of false divinations (Deut. 18:10; Jer. 14:14; Eze. 13:6). Here the word seems to be used in a good sense. The implication seems to be that a king speaks words that are inspired by more than human wisdom. In Solomon’s case this is true, and both Saul and David began their reigns with evidence that God was with them (see 1 Sam. 10:6, 7; 16:3; 1 Kings 4:29, 30). Perhaps the verse means, “Since kings are regarded as speaking with more than human wisdom, they should be especially careful not to sin in making decisions.”

၁၀။ ထာဝရဘုရားပေးတော်မူသော အမိန့်တော်။ (10) ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် 'ကီဆင်' (qesem) ဖြစ်ပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် မှားယွင်းသော အကြားအမြင်ပြုခြင်းများတွင် အသုံးပြုလေ့ရှိသည် (တရားဟောရာကျမ်း ၁၈:၁၀။ (18:10)၊ ယေရမိအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၄:၁၄။ (14:14)၊ ယေဇကျေလအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၃:၆။ (13:6))။ ဤနေရာ၌ ဤစကားလုံးကို ကောင်းမွန်သောအဓိပ္ပာယ်ဖြင့် အသုံးပြုထားပုံရသည်။ ၎င်း၏ သဘောသက်ရောက်မှုမှာ ရှင်ဘုရင်သည် လူသားတို့၏ ဉာဏ်ပညာထက် ပိုမိုမြင့်မားသော ဝိညာဉ်တော်မှုတ်သွင်းခြင်းခံရသည့် စကားလုံးများကို ပြောဆိုခြင်းဖြစ်ပုံရသည်။ ရှောလမုန်မင်းကြီး၏ ဖြစ်ရပ်တွင် ဤအချက်သည် မှန်ကန်ပြီး၊ ရှောလုနှင့် ဒါဝိဒ် နှစ်ဦးစလုံးသည်လည်း ဘုရားသခင်သည် သူတို့နှင့်အတူ ရှိတော်မူကြောင်း သက်သေအထောက်အထားများနှင့်အတူ သူတို့၏ အုပ်ချုပ်မှုကို စတင်ခဲ့ကြသည် (ဓမ္မရာဇဝင်ပထမစောင် ၁၀:၆၊ ၇။ (10:6, 7)၊ ၁၆:၃။ (16:3)၊ ဓမ္မရာဇဝင်တတိယစောင် ၄:၂၉၊ ၃၀။ (4:29, 30) ကိုကြည့်ပါ)။ ဖြစ်နိုင်သည်မှာ ဤကျမ်းချက်သည် “ရှင်ဘုရင်များသည် လူသားတို့၏ ဉာဏ်ပညာထက် ပိုမိုမြင့်မားသော ဉာဏ်ပညာဖြင့် ပြောဆိုသည်ဟု သတ်မှတ်ခြင်းခံရသည့်အတွက်၊ ဆုံးဖြတ်ချက်များ ချမှတ်ရာတွင် အပြစ်မပြုမိစေရန် အထူးဂရုစိုက်သင့်သည်” ဟု ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။

11.                   His work. Honesty in business is governed by the eternal principles of God’s government (see ch. 11:1).

၁၁။ ကိုယ်တော်၏ အမှု။ (11) စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွင် ရိုးသားဖြောင့်မတ်ခြင်းကို ဘုရားသခင်၏ အုပ်ချုပ်မှုဆိုင်ရာ ထာဝရအခြေခံမူများဖြင့် ထိန်းချုပ်ထားသည် (အခန်းကြီး ၁၁:၁ (11:1) ကိုကြည့်ပါ)။

12.                   An abomination. Since kings are the servants of God, and do His work, standing in His place to govern the people, wickedness in a king is worse than in ordinary men. For this reason the thrones of evil kings are taken from them, whereas righteous governments are given a continued existence (see Dan. 4:17; Rom. 13:1–6; PK 535).

၁၂။ စက်ဆုပ်ဖွယ်အမှု။ (12) ရှင်ဘုရင်များသည် ဘုရားသခင်၏ အစေခံများဖြစ်ကြပြီး၊ လူသားတို့ကို အုပ်ချုပ်ရန် ကိုယ်တော်၏ ကိုယ်စားနေရာတွင် ရပ်တည်ကာ ကိုယ်တော်၏ အမှုတော်ကို လုပ်ဆောင်နေကြသူများ ဖြစ်သည့်အတွက်၊ ရှင်ဘုရင်၌ ရှိသော ဒုစရိုက်သည် သာမန်လူတို့၌ ရှိသောအပြစ်ထက် ပိုမိုဆိုးရွားလှသည်။ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဆိုးညစ်သော ရှင်ဘုရင်များ၏ ရာဇပလ္လင်များသည် သူတို့ထံမှ သိမ်းယူခြင်းခံရပြီး၊ ဖြောင့်မတ်သောအစိုးရများကိုမူ ဆက်လက်တည်တံ့ခွင့် ပေးသနားတော်မူသည် (ဒံယေလအနာဂတ္တိကျမ်း ၄:၁၇။ (4:17)၊ ရှင်ရောမဩဝါဒစာ ၁၃:၁-၆။ (13:1–6)၊ PK ၅၃၅ (535) ကိုကြည့်ပါ)။

13.                   Righteous lips. Himself truthful, a good king loves and honors those who are honest and upright among his courtiers and subjects (see ch. 8:6, 7).

၁၃။ ဖြောင့်မတ်သော နှုတ်ခမ်း။ (13) မိမိကိုယ်တိုင် သစ္စာရှိသဖြင့်၊ ကောင်းသော ရှင်ဘုရင်သည် မိမိ၏ မှူးမတ်များနှင့် အရပ်သားပြည်သူတို့အနက် ရိုးသားဖြောင့်မတ်သောသူများကို ချစ်မြတ်နိုး၍ ဂုဏ်ပြုတတ်သည် (အခန်းကြီး ၈:၆၊ ၇ (8:6, 7) ကိုကြည့်ပါ)။

14.                   Wrath. The despot wields arbitrary power. His displeasure means death; consequently wise men try to keep themselves in the favor of the king (see chs. 19:12; 20:2). There is no intention here to defend such despotism, but men are advised how to live with such tyranny (see Eccl. 8:2–4).

၁၄။ အမျက်တော်။ (14) အာဏာရှင်သည် အကြွင်းမဲ့အာဏာကို ကိုင်တွယ်အသုံးပြုသည်။ သူ၏ မကျေနပ်မှုသည် သေခြင်းကို ဆိုလိုသည်၊ ထို့ကြောင့် ပညာရှိသောသူတို့သည် မိမိတို့ကိုယ်ကို ရှင်ဘုရင်၏ မျက်နှာသာရရှိစေရန် ကြိုးစားကြသည် (အခန်းကြီး ၁၉:၁၂။ (19:12)၊ ၂၀:၂။ (20:2) ကိုကြည့်ပါ)။ ဤနေရာတွင် ထိုကဲ့သို့သော အာဏာရှင်စနစ်ကို ကာကွယ်ရန် ရည်ရွယ်ချက်မရှိသော်လည်း၊ လူသားတို့အား ထိုကဲ့သို့သော ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်မှုအောက်တွင် မည်သို့အသက်ရှင်နေထိုင်ရမည်ကို အကြံပြုထားခြင်းဖြစ်သည် (ဒေသနာကျမ်း ၈:၂-၄ (8:2–4) ကိုကြည့်ပါ)။

15.                   The latter rain. This statement gives a contrast to v. 14. The clouds that bring the latter rain swell the grain that was sown in the time of the former rain in the autumn of the previous year (see Job 29:23; Jer. 5:24). Similarly, the protection of the king’s favor provides an environment that encourages progress (see Ps. 72:6).

၁၅။ နောက်မှရွာသောမိုး။ (15) ဤဖော်ပြချက်သည် ကျမ်းချက် ၁၄ (14) နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ကို ပြသသည်။ နောက်မှရွာသောမိုးကို သယ်ဆောင်လာသော မိုးတိမ်များသည် လွန်ခဲ့သောနှစ်၏ ဆောင်းဦးရာသီတွင် အစောပိုင်းမိုးရွာစဉ်က ကြဲခဲ့သော စပါးနှံများကို အောင်စေတတ်သည် (ယောဘဝတ္ထု ၂၉:၂၃။ (29:23)၊ ယေရမိအနာဂတ္တိကျမ်း ၅:၂၄။ (5:24) ကိုကြည့်ပါ)။ ထို့အတူပင်၊ ရှင်ဘုရင်၏ မျက်နှာသာပေးကာကွယ်မှုသည် တိုးတက်မှုကို အားပေးသော ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုကို ဖြစ်ပေါ်စေသည် (ဆာလံကျမ်း ၇၂:၆ (72:6) ကိုကြည့်ပါ)။

16.                   Much better. The favor of kings is likely to bring more material prosperity than intellectual advance. When men subordinate their own ideas to those of a ruler and go against their own convictions to obey him, wisdom and understanding are sure to suffer. It is unlikely that Solomon intended to indicate that wisdom was as much better than understanding as gold is than silver, but rather that both these qualities are more valuable than the metals for which men strive so earnestly (see chs. 3:14; 8:10, 11).

၁၆။ သာ၍ ကောင်း၏။ (16) ရှင်ဘုရင်တို့၏ မျက်နှာသာသည် ဉာဏ်ပညာတိုးတက်မှုထက် ရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းဆိုင်ရာ ကြွယ်ဝချမ်းသာမှုကို သာ၍ ဆောင်ကြဉ်းပေးနိုင်ခြေရှိသည်။ လူတို့သည် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်အတွေးအခေါ်များကို အုပ်ချုပ်သူ၏ အတွေးအခေါ်များအောက်တွင် လက်အောက်ခံထားပြီး၊ သူ့ကို နာခံရန် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ယုံကြည်ချက်များကို ဆန့်ကျင်သောအခါ၊ ပညာဉာဏ်နှင့် သီလတရားတို့သည် ထိခိုက်ပျက်စီးရမည်မှာ သေချာလှသည်။ ရှောလမုန်မင်းကြီးသည် ရွှေသည် ငွေထက် သာလွန်သကဲ့သို့ ပညာသည် ဉာဏ်ထက် သာလွန်သည်ဟု ညွှန်ပြရန် ရည်ရွယ်ခဲ့ခြင်း မဟုတ်ဘဲ၊ ထိုအရည်အချင်း နှစ်ခုစလုံးသည် လူသားတို့ အသည်းအသန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်နေကြသော အဖိုးတန်သတ္တုများထက် ပိုမိုတန်ဖိုးရှိကြောင်းကိုသာ ဆိုလိုခြင်းဖြစ်ပုံရသည် (အခန်းကြီး ၃:၁၄။ (3:14)၊ ၈:၁၀၊ ၁၁။ (8:10, 11) ကိုကြည့်ပါ)။

17.                   The highway. The way of the righteous is lifted up above the world with its temptations, which lure into sinful paths that end in ruin. He who is concerned to bring himself into harmony with the plan of God will carefully consider the path he treads, to be sure that his feet have not strayed (see Prov. 4:26; 15:19; 2 Tim. 2:19).

၁၇။ လမ်းမကြီး။ (17) ဖြောင့်မတ်သောသူတို့၏ လမ်းသည် ပျက်စီးခြင်းသို့ ဦးတည်စေသော အပြစ်ရှိသောလမ်းများအတွင်းသို့ သွေးဆောင်တတ်သည့် သွေးဆောင်မှုများနှင့် ပြည့်နှက်နေသော ဤလောက၏ အထက်သို့ မြှင့်တင်ထားခြင်း ခံရသည်။ မိမိကိုယ်ကို ဘုရားသခင်၏ အကြံအစည်တော်နှင့် ကိုက်ညီမှုရှိစေရန် ဂရုစိုက်သောသူသည် မိမိ၏ခြေလှမ်းများ လမ်းလွဲမသွားစေရန် သေချာစေရန်အတွက် မိမိလျှောက်လှမ်းသော လမ်းကို ဂရုတစိုက် ဆင်ခြင်လိမ့်မည် (သုတ္တံကျမ်း ၄:၂၆။ (4:26)၊ ၁၅:၁၉။ (15:19)၊ တိမောသေနောက်ဆုံးဩဝါဒစာ ၂:၁၉။ (2:19) ကိုကြည့်ပါ)။

18.                   Pride. Despite the oft-repeated warnings against pride, every generation sees men becoming proud and haughty, only to fall into trouble and disgrace (see v. 19; chs. 11:2; 17:19; 18:12). Those who maintain their pride and position throughout this life will be forced into humble acknowledgement of God in the judgment (see GC 670, 671).

၁၈။ ထောင်လွှားခြင်း။ (18) မာနထောင်လွှားခြင်းကို ဆန့်ကျင်ရန် ထပ်ခါတလဲလဲ သတိပေးထားသော်လည်း၊ မျိုးဆက်တိုင်းတွင် လူတို့သည် မာနကြီးပြီး စော်ကားမော်မောက်လာကြကာ ဆင်းရဲဒုက္ခနှင့် အရှက်ရခြင်းထဲသို့သာ ကျရောက်သွားကြသည်ကို တွေ့မြင်ရသည် (ကျမ်းချက် ၁၉။ (19)၊ အခန်းကြီး ၁၁:၂။ (11:2)၊ ၁၇:၁၉။ (17:19)၊ ၁၈:၁၂။ (18:12) ကိုကြည့်ပါ)။ ဤအသက်တာတစ်လျှောက်လုံး မိမိတို့၏ မာနတရားနှင့် ရာထူးဌာနန္တရကို ထိန်းသိမ်းထားသောသူတို့သည် တရားစီရင်ခြင်းခံရသောအခါ ဘုရားသခင်ကို နှိမ့်ချစွာ အသိအမှတ်ပြုရန် အတင်းအကျပ် နှိုးဆော်ခြင်း ခံရကြလိမ့်မည် (GC ၆၇၀၊ ၆၇၁ (670, 671) ကိုကြည့်ပါ)။

19.                   An humble spirit. Poverty is preferable to riches that will disappear and leave a man defenseless in the day of wrath (see chs. 15:17; 16:8).

၁၉။ နှိမ့်ချသောစိတ်။ (19) အမျက်တော်ထွက်ရာနေ့၌ ပျောက်ကွယ်သွားပြီး လူကို ခုခံကာကွယ်နိုင်စွမ်းမရှိဘဲ စွန့်ပစ်ထားမည့် စည်းစိမ်ချမ်းသာထက် ဆင်းရဲနွမ်းပါးခြင်းက သာ၍ ရွေးချယ်စရာ ကောင်းလှသည် (အခန်းကြီး ၁၅:၁၇။ (15:17)၊ ၁၆:၈။ (16:8) ကိုကြည့်ပါ)။

20.                   Handleth a matter. The first clause may also be translated, “He that giveth heed unto the word shall find good.” Thus translated, this verse states a vital though well-known truth. If any man gives due heed to the Word of God, he will not fail to prosper mentally, spiritually, and physically, and find happiness in all that he does (see John 13:17; James 1:25; DA 314).

၂၀။ အမှုကို ကောင်းမွန်စွာ ကိုင်တွယ်တတ်သောသူ။ (20) ပထမကျမ်းပိုဒ်ခွဲကို “နှုတ်ကပတ်တော်ကို စူးစိုက်နားထောင်သောသူသည် ကောင်းသောအရာကို တွေ့လိမ့်မည်” ဟုလည်း ဘာသာပြန်ဆိုနိုင်သည်။ ဤသို့ ဘာသာပြန်ဆိုပါက၊ ဤကျမ်းချက်သည် လူသိများသော်လည်း အရေးကြီးလှသော သစ္စာတရားတစ်ခုကို ဖော်ပြနေခြင်း ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ မည်သူမဆို ဘုရားသခင်၏ နှုတ်ကပတ်တော်ကို သင့်လျော်စွာ စူးစိုက်နားထောင်ပါက၊ သူသည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ၊ ဝိညာဉ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာအရ ကြီးပွားချမ်းသာရန် မပျက်ကွက်သည့်အပြင် သူပြုလေသမျှသောအမှု၌ ပျော်ရွှင်မှုကို တွေ့ရှိလိမ့်မည် (ရှင်ယောဟန်ခရစ်ဝင် ၁၃:၁၇။ (13:17)၊ ရှင်ယာကုပ်ဩဝါဒစာ ၁:၂၅။ (1:25)၊ DA ၃၁၄ (314) ကိုကြည့်ပါ)။

21.                   Prudent. Wisdom will be recognized even by foolish men who do not use it themselves.

၂၁။ သတိပညာရှိသောသူ။ (21) ဉာဏ်ပညာကို မိမိတို့ကိုယ်တိုင် အသုံးမပြုသော မိုက်မဲသောသူများပင်လျှင် ထိုဉာဏ်ပညာကို အသိအမှတ်ပြုကြလိမ့်မည်။

Sweetness of the lips. That is, agreeable, attractive speech. The truth of the second clause has always been acknowledged, but the propagation of the human voice over large areas of the world by means of modern electronic equipment has made the winsome voice of much greater influence, not only in commercial matters, but in the spreading of the gospel as well (see vs. 23, 24, 27; ch. 27:9).

နှုတ်ခမ်း၏ ချိုသာခြင်း။ (Sweetness of the lips) ဆိုလိုသည်မှာ သဘောကျဖွယ်ကောင်းပြီး ဆွဲဆောင်မှုရှိသော စကားပြောခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒုတိယကျမ်းပိုဒ်ခွဲ၏ မှန်ကန်မှုကို အမြဲတမ်း လက်ခံခဲ့ကြသော်လည်း၊ ခေတ်မှီအီလက်ထရွန်နစ်ပစ္စည်းများအားဖြင့် ကမ္ဘာ့ကျယ်ပြန့်သော နယ်ပယ်များသို့ လူသားတို့၏ အသံကို ပျံ့နှံ့စေခြင်းသည် ဆွဲဆောင်မှုရှိသော အသံ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များတွင်သာမက ဧဝံဂေလိတရားတော် ပျံ့နှံ့ရေးတွင်ပါ များစွာ သာ၍ ကြီးမားသော သက်ရောက်မှု ရှိစေခဲ့သည် (ကျမ်းချက် ၂၃၊ ၂၄၊ ၂၇။ (23, 24, 27)၊ အခန်းကြီး ၂၇:၉ (27:9) ကိုကြည့်ပါ)။

22.                   Instruction. Heb. musar, which may also mean “chastisement,” or “chastening,” and is at times so translated (see Deut. 11:2; Prov. 3:11; Isa. 26:16; 53:5). Understanding provides its possessor with a continual supply of refreshment and power, but folly brings nothing but chastening to the fool (see Prov. 1:7; 7:22; 15:5).

၂၂။ ဆုံးမဩဝါဒ။ (22) ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် 'မူဆာ' (musar) ဖြစ်ပြီး “ပြစ်ဒဏ်ပေးခြင်း” သို့မဟုတ် “ဆုံးမပဲ့ပြင်ခြင်း” ဟုလည်း အဓိပ္ပာယ်ရနိုင်ကာ၊ အချို့သောအချိန်များတွင် ထိုသို့ ဘာသာပြန်ဆိုလေ့ရှိသည် (တရားဟောရာကျမ်း ၁၁:၂။ (11:2)၊ သုတ္တံကျမ်း ၃:၁၁။ (3:11)၊ ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၂၆:၁၆။ (26:16)၊ ၅၃:၅။ (53:5) ကိုကြည့်ပါ)။ ဉာဏ်ပညာသည် ၎င်းကို ပိုင်ဆိုင်သောသူအား လန်းဆန်းခြင်းနှင့် ခွန်အားကို အစဉ်မပြတ် ပံ့ပိုးပေးသော်လည်း၊ မိုက်မဲခြင်းမူကား လူမိုက်အတွက် ဆုံးမပဲ့ပြင်ခြင်းမှတစ်ပါး အခြားမည်သည့်အရာကိုမျှ ဆောင်ကြဉ်းမပေးချေ (သုတ္တံကျမ်း ၁:၇။ (1:7)၊ ၇:၂၂။ (7:22)၊ ၁၅:၅ (15:5) ကိုကြည့်ပါ)။

23.                   Teacheth his mouth. Perhaps meaning, “makes his speech wise.” The judicious words of a wise man attract the hearers and make the truth more palatable (see 6T 400).

၂၃။ မိမိနှုတ်ကို သွန်သင်တတ်၏။ (23) ဖြစ်နိုင်သည်မှာ “မိမိ၏ စကားပြောခြင်းကို ပညာရှိစေသည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ပညာရှိသောသူ၏ ချင့်ချိန်မြော်မြင်တတ်သော စကားလုံးများသည် နားထောင်သောသူများကို ဆွဲဆောင်နိုင်ပြီး သစ္စာတရားကို သာ၍ လက်ခံရလွယ်ကူစေသည် (6T ၄၀၀ (400) ကိုကြည့်ပါ)။

24.                   Health. It has always been known that pleasant words are sweet, but the more precise relation between words, moods, and health has remained for this age of experimentation to demonstrate. Querulous, antagonistic speech brings ill-health both to the speaker and to the hearer; but kindly, soothing words bring healing to the whole body (see PP 556).

၂၄။ ကျန်းမာခြင်း။ (24) သာယာဖွယ်ကောင်းသော စကားလုံးများသည် ချိုသာကြောင်းကို အမြဲတမ်း သိရှိခဲ့ကြသော်လည်း၊ စကားလုံးများ၊ စိတ်ခံစားချက်များနှင့် ကျန်းမာရေးတို့အကြား ပိုမိုတိကျသော ဆက်စပ်မှုကို သက်သေပြရန်အတွက် ဤစမ်းသပ်လေ့လာမှုခေတ်သို့ တိုင်ခဲ့ရသည်။ ညည်းညူတတ်သော၊ ရန်လိုသော စကားပြောခြင်းသည် ပြောဆိုသူနှင့် နားထောင်သူ နှစ်ဦးစလုံးထံသို့ ကျန်းမာရေးချို့တဲ့မှုကို ဆောင်ကြဉ်းပေးတတ်သည်၊ သို့သော် ကြင်နာတတ်၍ နှစ်သိမ့်မှုပေးသော စကားလုံးများသည် ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံးကို ကျန်းမာစေတတ်သည် (PP ၅၅၆ (556) ကိုကြည့်ပါ)။

25.                   Seemeth right. See on ch. 14:12.

၂၅။ မှန်ကန်သည်ဟု ထင်ရ၏။ (25) အခန်းကြီး ၁၄:၁၂ (14:12) ဆိုင်ရာ မှတ်ချက်ကို ကြည့်ပါ။

26.                   Laboureth for himself. It is need for food, clothing, and shelter that generally drives a man to work. Of the three the appetite is the chief urge. By the sweat of his face man supplies his needs (see Gen. 3:19; Eccl. 6:7; 2 Thess. 3:10).

၂၆။ မိမိအတွက် လုပ်ဆောင်တတ်၏။ (26) အစားအစာ၊ အဝတ်အထည်နှင့် နေအိမ်အမိုးအကာ လိုအပ်ချက်သည် ယေဘုယျအားဖြင့် လူတစ်ဦးအား အလုပ်လုပ်ရန် တွန်းအားပေးသောအရာ ဖြစ်သည်။ ထိုသုံးခုအနက် အစားအစာစားချင်စိတ် (အာဟာရလိုအပ်ချက်) သည် အဓိကတွန်းအား ဖြစ်သည်။ လူသည် မိမိ၏မျက်နှာမှ ချွေးထွက်သဖြင့် မိမိ၏ လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးရသည် (ကမ္ဘာဦးကျမ်း ၃:၁၉။ (3:19)၊ ဒေသနာကျမ်း ၆:၇။ (6:7)၊ သက်သာလောနိတ်ဒုတိယစာ ၃:၁၀ (3:10) ကိုကြည့်ပါ)။

27.                   An ungodly man. Literally, “a man of Belial,” meaning, “a man of worthlessness.”

၂၇။ မတရားသောသူ။ (27) စာသားအတိုင်း “ဗေလျာလ၏ လူ” (a man of Belial) ဖြစ်ပြီး၊ “တန်ဖိုးမရှိသောလူ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

Diggeth up evil. Probably in the sense that the wicked man digs a pit to trap his neighbor, and plots evil against him. Or the clause may mean that he digs for evil as a man might dig a well for water. The fact that his words are said to scorch like a fire suggests that the first clause refers to his plotting evil against his neighbors rather than to his own delight in learning of evil (see James 3:6).

ဒုစရိုက်ကို တူးဖော်တတ်၏။ (Diggeth up evil) ဖြစ်နိုင်သည်မှာ လူဆိုးသည် မိမိ၏အိမ်နီးနားချင်းကို ထောင်ချောက်ဆင်ရန် ကျင်းတူးခြင်းနှင့် သူ့အပေါ် မကောင်းသောအမှုကို ကြံစည်ခြင်းဟူသော သဘောမျိုး ဖြစ်နိုင်သည်။ သို့မဟုတ် ဤကျမ်းပိုဒ်ခွဲသည် လူတစ်ဦးက ရေရရှိရန် ရေတွင်းတူးသကဲ့သို့ သူသည် ဒုစရိုက်ကို ရှာဖွေတူးဖော်နေခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ သူ၏ စကားလုံးများသည် မီးကဲ့သို့ လောင်ကျွမ်းစေတတ်သည်ဟု ဆိုထားသောအချက်က ပထမကျမ်းပိုဒ်ခွဲသည် သူကိုယ်တိုင် ဒုစရိုက်အကြောင်းကို သိရှိရခြင်း၌ ဝမ်းမြောက်ခြင်းထက် မိမိ၏ အိမ်နီးနားချင်းများကို ဆန့်ကျင်၍ ဒုစရိုက်ကို ကြံစည်နေခြင်းကို ရည်ညွှန်းနေခြင်းဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြနေသည် (ရှင်ယာကုပ်ဩဝါဒစာ ၃:၆ (3:6) ကိုကြည့်ပါ)။

28.                   A whisperer. Calumny stirs up strife and antagonizes friends by spreading reports that are often false, and almost always exaggerated (see chs. 17:9; 18:8).

၂၈။ ကုန်းတိုက်တတ်သောသူ။ (28) အတင်းအဖျင်းပြောခြင်းသည် မကြာခဏ မှားယွင်းတတ်ပြီး၊ အမြဲလိုလို ပုံကြီးချဲ့ထားတတ်သော သတင်းစကားများကို ဖြန့်ဝေခြင်းအားဖြင့် ရန်ပွဲများကို နှိုးဆွပေးကာ မိတ်ဆွေများကို ရန်သူဖြစ်စေတတ်သည် (အခန်းကြီး ၁၇:၉။ (17:9)၊ ၁၈:၈ (18:8) ကိုကြည့်ပါ)။

30.                   Moving his lips. Literally, “pinching his lips,” “biting his lips,” or “compressing his lips.” So determined is the crafty, malignant man that when he has narrowed his eyes to plan for some perversity and tightened his lips to hide a cruel smile, the evil is as good as done (see chs. 6:14; 10:10).

၃၁။ မိမိနှုတ်ခမ်းကို လှုပ်ရှားတတ်သောသူ။ (30) စာသားအတိုင်း “မိမိနှုတ်ခမ်းကို ညှစ်ခြင်း”၊ “မိမိနှုတ်ခမ်းကို ကိုက်ခြင်း” သို့မဟုတ် “မိမိနှုတ်ခမ်းကို စေ့ထားခြင်း” ဖြစ်သည်။ ကောက်ကျစ်ပြီး မကောင်းသောစိတ်ရှိသော ထိုလူသည် အလွန်ပင် စိတ်ပိုင်းဖြတ်ထားတတ်သဖြင့်၊ သူသည် အချို့သော ကောက်ကျစ်မှုများအတွက် ကြံစည်ရန် မိမိ၏မျက်လုံးများကို မှေးစိလိုက်ပြီး၊ ရက်စက်သော အပြုံးကို ဖုံးကွယ်ရန် မိမိ၏နှုတ်ခမ်းများကို တင်းတင်းစေ့လိုက်သောအခါ၊ ထိုဒုစရိုက်အမှုသည် ပြီးမြောက်သွားသကဲ့သို့ပင် ဖြစ်တော့သည် (အခန်းကြီး ၆:၁၄။ (6:14)၊ ၁၀:၁၀ (10:10) ကိုကြည့်ပါ)။

31.                   The hoary head. When the aged are found in the way of righteousness, they crown the achievements of their lives by their sage advice and good influence; but there is a saddening incongruity about the gray-headed man or woman who persists in taking the way of evil (see ch. 20:29; MH 204, 205).

၃၁။ ဆံပင်ဖြူသောခေါင်း။ (31) သက်ကြီးရွယ်အိုများသည် ဖြောင့်မတ်ခြင်းလမ်းတွင် တွေ့ရှိရသောအခါ၊ သူတို့သည် မိမိတို့၏ ပညာရှိသောအကြံဉာဏ်နှင့် ကောင်းသောဩဇာသက်ရောက်မှုအားဖြင့် မိမိတို့အသက်တာ၏ အောင်မြင်မှုများကို သရဖူဆောင်းစေကြသည်၊ သို့သော် ဒုစရိုက်လမ်းကို ဆက်လက်လျှောက်လှမ်းရန် ခေါင်းမာနေသော ဆံပင်ဖြူသည့် အမျိုးသား သို့မဟုတ် အမျိုးသမီးနှင့် ပတ်သက်၍မူ ဝမ်းနည်းဖွယ်ကောင်းသော မကိုက်ညီမှုတစ်ခု ရှိနေသည် (အခန်းကြီး ၂၀:၂၉။ (20:29)၊ MH ၂၀၄၊ ၂၀၅ (204, 205) ကိုကြည့်ပါ)။

32.                   The mighty. Successful military leaders have always been accorded much praise and have been regarded as the mighty men; but self-control is a better claim to honor (see James 3:2; DA 301).

၃၂။ ခွန်အားကြီးသောသူ။ (32) အောင်မြင်သော စစ်ဗိုလ်ချုပ်များသည် အမြဲတမ်း ချီးမွမ်းခြင်းများစွာကို ခံရလေ့ရှိပြီး ခွန်အားကြီးသောသူများအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံရကြသည်၊ သို့သော် မိမိကိုယ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခြင်းသည် ဂုဏ်ပြုခြင်းကို ခံရရန် သာ၍ ကောင်းသော အခိုင်အမာဆိုချက် ဖြစ်သည် (ရှင်ယာကုပ်ဩဝါဒစာ ၃:၂။ (3:2)၊ DA ၃၀၁ (301) ကိုကြည့်ပါ)။

33.                   The lot. It is not the desire of the Lord that man should decide every matter by a procedure like that of casting lots. When there is good evidence, or a pertinent principle, to guide the mind in coming to a decision, the use of the lot weakens both the mind and the character. The lot should be employed only if God specifically directs; otherwise there can be no assurance of an inspired answer.

၃၃။ စာရေးတံ။ (33) လူသည် ကိစ္စရပ်တိုင်းကို စာရေးတံချခြင်းကဲ့သို့သော လုပ်ထုံးလုပ်နည်းဖြင့် ဆုံးဖြတ်သင့်သည်မှာ ထာဝရဘုရား၏ အလိုတော်မဟုတ်ချေ။ ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခု ချမှတ်ရန်အတွက် စိတ်နှလုံးကို လမ်းပြပေးမည့် ကောင်းမွန်သော သက်သေအထောက်အထား သို့မဟုတ် သက်ဆိုင်ရာ အခြေခံမူတစ်ခု ရှိနေသည့်အခါ၊ စာရေးတံကို အသုံးပြုခြင်းသည် စိတ်နှလုံးနှင့် စရိုက်လက္ခဏာ နှစ်ခုစလုံးကို အားနည်းစေတတ်သည်။ စာရေးတံကို ဘုရားသခင်က အထူးတလည် ညွှန်ကြားထားမှသာလျှင် အသုံးပြုသင့်သည်၊ သို့မဟုတ်ပါက ဝိညာဉ်တော်မှုတ်သွင်းထားသော အဖြေတစ်ခု ဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မည်သို့မျှ စိတ်မချနိုင်ချေ။

The method by which the Hebrews cast lots is in some doubt. The word translated “lot” literally means “pebble,” suggesting that stones were used, perhaps of varied colors or of peculiar shapes. This verse seems to indicate that the stones, at times at least, were thrown into a fold of the bosom of a robe, shaken, and then drawn out (see Joshua 18:10; Prov. 18:18; Acts 1:23–26; PP 494, 495).

ဟေဗြဲလူမျိုးများ စာရေးတံချခဲ့ကြသော နည်းလမ်းနှင့် ပတ်သက်၍ အချို့သော သံသယများ ရှိနေသည်။ “စာရေးတံ” ဟု ဘာသာပြန်ထားသော စကားလုံးသည် စာသားအတိုင်း “ကျောက်ခဲငယ်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ ၎င်းသည် ကွဲပြားခြားနားသော အရောင်များ သို့မဟုတ် ထူးခြားသော ပုံသဏ္ဌာန်များ ရှိနိုင်သည့် ကျောက်ခဲများကို အသုံးပြုခဲ့ကြကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။ ဤကျမ်းချက်သည် အချို့သောအချိန်များတွင် အနည်းဆုံးတော့ ထိုကျောက်ခဲများကို ဝတ်လုံအင်္ကျီ၏ ရင်ခွင်အထပ်ထဲသို့ ထည့်သွင်းကာ၊ လှုပ်ခါပြီးနောက် ပြန်လည်နှိုက်ယူခဲ့ကြကြောင်း ညွှန်ပြနေပုံရသည် (ယောရှုမှတ်စာ ၁၈:၁၀။ (18:10)၊ သုတ္တံကျမ်း ၁၈:၁၈။ (18:18)၊ တမန်တော်ဝတ္ထု ၁:၂၃-၂၆။ (1:23–26)၊ PP ၄၉၄၊ ၄၉၅ (494, 495) ကိုကြည့်ပါ)။

ellen g. white comments

အယ်လင် ဂျီ ဝှိုက် ၏ မှတ်ချက်များ (ellen g. white comments)

2 TM 438

၂ (2) TM ၄၃၈ (438)

7 7T 243

၇ (7) 7T ၂၄၃ (243)

12 Ed 175; GC 277, 415; PK 502

၁၂ (12) Ed ၁၇၅ (175)၊ GC ၂၇၇၊ ၄၁၅ (277, 415)၊ PK ၅၀၂ (502)

17 4T 502

၁၇ (17) 4T ၅၀၂ (502)

18 ML 332; 4T 377

၁၈ (18) ML ၃၃၂ (332)၊ 4T ၃၇၇ (377)

22 AH 266; ML 154

၂၂ (22) AH ၂၆၆ (266)၊ ML ၁၅၄ (154)

24 Ed 197; ML 152

၂၄ (24) Ed ၁၉၇ (197)၊ ML ၁၅၂ (152)

25 GC 597

၂၅ (25) GC ၅၉၇ (597)

31 CG 144; Ed 244

၃၁ (31) CG ၁၄၄ (144)၊ Ed ၂၄၄ (244)

32 AH 443; CG 95; ML 70; MYP 134; 2T 164, 426; 3T 183; 4T 501

၃၂ (32) AH ၄၄၃ (443)၊ CG ၉၅ (95)၊ ML ၇၀ (70)၊ MYP ၁၃၄ (134)၊ 2T ၁၆၄၊ ၄၂၆ (164, 426)၊ 3T ၁၈၃ (183)၊ 4T ၅၀၁ (501)