သုတ္တံကျမ်း ၂၀

 

chapter 20

အခန်း ၂၀

1.    Mocker. Heb. leṣ, translated “scorner” in ch. 19:29. This suggests that “wine,” the “mocker,” is here personified and that the statement does not assert that wine mocks men, but that men under the influence of wine and strong drink become scornful of right and religion.

၁။ ပြက်ယယ်ပြုတတ်သောသူ။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် leṣ ဖြစ်ပြီး အခန်း ၁၉:၂၉ တွင် “မထီမဲ့မြင်ပြုသောသူ” ဟု ပြန်ဆိုထားသည်။ ဤအရာက “ပြက်ယယ်ပြုတတ်သောအရာ” တည်းဟူသော “စပျစ်ရည်” ကို ဤနေရာ၌ လူကဲ့သို့ ပုံခိုင်းထားခြင်းဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြနေပြီး၊ ထိုဖော်ပြချက်သည် စပျစ်ရည်က လူတို့ကို ပြက်ယယ်ပြုသည်ဟု အခိုင်အမာဆိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ စပျစ်ရည်နှင့် သေရည်သေရက် လွှမ်းမိုးမှုအောက်ရောက်နေသော လူတို့သည် တရားသဖြင့်ပြုခြင်းနှင့် ဘာသာတရားအပေါ် မထီမဲ့မြင်ပြုသူများ ဖြစ်လာကြသည်ဟု ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။

Strong drink. Fermented drinks made from other sources than grapes, such as pomegranates and dates (see on Deut. 14:26).

သေရည်သေရက်။ စပျစ်သီးမှလွဲ၍ အခြားသော အရင်းအမြစ်များဖြစ်သည့် သလဲသီးနှင့် စွန်ပလွန်သီးကဲ့သို့သော အရာများမှ ပြုလုပ်ထားသည့် အချဉ်ဖောက်ထားသော အဖျော်ယမကာများ ဖြစ်သည် (တရားဟောရာကျမ်း ၁၄:၂၆ ၏ မှတ်ချက်တွင် ကြည့်ပါ)။

Deceived. All intoxicating drinks are deceptive. Men think they are becoming stronger, wiser, quicker in action, and more eloquent as the amount they drink increases, whereas objective tests show that they are slowed down, rendered less efficient, and finally rendered incapable of coherent thought or speech. Intoxicating liquors are deceptive in another way. A man considers them quite harmless and believes that he can take them or leave them at will, yet drink gains an almost unshakable grip on its victims (see Prov. 23:29–35; Isa. 28:7; Eph. 5:18; MH 333–346).

လှည့်စားခြင်းခံရ၏။ ယစ်မူးစေသော အဖျော်ယမကာအားလုံးသည် လှည့်စားတတ်သောအရာများ ဖြစ်ကြသည်။ လူတို့သည် မိမိတို့သောက်သုံးသော ပမာဏတိုးပွားလာသည်နှင့်အမျှ မိမိတို့ကိုယ်ကို ပိုမိုသန်မာလာသည်၊ ပိုမိုပညာရှိလာသည်၊ လုပ်ဆောင်ချက်တွင် ပိုမိုလျင်မြန်လာသည်၊ ပိုမိုစကားကောင်းလာသည်ဟု ထင်မှတ်ကြသော်လည်း၊ ပကတိစမ်းသပ်ချက်များအရ သူတို့သည် နှေးကွေးသွားကြပြီး၊ စွမ်းဆောင်ရည် လျော့နည်းသွားကာ၊ နောက်ဆုံးတွင် အစီအစဉ်တကျ တွေးတောခြင်း သို့မဟုတ် ပြောဆိုခြင်း မပြုနိုင်တော့ကြောင်း ပြသနေသည်။ ယစ်မူးစေသော အရည်များသည် အခြားသော နည်းလမ်းဖြင့်လည်း လှည့်စားတတ်သေးသည်။ လူတစ်ဦးသည် ထိုအရာများကို လုံးဝအန္တရာယ်မရှိဟု ယူဆကာ မိမိအလိုရှိသလို သောက်နိုင် သို့မဟုတ် ဖြတ်နိုင်သည်ဟု ယုံကြည်သော်လည်း၊ သောက်စားခြင်းသည် ၎င်း၏ သားကောင်များအပေါ် ရုန်းထွက်ရန် ခက်ခဲလောက်သည့် ချုပ်ကိုင်မှုကို ရရှိသွားတတ်သည် (သုတ္တံကျမ်း ၂၃:၂၉-၃၅၊ ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၂၈:၇၊ ဧဖက်သြဝါဒစာ ၅:၁၈၊ MH ၃၃၃-၃၄၆ တို့ကို ကြည့်ပါ)။

2.    Sinneth. One who stirs up the wrath of a king or other despotic ruler is taking his life in his hands and is likely to lose it (see chs. 8:36; 19:12).

၂။ ပြစ်မှားတတ်၏။ ရှင်ဘုရင် သို့မဟုတ် အခြားသော အာဏာရှင်အုပ်ချုပ်သူ၏ အမျက်ဒေါသကို နှိုးဆော်သောသူသည် မိမိ၏အသက်ကို မိမိလက်ထဲတွင် ကိုင်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး ၎င်းကို ဆုံးရှုံးရဖို့ အကြောင်းများလှသည် (အခန်း ၈:၃၆၊ ၁၉:၁၂ တို့ကို ကြည့်ပါ)။

3.    An honour. Some feel that their honor must be defended by a quick resentment of any slur or slight, but this reveals a doubt as to the genuine nature of their position. One who is calmly confident of his position in relation to God and man will quietly ignore provocative remarks (see chs. 17:14; 19:11).

၃။ အသရေရှိ၏။ အချို့က မိမိတို့၏ ဂုဏ်အသရေကို စော်ကားမှု သို့မဟုတ် မထီမဲ့မြင်ပြုမှု တစ်စုံတစ်ရာအပေါ် လျင်မြန်စွာ စိတ်ဆိုးပြခြင်းဖြင့် ကာကွယ်ရမည်ဟု ခံစားရသော်လည်း၊ ၎င်းသည် မိမိတို့၏ ရပ်တည်ချက် စစ်မှန်မှုအပေါ် သံသယရှိနေခြင်းကို ဖော်ပြရာရောက်သည်။ ဘုရားသခင်နှင့် လူသားတို့အပေါ် မိမိ၏ရပ်တည်ချက်နှင့် ပတ်သက်၍ တည်ငြိမ်စွာ စိတ်ချမှုရှိသောသူသည် ရန်စသော စကားများကို တိတ်ဆိတ်စွာ လျစ်လျူရှုလိမ့်မည် (အခန်း ၁၇:၁၄၊ ၁၉:၁၁ တို့ကို ကြည့်ပါ)။

4.    The cold. Literally, “autumn.” The statement does not imply that the sluggard fears the cold, but that he dislikes work. While eating what his farm has produced, he has not the pressure of hunger to make him take the trouble to plow and sow for the next harvest. As an inevitable consequence, the next autumn finds him seeking to share the prosperity of the wise and the diligent.

၄။ ချမ်းသောရာသီ။ တိုက်ရိုက်အားဖြင့် “ဆောင်းဦးရာသီ” ဖြစ်သည်။ ထိုဖော်ပြချက်သည် လူပျင်းက အေးခြင်းကို ကြောက်သည်ဟု ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ သူသည် အလုပ်လုပ်ခြင်းကို မုန်းတီးသည်ဟု ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ မိမိ၏ လယ်ယာမှ ထွက်ရှိသောအရာများကို စားသုံးနေစဉ်အတွင်း၊ နောက်တစ်ကြိမ် ရိတ်သိမ်းရန်အတွက် ထွန်ယက်စိုက်ပျိုးရမည့် ဒုက္ခကို ခံယူဖို့ရန် ငတ်မွတ်ခြင်းဆိုင်ရာ ဖိအားမျိုး သူ့တွင် မရှိသေးပေ။ မလွှဲမရှောင်သာသော အကျိုးဆက်အနေဖြင့်၊ နောက်ဆောင်းဦးရာသီ ရောက်သောအခါ သူသည် ပညာရှိပြီး ကြိုးစားအားထုတ်သောသူတို့၏ ကြွယ်ဝချမ်းသာမှုကို မျှဝေခံစားရန် ရှာဖွေနေရသည်ကို တွေ့ရှိရလိမ့်မည်။

5.    Draw it out. Our modern word education means a “drawing out.” Wise teachers since the time of Socrates, and no doubt much earlier than that, have used skillful questioning to bring to the surface the hidden thoughts of the pupil. The student is led to relate to another the various items of information he has acquired and thus to increase in wisdom and understanding.

၅။ ခပ်ထုတ်တတ်၏။ ကျွန်ုပ်တို့၏ ခေတ်သစ်စကားလုံး ပညာရေး (education) ဆိုသည်မှာ “အပြင်သို့ ခပ်ထုတ်ခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဆိုကရေးတီးခေတ်ကတည်းက၊ ထို့ထက် များစွာစောသော ခေတ်ကတည်းကပင် ပညာရှိသော ဆရာများသည် တပည့်ဖြစ်သူ၏ ဝှက်ထားသော အတွေးများကို အပေါ်ယံသို့ ရောက်ရှိလာစေရန် ကျွမ်းကျင်သော မေးခွန်းမေးခြင်းနည်းလမ်းကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ကျောင်းသားသည် မိမိရရှိထားသော အမျိုးမျိုးသော အချက်အလက်များကို အခြားသူတစ်ဦးအား ပြန်လည်ပြောပြရန် လမ်းညွှန်ခြင်းခံရပြီး ထိုနည်းဖြင့် ဉာဏ်ပညာနှင့် အမြော်အမြင် တိုးပွားလာစေသည်။

6.    A faithful man. With everyone proclaiming his own goodness, how is it possible to discover men who are really trustworthy? Solomon has enumerated many characteristics of such men (see chs. 9:10; 10:31; 12:10; 13:5; 17:17, 27; 20:7; 21:3; 22:29).

၆။ သစ္စာရှိသောသူ။ လူတိုင်းက မိမိ၏ ကောင်းမြတ်ခြင်းကို ကြေညာနေကြသည့်ကြားမှ၊ အမှန်တကယ် ယုံကြည်စိတ်ချရသော လူတို့ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိရန် မည်သို့ ဖြစ်နိုင်မည်နည်း။ ရှောလမုန်သည် ထိုကဲ့သို့သော လူတို့၏ အင်္ဂါရပ်များစွာကို ရေတွက်ဖော်ပြထားသည် (အခန်း ၉:၁၀၊ ၁၀:၃၁၊ ၁၂:၁၀၊ ၁၃:၅၊ ၁၇:၁၇၊ ၂၇၊ ၂၀:၇၊ ၂၁:၃၊ ၂၂:၂၉ တို့ကို ကြည့်ပါ)။

7.    Integrity. Consistency is a rare but valuable virtue. However poor, humble, or ignorant a man may be, if he is genuine and consistent, he will be recognized as a just man, and his children will honor him. Inconsistency in parents has a devastating effect upon the growing children.

၇။ ဖြောင့်မတ်ခြင်း။ အစဉ်တစိုက် မှန်ကန်ခြင်းသည် ရှားပါးသော်လည်း တန်ဖိုးရှိသော သီလတစ်ခု ဖြစ်သည်။ လူတစ်ဦးသည် မည်မျှပင် ဆင်းရဲစေကာမူ၊ နှိမ့်ချစေကာမူ၊ သို့မဟုတ် မသိနားမလည်စေကာမူ၊ အကယ်၍ သူသည် စစ်မှန်ပြီး အစဉ်တစိုက် မှန်ကန်ပါက၊ သူသည် ဖြောင့်မတ်သောသူအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခြင်းခံရမည်ဖြစ်ပြီး၊ သူ၏သားသမီးများသည်လည်း သူ့ကို ရိုသေကြလိမ့်မည်။ မိဘများ၏ အစဉ်တစိုက် မမှန်ကန်ခြင်းသည် ကြီးထွားလာသော သားသမီးများအပေါ် ပျက်စီးစေသော သက်ရောက်မှု ရှိစေသည်။

8.    Scattereth. Or, “winnows.” As the wind separates the chaff from the tossed wheat, so the wisdom of a wise judge discerns the truth and blows away the devices intended to obscure it. In like manner the Messiah will exalt truth and reveal error when He comes (Isa. 11:3, 4).

၈။ ဖျပစ်တတ်၏။ သို့မဟုတ် “လှေ့ပစ်တတ်၏။” လေသည် လှေ့လိုက်သော ဂျုံစပါးထဲမှ အမှိုက်သရိုက်များကို ခွဲထုတ်ပစ်သကဲ့သို့၊ ပညာရှိသော တရားသူကြီး၏ ဉာဏ်ပညာသည် သမ္မာတရားကို ပိုင်းခြားသိမြင်ပြီး ၎င်းကို ဖုံးကွယ်ရန် ရည်ရွယ်ထားသော ပရိယာယ်များကို မှုတ်ထုတ်ပစ်တတ်သည်။ ထိုနည်းတူစွာ မေရှိယသည် ကြွလာသောအခါ သမ္မာတရားကို ချီးမြှောက်ပြီး မှားယွင်းမှုကို ဖော်ထုတ်လိမ့်မည် (ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၁:၃၊ ၄)။

9.    Who can say? Compare 1 John 1:8. This question is pertinent in view of the final revelation of truth (Eccl. 12:14).

၉။ အဘယ်သူပြောနိုင်သနည်း။ ရှင်ယောဟန်ဩဝါဒစာပထမစောင် ၁:၈ နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။ ဤမေးခွန်းသည် သမ္မာတရား၏ နောက်ဆုံးပေါ်ထွန်းခြင်း ရှုထောင့်မှကြည့်လျှင် သင့်လျော်လှသည် (ဒေသနာကျမ်း ၁၂:၁၄)။

10.                   Divers weights. See chs. 11:1; 16:11; 20:23.

၁၀။ မညီသော အလေးများ။ အခန်း ၁၁:၁၊ ၁၆:၁၁၊ ၂၀:၂၃ တို့ကို ကြည့်ပါ။

11.                   Even a child. While all men reveal themselves through their works (Matt 7:16–20), a child, because of his openness and freedom from dissimulation, shows more clearly his inner nature and gives some indication of the man he will become.

၁၁။ သူငယ်သော်လည်း။ လူအားလုံးသည် မိမိတို့၏ အကျင့်အားဖြင့် မိမိတို့ကိုယ်ကို ဖော်ပြကြသော်လည်း (မဿဲခရစ်ဝင် ၇:၁၆-၂၀)၊ သူငယ်သည် မိမိ၏ ပွင့်လင်းခြင်းနှင့် ဟန်ဆောင်မှုကင်းခြင်းတို့ကြောင့်၊ မိမိ၏ စိတ်နေသဘောထားကို ပိုမိုထင်ရှားစွာ ပြသတတ်ပြီး၊ နောင်တွင် သူဖြစ်လာမည့် လူကြီးတစ်ဦး၏ အရိပ်အယောင်ကိုလည်း အချို့အဝက် ပြသတတ်သည်။

12.                   The hearing ear. God has given to all men the use of their senses, and He trusts that these senses will be employed by them to find their way to Him and to the path of righteousness (see Ex. 4:11). Few men use their talents to the full. Blind to the beauty of earth, sea, and sky, and deaf to the murmurings of the wind and the songs of the birds, many go on their way indifferent to all but material gain and common pleasures. God is looking for ears that are quick to respond to the voice of the Spirit and eyes that see clearly the way of life.

၁၂။ ကြားတတ်သော နား။ ဘုရားသခင်သည် လူသားအားလုံးအား မိမိတို့၏ အာရုံခံစားမှုများကို အသုံးပြုခွင့် ပေးသနားတော်မူခဲ့ပြီး၊ ထိုအာရုံခံစားမှုများကို သူတို့ထံတော်သို့လည်းကောင်း၊ ဖြောင့်မတ်ခြင်းလမ်းသို့လည်းကောင်း ရောက်ရှိရန် လမ်းရှာရာတွင် အသုံးပြုကြလိမ့်မည်ဟု ယုံကြည်တော်မူသည် (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၄:၁၁ ကို ကြည့်ပါ)။ မိမိတို့၏ စွမ်းရည်များကို အပြည့်အဝ အသုံးပြုသောသူ ဟူ၍ နည်းပါးလှသည်။ မြေကြီး၊ ပင်လယ်နှင့် ကောင်းကင်တို့၏ လှပခြင်းကို ကန်းနေကြပြီး၊ လေညင်းခတ်သံနှင့် ငှက်တို့၏ သီချင်းဆိုသံများကို နားပင်းနေကြကာ၊ လူအများစုသည် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကျိုးအမြတ်နှင့် သာမန်ပျော်ရွှင်မှုများမှတစ်ပါး အခြားအရာအားလုံးအပေါ် လျစ်လျူရှုလျက် မိမိတို့လမ်းအတိုင်း သွားကြသည်။ ဘုရားသခင်သည် ဝိညာဉ်တော်၏ အသံကို လျင်မြန်စွာ တုံ့ပြန်တတ်သော နားများနှင့် အသက်လမ်းကို ရှင်းလင်းစွာ မြင်နိုင်သော မျက်စိများကို ရှာဖွေနေတော်မူသည်။

13.                   Love not sleep. See chs. 6:9–11; 12:11; 19:15; 23:21.

၁၃။ အိပ်ပျော်ခြင်းကို မနှစ်သက်နှင့်။ အခန်း ၆:၉-၁၁၊ ၁၂:၁၁၊ ၁၉:၁၅၊ ၂၃:၂၁ တို့ကို ကြည့်ပါ။

14.                   It is naught. To decry the value of what we buy and to exaggerate the good qualities of what we sell is human nature, but it is fallen human nature. True honesty demands that we endeavor objectively to discover the precise worth of a commodity, whether we are buying or selling (see 2T 71; 4T 311, 359). Not only is honesty involved, but love for our fellow men is as essential to righteous living as love for our Creator (Luke 10:27). Observance of the golden rule will make us as considerate of others in selling as we are of ourselves in buying. These are high standards, but the goal before us is perfection (Matt. 5:43–48).

၁၄။ မကောင်းပါ၊ မကောင်းပါ။ မိမိတို့ဝယ်ယူသောအရာ၏ တန်ဖိုးကို နှိမ့်ချပြောဆိုခြင်းနှင့် မိမိတို့ရောင်းချသောအရာ၏ ကောင်းကွက်များကို ပိုမိုထွက်ဆိုခြင်းသည် လူ့သဘာဝဖြစ်သော်လည်း၊ ၎င်းသည် ကျဆုံးသွားသော လူ့သဘာဝသာ ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော ရိုးသားမှုက ကျွန်ုပ်တို့သည် ဝယ်သည်ဖြစ်စေ၊ ရောင်းသည်ဖြစ်စေ ကုန်စည်တစ်ခု၏ တိကျသော တန်ဖိုးကို ပကတိအတိုင်း ရှာဖွေဖော်ထုတ်ရန် ကြိုးစားအားထုတ်ဖို့ တောင်းဆိုသည် (2T ၇၁၊ 4T ၃၁၁၊ ၃၅၉ ကို ကြည့်ပါ)။ ရိုးသားမှုသာမက၊ ကျွန်ုပ်တို့၏ လူသားအချင်းချင်းအပေါ် ထားရှိသော မေတ္တာသည်လည်း ဖန်ဆင်းရှင်ကို ချစ်ခြင်းကဲ့သို့ပင် ဖြောင့်မတ်သော လူနေမှုဘဝအတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သောအရာ ဖြစ်သည် (လုကာခရစ်ဝင် ၁၀:၂၇)။ ရွှေစည်းမျဉ်းကို လိုက်နာခြင်းသည် ကျွန်ုပ်တို့အား ဝယ်ယူရာတွင် မိမိကိုယ်ကိုယ် ငဲ့ညှာသကဲ့သို့၊ ရောင်းချရာတွင်လည်း အခြားသူများကို ငဲ့ညှာတတ်စေလိမ့်မည်။ ယင်းတို့သည် မြင့်မားသော စံနှုန်းများဖြစ်ကြသော်လည်း၊ ကျွန်ုပ်တို့ရှေ့မှောက်ရှိ ပန်းတိုင်မှာ စုံလင်ခြင်း ဖြစ်သည် (မဿဲခရစ်ဝင် ၅:၄၃-၄၈)။

15.                   Rubies. See on ch. 3:15. Gold is highly valued, costly stones are regarded as rare, but both are common in comparison to instructed lips.

၁၅။ ပတ္တမြားများ။ အခန်း ၃:၁၅ ၏ မှတ်ချက်တွင် ကြည့်ပါ။ ရွှေကို အလွန်တန်ဖိုးထားကြပြီး၊ အဖိုးတန်သော ကျောက်မျက်ရတနာများကို ရှားပါးသည်ဟု ယူဆကြသော်လည်း၊ ပဲ့ပြင်ဆုံးမခြင်းခံရသော နှုတ်ခမ်းများနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် ထိုနှစ်ခုစလုံးသည် သာမန်အရာမျှသာ ဖြစ်ကြသည်။

16.                   Strange woman. The KJV here follows the Masoretic marginal reading, in conformity with the repetition of the verse in ch. 27:13. The reading of the Hebrew text is “strangers.” Solomon repeatedly referred to the folly of being surety for anyone (chs. 6:1; 11:15; 17:18; 22:26). In this verse he enjoins severe treatment of a man who would take such a risk for a foreigner with whom he could not be intimately acquainted. The law forbade the taking of interest on a loan from a brother (Ex. 22:25; Lev. 25:35–37), but permitted even an Israelite to be sold into slavery for seven years or until the jubilee (see Ex. 21:2; Lev. 25:39, 42; Deut. 15:9). That this law was at times broken is evident from Ezekiel’s description of a sinner (Eze. 18:10–17), and Nehemiah’s reform among the returned exiles (Neh. 5:1–13). The taking of a pledge was permitted, but if it were a garment, the creditor was required to return it at night (Deut. 24:10–13).

၁၆။ တစ်ပါးအမျိုးကွယ်သော မိန်းမ။ KJV ကျမ်းစာသည် အခန်း ၂၇:၁၃ တွင် ဤကျမ်းပိုဒ် ထပ်မံဖော်ပြထားခြင်းနှင့် အညီဖြစ်စေရန် မာဆိုရက်တစ် ကျမ်းစာသား၏ အနားသတ်ဖတ်ရှုချက်ကို ဤနေရာတွင် လိုက်နာထားသည်။ ဟေဗြဲကျမ်းစာသား၏ ဖတ်ရှုချက်မှာ “တစ်ပါးအမျိုးသားများ” ဖြစ်သည်။ ရှောလမုန်သည် မည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်အတွက်မဆို အာမခံသူဖြစ်ရခြင်း၏ မိုက်မဲမှုကို အဖန်ဖန် ရည်ညွှန်းခဲ့သည် (အခန်း ၆:၁၊ ၁၁:၁၅၊ ၁၇:၁၈၊ ၂၂:၂၆)။ ဤကျမ်းပိုဒ်တွင် သူသည် မိမိနှင့် ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်မှု မရှိနိုင်သော တစ်ပါးအမျိုးသားတစ်ဦးအတွက် ထိုကဲ့သို့သော စွန့်စားမှုကို ပြုလုပ်မည့်သူအား ပြင်းထန်စွာ ဆက်ဆံရန် ညွှန်ကြားထားသည်။ ပညတ်တော်သည် ညီအစ်ကိုထံမှ ချေးငွေအပေါ် အတိုးယူခြင်းကို တားမြစ်ထားသော်လည်း (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၂၂:၂五၊ ဝတ်ပြုရာကျမ်း ၂၅:၃၅-၃၇)၊ ဣသရေလလူမျိုးတစ်ဦးကိုပင် ခုနစ်နှစ်တိုင်တိုင် သို့မဟုတ် ယုဘိလနှစ်တိုင်အောင် ကျွန်အဖြစ် ရောင်းချခြင်းကို ခွင့်ပြုထားသည် (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၂၁:၂၊ ဝတ်ပြုရာကျမ်း ၂၅:၃၉၊ ၄၂၊ တရားဟောရာကျမ်း ၁၅:၉ ကို ကြည့်ပါ)။ ဤပညတ်တော်သည် တစ်ခါတစ်ရံတွင် ချိုးဖောက်ခြင်း ခံခဲ့ရကြောင်းကို ယေဇကျေလ၏ လူဆိုးတစ်ဦးအပေါ် ဖော်ပြချက် (ယေဇကျေလအနာဂတ္တိကျမ်း ၁၈:၁၀-၁၇) နှင့် ပြည်နှင်ဒဏ်မှ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာသော သုံ့ပန်းများအကြား နေဟမိ၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှု (နေဟမိမှတ်စာ ၅:၁-၁၃) တို့မှ ထင်ရှားသည်။ အပေါင်ပစ္စည်း ယူခြင်းကို ခွင့်ပြုထားသော်လည်း၊ ၎င်းသည် အဝတ်အထည်ဖြစ်ပါက၊ ကြွေးရှင်သည် ညဉ့်အခါ၌ ၎င်းကို ပြန်လည်ပေးအပ်ရန် လိုအပ်သည် (တရားဟောရာကျမ်း ၂၄:၁၀-၁၃)။

17.                   Bread of deceit. Or, “bread of lying.” Wickedness is sweet to some (Job 20:12), so that stolen food has an added zest when eaten, because it was gained without the labor of earning it. However, the consequences of deceit soon change the picture. Distrusted by all good men and driven to the company of deceivers like himself, or, perhaps, caught and punished, he finds that the sweetness has departed (see Job 20:14).

၁၇။ လှည့်စား၍ရသော မုန့်။ သို့မဟုတ် “မုသာဖြင့်ရသော မုန့်။” ဆိုးညစ်ခြင်းသည် အချို့သောသူတို့အတွက် ချိုမြိန်လှသဖြင့် (ယောဘဝတ္ထု ၂၀:၁၂)၊ ခိုးယူထားသော အစားအစာသည် ၎င်းကို ရှာဖွေလုပ်ကိုင်ရသည့် လုပ်အားမပါဘဲ ရရှိခဲ့ခြင်းကြောင့် စားသုံးရသောအခါ ပိုမိုအရသာရှိလှသည်။ သို့သော်လည်း၊ လှည့်စားခြင်း၏ အကျိုးဆက်များသည် မကြာမီ ထိုအခြေအနေကို ပြောင်းလဲပစ်လိမ့်မည်။ သူတော်ကောင်းအားလုံး၏ ယုံကြည်မှု ကင်းမဲ့ခြင်းကို ခံရပြီး မိမိကဲ့သို့သော လှည့်စားတတ်သူများ၏ အသိုင်းအဝိုင်းသို့ မောင်းနှင်ခြင်းခံရကာ၊ သို့မဟုတ် ဖြစ်နိုင်သည်မှာ အဖမ်းခံရပြီး အပြစ်ပေးခြင်းခံရသောအခါ၊ သူသည် ထိုချိုမြိန်ခြင်းများ ပျောက်ကွယ်သွားပြီဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိရလိမ့်မည် (ယောဘဝတ္ထု ၂၀:၁၄ ကို ကြည့်ပါ)။

18.                   By counsel. With man’s limited ability and knowledge, it is wise to take counsel with others whom may see a different aspect of the matter or who have had more experience in circumstances similar to the one under consideration. The graver the problem, the more necessary such consultation (see chs. 11:14; 15:22).

၁၈။ တိုင်ပင်ခြင်းအားဖြင့်။ လူ၏ ကန့်သတ်ထားသော စွမ်းဆောင်ရည်နှင့် အသိပညာများကြောင့်၊ ကိစ္စရပ်တစ်ခု၏ ကွဲပြားသော ရှုထောင့်ကို မြင်နိုင်သူများ သို့မဟုတ် ထည့်သွင်းစဉ်းစားနေသော အခြေအနေနှင့် အလားတူသော အခြေအနေများတွင် အတွေ့အကြုံ ပိုမိုရှိဖူးသူများနှင့် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးခြင်းသည် ပညာရှိရာရောက်သည်။ ပြဿနာက ပိုမိုကြီးမားလေလေ၊ ထိုကဲ့သို့သော တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမှုသည် ပိုမိုလိုအပ်လေလေ ဖြစ်သည် (အခန်း ၁၁:၁၄၊ ၁၅:၂၂ တို့ကို ကြည့်ပါ)။

19.                   Him that flattereth. Heb. potheth, from the verb pathath, which means either “to be open” or “to be simple.” Hence, “him that flattereth with his lips” is either “one who is open as to his lips” or “one who is foolish with his lips.”

၁၉။ ချော့မော့တတ်သောသူ။ ဟေဗြဲဘာသာဖြင့် potheth ဖြစ်ပြီး pathath “ပွင့်လင်းသည်” သို့မဟုတ် “ရိုးအသည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော ကြိယာမှ ဆင်းသက်လာသည်။ ထို့ကြောင့်၊ “မိမိ၏ နှုတ်ခမ်းများဖြင့် ချော့မော့တတ်သောသူ” ဆိုသည်မှာ “မိမိ၏ နှုတ်ခမ်းနှင့် ပတ်သက်၍ ပွင့်လင်းလွန်းသောသူ” သို့မဟုတ် “မိမိ၏ နှုတ်ခမ်းနှင့် ပတ်သက်၍ မိုက်မဲသောသူ” ဖြစ်သည်။

20.                   Obscure darkness. Although one who broke the law by cursing his parents might anciently be put to death (Ex. 21:17; Lev. 20:9), it is probable that the evasion of the fifth commandment of which Christ complained had begun early (Matt. 15:4). The putting out of the lamp, or candle, of such a man might be interpreted as the taking of his life, but it is more probable that Solomon is here referring to the moral degradation that would characterize one who indulged in this mean sin. The “obscure darkness,” literally, “the pupil of darkness” (see on Prov. 7:2, 9), indicates the depths to which disrespect of parents causes a son to sink (see ch. 13:9).

၂၀။ ကြီးစွာသော မှောင်မိုက်။ မိမိ၏ မိဘများကို ကျိန်ဆဲခြင်းဖြင့် ပညတ်တော်ကို ချိုးဖောက်သောသူသည် ရှေးခေတ်က ကွပ်မျက်ခြင်း ခံရနိုင်သော်လည်း (ထွက်မြောက်ရာကျမ်း ၂၁:၁၇၊ ဝတ်ပြုရာကျမ်း ၂၀:၉)၊ ခရစ်တော်က ပြစ်တင်မြွက်ဆိုခဲ့သည့် ပဉ္စမမြောက် ပညတ်တော်ကို ရှောင်ကွင်းခြင်းသည် စောစီးစွာကတည်းက စတင်ခဲ့ဟန်ရှိသည် (မဿဲခရစ်ဝင် ၁၅:၄)။ ထိုကဲ့သို့သော လူမျိုး၏ ဆီမီး သို့မဟုတ် ဖယောင်းတိုင်ကို ငြှိမ်းသတ်ခြင်းသည် သူ၏အသက်ကို နုတ်ယူခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ကောက်ယူနိုင်သော်လည်း၊ ရှောလမုန်သည် ဤနေရာတွင် ထိုကဲ့သို့သော ယုတ်ညံ့သောအပြစ်၌ ပျော်မွေ့သူ၏ စာရိတ္တပိုင်းဆိုင်ရာ နိမ့်ကျမှုကို ရည်ညွှန်းနေခြင်းဖြစ်ဖို့ ပို၍အကြောင်းများသည်။ “ကြီးစွာသော မှောင်မိုက်”၊ တိုက်ရိုက်အားဖြင့် “မှောင်မိုက်၏ သူငယ်အိမ်” (သုတ္တံကျမ်း ၇:၂၊ ၉ ၏ မှတ်ချက်တွင် ကြည့်ပါ) သည် မိဘများအပေါ် မရိုသေခြင်းက သားဖြစ်သူအား ကျဆင်းစေသည့် နက်ရှိုင်းသော အခြေအနေကို ဖော်ပြနေသည် (အခန်း ၁၃:၉ ကို ကြည့်ပါ)။

21.                   Gotten hastily. This proverb is a reminder of the curt, “Easy come, easy go.” The sudden and easy accession of wealth is very different from the slow accumulation of riches by hard work and earnest effort. Without any comprehension of the toil by which the inheritance was gathered, the beneficiary has formed no habits of diligence and caution that would enable him to turn the money into a blessing to himself and others.

၂၁။ အလျင်စလိုရသောအရာ။ ဤသုတ္တံစကားသည် “လွယ်လွယ်ရ၊ လွယ်လွယ်ကုန်” ဟဟူသော လိုရင်းတိုရှင်းစကားကို သတိရစေသည်။ စည်းစိမ်ဥစ္စာကို ရုတ်တရက်နှင့် လွယ်ကူစွာ ရရှိခြင်းသည် ခက်ခဲသော လုပ်ဆောင်မှုနှင့် အလေးအနက်ထား ကြိုးပမ်းမှုတို့ဖြင့် စည်းစိမ်ဥစ္စာကို ဖြည်းဖြည်းချင်း စုဆောင်းရခြင်းနှင့် အလွန်ကွာခြားလှသည်။ ထိုအမွေအနှစ်ကို စုဆောင်းခဲ့ရသည့် ပင်ပန်းဆင်းရဲမှုကို တစ်စုံတစ်ရာ နားလည်သဘောပေါက်ခြင်း မရှိဘဲ၊ အကျိုးခံစားခွင့်ရှိသူသည် ထိုငွေကြေးကို မိမိနှင့် အခြားသူများအတွက် ကောင်းချီးမင်္ဂလာတစ်ခုအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးနိုင်မည့် ကြိုးစားအားထုတ်ခြင်းနှင့် သတိထားခြင်းဆိုင်ရာ အလေ့အကျင့်များကို မွေးမြူထားခြင်း မရှိပေ။

22.                   Recompense. With the example of Christ before them (1 Peter 2:23), Christians cannot fail to realize the necessity of resisting all impulses to take revenge. The Lord claims that vengeance is His (Heb. 10:30). Those who put their trust in Him will be so protected by the Lord that all the attacks of their enemies will turn out to be for their good (Rom. 8:28).

၂၂။ တုံ့ပြန်ခြင်း။ မိမိတို့ရှေ့မှောက်ရှိ ခရစ်တော်၏ စံနမူနာအားဖြင့် (ပေတရုဩဝါဒစာပထမစောင် ၂:၂၃)၊ ခရစ်ယာန်များသည် ကလဲ့စားချေလိုသော စိတ်ဆန္ဒအားလုံးကို တွန်းလှန်ရန် လိုအပ်ကြောင်း သဘောမပေါက်ဘဲ မနေနိုင်ကြပါ။ တုံ့ပြန်တရားစီရင်ခြင်းသည် မိမိ၏အမှုဖြစ်သည်ဟု ထာဝရဘုရားက တောင်းဆိုတော်မူသည် (ဟေဗြဲဩဝါဒစာ ၁၀:၃၀)။ ကိုယ်တော်၌ ခိုလှုံသောသူတို့သည် ထာဝရဘုရား၏ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှုကို ခံရသဖြင့် သူတို့၏ရန်သူများ၏ တိုက်ခိုက်မှုအားလုံးသည် သူတို့၏အကျိုးအတွက် ဖြစ်လာလိမ့်မည် (ရောမဩဝါဒစာ ၈:၂၈)။

23.                   Divers weights. See on v. 10.

၂၃။ မညီသော အလေးများ။ အငယ် ၁၀ ၏ မှတ်ချက်တွင် ကြည့်ပါ။

24.                   Man’s goings. Man is not able to order his own steps (Jer. 10:23; PK 420, 421). He cannot understand his own way, for he cannot see one step in front of him, and God may intervene at any moment to alter human plans (Prov. 16:25; 19:21; MH 417).

၂၄။ လူ၏ခြေလှမ်းများ။ လူသည် မိမိ၏ခြေလှမ်းများကို မိမိဘာသာ မစီရင်နိုင်ပါ (ယေရမိအနာဂတ္တိကျမ်း ၁0:၂၃၊ PK ၄၂၀၊ ၄၂၁)။ သူသည် မိမိ၏ရှေ့မှောက်ရှိ ခြေလှမ်းတစ်လှမ်းကိုပင် မမြင်နိုင်သောကြောင့် မိမိ၏လမ်းကို မိမိနားမလည်နိုင်ဘဲ၊ ဘုရားသခင်သည် လူသားတို့၏ အစီအစဉ်များကို ပြောင်းလဲရန် မည်သည့်အချိန်၌မဆို ကြားဝင်ဆောင်ရွက်တော်မူနိုင်သည် (သုတ္တံကျမ်း ၁၆:၂၅၊ ၁၉:၂၁၊ MH ၄၁၇)။

25.                   Devoureth. From the Heb. la‘a‘, “to talk wildly.” The first clause may be translated, “It is a snare to a man that he should rashly cry, Holy!” This thought is similar to that of the LXX, which renders this verse, “It is a snare to a man hastily to consecrate some of his own property,” for in that case repentance comes after vowing. The vower who promises a gift to the Lord without due consideration and then realizes that the vow will cost more than he wishes to sacrifice falls into a trap (see Eccl. 5:2–6; 4T 470, 471).

၂၅။ မျိုတတ်၏။ ဟေဗြဲဘာသာစကား la‘a‘ “ရမ်းသန်းပြောဆိုသည်” မှ ဆင်းသက်လာသည်။ ပထမစာပိုဒ်ခွဲကို “လူတစ်ဦးသည် ‘သန့်ရှင်း၏’ ဟု မဆင်မခြင် အော်ဟစ်ခြင်းသည် ထောင်ချောက် ဖြစ်၏” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုနိုင်သည်။ ဤအတွေးသည် ဤကျမ်းပိုဒ်ကို “လူတစ်ဦးသည် မိမိ၏ ပိုင်ဆိုင်မှုအချို့ကို အလျင်စလို သန့်ရှင်းစေခြင်းသည် ထောင်ချောက်ဖြစ်၏” ဟု ပြန်ဆိုထားသည့် LXX ၏ အတွေးနှင့် ဆင်တူသည်၊ အကြောင်းမူကား ထိုသို့သော အခြေအနေမျိုးတွင် ကတိကဝတ်ပြုပြီးမှ နောင်တရခြင်း ရောက်လာတတ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ သင့်လျော်သော ထည့်သွင်းစဉ်းစားမှုမရှိဘဲ ထာဝရဘုရားထံ လက်ဆောင်ပေးရန် ကတိပြုပြီးမှ ထိုကတိကဝတ်သည် မိမိစွန့်လွှတ်လိုသည်ထက် ပိုမိုကုန်ကျမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရှိလာသော ကတိပြုသူသည် ထောင်ချောက်ထဲသို့ ကျရောက်သွားတတ်သည် (ဒေသနာကျမ်း ၅:၂-၆၊ 4T ၄၇၀၊ ၄၇၁ တို့ကို ကြည့်ပါ)။

26.                   Scattereth. Or, “winnoweth” (see on v. 8).

၂၆။ ဖျပစ်တတ်၏။ သို့မဟုတ် “လှေ့ပစ်တတ်၏” (အငယ် ၈ ၏ မှတ်ချက်တွင် ကြည့်ပါ)။

Wheel. In the East, iron-studded rollers, or planks with rows of sharp stones, were dragged over the wheat on the threshing floor (see Isa. 28:27; Amos 1:3). This verse does not indicate a literal punishment of evil men, but shows how the king “winnows” the good from the evil, and makes investigations that separate the chaff from the wheat (see Matt. 3:12).

ဘီး။ အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသတွင် သံမှိုရိုက်ထားသော လှိမ့်တုံးများ၊ သို့မဟုတ် ထက်မြက်သော ကျောက်ခဲတန်းများပါရှိသော ပျဉ်ပြားများကို ကောက်နယ်တလင်းပေါ်ရှိ ဂျုံစပါးပေါ်၌ ဆွဲကြရသည် (ဟေရှာယအနာဂတ္တိကျမ်း ၂၈:၂၇၊ အာမုတ်အနာဂတ္တိကျမ်း ၁:၃ ကို ကြည့်ပါ)။ ဤကျမ်းပိုဒ်သည် ဆိုးညစ်သောလူတို့ကို တိုက်ရိုက်ရိုက်နှက် အပြစ်ပေးခြင်းကို မဆိုလိုဘဲ၊ ရှင်ဘုရင်သည် ကောင်းသောအရာနှင့် ဆိုးသောအရာကို မည်သို့ “လှေ့ပစ်” ကြောင်း၊ နှင့် အမှိုက်သရိုက်များကို ဂျုံစပါးမှ ခွဲထုတ်ပစ်သည့် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများကို ပြုလုပ်ကြောင်း ပြသနေခြင်း ဖြစ်သည် (မဿဲခရစ်ဝင် ၃:၁၂ ကို ကြည့်ပါ)။

27.                   The candle of the Lord. The Spirit of God speaking within a man searches the whole man, his mind, his heart, his soul, reveals to him his condition and commends or else reproves as need may arise. The wisest animal can work only from memory, expediency, and instinct. Man can sit in judgment upon himself and assess his own acts according to a standard outside himself (Matt. 6:22, 23; 2T 512; SC 20, 27).

၂၇။ ထာဝရဘုရား၏ ဆီမီး။ လူတစ်ဦး၏ အတွင်း၌ စကားပြောတော်မူသော ဘုရားသခင်၏ ဝိညာဉ်တော်သည် လူတစ်ကိုယ်လုံး၊ သူ၏စိတ်၊ သူ၏နှလုံးသား၊ သူ၏အသက်ဝိညာဉ်ကို စစ်ဆေးတော်မူပြီး၊ သူ၏ အခြေအနေကို ဖော်ပြကာ လိုအပ်ချက်အရ ချီးမွမ်းခြင်း သို့မဟုတ် ဆုံးမပြစ်တင်ခြင်းကို ပြုတော်မူသည်။ အလိမ္မာဆုံးသော တိရစ္ဆာန်ပင်လျှင် မှတ်ဉာဏ်၊ အဆင်ပြေမှုနှင့် ပင်ကိုယ်သိစိတ်တို့မှသာ လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။ လူသည် မိမိကိုယ်ကိုယ် စီရင်ချက်ချနိုင်ပြီး မိမိ၏ပြင်ပရှိ စံနှုန်းတစ်ခုနှင့်အညီ မိမိ၏လုပ်ရပ်များကို အကဲဖြတ်နိုင်သည် (မဿဲခရစ်ဝင် ၆:၂၂၊ ၂၃၊ 2T ၅၁၂၊ SC ၂၀၊ ၂၇ တို့ကို ကြည့်ပါ)။

28.                   Mercy and truth. Here is a true philosophy of history. If every ruler had understood and practiced the implied counsel in this proverb, the history of the world would have been very different. Empire after empire has fallen because the rulers became careless of right and justice or became harsh and rigid without regard for mercy; whereas those kings who enthroned mercy in their hearts lived long and useful lives that benefited their subjects (see Prov. 16:12; Dan. 4:27; PK 501, 502).

၂၈။ ကရုဏာနှင့် သစ္စာတရား။ ဤနေရာတွင် သမိုင်း၏ စစ်မှန်သော ဒဿနတစ်ခု ရှိနေသည်။ အကယ်၍ အုပ်ချုပ်သူတိုင်းသည် ဤသုတ္တံစကား၌ ပါဝင်သော အဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်သည့် အကြံပြုချက်ကို နားလည်ပြီး ကျင့်သုံးခဲ့ကြမည်ဆိုလျှင်၊ ကမ္ဘာ့သမိုင်းသည် အလွန်ကွဲပြားခြားနားသွားလိမ့်မည်။ အင်ပါယာတစ်ခုပြီးတစ်ခု ကျဆုံးခဲ့ရခြင်းမှာ အုပ်ချုပ်သူများသည် တရားသဖြင့်ပြုခြင်းနှင့် တရားမျှတမှုအပေါ် လျစ်လျူရှုလာကြခြင်း သို့မဟုတ် ကရုဏာကို မငဲ့ကွက်ဘဲ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်ပြီး တင်းကြပ်လာကြခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်၊ ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် မိမိတို့၏ နှလုံးသားထဲတွင် ကရုဏာကို နန်းတင်ထားကြသော ရှင်ဘုရင်များသည် မိမိတို့၏ တိုင်းသူပြည်သားများကို အကျိုးပြုသည့် ရှည်လျားပြီး အသုံးဝင်သော ဘဝများကို ရှင်သန်ခဲ့ကြသည် (သုတ္တံကျမ်း ၁၆:၁၂၊ ဒံယေလအနာဂတ္တိကျမ်း ၄:၂၇၊ PK ၅၀၁၊ ၅၀၂ တို့ကို ကြည့်ပါ)။

29.                   Strength. A young man who has preserved the full vigor of his young manhood by clean living and hard work has a glory about him that no old man can boast, but the man of gray hairs who has been learning lessons from the way of righteousness throughout a long and useful life has a beauty and a glory of his own.

၂၉။ အင်အား။ သန့်ရှင်းစွာ နေထိုင်ခြင်းနှင့် ခက်ခဲသော လုပ်ဆောင်မှုများအားဖြင့် မိမိ၏ လူပျိုဘဝ၏ အင်အားအပြည့်ကို ထိန်းသိမ်းထားသော လူငယ်တစ်ဦးတွင် မည်သည့်လူအိုမျှ မကြွားဝါနိုင်သော ဘုန်းအသရေ ရှိသော်လည်း၊ ရှည်လျားပြီး အသုံးဝင်သော ဘဝတစ်ခုလုံးတွင် ဖြောင့်မတ်ခြင်းလမ်းမှ သင်ခန်းစာများကို သင်ယူခဲ့သည့် ဆံပင်ဖြူသော လူကြီးတွင်မူ မိမိကိုယ်ပိုင် လှပခြင်းနှင့် ဘုန်းအသရေ ရှိနေပြန်သည်။

30.                   The blueness of a wound. Literally, “stripes [or blows] of a wound,” that is, “blows that cut in.” Blows that wound are the remedy for evil, not soothing ointments, and blows that strike deep are the most effective (see ch. 19:29; PP 327–326).

၃၀။ ဒဏ်ရာ၏ အညိုအမည်းစွဲခြင်း။ တိုက်ရိုက်အားဖြင့် “ဒဏ်ရာ၏ ရိုက်ချက်များ [သို့မဟုတ် ထိုးနှက်ချက်များ]” ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအရာမှာ “အတွင်းသို့ နက်ရှိုင်းစွာ ထိခိုက်စေသော ရိုက်ချက်များ” ဖြစ်သည်။ ဒဏ်ရာရစေသော ရိုက်ချက်များသည် ဆိုးညစ်ခြင်းအတွက် ကုထုံးဖြစ်ပြီး၊ သက်သာစေသော လိမ်းဆေးများမဟုတ်ပါ၊ နက်ရှိုင်းစွာ ထိမှန်သော ရိုက်ချက်များသည် အထိရောက်ဆုံး ဖြစ်ကြသည် (အခန်း ၁၉:၂၉၊ PP ၃၂၇-၃၂၆ ကို ကြည့်ပါ)။

ellen g. white comments 1 DA 149, 222; MH 330, 333; Te 52, 92, 97 3 Ed 135 11 CG 151; 3T 80 19 Ed 135 22 MB 109 25 4T 471 28 Ed 175; PK 502 29 ML 130; 3T 142

အယ်လင် ဂျီ ဝှိုက် ၏ မှတ်ချက်များ ၁ ဒီအေ ၁၄၉၊ ၂၂၂၊ အမ်အိတ်ခ်ျ ၃၃၀၊ ၃၃၃၊ တီအီး ၅၂၊ ၉၂၊ ၉၇ ၃ အီးဒီ ၁၃၅ ၁၁ စီဂျီ ၁၅၁၊ ၃တီ ၈၀ ၁၉ အီးဒီ ၁၃၅ ၂၂ အမ်ဘီ ၁၀၉ ၂၅ ၄တီ ၄၇၁ ၂၈ အီးဒီ ၁၇၅၊ ပီကေ ၅၀၂ ၂၉ အမ်အယ်လ် ၁၃၀၊ ၃တီ ၁၄၂