တရားသူကြီးမှတ်စာ ၁၅

 

အခန်းကြီး - ၁၅

chapter 15

 

၁. ရှံဆုန်သည် သူ၏ဇနီးကို ငြင်းပယ်ခံရသည်။ ၃. သူသည် မြေခွေးများနှင့် မီးတုတ်များဖြင့် ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများ၏ စပါးခင်းများကို မီးရှို့သည်။ ၆. သူ၏ဇနီးနှင့် သူမ၏ဖခင်ကို ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများက မီးရှို့သည်။ ၇. ရှံဆုန်သည် ၎င်းတို့ကို တင်ပါးနှင့်ပေါင်အောင်အောင် ရိုက်ပုတ်သည်။ ၉. သူသည် ယုဒလူမျိုးများက ဖမ်းချည်ခံရပြီး ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများထံ အပ်နှံခံရသည်။ ၁၄. သူသည် ၎င်းတို့ကို မေးရိုးနှင့် သတ်ဖြတ်သည်။ ၁၈. ဘုရားသခင်သည် လဟိမြို့တွင် သူ့အတွက် အင်ဟက်ကိုရယ်ရေပေါက်ကို ဖန်ဆင်းပေးသည်။

1 Samson is denied his wife. 3 He burneth the Philistines’ corn with foxes and firebrands. 6 His wife and her father are burnt by the Philistines. 7 Samson smiteth them hip and thigh. 9 He is bound by the men of Judah, and delivered to the Philistines. 14 He killeth them with a jawbone. 18 God maketh the fountain En-hakkore for him in Lehi.

 

၁. ဂျုံရိတ်သိမ်းချိန်။ ထိုဒေသတွင် ဂျုံရိတ်သိမ်းချိန်သည် မေလလယ်မှ ဇွန်လလယ်အထိ ဖြစ်သည်။ ဤရာသီကို အခန်းကျမ်း ၄ နှင့် ၅ တွင် ဖော်ပြထားသော ရင့်မှည့်သော ဂျုံများကို မီးရှို့သည့်ဖြစ်ရပ်ကြောင့် ဖော်ပြထားသည်။

1. Wheat harvest. In that region the wheat harvest was from mid-May to mid-June. The season is mentioned because of the incident related in vs. 4 and 5 regarding the burning of the ripe grain.

 

ဆိတ်သငယ်။ ဆိတ်သငယ်တစ်ကောင်သည် ဤအခါသမယတွင် ထုံးစံလက်ဆောင်တစ်ခုဖြစ်ပေမည် (မြဝတီ ၃၈:၁၇ ကိုကြည့်ပါ)။

အခန်း။ ဆိုလိုသည်မှာ အမျိုးသမီးများ၏ နေထိုင်ရာနေရာဖြစ်သည်။ ဤအမျိုးသမီးသည် ယခုအခြားယောကျ်ား၏ဇနီးဖြစ်သော်လည်း၊ သူမ၏ဖခင်အိမ်တွင် ရှိနေသေးသည်။

A kid. A kid may have been a customary present on such an occasion (see Gen. 38:17).

Chamber. That is, women’s quarters. Although this woman was now the wife of another man, she was still in her father’s house.

 

၂. သူမကို မုန်းသည်။ ဖခင်က ရှံဆုန်သည် သူမသစ္စာဖောက်ပြီးနောက် သူမနှင့် မသက်ဆိုင်တော့ဟု ထင်ခဲ့သောကြောင့် သူမကို အခြားယောကျ်ားထံ ပေးခဲ့သည်ဟု အခိုင်အမာပြောသည်။ ရှံဆုန်သည် ဒေါသဖြင့် ထွက်ခွာသွားပြီး ပြန်မလာခဲ့သဖြင့် သူမကို စွန့်လွှတ်ခဲ့သည်ဟု ဖခင်က ကျိုးကြောင်းဆီလျှော်စွာ ကောက်ချက်ချခဲ့ပေမည်။

ညီမငယ်။ ဖခင်သည် သတို့သမီးလျှော်စရိတ်ကို ယူထားခဲ့သောကြောင့်၊ ယခု ရှံဆုန်အား သမီးငယ်တစ်ဦးကို ပေးရန် ကမ်းလှမ်းခဲ့သည်။ သူသည် ရှံဆုန်၏အားကို ကောင်းစွာနားလည်ပြီး၊ ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် စိုးရိမ်မှုဖြင့် သူ့ကိုယ်သူ ခက်ခဲသောအခြေအနေမှ လွတ်မြောက်ရန် ကြိုးစားခဲ့သည်။ သူသည် ရှံဆုန်က သူ့အပေါ်ပြုလုပ်ခံရသော မတရားမှုအတွက် လက်စားချေမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့သည်။

2. Hated her. The father insisted that he thought Samson would have nothing to do with the woman after she had betrayed him, so he had given her to another man. The father might reasonably have concluded that inasmuch as Samson had left in anger and had not returned, he had deserted her.

Younger sister. Because the father had taken the dowry, he now offered to give Samson a younger daughter. He understood well the strength of Samson, and with anxiety and fear he sought to free himself from a difficult situation. He was afraid of what Samson would do in return for the injustice done him.

 

၃. ၎င်းတို့နှင့်ပတ်သက်၍။ စကားလုံးအရ “၎င်းတို့ထံသို့” ဖြစ်သည်။ စံမ်္ဆုန်သည် ဖခင်နှင့် စကားပြောနေစဉ်၊ အခြားသူများလည်း အခန်းထဲတွင် ရှိနေပေမည်။ အမျိုးသမီးများကိုယ်တိုင်က ၎င်းတို့၏အခန်းများတွင် သူ၏အသံကို ကြားနိုင်ပြီး၊ အခြေအနေကို စိတ်လှုပ်ရှားစွာ ဆွေးနွေးနေကြပေမည်။

ပိုမိုအပြစ်ကင်းသည်။ ဤဝါကျကို “ဤတစ်ကြိမ်တွင် ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများနှင့်ပတ်သက်၍ ငါသည် အပြစ်ကင်းလိမ့်မည်” ဟု ဘာသာပြန်နိုင်သည်။ ၎င်းသည် စံမ်္ဆုန်၏ဘဝတွင် အရေးကြီးသောအချိန်ဖြစ်သည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် သူသည် ကြောက်ရွံ့နေသော ဖခင် သို့မဟုတ် သစ္စာဖောက်သော ဇနီးအပေါ် လက်စားချေခဲ့ပေမည်။ သို့သော် စံမ်္ဆုန်သည် ၎င်းတို့သည် ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများ၏ ဖိအားကြောင့် သူ့အပေါ် ထိုသို့ပြုမူခဲ့သည်ဟု ယုံကြည်ပြီး၊ ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများ၏ ဖိနှိပ်မှုကို အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ရန်လိုနေသော ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများကို တိုက်ခိုက်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပေမည်။ ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများသည် ပြဿနာကို ဖိတ်ခေါ်ခဲ့သည်။ ဤအလင်္ကာဖြင့် စံမ်္ဆုန်သည် ယခုအခါ ရန်ပွဲများတွင် စတင်ပါဝင်ရန် အပြစ်ကင်းသည်ဟု ခံစားခဲ့ရသည်။

3. Concerning them. Literally, “to them.” Although Samson had been talking with the father, others may have been in the room. Possibly the women themselves could hear his voice in their apartments, and might have been excitedly discussing the situation.

More blameless. This sentence may be translated, “This time I shall be innocent as regards the Philistines.” It was an important moment in Samson’s life. Ordinarily he might have retaliated against the fearful father or against the treacherous wife. But Samson may have believed that they had acted toward him as they had because of pressure from the Philistines, who in turn hated him because he was an Israelite. In that event he might determine to get at the root of the trouble by striking against the Philistine tyranny in general. The Philistines had invited trouble. In this light Samson felt blameless for now engaging in hostilities in earnest.

 

၄. မြေခွေးများ။ ဟီဘရူး “ရှုအာလိမ်”။ မြေခွေးများကိုလည်း ဆိုလိုသည်။ မြေခွေးများသည် အလောင်းများကို မစားသောကြောင့်၊ ဆမ်း ၆၃:၁၀ တွင် မြေခွေးများကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ယူဆသည်။ စံမ်္ဆုန်ဖမ်းမိခဲ့သော သတ္တဝါများသည် မြေခွေးများဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် အုပ်စုဖွဲ့နေထိုင်ပြီး မြေခွေးများထက် ဖမ်းယူရန် ပိုမိုလွယ်ကူသည်။

ထိုနှစ်ရာသီတွင်၊ ဂျုံရိတ်သိမ်းချိန်ဟု အတိအလင်း ဖော်ပြထားပြီး၊ ၎င်းသည် ရှည်လျားသော ခြောက်သွေ့ရာသီ၏အဆုံးဖြစ်သည်၊ လယ်ကွင်းများသည် မီးခိုးများကဲ့သို့ ခြောက်သွေ့နေမည်။ စံမ်္ဆုန်သည် သူ၏လုပ်ဆောင်မှုများကို မည်သူမျှမတွေ့မြင်နိုင်သည့် ညအခါတွင် ဤအကြံအစည်ကို လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး၊ မီးငြှိမ်းသတ်ရန် မည်သူမျှ မရှိခဲ့ပါ။

4. Foxes. Heb. shu‘alim. Also used of jackals. Since foxes do not feed on dead bodies, jackals are believed to be intended in Ps. 63:10. It was probably jackals that Samson caught, for they live in packs and are much easier caught than foxes.

At that season of the year, expressly declared to be the time of wheat harvest (v. 1), which comes at the end of a long dry season, the fields would be as dry as tinder. Samson probably carried out his scheme at night when his actions would be unobserved and no one would be on hand to quench the flames.

 

၅. စပျစ်ဥယျာဉ်များနှင့်အတူ။ နိမ့်သော စပျစ်နွယ်ပင်များနှင့် သံလွင်ပင်များ၏ ခြောက်သွေ့သော ပင်စည်များသည် လွယ်ကူစွာ မီးလောင်နိုင်သည်။ စံမ်္ဆုန်သည် သူစတင်ခဲ့သော မီးလောင်မှု၏ အတိုင်းအတာကို အပြည့်အဝ မသိရှိခဲ့ပေမည်။ မီးလောင်မှုများ ပြီးဆုံးသောအခါ၊ ယခင်နေ့က ကြွယ်ဝသော ရိတ်သိမ်းမှုများရှိခဲ့ရာ နေရာတွင် မီးလောင်ကျွမ်းထားသော လယ်ကွင်းများသာ ကျန်ရှိခဲ့သည်။

5. With the vineyards. The low vines of the grapes and the dry trunks of the olive trees would burn easily. Samson was probably not fully aware of the extent to which the conflagration he was starting would grow. When the fires were over, miles of blackened fields were all that remained where the day before were rich harvests.

 

၆. ၎င်းတို့က ဖြေကြားသည်။ တင်မ်နိတ်လူမျိုးများ သို့မဟုတ် နောက်ပိုင်းဖြစ်ရပ်များအရ၊ ဟီဘရူလူမျိုးများကိုယ်တိုင်က မီးလောင်မှုကို စံမ်္ဆုန်က စတင်ခဲ့သည်ဟု သတင်းပေးခဲ့ပေမည်။ စံမ်္ဆုန်သည် ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများနှင့် တစ်ဦးတည်း ရင်ဆိုင်ရရုံသာမက၊ သူ၏လူမျိုးများ၏ တက်ကြွမှုမရှိခြင်းနှင့် ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများနှင့် ပူးပေါင်းရန် ဆန္ဒရှိသည့် သူတို့၏ပြင်ပဆန့်ကျင်မှုကိုလည်း ရင်ဆိုင်ရသည်။

သူမကို မီးရှို့သည်။ ဖိလိတ္ထိလူမျိုးများသည် ဤပြဿနာများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သော အမျိုးသမီးနှင့် သူမ၏မိသားစုအပေါ် ၎င်းတို့၏ဒေါသကို ပြသခဲ့သော်လည်း၊ ၎င်းတို့သည် စံမ်္ဆုန်ကိုယ်တိုင်ကို စော်ကားရန်လည်း ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် သူအလွန်တန်ဖိုးထားခဲ့ဖူးပြီး ပြန်လည်လာရောက်ရန် မျှော်လင့်ခဲ့သော အမျိုးသမီးကို ရက်စက်စွာ လက်စားချေမှုဖြင့် ဖျက်ဆီးခဲ့သည်။

6. They answered. Probably the Timnites or, from what follows, it may have been the Hebrews themselves—offered the information that it was Samson who had started the fires. Not only did he have to contend with the Philistines singlehanded, but he also had to cope with the lethargy and the open opposition of his own people who were willing to cooperate with the Philistines rather than join him in warfare to throw off the foreign yoke.

Burnt her. Although the Philistines vented their anger upon the woman and her family whose conduct had led to all these troubles, they also intended by that act to insult Samson himself. They destroyed in savage retaliation the woman of whom he had once thought so much, and to whom he had hoped to return.

 

၇. ဤသို့ပြုခဲ့သည်။ စံမ်္ဆုန်က “အကယ်၍ သင်တို့သည် ဤသို့ [ကာကွယ်ရန်မစွမ်းနိုင်သော အမျိုးသမီးတစ်ဦးအပေါ် သူရဲဘောကြောင်စွာ လက်စားချေခြင်း] ပြုမူမည်ဆိုလျှင်၊ ငါသည် သင်တို့အပေါ် ထပ်မံလက်စားချေမည်” ဟု ဆိုလိုသည်။

7. Done this. Samson said in effect, “If you are going to act like this [in taking cowardly vengeance upon a defenseless woman], I will take further vengeance upon you.”

 

၈. တင်ပါးနှင့်ပေါင်။ ဤစကားစုမှာ မူလအစသည် မရေရာပါ။ ၎င်းသည် “လုံးဝ” သို့မဟုတ် “အပြည့်အဝ” ဟူသော ဆိုရိုးစကားဖြစ်သည်။ စံမ်္ဆုန်သည် မည်သည့်ဖိလိတ္ထိအုပ်စုကို တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်ကို မဖော်ပြထားသော်လည်း၊ သူ၏ဇနီးနှင့် သူမ၏ဖခင်ကို မီးရှို့ခဲ့သော သူများဖြစ်ပေမည်။

8. Hip and thigh. The origin of this figure of speech is obscure. It was a proverbial expression for “completely,” or “entirely.” We are not told what company of Philistines Samson smote, but in all likelihood it was those who burned his wife and her father.

 

ထိပ်။ စကားလုံးအရ “အက်ကွဲရာ” သို့မဟုတ် “အက်ကွဲရာနေရာ” (ဟေရှာယ ၂:၂၁; ၅၇:၅ ကိုကြည့်ပါ)။ ဤနေရာသည် ကြီးမားသော ကျောက်ဆောင်အက်ကွဲရာရှိ ဝင်ရောက်ရန်ခက်ခဲသော ဂူတစ်ခုဖြစ်ပေမည်။ ဤတည်နေရာသည် ဤကျမ်းပိုဒ်တွင် “ဆင်းသွားသည်” နှင့် အခန်းကျမ်း ၁၃ တွင် “သယ်ဆောင်လာသည်” ဟူသော စကားရပ်များကို ရှင်းပြသည်။

Top. Literally, “cleft,” or “fissure” (see Isa. 2:21; 57:5). The place was probably an inaccessible cave in a large rock cliff. Such a location explains the expression “went down” in this verse and the “brought him up” in v. 13.

 

ဧတမ်။ ဤဂူ၏တည်နေရာသည် မသိရှိရပါ။ ကျမ်းစာတွင် ဧတမ်အမည်ရှိ မြို့နှစ်ခုကို ဖော်ပြထားသည်- (၁) ဘက်လဟင်မြို့အနီးနှင့် တေကိုအာမြို့မှ မနီးမဝေးရှိ ခါရိဘတ်အယ်လ်ခါခ် (၂ ရာဇဝင် ၁၁:၆)၊ ယခု ဘက်လဟင်မြို့သို့ ရေပေးဝေသော “ရှောလမုန်၏ရေကန်များ” ရှိရာ အိန်အာတန်အနီး၊ (၂) ယုဒမြို့တော်၏ တောင်ပိုင်းရှိ ရှိမ္မုန်အမျိုးအနွယ်၏ နယ်မြေတွင်ရှိသော မဖော်ပြထားသော နေရာတစ်ခု (၁ ရာဇဝင် ၄:၃၂)။ သို့သော် ဤဖော်ပြထားသော ဂူသည် ဤနေရာများထဲမှ တစ်ခုနှင့်မျှ မသက်ဆိုင်ပါ။

Etam. The site of this cave is unknown. Two towns by this name are mentioned in the Bible: (1) Khirbet el–Khôkh, southwest of Bethlehem and not far from Tekoa (2 Chron. 11:6), also near ‘Ain ‘Atan, where “Solomon’s pools,” which now supply Bethlehem, are situated; and (2) an unidentified place in the southern part of Judah, in the tribal allotment of Simeon (1 Chron. 4:32). The cave here mentioned, however, has not been identified with either of these places.

 

၉. ယုဒပြည်၌ တပ်ချခဲ့သည်။ ဆမ်ဆင်သည် ဒန်အမျိုးမှဖြစ်သော်လည်း၊ ဤအမျိုးသည် ယုဒအမျိုးအတွင်း၌ အမွေခံယူခဲ့သည်။ ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့သည် ဆမ်ဆင်ကြောင့် ခံရသော ကြီးမားသော ထိခိုက်မှုအတွက် လက်စားချေရန် ဟေဗြဲလူမျိုးတို့ကို တိုက်ခိုက်ရန် စစ်အင်အားဖြင့် ချီတက်လာခဲ့သည်။

9. Pitched in Judah. Samson was of the tribe of Dan, but this tribe had received its inheritance within the tribe of Judah. The Philistines, in battle array, went up against the Hebrews to take vengeance for the terrible damage Samson had inflicted.

 

လဟိ။ စကားလုံးအရ “မေးရိုး” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဤဒေသသည် ဤဖြစ်ရပ်များမဖြစ်ပေါ်မီအထိ ထိုနာမည်ဖြင့် မခေါ်ဆိုခဲ့ပုံရသည် (အ. ၁၉ ကိုကြည့်ပါ)။ လဟိ၏တည်နေရာကို မသိရှိရပါ။ အီတမ်ကို ဗက်လင်ဟမ်အနီးတွင် တည်ရှိသည်ဟု ယူဆသူများက ထိုနေရာအနီးတွင်ဟု ဆိုကြသော်လည်း၊ အီတမ်ကို ဇိုရါအနီးတွင် တည်ရှိသည်ဟု ယူဆသူများက ဇိုရါနှင့် တမ်နတ်အနီးရှိ ဝါဒီအဇ်-ဆာရာတွင် တည်ရှိသည်ဟု ဆိုကြသည်။

Lehi. Literally, “jaw.” This locality likely did not carry that name until after the events which the author is about to relate (see on v. 19). The site of Lehi is not known. Those who locate Etam near Bethlehem prefer a location near there, but those who place Etam near Zorah favor a location in the Wadi eṣ–Ṣarâr in the vicinity of Zorah and Timnath.

 

၁၀. သင်တို့ အဘယ်ကြောင့် လာကြသနည်း။ ယုဒအမျိုးသည် ကျေနပ်စွာ ကျွန်ခံနေထိုင်နေပုံရသည်။ ထို့ကြောင့် ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့က သူတို့ကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်လာသည်ကို အံ့ဩပုံပေါ်သည်။ ဆမ်ဆင်သည် သူတို့အမျိုးမှမဟုတ်သလို၊ သူတို့သည် ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့အပေါ် မည်သည့်ရန်ငြိုးဖွဲ့မှုမှ မပြခဲ့ပေ။

10. Why are ye come? The tribe of Judah were evidently living in contented servitude. For that reason they seem to express surprise at being overrun by the Philistines. After all, Samson was not of their tribe, and they had not shown any resentment against the Philistines.

 

ဆမ်ဆင်ကို ဖမ်းချည်ရန်။ ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့သည် ဟေဗြဲလူမျိုးအားလုံးကို စစ်မဖြစ်ရန်စီစဉ်ထားပုံမရပါ။ သူတို့သည် ဆမ်ဆင်တစ်ဦးတည်းကိုသာ ရှာဖွေခဲ့သည်။ သို့သော် ရုတ်တရက်တိုက်ခိုက်မှုမှ ကာကွယ်ရန် လုံလောက်သော လူအင်အားကို ယူဆောင်လာခဲ့ပုံရသည်။

To bind Samson. The Philistines were apparently not planning war against all the Hebrews. They sought Samson only. But evidently they had brought enough men with them so as to protect themselves against any surprise attack.

 

၁၁. သုံးထောင်။ ယုဒလူမျိုးတို့သည် ဆမ်ဆင်၏ ထူးချွန်မှုကို သိရှိထားပြီး၊ ထို့ကြောင့် သူ့ကို ဝိုင်းထားရန်နှင့် ထွက်ပြေးမှုမဖြစ်ပေါ်စေရန် ထိုသို့သော အင်အားဖြင့် ရောက်လာခဲ့သည်။ သို့သော်၊ သူတို့သည် ဆမ်ဆင်က မိမိလူမျိုးအပေါ် ထိခိုက်မှုမပြုလိမ့်မည်ဟု ယုံကြည်မှုမရှိခဲ့လျှင် သူ့ထံသို့ ချဉ်းကပ်ရန် မဝံ့ရဲခဲ့ပေ။

11. Three thousand. The men of Judah knew of Samson’s prowess and probably for that reason came in such force to surround him and prevent his escape. Even at that they would not have dared approach him if they had not felt assured he would not harm his own countrymen.

 

သင်မသိသလော။ ယုဒလူမျိုးတို့သည် ဖိလိတ္တိအုပ်ချုပ်မှုကို ဆန့်ကျင်ပုန်ကန်ပြီး သူတို့ပြည်အတွင်း၌ ပုန်းအောင်းနေခြင်းဖြင့် သူတို့ကို အန္တရာယ်ထဲသို့ ထည့်သွင်းခဲ့သည်ဟု ဆမ်ဆင်ကို အပြစ်တင်ခဲ့သည်။ ဤအပြစ်တင်မှုနှင့် သူ့ကို ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့ထံ အလွယ်တကူ အပ်နှံလိုက်မှုသည် ယုဒအမျိုးသည် အကျင့်စာရိတ္တနှင့် စိတ်ဓာတ်အရ ယိုယွင်းပျက်စီးနေသည်ကို သက်သေပြသည်။ တစ်ချိန်က စစ်တိုက်ရာတွင် အစွမ်းထက်ခဲ့သော သူတို့သည် ယခုအခါ ဘာသာရေးဆုံးရှုံးမှုနှင့်အတူ နိုင်ငံချစ်စိတ်ဓာတ်လည်း ဆုံးရှုံးခဲ့သည်။ ဂိဒိအွန်၏ သုံးရာကဲ့သို့ ဤသုံးထောင်သည် ဆမ်ဆင်ဘက်မှ ရပ်တည်ခဲ့လျှင် မည်မျှအောင်မြင်မှုရရှိနိုင်မည်နည်း။

Knowest thou not? The men of Judah reproached Samson for rebelling against the Philistine rule and for exposing them to danger by hiding within their borders. This reproach, and their readiness to give him over to the Philistines, bear evidence of the low ebb Judah had reached. Once so powerful in war, they now lay powerless in moral decay. The loss of their religion was accompanied by a loss of their patriotism. What might not these 3,000 have achieved on the side of Samson if they had been like Gideon’s 300?

 

၁၂. ကျိန်ဆိုပါ။ ရှံဆုန်သည် ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့ကို မကြောက်ရွံ့ခဲ့ပေ။ အချိန်တန်လျှင် ဘုရားသခင်က သူ့ကို ကူညီမည်ဟု ယုံကြည်ခဲ့သည်။ သို့သော် သူသည် မိမိလူမျိုးအပေါ် သံသယရှိခဲ့ပြီး၊ သူတို့က သူ့ကို ထိခိုက်မည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့်၊ သူတို့ကို ဖျက်ဆီးရန် မဖြစ်ပေါ်စေရန် ကျိန်ဆိုရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။

12. Swear. Samson was unafraid of the Philistines. He believed God would help him against them when the time came. He was, however, distrustful of his own kinsmen, and demanded an oath that they would not harm him lest he be compelled to destroy them also.

 

၁၃. ကြိုးသစ်နှစ်ချောင်း။ အခန်း ၁၆:၁၁ ကိုကြည့်ပါ။ သူတို့သည် ရှံဆုန်၏ အစွမ်းထက်သော အင်အားကို သိရှိထားသောကြောင့် အသန်မာဆုံးသော ကြိုးများကို လိုချင်ခဲ့သည်။

13. Two new cords. See ch. 16:11. They wanted the strongest ropes possible, for they knew of his tremendous strength.

 

၁၄. သူ့ကို အော်ဟစ်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ စကားလုံးအရ “သူ့ကိုတွေ့ရန် [ပြေးထွက်လာရင်း] အော်ဟစ်ခဲ့သည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ သူတို့၏ ရန်သူဖြစ်သော ဆမ်ဆင်သည် ကြိုးဖြင့်ချည်နှောင်ခံရပြီး၊ သူ၏ သတ္တိမရှိသော လူမျိုးဖော်များက သူ့ကို ဖိလိတ္တိစခန်းသို့ ဆွဲခေါ်လာသည်ဟူသော သတင်းကြားသောအခါ၊ ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့သည် ဝမ်းသာအားရဖြစ်ကာ လက်စားချေရန် စိတ်အားထက်သန်စွာ သူ့ကိုတွေ့ရန် ပြေးထွက်လာခဲ့သည်။

14. Shouted against him. Literally, “shouted [as they ran out] to meet him.” When the word reached the Philistine camp that their enemy was in bonds and was even now being dragged into their camp by his cowardly countrymen, they went wild with joy and ran to meet him, so anxious were they for revenge.

 

၁၅. မြည်းတစ်ကောင်၏ မေးရိုးသစ်။ ဤမေးရိုးသည် “စိုစွတ်သော” သို့မဟုတ် “လတ်ဆတ်သော” မေးရိုးဖြစ်ပြီး၊ မကြာသေးမီကသေဆုံးခဲ့သော တိရစ္ဆာန်မှဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းသည် ကျိုးပဲ့လွယ်သည့်အခြေအနေသို့ မရောက်သေးပေ။ ဆမ်ဆင်သည် သူ့ကိုချည်နှောင်ထားသော ကြိုးများကို ဖြတ်ထုတ်လိုက်ရင်း၊ လက်နက်တစ်ခုခုကို အလျင်အမြန်ရှာဖွေရန် ဘေးဘီဝဲယာကြည့်ခဲ့ပုံရသည်။ သူ၏ ရန်သူများသည် ဝမ်းမြောက်အော်ဟစ်နေသည်ကို ရပ်တန့်မရောက်မီ၊ ရှံဆုန်သည် သူတို့ထဲသို့ ဝင်ရောက်ပြီး သေစေနိုင်သော ရိုက်ပုတ်မှုများကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့သည် ထိတ်လန့်ကာ ထွက်ပြေးခဲ့သော်လည်း၊ လွင်ပြင်သို့ မရောက်မီ သူတို့ထဲမှ တစ်ထောင်သည် ရှံဆုန်၏ မခံမရပ်နိုင်သော အင်အားရှေ့တွင် သေဆုံးခဲ့သည်။

15. New jawbone of an ass. Rather it was a “moist” or “fresh” jawbone, one from an animal that had recently died. Hence it was not yet brittle enough to break easily. As Samson broke the cords binding him, he probably glanced hurriedly from side to side for some weapon. Before his enemies could still their shouts of exultation, he was among them dealing deadly blows. In a panic the Philistines fled, but ere they could gain the safety of the open plain, 1,000 of their number had fallen before the irresistible strength of Samson.

 

၁၆. ရှံဆုန်ကပြောသည်။ ဤသတ်ဖြတ်မှုသည် ထူးကဲလှသဖြင့် ဆမ်ဆင်သည် ၎င်းကို အောင်ပွဲခံသီချင်းဖြင့် ဂုဏ်ပြုခဲ့သည်။ ကဗျာပုံစံဖြင့် ဖွဲ့ဆိုထားသည်မှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။

16. And Samson said. So extraordinary was the slaughter that Samson celebrated it with a poem of victory. In verse form the poem would appear as follows:

 

“မြည်းမေးရိုးဖြင့် အလောင်းပုံထပ်လျက်၊

မြည်းမေးရိုးဖြင့် တစ်ထောင်သောသူတို့ကို ငါသတ်လိုက်ပြီ။”

“With the jawbone of an ass, heaps upon heaps,

With the jawbone of an ass, have I slain a thousand men.”

 

ဤကဗျာသည် ဟေဗြဲဘာသာတွင် စကားလုံးကစားနည်းတစ်ခုကို ပြသထားပြီး၊ ၎င်းသည် အင်္ဂလိပ်ဘာသာသို့ ဘာသာပြန်ရန် မဖြစ်နိုင်ပေ။ “မြည်း” နှင့် “အလောင်းပုံ” ဟူသော စကားလုံးများသည် အသံထွက်တူညီသည်။ ဤကဗျာနှစ်ကြောင်းကို အကျိုးသက်ရောက်မှုပြသရန် ဟေဗြဲမှ ဘာသာပြန်ဆိုထားသည်မှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။

The poem also displays an interesting play on words, which is apparent in the Hebrew but

untranslatable into English. The sounds for “ass” and “heap” are identical. The couplet is transliterated so that the effect may be illustrated:

 

ဘီလ်ချီ ဟချမိုရ် ခမိုရ် ခမိုရတာယင်

ဘီလ်ချီ ဟချမိုရ် ဟိက္ကီတိ ’အလဖ် ’ဣရှ်။

Bilchi hachchamor chamor chamoratayim

Bilchi hachchamor hikkiti ’eleph ’ish.

 

၁၇. ရမတ်-လဟိ။ “မေးရိုးတောင်ကုန်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

17. Ramath-lehi. Signifying “the hill of the jawbone.”

 

၁၈. ရေငတ်လှသည်။ ထိုဒေသတွင် အထူးသဖြင့် ရိတ်သိမ်းချိန်တွင် အပူဒဏ်သည် ပြင်းထန်ပြီး ရေရှားပါးသည်။ ဆမ်ဆင်၏ ကြိုးစားအားထုတ်မှုသည် သူ့ကို လုံးဝနီးပါး ပင်ပန်းနွမ်းနယ်စေခဲ့ပုံရသည်။ သူသည် ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့သည် ပြန်လည်စုစည်းပြီး အင်အားဖြည့်တင်းကာ မကြာမီ သူ့ကို ပြန်လည်တိုက်ခိုက်လာမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့ပုံရသည်။ အကယ်၍ သူတို့သည် သူ့ကို ယခုအခြေအနေတွင် တွေ့ရှိခဲ့လျှင်၊ သူသည် ခုခံနိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ ဤအခြေအနေများဖြင့် ဘုရားသခင်သည် ဆမ်ဆင်အား ဘုရားသခင်၏ အကူအညီမပါဘဲ ဣသရေလလူမျိုးကို ကယ်တင်နိုင်မည်မဟုတ်ကြောင်း သင်ခန်းစာပေးရန် ကြိုးစားခဲ့သည်။ ဤအောင်မြင်မှုကြီးသည် ဘုရားသခင်၏ အကူအညီကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဆမ်ဆင်သည် မိမိအင်အားဖြင့် စစ်မြေပြင်မှ ထွက်ခွာနိုင်ခြင်းမရှိခဲ့ဘဲ၊ ဘုရားသခင်က အကူအညီမပေးလျှင် သေဆုံးရလိမ့်မည်။

18. Sore athirst. In that region the heat becomes intense, especially in harvesttime, and water is scarce. Evidently Samson’s exertions had almost completely exhausted him. He probably feared that the Philistines would regroup or get reinforcements and attack him in a short time. If they should find him in his present condition, he would not be able to resist them. By these circumstances God was trying to teach Samson that apart from divine aid he could not deliver Israel. This great victory was due to God’s help. Samson could not even get off the battlefield in his own strength, and would perish unless God came to his aid.

 

ထာဝရဘုရားကို အော်ခေါ်သည်။ ဆမ်ဆင်သည် ကြီးစွာသော အခက်အခဲထဲတွင် ဆုတောင်းခဲ့သည်။ ဤအချိန်နှင့် သူသေဆုံးချိန်တွင် အလားတူအခြေအနေ၌ (အခန်း ၁၆:၂၈) ဆမ်ဆင်သည် ဘုရားသခင်ထံ ဆုတောင်းခဲ့သည်ဟု မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ တစ်ကြိမ်စီတိုင်း ဘုရားသခင်က သူ၏ဆုတောင်းကို ဖြေကြားခဲ့သည်။ သူ၏ ဆုတောင်းဘဝသည် ဤမျှလောက်ချို့တဲ့နေခြင်းသည် ကြီးစွာသော ဝမ်းနည်းဖွယ်ဖြစ်သည်။ သူသည် ပို၍ဝိညာဉ်ရေးရာအရ စိတ်နှလုံးထားခဲ့လျှင် ကြီးမြတ်သော ဝိညာဉ်ရေးရာခေါင်းဆောင်တစ်ဦးဖြစ်နိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော် မှတ်တမ်းအရ၊ သေမင်းနီးကပ်လာသည်ဟု ကြောက်ရွံ့ချိန်တွင်သာ ဘုရားသခင်ကို အော်ခေါ်ခဲ့ပြီး၊ ထို့ကြောင့် သူသည် ဝိညာဉ်ရေးရာအရ သေးငယ်သူတစ်ဦးဖြစ်ခဲ့သည်။ ဒုက္ခရောက်နေသည့်နေ့တွင် ဘုရားသခင်ကို အော်ခေါ်ခြင်းသည် ကောင်းသော်လည်း၊ ကျန်နေ့ရက်များတွင် ဘုရားသခင်ကို လျစ်လျူရှုထားသူများသည် သနားစရာဖြစ်သည်။

Called on the Lord. When he was in great difficulty Samson resorted to prayer. Only here in this time of crisis, and in a similar situation at the time of his death (ch. 16:28), is there a record that Samson prayed to God. Each time the Lord answered his prayer. What a tragedy that his prayer life was so deficient He might have been a mighty spiritual leader had he been more spiritually-minded. But only when he feared death was nigh, as far as the record goes, did he call upon God, and as a result he was a spiritual pygmy. It is a good thing to call upon God in the day of trouble, but the pity is that so many ignore Him the rest of their days.

 

၁၉. မော်တာပုံစံ ကျင်းတစ်ခု။ ဟေဗြဲဘာသာတွင် “မက်တက်ရှ်” ဟူသော စကားလုံးသည် “မော်တာ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ ၎င်းသည် မြေပြင်တွင် မော်တာပုံစံ အဝိုင်းပုံစံ ကျင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဟေဗြဲဘာသာတွင် ဤစကားလုံးသည် တိကျသောသတ်မှတ်ထားသော စကားလုံးဖြစ်သဖြင့် “ထိုကျင်းတစ်ခု” ဟု ဘာသာပြန်ရမည်။

19. An hollow place. Heb. maktesh, “mortar.” It was a circular depression perhaps in the ground that resembled a mortar in shape. In the Hebrew the word has the definite article; therefore we must translate it, “the hollow place.”

 

မေးရိုးတွင်။ ဟေဗြဲဘာသာတွင် “ဘလ်လဟီ” ဟူ၍ ဖြစ်ပြီး၊ စကားလုံးအရ “မေးရိုးတွင်” သို့မဟုတ် “လဟိတွင်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ကျမ်းစာအင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန် (KJV) တွင် ဖတ်ရှုသောအခါ၊ ဘုရားသခင်ဖန်ဆင်းသော ကျင်းသည် ဆမ်ဆင်အသုံးပြုခဲ့သော မေးရိုးအတွင်းတွင်ရှိသည်ဟု ထင်မှတ်နိုင်သည်။ ဤကျမ်းပိုဒ်ကို များစွာသောသူများက ဤသို့အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခဲ့ကြသည်။ KJV ၏ ဘာသာပြန်သူများသည်လည်း ဤသို့အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခဲ့ပုံရသည်။ သို့သော် ဤကျမ်းပိုဒ်၏ နောက်ဆုံးတွင် “ထိုကျင်းသည် လဟိတွင် [ဘလ်လဟီ] ရှိသည်” ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ဤဟေဗြဲစကားရပ်သည် အစောပိုင်းတွင် “မေးရိုးတွင်” ဟု ဘာသာပြန်ထားသည့်စကားရပ်နှင့် တူညီသည်။ ထို့ကြောင့် ဘာသာပြန်ရာတွင် အကြောင်းအရာပေါ်မူတည်၍ ရွေးချယ်ရမည်။ နာမည်တပ်ထားသော ဘာသာပြန်ကို လက်ခံယူဆောင်ရွက်ခြင်းသည် ပို၍သင့်လျော်ပုံရသည်။ ထို့ကြောင့် ဝါကျကို “ဘုရားသခင်သည် လဟိတွင်ရှိသော မော်တာပုံစံကျင်းကို ဖောက်ခွဲခဲ့သည်” ဟု ဘာသာပြန်ရမည်။

In the jaw. Heb. ballechi. Literally, either “in the jawbone,” or “in Lehi.” At first reading of the passage in the KJV one might think that the hollow place that God made was in the jawbone that Samson had used as a weapon. Many have so interpreted this passage. Evidently the translators of the KJV interpreted it that way. However, at the close of the verse the statement is made that the “hollow place” is “in Lehi [ballechi].” Since this Hebrew expression is identical with that which earlier in the verse is translated “in the jaw,” the choice of translation must be determined by the context. It seems more reasonable to adopt the reading that employs the proper name. The sentence would then be translated: “God clave the hollow place [or mortar] that was in Lehi.”

 

ဆင်တူသော ရေလိုအပ်နေချိန်တွင် အံ့ဖွယ်ရေပေးဝေမှုများအတွက် ကမ္ဘာဦး ၂၁:၁၈, ၁၉၊ ထွက်မြောက်ရာ ၁၇:၆; ဟေရှာယ ၄၁:၁၇, ၁၈ ကိုကြည့်ပါ။

For similar instances of miraculous provisions of water in time of destitute need see Gen. 21:18, 19; Ex. 17:6; Isa. 41:17, 18.

 

ထိုမှရေထွက်လာသည်။ ဘုရားသခင်သည် ထိုကျင်းအောက်ခြေတွင် အက်ကွဲမှုတစ်ခုဖြစ်ပေါ်စေပြီး ရေစမ်းတစ်ခုထွက်ပေါ်လာစေရန် အံ့ဖွယ်ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ဤရေစမ်းမှရေသည် ဆမ်ဆင်ကို အားပြည့်စေခဲ့ပြီး သူသည် အိမ်သို့ ချက်ချင်းပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ခဲ့သည်။

There came water thereout. God performed a miracle by causing a rift in the bottom of the hollow place that was there, so that a spring issued out of it. The water from this spring refreshed Samson so that he was able to return home at once.

 

အင်ဟက်ကိုရိ။ စကားလုံးအရ “အော်ခေါ်သူ၏ရေစမ်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဆမ်ဆင်သည် ရေလိုအပ်သည့် ကြီးစွာသောအခါ၌ ထာဝရဘုရားကို အော်ခေါ်ခဲ့သောကြောင့် ဤရေစမ်းကို ဤနာမည်ဖြင့် အမည်ပေးခဲ့သည်။

En-hakkore. Literally, “the spring of the caller.” Samson gave this name to the spring because it sprang up when in his great need he called on the Lord for water.

 

၂၀. ဣသရေလကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ဆမ်ဆင်သည် အမျိုးတစ်ဆယ့်နှစ်မျိုးလုံးကို အုပ်ချုပ်ခဲ့ခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ သူ၏ဒေသအတွင်းရှိ ဟေဗြဲလူမျိုးများကိုသာ အုပ်ချုပ်ခဲ့ပုံရသည်။ လူများသည် စစ်ရေးသူရဲကောင်းတစ်ဦးအား ပေးလိုသော မရေရာသော အခွင့်အာဏာမျိုးကိုသာ သူ့အား ပေးအပ်ခဲ့ပုံရသည်။

20. Judged Israel. Samson did not rule over all 12 of the tribes, but seemingly only over the Hebrews in his area. The people probably accorded him the sort of vague prerogatives they were willing to give to a military hero.

 

ထိုနေ့ရက်များ၌။ ဤသည်မှာ ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့၏ အနှစ်လေးဆယ်ကြာ ဖိနှိပ်မှုကာလကို ဆိုလိုပုံရသည် (စာမျက်နှာ ၁၂၈ ကိုကြည့်ပါ)။

In the days. This seems to mean in the 40-year period of Philistine oppression (see p. 128).

 

ထိုနေ့ရက်များ၌။ ဤသည်မှာ ဖိလိတ္တိလူမျိုးတို့၏ အနှစ်လေးဆယ်ကြာ ဖိနှိပ်မှုကာလကို ဆိုလိုပုံရသည် (စာမျက်နှာ ၁၂၈ ကိုကြည့်ပါ)။

Twenty years. Evidently this 20-year period of Samson’s leadership of the southern Hebrews was near the end of the 40 years of Philistine oppression, for Samson was born in the early years of the oppression (PP 560). The fact that the Hebrews did not join Samson in the revolt against the Philistines but remained subservient to them suggests that his rule may have been confined strictly to his own small locality. (see ch. 16:31).

 

ellen g. white comments

1–20 PP 563-565

8–15, 20 PP 564