တောလည်ရာကျမ်း ၁၃

 

အခန်းကြီး - ၁၃

^{chapter 13}

 

^{၁ မြေကိုရှာဖွေရန်စေလွှတ်ခံရသောလူတို့၏အမည်များ။ ၁၇ ၎င်းတို့အားပေးထားသောညွှန်ကြားချက်များ။ ၂၁ ၎င်းတို့၏လုပ်ဆောင်ချက်များ။ ၂၆ ၎င်းတို့၏ဖော်ပြချက်။}

^{1 The names of the men who were sent to search the land. 17 Their instructions. 21 Their acts. 26 Their relation.}

 

^{၁. ထာဝရဘုရားမိန့်တော်မူသည်။ ဒေသာရိမ် ၁:၂၂ မှ ထင်ရှားသည်မှာ ဤနေရာတွင် ဘုရားသခင်သည် လူများက မူလတွင်တောင်းဆိုခဲ့သော တောင်းဆိုချက်ကို လိုက်လျောပေးတော်မူသည်။}

^{1. The Lord spake. It is plain from Deut. 1:22 that God here complies with a request made originally by the people.}

 

^{၂. ခါနာန်။ အာဗြဟံအား (ကမ္ဘာဦး ၁၇:၈)၊ ယာကုပ်အား (ကမ္ဘာဦး ၄၈:၃၊ ၄၊ ဆာလံ ၁၀၅:၁၀၊ ၁၁)၊ နှင့် မောရှေအား (ထွက်မြောက်ရာ ၆:၄) ကတိပေးထားသည်။ ဘုရားသခင်သည် ဣသရေလလူမျိုးတို့အား ၎င်းတို့၏ပညတ်များကို နာခံရန်နှင့် ယခင်နေထိုင်သူများကဲ့သို့ ထုတ်ပယ်ခံရမည်ကို ကြောက်ရွံ့သဖြင့် မြေကိုမညစ်ညမ်းစေရန် သတိပေးတော်မူသည် (ဝတ်ပြုရာ ၁၈:၃၊ ၂၄-၂၈၊ ရာ. ဧဇကျေလ ၁၆:၂၉)။}

^{2. Canaan. Promised to Abraham (Gen. 17:8), to Jacob (Gen. 48:3, 4; Ps. 105:10, 11), and to Moses (Ex. 6:4). God warned the Israelites to obey His laws and not defile the land lest they, like the earlier inhabitants, be cast out of it (Lev. 18:3, 24–28; cf. Eze. 16:29).}

 

^{၃. ပညတ်တော်။ ဤပညတ်ကို မောရှေအား “စပျစ်သီးဦးရင့်သောအချိန်” (အခန်းကြီး ၂၀) တွင် ပေးထားသည်၊ ယင်းသည် ဣသရေလလူမျိုးတို့ အဲဂုတ္တုပြည်မှထွက်ခွာပြီး ဒုတိယနှစ်မြောက် ပဉ္စမလခန့်တွင် ဤဖြစ်ရပ်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။}

^{3. The commandment. This was given to Moses in “the time of the firstripe grapes” (v. 20), which would date this incident in about the fifth month of the second year after Israel left Egypt.}

 

^{ပါရန်တောမှ။ ဆိုလိုသည်မှာ ကာဒေရှ-ဗာနိအာမှ (တောလည်ရာ ၃၂:၈၊ ဒေသာရိမ် ၁:၁၉-၂၂၊ ၉:၂၃၊ ယောရှု ၁၄:၇)။}

^{From the wilderness of Paran. That is, from Kadesh-barnea (Num. 32:8; Deut. 1:19–22; 9:23; Joshua 14:7).}

 

^{ခေါင်းဆောင်များ။ ရာပေါင်းများနှင့် ထောင်ပေါင်းများ၏ အုပ်ချုပ်သူများ (ထွက်မြောက်ရာ ၁၈:၂၅) နှင့် အနွယ်တို့၏မင်းသားများ (တောလည်ရာ ၁:၁၆) ကို ဤသို့ခေါ်သည်။ သို့သော် ၎င်းတို့သည် အနွယ်များ၏ “ခေါင်းဆောင်များ” ထက် အနိမ့်အဆင့်ဖြစ်ပုံရသည်။}

^{Heads. The rulers of hundreds and thousands (Ex. 18:25), and princes of the tribes (Num. 1:16), were so called. But these were evidently tribal “heads” of a lower category.}

 

^{၁၆. ယေဟောရှု။ ဤအမည်ကို ဣသရေလလူမျိုးတို့ အဲဂုတ္တုပြည်မှထွက်ခွာပြီးမကြာမီတွင် ဧဖရိမ်အနွယ်မှ ဩရှေအား (အခန်းကြီး ၈) ပေးခဲ့ပေမည်။ မဟုတ်လျှင် ထွက်မြောက်ရာ ၁၇:၉ တွင် ကြိုတင်အသုံးပြုထားသည်။ ဩရှေဆိုသည်မှာ “ကယ်တင်ခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ ယေဟောရှု၏ အတိုကောက်ပုံစံဖြစ်သော ယောရှုသည် “ယေဟောဝါသည် ကယ်တင်ခြင်း” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ သမ္မာကျမ်းစာအမည်များသည် များသောအားဖြင့် အရေးပါသည် (ဗျာဒိတ် ၂:၁၃၊ ၁၇၊ ၃:၁၂၊ ၁၄:၁၊ ၁၉:၁၂၊ ၁၃၊ ၁၆၊ ၂၁:၁၂၊ ၁၄၊ ၂၂:၄ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{16. Jehoshua. This name may have been given to Oshea of the tribe of Ephraim (v. 8) shortly after the children of Israelleft Egypt; otherwise, it is used by anticipation in Ex. 17:9. The name Oshea means “salvation,” and Joshua, and abbreviated form of Jehoshua, “Jehovah is salvation.” Bible names are usually significant (see Rev. 2:13, 17; 3:12; 14:1; 19:12, 13, 16; 21:12, 14; 22:4).}

 

^{၁၇. တောင်ဘက်သို့။ စကားလုံးအရ “နဂဘ်” သို့ ဆိုလိုသည်၊ ယင်းသည် ပါလက်စတိုင်း၏ တောင်ပိုင်းနိုင်ငံဖြစ်သည် (ကမ္ဘာဦး ၁၂:၉ ကိုကြည့်ပါ)။ သူလျှိုများသည် ကာဒေရှမှ မြောက်ဘက်သို့သွားခဲ့ပြီး “တောင်” နိုင်ငံသို့ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ဤစကားလုံးသည် “ခြောက်သွေ့သော” သို့မဟုတ် “လောင်ကျွမ်းသော” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ ပါလက်စတိုင်း၏ တောင်ဘက်နယ်စပ်ရှိ သဲကန္တာရဒေသသို့ ယေဘုယျအားဖြင့်အသုံးပြုသည်။ ဤဒေသသည် တောင်ဘက်သဲကန္တာရဒေသမှ မြောက်ဘက်ရှိ စိုက်ပျိုးရန်သင့်လျော်သောမြေသို့ အသွင်ကူးပြောင်းရာနေရာဖြစ်ပြီး၊ ထို့ကြောင့် သိုးနွားမွေးမြူရန် သင့်လျော်သည်။ ယနေ့တွင်လည်း ဤဒေသအား အတူတည်းအမည်ဖြင့်ခေါ်သည်။ နဂဘ်သည် ပါလက်စတိုင်း၏ တောင်ဘက်တွင်ရှိသည့်အချက်ကြောင့်၊ ဤစကားလုံးသည် “တောင်” ဟူသော ဟေဗြဲစကားလုံးအဖြစ် KJV တွင် ဘာသာပြန်ဆိုလေ့ရှိသည်။}

^{17. Southward. Literally, “into the Negeb,” the south country of Palestine (see on Gen. 12:9). The spies actually went northward from Kadesh to reach the “south” country. This word, from a root meaning “dry” or “parched,” is generally applied to the desert country on the southern border of Palestine. This was a transition area between the southern desert and more arable land to the north, and therefore good for cattle grazing. This area is known by the same name today. In view of the fact that the Negeb lay to the south of Palestine, the word came to be the usual Hebrew term for “south,” as it is commonly translated in the KJV.}

 

^{တောင်ကုန်း။ ပါလက်စတိုင်းအလယ်ပိုင်းရှိ တောင်ကုန်းဒေသ (အခန်းကြီး ၂၉ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{The mountain. The hill country of central Palestine (see on v. 29).}

 

^{၂၀. အဆီပြန်။ ဆိုလိုသည်မှာ ထွက်ရှိမှုကောင်းသော (နေဟမိ ၉:၂၅၊ ၃၅ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{20. Fat. That is, productive (see Neh. 9:25, 35).}

 

^{၂၁. ဇိန်တော။ ဤတောကို သိနာတောင်အနီးရှိ သိန်တောနှင့် မရောထွေးရပါ (ထွက်မြောက်ရာ ၁၆:၁)။ ကာဒေရှသည် ဇိန်တောတွင် တည်ရှိသည် (တောလည်ရာ ၂၀:၁၊ ၂၇:၁၄၊ ၃၃:၃၆၊ ၃၄:၃၊ ၄၊ ဒေသာရိမ် ၃၂:၅၁၊ ယောရှု ၁၅:၁၊ ၃)၊ ဤတောသည် ပါရန်တောထဲတွင် ပါဝင်သည်ဖြစ်စေ၊ သို့မဟုတ် ပါရန်တောနှင့် ပေါင်းစပ်ထားသည်ဖြစ်စေ (အခန်းကြီး ၁၃:၃ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{21. Wilderness of Zin. This should not be confused with the Wilderness of Sin, near Mt. Sinai (Ex. 16:1). Kadesh was situated in the Wilderness of Zin (Num. 20:1; 27:14; 33:36; 34:3, 4; Deut. 32:51; Joshua 15:1, 3), which was either included in or merged into the Wilderness of Paran (see ch. 13:3).}

 

^{ရေဟုတ်သို့။ ဤသည်မှာ ဂလိလဲပင်လယ်အနီးရှိ ရေဟုတ် သို့မဟုတ် အိုရွန်တီးမြစ်အနီးရှိ မြောက်ဘက်ရှိ အခြားရေဟုတ်ဖြစ်နိုင်သည်။}

^{Unto Rehob. This could have been either the Rehob near the Sea of Galilee, or another, farther north, near the Orontes River.}

 

^{၂၂. တောင်ဘက်ဖြင့်။ နဂဘ်သို့ (အခန်းကြီး ၁၇ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{22. By the south. Into the Negeb (see v. 17).}

 

^{ဟေဗြုန်။ ယေရုဆလင်မြို့မှ မိုင် ၂၀ ခန့်တောင်ဘက်ရှိ မြို့တစ်မြို့ (တရားသူကြီးမှတ်တမ်း ၁:၁၀)။}

^{Hebron. A city about 20 mi. south of Jerusalem (Judges 1:10).}

 

^{အာနက်၏သားများ။ အချို့က ဤအမည်သည် “လည်ပင်းသားများ” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး၊ လည်ပင်းရှည်သောလူများဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ မူလစကားလုံးသည် “ဆွဲကြိုး” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုသည်၊ ဆိုလိုသည်မှာ လည်ပင်းအတွက် ဆွဲကြိုးဖြစ်သည် (တရားသူကြီးမှတ်တမ်း ၈:၂၆၊ သုတ္တံကျမ်း ၁:၉၊ ရှောလမုန်၏သီချင်း ၄:၉)။ ဟေဗြုန်အနီးရှိ ဤလူများသည် အရပ်ရှည်ပြီး ပိန်ကျဉ်းသောလူများဖြစ်သည်ဟု ယူဆရသည် (ဒေသာရိမ် ၁:၂၈၊ ၉:၂ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{Children of Anak. The name is thought by some to mean “the children of the neck,” and so to infer that they were a long-necked people. The root word is translated “chain,” that is, a chain for the neck (Judges 8:26; Prov. 1:9; S. of Sol. 4:9). The inference is that these people around Hebron were tall, wiry men (see Deut. 1:28; 9:2).}

 

^{၂၃. ဧရှကောလ်ချောင်း။ ‘ဧရှကောလ်’ ဆိုသည်မှာ “စပျစ်သီးအစုလိုက်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဤစကားလုံးသည် ကမ္ဘာဦး ၄၀:၁၀၊ ဒေသာရိမ် ၃၂:၃၂၊ ဟေရှာယ ၆၅:၈၊ မိက္ခာ ၇:၁ တွင် ပေါ်ထွက်သည်။}

^{23. Brook of Eshcol. ’Eshcol means “cluster.” The same word appears in Gen. 40:10; Deut. 32:32; Isa. 65:8; Micah 7:1.}

 

^{၂၇. နို့နှင့်ပျားရည်။ ကြွယ်ဝမှုကို ဖော်ပြသော ယေဘုယျအသုံးအနှုန်း (ထွက်မြောက်ရာ ၃:၈၊ ရာ. ၁၃:၅၊ ၃၃:၃ ကိုကြည့်ပါ)။ ထိုအချိန်က ပါလက်စတိုင်းသည် ယနေ့ထက် များစွာခြောက်သွေ့ခြင်းနှင့် ပြောင်လှမှုနည်းပါးသည် (ကမ္ဘာဦး ၁၂:၆ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{27. Milk and honey. A general term of plenty (see on Ex. 3:8; cf. 13:5; 33:3). Palestine was then far less dry and bare than it is today (see on Gen. 12:6).}

 

^{၂၈. သို့သော်။ ဤနေရာ၌ “သို့သော်” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုထားသော စကားလုံးသည် လူသားအတွက် မဖြစ်နိုင်သည့်အရာကို အကြံပြုသည်။ ဤစကားလုံးကို အသုံးပြုခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ယုံကြည်ခြင်းမရှိမှုကို ဖော်ပြပြီး ၎င်းတို့၏အပြစ်ကို ထင်ရှားစေသည်။ ၎င်းတို့သည် အခြေအနေများ၏အချက်အလက်များကို ဖော်ပြရုံသာလုပ်ခဲ့လျှင် ၎င်းတို့လုပ်ဆောင်ရန်လိုအပ်သမျှကို ပြီးမြောက်ခဲ့ပြီဖြစ်မည်၊ သို့သော် ဤစကားလုံးကို ပေးခြင်းဖြင့် ၎င်းတို့သည် ရှေ့ဆက်ရမည့်အလုပ်သည် ဣသရေလ၏အင်အားထက် ကျော်လွန်သည်ဟူသော ၎င်းတို့၏ပုဂ္ဂိုလိကအမြင်ကို ထည့်သွင်းခဲ့သည်။}

^{28. Nevertheless. The word here translated “nevertheless” is one that suggests something impossible to man. Its use here implies their lack of faith and reveals their sin. Had they merely stated the facts of the situation, they would have done all that was required of them, but in giving this word they interposed their private opinion that the task ahead was more than the strength of Israel could accomplish.}

 

^{၂၉. အာမလက်လူမျိုး။ ဧသောမှဆင်းသက်လာသူများ (ကမ္ဘာဦး ၃၆:၁၂ ကိုကြည့်ပါ)။ ၎င်းတို့သည် ပါလက်စတိုင်း၏ တောင်ဘက်ရှိ သဲကန္တာရဒေသမှ အိုးအိမ်မဲ့အနွယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့၏ ဣသရေလအပေါ် ပထမဆုံးတိုက်ခိုက်မှုအတွက် ထွက်မြောက်ရာ ၁၇:၈-၁၆ ကိုကြည့်ပါ။}

^{29. The Amalekites. Descendants of Esau (see on Gen. 36:12); they were a nomadic tribe of the desert country to the south of Palestine. For their first attack on Israel, see Ex. 17:8–16.}

 

^{ဟိတ္တိလူမျိုး။ အင်အားကြီးသောအင်ပါယာ၏လက်အောက်ခံများ (ကမ္ဘာဦး ၁၀:၁၅ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{Hittites. Subjects of a powerful empire (see on Gen. 10:15).}

 

^{ယေဘုသိလူမျိုး။ ယေရုဆလင်အနီးတဝိုက်ရှိ သိသိသာသာ အရေးမပါသောလူမျိုးတစ်ခု၊ နောက်ပိုင်းတွင် ဒါဝိဒ်မှ အောင်မြင်ခဲ့သည် (၂ ရာမု ၅:၆၊ ကမ္ဘာဦး ၁၀:၁၆ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{Jebusites. A relatively unimportant people in the vicinity of Jerusalem, later conquered by David (2 Sam. 5:6; see on Gen. 10:16).}

 

^{အာမောရိလူမျိုး။ ယခင်က အင်အားကြီးသောလူမျိုး၏ အကြွင်းအကျန်များ။ ၎င်းတို့သည် ဒေသာရိမ် ၁:၁၉၊ ၄၄ နှင့် အခြားနေရာများတွင် ဖော်ပြထားသော တောင်ကုန်းဒေသတွင် တွေ့ဆုံခဲ့သည် (ကမ္ဘာဦး ၁၀:၁၆ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{Amorites. Remnants of a formerly powerful people. They were encountered in the hill country spoken of in Deut. 1:19, 44, and in other places (see on Gen. 10:16).}

 

^{ပင်လယ်ကမ်းစပ်တွင်။ ဆိုလိုသည်မှာ မြေထဲပင်လယ်အနီး။}

^{By the sea. That is, by the Mediterranean.}

 

^{ယော်ဒန်မြစ်ကမ်းစပ်။ ယော်ဒန်မြစ်တစ်လျှောက်၊ သို့မဟုတ် စကားလုံးအရ “ယော်ဒန်၏လက်ဘေးတွင်” (အခန်းကြီး ၂:၁၇ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{The coast of Jordan. Along, or literally, “by the hand of” the Jordan (see ch. 2:17).}

 

^{၃၀. ကာလက်။ ယောရှုသည် လူအများရှေ့တွင် မိန့်ခွန်းပြောသူထက် စစ်သည်တော်တစ်ဦးဖြစ်ပေမည် (အခန်းကြီး ၁၄:၆ ကိုကြည့်ပါ)။}

^{30. Caleb. Perhaps Joshua was more of a warrior than a public speaker (see ch. 14:6).}

 

 

^{၃၀. ယုံကြည်ခြင်းမှတစ်ဆင့် သတ္တိ။—ကာလက်၏ ယုံကြည်ခြင်းသည် သူ့အား သတ္တိပေးခဲ့ပြီး၊ လူတို့၏ကြောက်ရွံ့မှုမှ ကာကွယ်ပေးကာ၊ ဖြောင့်မတ်မှုကို ရဲဝံ့စွာ မယိမ်းယိုင်စွာ ခုခံကာကွယ်နိုင်စေခဲ့သည်။ ကောင်းကင်တပ်ဖွဲ့များ၏ အင်အားကြီးမားသော ဗိုလ်ခင်မင်း၏ တူညီသောစွမ်းအားကို အားကိုးခြင်းဖြင့်၊ ယုံကြည်ခြင်း၏ စစ်သားတိုင်းသည် မဖြစ်နိုင်ဟု ထင်ရသော အတားအဆီးများကို ကျော်လွှားရန် ခွန်အားနှင့် သတ္တိကို ရရှိနိုင်သည် (RH မေလ ၃၀၊ ၁၉၁၂)။}

^{30. Courage Through Faith.—It was Caleb’s faith that gave him courage, that kept him from the fear of man, and enabled him to stand boldly and unflinchingly in the defense of the right. Through reliance on the same Power, the mighty General of the armies of heaven, every true soldier of the cross may receive strength and courage to overcome the obstacles that seem insurmountable (RH May 30, 1912).}

 

^{မြေသည် နေထိုင်သူများကို စားသုံးသည်။ ဤသို့ဘာသာပြန်ဆိုထားသော အသုံးအနှုန်း၏အဓိပ္ပာယ်သည် မရှင်းလင်းပါ။ ၎င်းသည် မြေကြီး၏ဆင်းရဲမွဲတေမှုကို ရည်ညွှန်းရန်မဖြစ်နိုင်ပါ၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းကို နို့နှင့်ပျားရည်စီးဆင်းသောမြေအဖြစ် ဖော်ပြထားပြီးဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၂၇)။ ၎င်းသည် ခါနာန်သည် မြေဩဇာကောင်းသောမြေဖြစ်သည်ဟူသော ၎င်းတို့၏ဖော်ပြချက်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၂၇)။ ဧရာမလူမျိုး၏ သာလွန်သောခန္ဓာကိုယ်ဖွဲ့စည်းမှုကိုရည်ညွှန်းခြင်းသည်လည်း ၎င်းတို့၏ဖော်ပြချက်ကို မမှန်ကန်စေပုံရသည်။}

^{(Zech. 4:6). Calebs Needed Today}

^{(Zech. 4:6). Calebs Needed Today.—Calebs have been greatly needed in different periods of the history of our work. Today we need men of thorough fidelity, men who follow the Lord fully, men who are not disposed to be silent when they ought to speak, who are as true as steel to principle, who do not seek to make a pretentious show, but who walk humbly with God, patient, kind, obliging, courteous men, who understand that the science of prayer is to exercise faith and show works that will tell to the glory of God and the good of His people. … To follow Jesus requires wholehearted conversion at the start, and a repetition of this conversion every day (Letter 39, 1899).}

 

 

^{၃၂. ဆိုးရွားသောသတင်း။ ပေးခဲ့သောသတင်းသည် အလွန်စိတ်ဓာတ်ကျစေသည်၊ သို့သော် အချက်အလက်များအရ မလိမ်ညာဖြစ်နိုင်သည်။ “ယူဆောင်လာသည်” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုထားသော စကားလုံးသည် “တီထွင်သည်”၊ “ပျံ့နှံ့သည်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ အပေါ်ယံအားဖြင့် ဆိုးရွားသောသတင်းကို ထောက်ခံပုံရသည်။ လူသားအမြင်ဖြင့် ခါနာန်ကို သိမ်းပိုက်ရန် မဖြစ်နိုင်ပုံရသည်။ သို့သော် ဘုရားသခင်သည် ၎င်းတို့အား ထိုမြေကို ကတိပေးထားပြီး ၎င်းကိုဝင်ရောက်သိမ်းပိုက်ရန် အမိန့်ပေးထားသည်။ ဤအချိန်တွင် ၎င်းတို့၏ပျက်ကွက်မှုသည် ဘုရားသခင်၏တန်ခိုးကို သံသယဝင်စေသည်။ ယုံကြည်ခြင်းအတွက် ရှင်ပေါလု၏ ထက်သန်သောတောင်းဆိုမှုသည် ကာဒေရှ-ဗာနိအာတွင် ဝမ်းနည်းဖွယ်အတွေ့အကြုံကို ခရစ်ယာန်များအတွက် အဓိပ္ပာယ်ပြည့်ဝသောသင်ခန်းစာအဖြစ် ရည်ညွှန်းသည် (ဟေဗြဲ ၃:၈ မှ ၄:၁၆)။}

^{32. An evil report. The message given was most disheartening, though not necessarily false so far as the facts were concerned. The word translated “brought up” signifies “to invent,” to “spread around.” Appearances no doubt seemed to justify the evil report. From a human point of view the conquest of Canaan may have seemed impossible. But God had promised the land to them and commanded them to enter in and subdue it. Their failure to do so at this time reflected doubt as to the power of God to give it to them. Paul’s eloquent plea for faith refers to the sad experience in Kadesh-barnea as a lesson fraught with meaning for Christians (Heb. 3:8 to 4:16).}

 

^{မြေသည် နေထိုင်သူများကို စားသုံးသည်။ ဤသို့ဘာသာပြန်ဆိုထားသော အသုံးအနှုန်း၏အဓိပ္ပာယ်သည် မရှင်းလင်းပါ။ ၎င်းသည် မြေကြီး၏ဆင်းရဲမွဲတေမှုကို ရည်ညွှန်းရန်မဖြစ်နိုင်ပါ၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းကို နို့နှင့်ပျားရည်စီးဆင်းသောမြေအဖြစ် ဖော်ပြထားပြီးဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၂၇)။ ၎င်းသည် ခါနာန်သည် မြေဩဇာကောင်းသောမြေဖြစ်သည်ဟူသော ၎င်းတို့၏ဖော်ပြချက်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည် (အခန်းကြီး ၂၇)။ ဧရာမလူမျိုး၏ သာလွန်သောခန္ဓာကိုယ်ဖွဲ့စည်းမှုကိုရည်ညွှန်းခြင်းသည်လည်း ၎င်းတို့၏ဖော်ပြချက်ကို မမှန်ကန်စေပုံရသည်။}

^{Eateth up the inhabitants. The meaning of the expression thus translated is not clear. It can scarcely refer to the poverty of the land, since it had just been described as flowing with milk and honey (v. 27). It was a contradiction of theirreport that Canaan was a fertile land (v. 27). Reference to the superior physique of the giants would also seem to give the lie to their report.}

^{အရပ်ရှည်သောလူများ။ အာမုတ် ၂:၉ တွင် အာမောရိလူမျိုးကို အာရဇ်ပင်ကဲ့သို့ အရပ်ရှည်ပြီး သပိတ်ပင်ကဲ့သို့ သန်မာသည်ဟု ဖော်ပြသည်။}

^{Men of a great stature. Amos 2:9 describes the Amorites as tall like cedars and strong as oaks.}

 

^{၃၃. ဧရာမလူမျိုး။ “ဧရာမလူမျိုး” ဟု ဘာသာပြန်ဆိုထားသော စကားလုံးသည် “ကျသည်” ဟူသော ကြိယာမှဆင်းသက်လာနိုင်သည်။ ဤစကားလုံးသည် ကမ္ဘာဦး ၆:၄ တွင်လည်း အသုံးပြုထားသည်။ ၎င်းသည် ဓားဖြင့်ကျဆုံးသောလူများကို ရည်ညွှန်းနိုင်ပြီး၊ ထို့ကြောင့် မြေသည် နေထိုင်သူများကို စားသုံးသည် (အခန်းကြီး ၃၂) ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြစ်နိုင်သည်၊ သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ဧရာမအရပ်သည် အခြားသူများ၏စိတ်နှလုံးကို ကြောက်ရွံ့စေသည်ဟု ဆိုလိုနိုင်သည် (ကမ္ဘာဦး ၆:၄ ကိုကြည့်ပါ)။ ဆက်စပ်ကြိယာကို အကြမ်းဖက်သေဆုံးမှုကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုသည် (၁ ရာမု ၄:၁၀၊ ၁၄:၁၃)။}

^{33. Giants. The word translated “giants” could be from the verb “to fall.” The same word is used in Gen. 6:4. This may refer to men who fall by the sword, and so refer to the land eating up the inhabitants (v. 32), or, it may mean men whose giant stature causes the hearts of others to fall through fear (see on Gen. 6:4). The related verb is used to express violent death (1 Sam. 4:10; 14:13).}

 

^{ပုစဉ်းကဲ့သို့။ ဟေရှာယ ၄၀:၂၂ တွင် ဘုရားသခင်ရှေ့တွင် လူသားများကို ဤအသုံးအနှုန်းဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ဤသို့သော စကားလုံးပုံရိပ်များသည် ဆီးမစ်ဘာသာစကားများတွင် သာမန်ဖြစ်သည် (၁ ရာမု ၂၄:၁၄၊ ၂၆:၂၀၊ ၁ ဓမ္မရာဇဝင် ၂၀:၂၇)။}

^{As grasshoppers. In Isa. 40:22 the same expression is used of men in the sight of God. Such word pictures are common in Semitic languages (1 Sam. 24:14; 26:20; 1 Kings 20:27).}

 

^{ellen g. white comments}

^{1-33 PP 387-389; 4T 148-150}

^{1, 2 SR 158; 4T 148}

^{2 PP 387}

^{7 4T 148}

^{17-25 PP 387}

^{23-29 SR 158}

^{25-27 4T 148}

^{27 PP 387; 5T 376}

^{28 4T 148; 5T 376}

^{28, 29 PP 388}

^{30 ML 310; 4T 149; 5T 130,  134,  303,  376, 383}

^{30, 31 Ed 149; EW 14}

^{30-33 PP 388; SR 159}

^{31 4T 149; 5T 377}

^{32 PP 389}

^{32, 33 4T 148; 5T 377}

^{33 4T 150}