ယောရှုမှတ်စာ - ၁၂

 

အခန်းကြီး - ၁၂

chapter 12

 

၁. မောရှေသိမ်းပိုက်ပြီး စီမံခဲ့သော ဘုရင်နှစ်ပါးတို့၏ နိုင်ငံများ။ ၇. ယော်ဒန်မြစ်တစ်ဖက်တွင် ယောရှုအနိုင်ယူခဲ့သော ဘုရင်သုံးဆယ့်တစ်ပါး။

1 The two kings whose countries Moses took and disposed of. 7 The one and thirty kings on the other side Jordan which Joshua smote.

 

၁. ဤသူတို့သည် ဘုရင်များဖြစ်သည်။ မောရှေယူဆည်းပူးပြီး စီမံခဲ့သော နိုင်ငံနှစ်ခုရှိ ဘုရင်များနှင့် ယောရှုနှင့်တိုက်ခိုက်ခဲ့သော ယော်ဒန်မြစ်တစ်ဖက်ကမ်းရှိ ဘုရင်သုံးဆယ့်တစ်ပါးတို့အကြောင်းဖြစ်သည်။ ဤအခန်းတွင် မောရှေနှင့် ယောရှုတို့၏ အောင်မြင်မှုများကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြထားသည်။ ဘုရားသခင်သည် သူ၏အမှုတော်ကို ဆောင်ရွက်ရာတွင် ကိရိယာများစွာကို အသုံးပြုပြီး တစ်ဦးတည်းပေါ်တွင် မမှီခိုကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ ဤအခန်းသည် ဣသရေလ၏ အောင်မြင်မှုများနှင့် ကာနာန်လူမျိုးများအပေါ် ချေမှုန်းမှုများကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြသည်။

1. These are the kings. The writer is about to enter upon a particular account of the distribution of the land among the tribes. He here pauses to give a short summary of the work that has been done. In this summary the accomplishments of Moses are recorded along with those of Joshua. Inspiration points out how God uses many instruments in the carrying forward of His work, and that He is not dependent on any one man. The chapter gives a brief account of the victories of Israel, together with the defeats inflicted upon the Canaanites.

 

အခန်း ၁၂ သည် သိမ်းပိုက်မှု၏ အတိုင်းအတာကို ဖော်ပြပြီး ယခုအခါ အခြေချနေထိုင်ရန် ဖွင့်လှစ်ထားသော ပြည်ကို ပြသသည်။ အခန်းငယ် ၁ မှ ၆ သည် ယော်ဒန်မြစ်အရှေ့ဘက်ရှိ နယ်မြေနှင့် မောရှေအနိုင်ယူခဲ့သော ဘုရင်များစာရင်းကို ဖော်ပြပြီး၊ အခန်း၏ ကျန်အပိုင်းသည် ယောရှုနှင့်ချေမှုန်းခဲ့သော ယော်ဒန်မြစ်အနောက်ဘက်ရှိ ဘုရင်များစာရင်းကို ဖော်ပြသည်။ ဤအကျဉ်းချုပ်တွင် ဘုရားသခင်ကို ဆန့်ကျင်သူများ၏ လမ်းစဉ်နှင့် အဆုံးသတ်ကို ခြေရာခံထားသည်။ ဣသရေလ၏ လမ်းသည် ဘုရားသခင်၏ ညွှန်ကြားချက်အောက်တွင် နာခံမှု၏ လမ်းဖြစ်သည်။ သို့သော် နာခံမှု၏ လမ်းသည် အမြဲလွယ်ကူသည် မဟုတ်ပေ။ များစွာသော အတားအဆီးများကို ရင်ဆိုင်ရင်း ရှေ့သို့ချီတက်ရသည်။ မတုံ့ဆိုင်းခြင်းသည် ကျရှုံးမှုနှင့် ဆုံးရှုံးမှုကို ဖြစ်စေသည်။ သို့သော် ဤအချိန်တွင် ဣသရေလ၏ သမိုင်းသည် စိတ်ရှည်မှုနှင့် တည်ကြည်သော ခံနိုင်ရည်ဖြင့် မှတ်သားဖွယ်ဖြစ်သည်။ ကာနာန်လူမျိုးများဘက်တွင်မူ သူတို့၏ လမ်းစဉ်သည် ပုန်ကန်မှုဖြင့် မှတ်သားဖွယ်ဖြစ်သည်။ သူတို့က “မည်သူသည် ငါတို့အပေါ်သို့ အရှင်ဖြစ်သနည်း” ဟုဆိုကာ ဘုရားသခင်၏ အလိုတော်နှင့် ဣသရေလမှတစ်ဆင့် ထင်ရှားစေသော သူ၏ဗျာဒိတ်ကို ဆန့်ကျင်ကြသည်။ သူတို့သည် သင်ခန်းစာမယူဘဲ အဆုံးထိတိုက်ခိုက်ကြသည်။ ဤသိမ်းပိုက်ရေးစစ်ပွဲတစ်လျှောက် ဣသရေလသည် ဘုရားသခင်ပေးသော အမွေနှင့် ၎င်းပါရှိသော ဂုဏ်အသရေကို မျှော်လင့်ချက်အဖြစ် ထားရှိခဲ့သည်။ ကာနာန်လူမျိုးများမူ ဘုရားသခင်မရှိဘဲ မျှော်လင့်ချက်မရှိကြပေ။

Chapter 12 describes the extent of the conquest and shows the land that now lay open for settlement. Verses 1–6 describe the territory to the east of Jordan and the list of kings conquered by Moses, and the remainder of the chapter is occupied with a catalog of those on the west of Jordan that were reduced by Joshua. In this summary we see traced both the course and the end of those who resist God. Both the narrow road and the broad way are pointed out in this lesson. That of Israel was the path of obedience, under divine direction. But the pathway of obedience was not always easy. It often meant going forward in spite of great obstacles. Hesitation would have meant failure and loss. But Israel’s history at this time was marked by patient and steadfast endurance. On the part of the Canaanites, their course was marked by rebellion. They said, “Who is lord over us?” and hardened themselves against God’s will and the revelation of Himself through Israel. They fought it out to the bitter end, learning no lesson and refusing to yield. All through this war of conquest Israel had as their hope a divine inheritance, and all the glory and honor that it implied. As for the Canaanites, they were without God and without hope.

 

အာနုန်။ ဤမြစ်သည် ရှိဟုန်နှင့် မောဘဘုရင်နိုင်ငံများကြားရှိ နယ်နမိတ်ဖြစ်ပြီး (တော. ၂၁:၁၃) ယော်ဒန်မြစ်အရှေ့ဘက်ရှိ ဣသရေလ၏ တောင်ဘက်နယ်နမိတ်ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်သည် ယခု ဂျော်ဒန်နိုင်ငံရှိ တောင်များမှ စီးဆင်းပြီး သေမင်းပင်လယ်၏ အရှေ့ဘက်အလယ်တွင် ဝင်ရောက်သည်။ ၎င်းသည် ယောရှုခေတ်တွင် နှစ်ဖက်ကမ်းတစ်လျှောက် ခံတပ်များဖြင့် ခိုင်ခံ့ထားသော နက်ရှိုင်းသော ချောက်ကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။

Arnon. This river was the boundary between the kingdoms of Sihon and Moab (Num. 21:13), and formed the southern boundary of Israel to the east of Jordan. The river rises in the mountains of what is now the Kingdom of Jordan and enters the Dead Sea at about the midpoint of its eastern side. It forms a deep gorge, both banks of which were fortified in the period of Joshua.

 

ဟာမုန်တောင်။ ဤတောင်သည် ဒမာစကတ်မြို့၏ တောင်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်အနည်းငယ်အကွာတွင်ရှိသည်။ ဟာမုန်တောင်မှ အာနုန်မြစ်အထိ နယ်မြေသည် ယော်ဒန်မြစ်၏ နက်ရှိုင်းသောချိုင့်ဝှမ်းနှင့် အရှေ့ဘက်ရှိ ကန္တာရထဲသို့ နယ်နမိတ်များ ပျောက်ဆုံးနေသော ကုန်းမြင့်ဒေသများပါဝင်သည်။

Mount Hermon. This mountain is a short distance south and a little west of Damascus. The territory between Mt. Hermon and the Arnon comprised the deep valley of the Jordan and the plateau to the east, whose borders are lost in the eastern desert.

 

အရှေ့ဘက်ရှိ လွင်ပြင်တစ်ခုလုံး။ စကားအတိုင်း “အရှေ့ဘက်အာရဘဟ် တစ်ခုလုံး” ဖြစ်သည်။ အာရဘဟ်သည် ဂလိလဲပင်လယ်နှင့် ယော်ဒန်ချိုင့်ဝှမ်းမှ တောင်ဘက်သို့ အကဘဟ်ပင်လယ်ကွေ့အထိ ဆန့်ထွက်နေသော နက်ရှိုင်းသော အက်ကွဲဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ သို့သော် ဤဖော်ပြချက်တွင် အာနုန်မြစ်အထိတောင်ဘက်နှင့် ယော်ဒန်မြစ်အရှေ့ဘက်ရှိ ဧရိယာသာပါဝင်သည်။

All the plain on the east. Literally, “all the Arabah eastward.” The Arabah is the entire deep rift extending south from the Sea of Galilee and the Jordan valley as far as the Gulf of Aqabah. However, this description would include only the area south as far as the river Arnon and east of the river Jordan.

 

၂. အရိုးအာ။ ဤမြို့သည် အာနုန်မြစ်၏ မြောက်ဘက်ကမ်းတွင်တည်ရှိပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ရုဗင်အမျိုးနှင့်ခွဲဝေပေးခဲ့သည် (ယောရှု ၁၃:၉-၁၆)။

ဂိလဒ်။ ဤနယ်မြေသည် ယော်ဒန်မြစ်အရှေ့ဘက်ရှိ ယာမက်မြစ်မှ အာနုန်မြစ်အထိ မြင့်မားသော ကျက်စားရာမြေများပါဝင်သည်။ ယဗ္ဗုတ်မြစ်သည် ၎င်းကို နှစ်ပိုင်းခွဲထားသည်။ ရှိဟုန်သည် ယဗ္ဗုတ်မြစ်တောင်ဘက်ရှိ ဂိလဒ်၏ တစ်ဝက်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။

2. Aroer. This city stood on the north bank of the river Arnon and was later allotted to the tribe of Reuben (ch. 13:9, 16).

Gilead. This territory included the highland grazing ground east of the Jordan from the river Yarmuk to the river Arnon. The river Jabbok divided it in two. Sihon ruled the half of Gilead south of the river Jabbok.

 

၃. လွင်ပြင်။ ဟီဘရုဘာသာဖြင့် “အာရဘဟ်” ဟုခေါ်ပြီး ယော်ဒန်မြစ်စီးဆင်းရာ ချိုင့်ဝှမ်းဖြစ်သည် (ယောရှု ၁၁:၂၊ ၁၂:၁ ကိုကြည့်ပါ)။ ဗက်ယေရှိမုတ် သည် “သုတ်သင်ခြင်း၏အိမ်” ဟုအဓိပ္ပာယ်ရပြီး ယော်ဒန်မြစ်အရှေ့ဘက် ၅ မိုင်အကွာရှိ သေမင်းပင်လယ်အနီးရှိ ယေရှိမုန်ဟုခေါ်သော သဲကန္တာရဒေသတွင်ရှိသည်။

3. Plain. Heb. arabah, the depression through which the Jordan flows (see on chs. 11:2; 12:1). Beth-jeshimoth, literally, the “house of desolation,” was about 5 mi. east of the Jordan in a desert section near the Dead Sea called Jeshimon, or the “waste” district.

 

တောင်ဘက်မှ။ ပိုမိုတိကျစွာဆိုရလျှင် “တောင်ဘက်သို့” ဖြစ်ပြီး ဗက်ယေရှိမုတ်မှ အာရှဒုတ်ပိစဂဟ်အောက်သို့ ဖြစ်သည်။ “အာရှဒုတ်ပိစဂဟ်” သည် “ပိစဂဟ်၏ ချောက်များ” ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဤနေရာတွင် အာရဘဟ်သည် သေမင်းပင်လယ်အရှေ့ဘက်၊ တောင်ဘက်သို့ ဦးတည်သွားကြောင်း ရေးသားသူက ဖော်ပြသည်။ ပိစဂဟ်သည် မောရှေကာနာန်ပြည်ကို ကြည့်ရှုရန်သွားခဲ့သော ထင်ရှားသောနေရာဖြစ်သည်။ ဤအခန်းငယ်သည် ရှိဟုန်၏ နိုင်ငံအတိုင်းအတာကို ဖော်ပြပြီးစီးသည်။

From the south. Rather, “southward,” that is, from Beth-jeshimoth, to below Ash-doth-pisgah, literally, “the ravines of Pisgah.” The author here points out that the Arabah turns southward, east of the Dead Sea, in the area below the ravines of the mountains. Pisgah was a familiar landmark—the place where Moses went to view Canaan. This verse concludes the description of the extent of Sihon’s kingdom.

 

၄. ဗာရှန်။ ချိန္နရက်ပင်လယ်အရှေ့ဘက်ရှိ ဖာပါမြစ်မှ ယာမက်မြစ်အထိ တောင်ဘက်သို့ ဆန့်ထွက်နေသော နယ်မြေဖြစ်ပြီး ဂိလဒ်၏ နယ်နမိတ်ဖြစ်သည်။ အုဂ်သည် ယဗ္ဗုတ်မြစ်အထိ ဂိလဒ်၏ မြောက်ဘက်တစ်ဝက်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။

4. Bashan. An area east of the Sea of Chinnereth and extending south from the Pharpar River to the Yarmuk, the border of Gilead. Og also ruled the northern half of the Gilead to the Jabbok River.

 

ဧရာဖိမ်လူမျိုး (ဧရာဖလူမျိုး)။ ဟီဘရုဘာသာဖြင့် “ရေဖာအိမ်” ဟုခေါ်သည်။ ဤစကားလုံး၏ မူလရင်းမြစ်မသေချာပါ။ ရေဖာအိမ်လူမျိုးသည် အမ္မုန်၊ မောဘ၊ ဧဒုံနှင့် ကာနာန်တို့၏ ဌာနေလူမျိုးများဖြစ်သည်။ အုဂ်သည် ဤလူမျိုး၏ နောက်ဆုံးသော အကြွင်းအကျန်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ အခြားအကြွင်းအကျန်များသည် ဟေဗြုန်အနီးတွင် နေထိုင်ကြပြီး အာနာကိမ်လူမျိုးဟု လူသိများသည် (ကမ္ဘာ ၁၄:၅ ကိုကြည့်ပါ)။

Giants. Heb. repha’im. The derivation of this word is uncertain. The Rephaim were the aboriginal inhabitants of Ammon, Moab, Edom, and Canaan. Og was one of the last of this race. Other remnants lived around Hebron and were known as Anakim (see on Gen. 14:5).

 

အရှတာရုတ်။ ဟီဘရုဘာသာဖြင့် အရှတာရုတ် (အာရှတာရက်) သည် လိင်နှင့်စစ်ပွဲ၏ နတ်သမီးဖြစ်သည်။ ဤမြို့သည် အုဂ်၏ နိုင်ငံတွင် အာရှတာရက်ကိုးကွယ်မှု၏ ဗဟိုဖြစ်ပြီး ဂလိလဲပင်လယ်အရှေ့ဘက် ၂၀ မိုင် (၃၂.၂ ကီလိုမီတာ) အကွာရှိ Tell ‘Ashtarah ဟု ဖော်ထုတ်ခံရသည်။ ၎င်းသည် အုဂ်၏ တော်ဝင်မြို့များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။

Ashtaroth. The Hebrew plural for Ashtaroth (Astarte), a goddess of sex and war. The city was a center of Astarte worship in the kingdom of Og, and has been identified as Tell ‘Ashtarah, situated about 20 mi. (32.2 km.) east of the Sea of Galilee. It was one of Og’s royal cities.

 

ဧဒရိ။ ဂလိလဲပင်လယ်အရှေ့တောင်ဘက်ရှိ ကုန်းမြင့်ဒေသတွင်ရှိသော အုဂ်၏ တော်ဝင်မြို့တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အုဂ်ကို ဣသရေလလူမျိုးများက သတ်ဖြတ်ခဲ့သော နေရာဖြစ်သည် (တော. ၂၁:၃၃–၃၅၊ တရားဟောရာ. ၃:၁–၃)။ ဘုရင်သည် ဧဒရိနှင့် အရှတာရုတ်တို့တွင် နေထိုင်ခဲ့ပြီး တစ်မြို့ကို နွေရာသီနေအိမ်အဖြစ်နှင့် နောက်တစ်မြို့ကို ဆောင်းရာသီနေအိမ်အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့ပေမည်။

Edrei. One of Og’s royal cities on the plateau southeast of the Sea of Galilee. It was the place where Og was slain by the Israelites (Num. 21:33–35; Deut. 3:1–3). The king dwelt in both Edrei and Ashtarot probably using one city for his summer home and the other for his winter home.

 

၅. ဆဲလခါ။ အုဂ်သည် မြောက်ဘက်တွင် ဟာမုန်တောင်အထိနှင့် အရှေ့ဘက်တွင် သူ၏နိုင်ငံ၏ အဝေးဆုံးနယ်နမိတ်ရှိ တောင်များပေါ်ရှိ ဆဲလခါအထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။

5. Salcah. Og ruled as far north as Mt. Hermon and as far east as Salcah, which was in the mountains on the far east border of his kingdom.

 

ဂေရှုရိလူမျိုး။ ဂလိလဲပင်လယ်အရှေ့ဘက်၊ အုဂ်၏ အနောက်ဘက်နယ်နမိတ်တွင် နေထိုင်သော အာရမာယန်လူမျိုးတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ သူတို့ကို ဣသရေလလူမျိုးများက နှင်ထုတ်ခြင်းမပြုခဲ့ဘဲ (ယောရှု ၁၃:၁၃) ဒါဝိဒ်ခေတ်အထိ လွတ်လပ်မှုကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။

Geshurites. An Aramaean tribe living on Og’s western border, east of the Sea of Galilee. They were not expelled by the Israelites (ch. 13:13), and continued their independence until the time of David.

 

မာခါထိလူမျိုး။ ဂေရှုရိလူမျိုးများ၏ မြောက်ဘက်အနီးတွင် နေထိုင်သော လူမျိုးတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး ဟူလဲပင်လယ်အရှေ့ဘက်နှင့် ၎င်း၏ရေထည်များကို အပေါ်စီးမှ မြင်ရသော နေရာတွင်ရှိသည်။ ၎င်းတို့၏ အဓိကမြို့မှာ အဗေလ-ဗက်-မာခါဖြစ်ပြီး Tell Abil ဟုဖော်ထုတ်ထားသည်။ ဤမြို့သည် ဒါဝိဒ်ခေတ်တွင် ထင်ရှားခဲ့သည် (၂ရာ. ၂၀:၁၄–၂၂ ကိုကြည့်ပါ)။ ဣသရေလလူမျိုးများသည် မာခါထိလူမျိုးများကို နှင်ထုတ်ခြင်းမပြုခဲ့ဘဲ ၎င်းတို့သည် ထိုနေရာတွင် ဆက်လက်နေထိုင်ခဲ့သည် (ယောရှု ၁၃:၁၃)။ အုဂ်၏ နိုင်ငံသည် မြောက်ဘက်တွင် ဟာမုန်တောင်မှ တောင်ဘက်တွင် ယဗ္ဗုတ်မြစ်အထိ၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဆဲလခါမှ အနောက်ဘက်တွင် ဂေရှုရိလူမျိုးနှင့် မာခါထိလူမျိုးများအထိ ဆန့်ထွက်ခဲ့သော်လည်း အာရဘဟ်၏ မည်သည့်အပိုင်းကိုမျှ မပါဝင်ခဲ့ပေ။

Maachathites. A tribe living immediately north of the Geshurites, to the east of Lake Huleh and overlooking its marshes. Their principal town was Abel-beth-maachah, identified with the mound Tell Abil. The city was prominent in the days of David (see 2 Sam. 20:14–22). Israel did not expel the Maachathites, who continued to dwell there (Joshua 13:13). Og’s kingdom extended from Mt. Hermon in the north to the river Jabbok on the south, and from Salcah in the extreme east to the Geshurites and Maachathites in the west, but did not include any part of the Arabah.

 

၇. ဤသူတို့သည် ဘုရင်များဖြစ်သည်။ ဤတွင် ယော်ဒန်မြစ်အနောက်ဘက်ရှိ ယောရှုနှင့်ချေမှုန်းခဲ့သော ဘုရင်များကို စာရင်းပြုစုထားသည်။ ၎င်းတို့၏ သတ်ဖြတ်မှုအသေးစိတ်များကို ယခင်အခန်းများတွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။

7. These are the kings. Here begins an enumeration of the kings of the country to the west of Jordan whom Joshua smote. The details of their slaughter were recorded in earlier chapters.

 

၈. တောင်များပေါ်တွင်။ ဤအခန်းငယ်သည် မြေဆီမြေနှစ်အမျိုးမျိုးနှင့် ပါလက်စတိုင်းပြည်၏ ယေဘုယျထူးခြားချက်များကို ဆန့်ကျင်ပြီး ဖော်ပြသည်။ ၎င်းသည် ဘုရားသခင်က ဣသရေလအတွက် သတ်မှတ်ပေးသော “ပျားရည်နှင့်နို့ရည်စီးဆင်းသော ပြည်” ဖြစ်သည်။ ယနေ့တွင်မူ ဆည်မြောင်းမရှိသော နေရာများတွင် ဤပြည်သည် အဆိုးရွားဆုံး မြုံပြည်တစ်ခုဖြစ်သည်။

8. In the mountains. This verse, in striking contrast, describes the general features of the country of Palestine with its rich variety of soils. It was the land “flowing with milk and honey” that God appointed for Israel. Today, by contrast, the land, except where irrigated, is one of the most barren countries.

 

ဟိတ္တိလူမျိုး။ ၎င်းတို့သည် ဟာမ်၏ လမ်းလွဲသောသား ကာနာန်၏ သားစဉ်မြေးဆက်များဖြစ်သည် (ကမ္ဘာ ၉:၂၅၊ယောရှု ၁၀:၁၅ ကိုကြည့်ပါ)။ ဒုတိ. ၇:၁ တွင် နှင်ထုတ်ရမည့် လူမျိုးခုနစ်မျိုးကို စာရင်းပြုထားသည်။ ဤအခန်းငယ်တွင် လူမျိုးခြောက်မျိုးကိုသာ ဖော်ပြထားပြီး ဂိဂါရှိလူမျိုးများကို ချန်လှပ်ထားသည်။ ဂိဂါရှိလူမျိုးများသည် ဤအချိန်တွင် အခြားလူမျိုးများနှင့် ပေါင်းစည်းသွားခဲ့သည် သို့မဟုတ် ဂျူးတို့၏ ဓလေ့အရ ယောရှုလက်ထက်တွင် ဣသရေလလူမျိုးများ ချီတက်လာသောအခါ အာဖရိကသို့ ပြောင်းရွှေ့သွားကာ ၎င်းတို့၏ နယ်မြေကို ဣသရေလလူမျိုးများထံ အပ်နှံခဲ့သည်ဟု ယူဆရသည်။ ဂိဂါရှိလူမျိုးများသည် ဂင်နစရက်ပင်လယ် သို့မဟုတ် ဂလိလဲပြည်၏ မြောက်ဘက်တွင် နေထိုင်ခဲ့ပြီး ဣသရေလလူမျိုးများ ချီတက်လာသောအခါ တစ်စုတစ်ဝေးတည်း ပြောင်းရွှေ့သွားသည်ဟု ယူဆရသည်။

Hittites. These were the descendants of Canaan, the wayward son of Ham (Gen. 9:25; see on ch. 10:15). Deut. 7:1 lists seven nations that were to be cast out. This verse mentions only six, the Girgashites being omitted. It has been suggested that the Girgashites had by now either been incorporated with some of these other nations or, according to the tradition of the Jews, had withdrawn to Africa upon the approach of Israel under Joshua, leaving their country to be possessed by Israel. The Girgashites inhabited the country to the north of the lake Gennesaret, or Galilee, and are supposed to have migrated in a body on the approach of the Israelites.

 

၉. ယေရိခေါဘုရင်။ ဤနေရာတွင်နှင့် နောက်ဆက်တွဲအခန်းငယ်များတွင် အောင်မြင်ခဲ့သော ဘုရင်များကို ၎င်းတို့အနိုင်ယူခံရသည့် အစဉ်အတိုင်း စာရင်းပြုထားသည်။ ၎င်းတို့သည် စုစုပေါင်း ၃၁ ပါးရှိပြီး ယော်ဒန်မြစ်အရှေ့ဘက်ရှိ ဘုရင်နှစ်ပါးနှင့်အတူ စုစုပေါင်း ၃၃ ပါးဖြစ်သည်။ ဤဘုရင်များထဲမှ အများစုကို ယခင်အခန်းများတွင် ဖော်ပြထားပြီးဖြစ်သည်။ အသစ်ဖော်ပြထားသော အရေးကြီးသော နာမည်များမှာ ဂေဒါ၊ ဟောမာ၊ အာရဒ်နှင့် အဒုလံတို့ဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့သည် တောင်ဘက်မဟာမိတ်နှင့် သက်ဆိုင်သည်။

9. King of Jericho. Here and in the following verses the vanquished kings are enumerated, generally in the order in which they were conquered. There are 31 of them, which, together with the 2 on the east side of the Jordan, make a total list of 33. A large proportion of these kings have already been mentioned in previous chapters. The most important of the new names are Geder, Hormah, Arad, and Adullam, all belonging to the southern league.

 

၁၃. ဂေဒါ။ ဖြစ်နိုင်သည်မှာ ၁ရာ. ၄:၃၉ တွင်ဖော်ပြထားသော ဂေဒေါမြို့နှင့် တူညီပြီး ရှိမောင်တောင်ဘက်ရှိ မြို့တစ်မြို့ဖြစ်သည်။

13. Geder. Probably the same as Gedor (1 Chron. 4:39), a town in southern Simeon.

 

၁၄. ဟောမာ။ “ဖျက်ဆီးရန် သီးသန့်ထားရှိခြင်း” ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသော နာမည်ကို ဤမြို့သည် ၎င်း၏ ကံကြမ္မာနှင့်ကိုက်ညီပြီးနောက် ပေးအပ်ခံရသည်။ ၎င်း၏ ယခင်နာမည်မှာ ဇဖတ်ဖြစ်သည် (တရာ. ၁:၁၇)။ ၎င်း၏ တည်နေရာမသိရသော်လည်း ဘီယာရှေဘအနီးတွင် ရှိသည်ဟု ယူဆရသည်။ မောရှေခေတ်တွင် ဟောမာအကြောင်းကို ဖတ်ရသည် (တော. ၁၄:၄၅၊တရားဟော ၁:၄၄)။ ၎င်းသည် ကာဒေရှတွင် သူလျှိုများ၏ သတင်းပြန်လည်ခံရပြီးနောက် ဣသရေလလူမျိုးများက ပုန်ကန်မှုဖြစ်ပွားကာ မောရှေ၏ ပြတ်သားသော သတိပေးချက်ကို ဂရုမထားဘဲ နေထိုင်သူများကို တိုက်ခိုက်ရန် ခေါင်းမာစွာ ဆုံးဖြတ်ခဲ့သောအခါ အမာလက်လူမျိုးနှင့် ကာနာန်လူမျိုးများက ဣသရေလလူမျိုးများကို နှင်ထုတ်ခဲ့သော နေရာဖြစ်သည် (တော. ၁၄:၄၀–၄၅)။

14. Hormah. The name, meaning “devoted to destruction,” was given the city after it had incurred this fate. Its earlier name was Zephath (Judges 1:17). Its site is unknown, but is believed to have been not far from Beersheba. We read of Hormah in Moses’ time (Num. 14:45; Deut. 1:44). It was the place to which the Israelites were driven by the Amalekites and the Canaanites, when, after the rebellion at Kadesh on the report of the spies, the Israelites obstinately persisted in attacking the inhabitants in spite of Moses’ emphatic warning (Num. 14:40–45).

 

အာရဒ်။ ဤနေရာသည် ဣသရေလလူမျိုးများ အနီးသို့ရောက်ရှိလာသောအခါ အကြောင်းမဲ့ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် မောရှေက ဖျက်ဆီးခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထားသည် (တော. ၂၁:၁–၃)။ ၎င်း၏ တည်နေရာကို အလွယ်တကူ ဖော်ထုတ်နိုင်သည်။ ဟေဗြုန်မှ တောင်ဘက်အရှေ့ဘက် ၁၇ မိုင် (၂၈ ကီလိုမီတာ) နှင့် ဘီယာရှေဘအရှေ့ဘက်တွင် ကုန်းမြင့်တစ်ခုရှိပြီး ၎င်းပေါ်တွင် ရေလှောင်ကန်နှင့် ရှေးဟောင်းအိုးထည်များ၏ အကြွင်းအကျန်များရှိသည်။ ၎င်းကို Tell–‘Arâd ဟုခေါ်ပြီး ထိုအချိန်က ဖျက်ဆီးခံရသော မြို့၏ တည်နေရာကို ကိုယ်စားပြုဖွယ်ရှိသည်။

Arad. This place is mentioned as destroyed by Moses in punishment for an unprovoked attack made upon the Israelites when they approached that neighborhood (Num. 21:1–3). The spot is easily identified. On a plateau 17 mi. (28 km.) south by east of Hebron, and the same east of Beersheba, is an eminence, with remains of a reservoir and ancient pottery upon it, called Tell–‘Arâd. It likely represents the site of the city then destroyed.

 

၁၅. အဒုလံ။ ယေရုရှလင်အနောက်တောင်ဘက်ရှိ မြို့တစ်မြို့ဖြစ်ပြီး ၎င်းနှင့် လာခိရှအကြား လမ်းတစ်ဝက်ခန့်တွင်ရှိပြီး ယခု Khirbet esh–Sheikh Madhkûr ဟုလူသိများသည်။ ၎င်းသည် ဒါဝိဒ်ခိုလှုံခဲ့သော ဂူအတွက် အကျော်ကြားဆုံးဖြစ်သည် (၁ရာ. ၂၂:၁)။

15. Adullam. A town southwest of Jerusalem, about halfway between it and Lachish, now known as Khirbet esh–Sheikh Madhkûr. It is best known for its cave, in which David found refuge (1 Sam. 22:1).

 

၁၆. ဗေလလယ်။ ဗေလလယ်သည် ဤစစ်ဆင်ရေးအတွင်း သိမ်းပိုက်ခံခဲ့ရသည်မှာ သေချာသော်လည်း သိမ်းပိုက်မှု၏ အသေးစိတ်များကို မပေးထားပေ။

16. Beth-el. Bethel was doubtless taken during this campaign, though the details of the conquest are not given.

 

၁၇. တပ္ပုအာ။ Sheikh Abū Zarad ဟုဖော်ထုတ်ထားပြီး ရှေခင်မှ တောင်အနောက်ဘက် ၇ မိုင်နှင့် ၇/၈ မိုင် (၁၂.၆ ကီလိုမီတာ) အကွာတွင်ရှိသည်။ လာရှာရုန် သည် ဖော်ထုတ်မထားသော မြို့တစ်မြို့ သို့မဟုတ် ရှာရုန်လွင်ပြင်ဖြစ်နိုင်သည်။ အဖေက် သည် ယေဘုယျအားဖြင့် ဓမ္မသစ်ကျမ်းရှိ အန္တိပတြစ်ဟု ယူဆရပြီး (တ ၂၃:၃၁) ယေရုရှလင်မှ ဆီဇရီယာသို့ သွားရာ လမ်းပေါ်တွင် ၂၉ မိုင် (၄၆.၆ ကီလိုမီတာ) အကွာတွင်ရှိသည်။

17. Tappuah. Identified with Sheikh Abū Zarad, 7 7/8 mi. (12.6 km.) south-southwest of Shechem. Lasharon may be a city unidentified, or may be the Plain of Sharon. Aphek is generally believed to be the Antipatris of the NT (Acts 23:31), 29 mi. (46.6 km.) from Jerusalem on the road to Caesarea.

 

၂၁. တာနက်။ ယခင်ဖော်ပြမထားသော မြောက်ဘက်မဟာမိတ်နှင့်ဆက်စပ်သော မြို့များစွာကို နောက်ထပ်စာရင်းပြုထားသည်။ ၎င်းတို့အနက် မကြာခဏအတူတကွဖော်ပြလေ့ရှိသော တာနက်နှင့် မဂိဒ္ဒုတို့ပါဝင်သည်။ မဂိဒ္ဒုသည် ယေဇရေလလွင်ပြင်ကြီးတွင်ရှိပြီး တာနက်သည် လွင်ပြင်၏ နယ်နမိတ်ပေါ်တွင် အရှေ့တောင်ဘက်အနီးတွင်ရှိသည်။ မဂိဒ္ဒုတည်နေရာကို ယခု Tell el–Mutesellim ဟုခေါ်သည်။ ၎င်း၏ ဗျူဟာမြောက်တည်နေရာသည် သမိုင်းအရ အရေးပါမှုပေးခဲ့သည်။ တာနက်ကို ယခု Tell Ta‘annak ဟုခေါ်သည်။

21. Taanach. Several towns connected with the northern league, not previously mentioned, are next listed. Among them are two frequently named together, Taanach and Megiddo. Megiddo is in the great plain of Jezreel, whereas Taanach is only a short distance to the southeast, on the border of the plain. The site of Megiddo is now called Tell el–Mutesellim. Its strategic location gave it historic importance. Taanach is now called Tell Ta‘annak.

 

၂၂. ကေဒေရှ။ “ဂလိလဲရှိ ကေဒေရှ” ဟုလည်း ခေါ်သည် (ယောရှု ၂၀:၇)။ ၎င်းသည် ဟူလဲပင်လယ်အနီးရှိ မြောက်အနောက်ဘက်ရှိ ကာနာန်လူမျိုးတို့၏ ခံတပ်တောင်ကုန်းဗဟိုဖြစ်သည်ဟု ယူဆရသည်။ ၎င်းသည် ဒေဗောရါ၏ လက်အောက်ရှိ ဗိုလ်ချုပ် ဘာရက်၏ နေအိမ်ဖြစ်ပြီး သူသည် ဆိစရာကို တိုက်ခိုက်ရန် ထိုအခါတွင် သူ၏ တပ်များကို စုဝေးခဲ့သော နေရာဖြစ်သည် (တရာ. ၄:၆, ၉, ၁၀)။

22. Kedesh. Also called “Kedesh in Galilee” (Joshua 20:7). This is thought to be a fortified Canaanite hill center northwest of the former Lake Huleh. It was the home of Barak, the general under Deborah who fought Sisera, and the place where he assembled his troops on that occasion (Judges 4:6, 9, 10).

 

ယောနိအာမ်။ ယခင်ဖော်ပြမထားသော နောက်ထပ်မြို့တစ်မြို့ဖြစ်ပြီး ကရှုန်ချောင်း၏ မြစ်လက်တစ်ကမ်းပေါ်တွင်ရှိပြီး ကာမယ်လထွတ်မှ ၁၄ မိုင် (၂၃ ကီလိုမီတာ) အကွာတွင် ကုန်းမြင့်ကို ထိန်းချုပ်ထားသည်။ ၎င်းကို ယခု Tell Qeimûn ဟုခေါ်သည်။

Jokneam. Another town not previously named, on a tributary of the brook Kishon about 14 mi. (23 km.) from the Carmel promontory and commanding the pass across the ridge. It is now known as Tell Qeimûn.

 

၂၃. ဂိလဂလ်၏ လူမျိုးများ။ ၎င်းသည် ယော်ဒန်ချိုင့်ဝှမ်းရှိ စခန်းကို မဆိုလိုဘဲ ယခု ရှာရုန်လွင်ပြင်ရှိ Jiljûlieh ဟုခေါ်သော နေရာကို ရည်ညွှန်းပေမည်။ ၎င်းသည် ဂျောပာမှ မြောက်အရှေ့ဘက် ၁၄ မိုင် (၂၂.၅ ကီလိုမီတာ) အကွာတွင်ရှိသည်။ ၎င်းသည် ရောနှောနေထိုင်သော နှင့် ကျင်လည်နေထိုင်သော လူမျိုးစုများ၏ ဌာနချုပ်ဖြစ်ပုံရပြီး ဤနေရာတွင် “လူမျိုးများ” ဟုခေါ်သည်။

23. Nations of Gilgal. This does not refer to the camp in the Jordan valley, but probably to a place now known as Jiljûlieh in the Plain of Sharon, 14 mi. (22.5 km.) northeast of Joppa. This seems to have been the headquarters of certain mixed and nomadic tribes, here called“nations.”

 

၂၄. တိဇာ။ ဂျေရုဗောင်နှင့် ၎င်း၏ ဆက်ခံသူများ၏ မြို့တော်အဖြစ် နောက်ပိုင်းဂျူးသမိုင်းတွင် အလွန်ကျော်ကြားသော မြို့တစ်မြို့ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ တည်နေရာ၏ လှပမှုကြောင့် ကဗျာဆရာများက ၎င်းကို ချစ်ဖွယ်ရာအားလုံး၏ ပုံသက်သေအဖြစ် ယူဆခဲ့သည်။ ၎င်းကို Tell el–Fâr‘ah “မြင့်မားသောကုန်းမြင့်” ဟု ယာယီဖော်ထုတ်ထားပြီး နဗလပ်မှ မြောက်အရှေ့ဘက် ၇ မိုင် (၁၁ ကီလိုမီတာ) အကွာတွင်ရှိသည်။ ဤမျှသေးငယ်သော နယ်မြေတွင် ဘုရင်များစွာရှိနေခြင်းသည် ၎င်းတို့၏ နိုင်ငံများသည် ရွာတစ်ရွာ သို့မဟုတ် မြို့တစ်မြို့အဆင့်သာ သေးငယ်သည်ကို ပြသသည်။ ရှေးခေတ်တွင် ဘုရင်များစွာသည် ရွာ သို့မဟုတ် မြို့တစ်မြို့အဆင့်သာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ဤမြို့များသည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု လွတ်လပ်ပြီး တစ်မြို့ချင်းစီတွင် ၎င်း၏ ဒေသခံခေါင်းဆောင်ရှိသည်။

24. Tirzah. A city highly celebrated in later Jewish history as the capital of Jeroboam and his successors. From the beauty of its situation it was taken by poets as the type of all that is lovely. It has been tentatively identified as Tell el–Fâr‘ah, “mound of the elevated ridge,” about 7 mi. (11 km.) northeast of Nablus. The existence of so many kings in so small a territory shows that their kingdoms must have been comparatively small. Many kings in ancient times ruled over a territory no larger than that represented by a village or a town. These towns were independent of one another, and each had its own local chief.